Aardappelen Oogsten en Bewaren: Tips voor een Rijke Oogst

Na een seizoen vol handige trucs in de moestuin is het tijd voor de oogst. Oh wat heerlijk, het is de tijd voor de aardappeltjes! In de zomer is het echt oogsten geblazen - van heel veel zoet naar aardappelen. De aardappel is bovendien een volwaardige culinaire lekkernij boordevol mineralen en vitaminen.

Aardappelen zijn naar mijn mening het lekkerste als ze zo puur mogelijk worden gegeten, geroosterd op de BBQ of lekker in de oven met wat kruiden en olie. Ben je benieuwd hoe dat moet, zelf aardappelen verbouwen? door Floor Korte - zij schrijft elke week op miljuschka.nl over moestuinieren.

Het Belang van de Juiste Behandeling

Behandel aardappelen tijdens en na de oogst als eieren. “Je mag er absoluut niet mee gooien of een kist in 1 keer leeggooien”, zegt Sjef van der Loo, een enthousiast moestuinier. Met eigengebouwde kasjes, zaaihulpen en bewaartips voor de oogst maakt hij het werk in de moestuin steeds wat makkelijker. Wat Sjef misschien nog wel leuker vindt dan het verbouwen van groente, is het bedenken van handige oplossingen voor teeltproblemen.

Het Oogsten van Aardappelen

Aardappels oogsten in de moestuin is altijd een beetje spannend. Kies je het juiste moment, dan beloon je jezelf met stevige, smakelijke knollen. Oogst je op het verkeerde moment, dan loop je kans op een magere of zelfs mislukte oogst. Sommige rassen kun je al 50 dagen na het poten oogsten, andere hebben meer dan 120 dagen nodig.

Oogst bij voorkeur op een droge dag. “Als je de aardappelen uit droge grond kunt oogsten, is schoonborstelen vaak genoeg. Laat aardappelen na de oogst drogen op droge tuingrond of op kranten onder een afdak.

Wanneer kun je aardappels oogsten?

De periode van het oogsten van aardappelen verschilt een beetje per periode dat je ze hebt gepoot. Want er zijn zoveel verschillende rassen. Vroege, middelvroeg en late rassen. Dit staat dus voor wanneer ze te poten zijn in de volle grond of in een pot maar ook te oogsten. Check dus bij aanschaf het ras zodat je hier meer informatie over op kan zoeken. De algemene periode van het rooien van aardappelen is: vroege/ middelvroeg oogst je in juli of begin augustus. Later rassen rooi je in september tot oktober.

Zodra er bloemen in je planten zitten, zitten er al kleine aardappels aan de plant. Deze worden krieltjes genoemd. Ze zijn natuurlijk verschrikkelijk lekker dus zeker de moeite waard maar als je grotere aardappels wil kan je ze beter oogsten nadat de plant afgestorven is. De plant word dan droog en geel en gaat plat liggen.

Je hebt 3 verschillende varianten van aardappels wanneer je ze kan oogsten en dat zijn vroege, midden en late aardappels. Vroege aardappels sterven vaak al rond eind juni af, de midden aardappels eind juli begin augustus en de late aardappels zullen eind augustus of begin september klaar zijn. Dus welk soort aardappel je poot zegt wel iets over de oogst tijd. Vergeet niet dat je dus alle aardappels kan oogsten vanaf dat er bloemen in zitten voor krieltjes maar als je grote aardappels wil verschilt het dus per soort wanneer je ze moet oogsten.

Indicaties voor het juiste oogstmoment:

• De plant begint te bloeien: Dit wijst erop dat de knollen bijna volledig gevormd zijn en dat ze beginnen aan de rijpingsfase.
• Het loof vergeelt en verwelkt geleidelijk: De plant stopt met groeien en stopt zijn energie volledig in het afrijpen van de knollen.
• De bovengrondse plant is afgestorven: De knollen worden niet meer groter en zijn volledig rijp.

Vroege rassen zoals Frieslander of Eersteling zijn al zo’n 50 à 60 dagen na het planten klaar voor de oogst. Middenvroege rassen, zoals Carolus of Vitabella, hebben wat meer tijd nodig: meestal zo’n 90 tot 100 dagen. Late aardappels zoals Sevilla of Nicola zijn ideaal voor wintervoorraad, maar vragen geduld: 120 tot 150 dagen. Dat betekent oogsten vanaf begin september tot ver in oktober. Wacht in elk geval met oogsten tot het loof volledig is afgestorven.

Kies een droge, zonnige dag en oogst bij voorkeur in de ochtend, zodat je de knollen na het rooien een paar uur goed kunt laten drogen op de grond. Gebruik een spitvork en werk van buiten naar binnen, zodat je de knollen niet beschadigt. Til de plant voorzichtig bij de basis op en haal de aardappels uit de grond.

Tip! Door aardappels op verschillende momenten te poten of te kiezen voor rassen met verschillende oogsttijden, verleng je het oogstseizoen. Dat voorkomt ook ziektedruk in de bodem.

Het Bewaren van Aardappelen

Aardappelen kun je gemakkelijk nog een lange tijd bewaren nadat je ze hebt geoogst. Nadat je de aardappelen hebt geoogst is het goed om ze eerst goed te laten drogen op een droge en koele plek. Draai ze af en toe of leg ze op een rooster. Zodra ze droog zijn kun je in een bak of zak afgedekt maar wel luchtig en donker bewaren.

Sjef gebruikt voor de opslag opvouwbare boodschappenkratten, omdat er lucht bij de knollen moet kunnen blijven komen. “Luchtdicht afgesloten aardappelen kunnen gaan rotten. Maar ventilatie is vooral belangrijk omdat de aardappelen in kratten nog verder kunnen drogen. De bodem en de onderste 10 centimeter van het krat bedekt hij met lage dozen van onbedrukt karton. Per krat gebruikt hij 2 lage dozen van het tuincentrum, waarvan hij de randen losmaakt en zo vouwt dat het karton de hele bodem bedekt en strak langs de kanten van het krat een paar centimeter omhoog steekt.

Aardappelen worden onder invloed van licht groen en daarmee giftig. Sjef: “Houd licht daarom zoveel mogelijk weg bij je aardappelen. Gebruik hiervoor een krant op tabloidformaat. Verdeel de krant in stapeltjes van 4 vellen. Maak 2 stapels met de lange kanten aan elkaar met ongeveer 5 nietjes, op zo’n 3 centimeter van de rand. Maak op dezelfde manier een derde, vierde en vijfde stapel vellen vast, zodat je een lange strook krantenpapier hebt. Vouw de strook rond de gevulde aardappelkratten en maak de eerste krant aan de vijfde vast, zodat er een soort ‘krantenrok’ ontstaat. Maak de rok niet te strak: je wilt hem makkelijk omhoog en weer naar beneden kunnen schuiven. Til de rok iets van de grond en vouw hem vervolgens naar binnen, over de aardappels heen.

Sjef raadt aan om de aardappelen regelmatig te bezoeken: “Na enkele weken kunnen enkele aardappelen donkerder zijn dan de rest. Dit zijn aardappelen die toch aangetast blijken door phytophthora. Controleer af en toe op uitlopers. Bij vroege aardappelen zie je die vanaf september, bij late aardappelen vanaf oktober.

Na de oogst laat je de aardappels eerst drogen. Dit kan ik een losse laag ergens in een schuur doen maar je kan ze ook laten drogen in kratten met luchtgaten. Zorg dan wel dat je ze niet al te dik opstapelt zodat overal makkelijk lucht bij kan komen. Vervolgens kan je ze donker, koel en droog bewaren. Hou ze wel regelmatig in de gaten of er geen rotte aardappels tussen zitten want zodra er 1 gaat kan dit de rest ook aansteken. Verwijder de rotte aardappels dus zo snel mogelijk.

Tip! Een persoonlijke tip ik verzamel ze ook een beetje op formaat want de kleine aardappels worden het snelst zacht dus die eet ik dan het eerste op en bewaar ik boven op zodat ik die al eerste pak.

Voor een goede bewaring is het belangrijk dat de aardappelen goed drogen en er een goede wondheling plaatsvindt. Warme lucht kan meer vocht bevatten dan koude lucht, dus houd in het begin de temperatuur relatief hoog (gemiddeld 13,5 °C). Zorg ook tijdens of direct na het vullen van de loods voor een goede interne ventilatie zodat er geen knollen met verschillende temperaturen in de loods komen te liggen. Anders kan het vocht op koude knollen neerslaan.

Algemene Bewaartips

• Laat de aardappels na het oogsten op een droge, luchtige plek drogen.
• Bewaar ze daarna donker, koel (rond 8-10 °C) en droog, bijvoorbeeld in een houten kist of juten zak.
• De late rassen blijven zo maanden goed.

Overzicht van Aardappelrassen en Oogsttijden

Hieronder een tabel met een overzicht van verschillende aardappelrassen en hun oogsttijden:

labels: #Aardappel

Zie ook:

• Vlees bij Gebakken Aardappelen: De Beste Combinaties & Recepten!
• Nieuwe Aardappelen Koken: Hoe Lang voor de Perfecte Garing?
• Recepten met Gerookte Zalm en Aardappelen: Snel, Simpel en Smakelijk
• Ontdek het Ultieme Rijst Ras El Hanout Recept voor een Exotisch Smaaksensatie!
• Ontdek Snelle Vegetarische Recepten: Gezond Koken in Slechts 30 Minuten!