Andijvie is een heerlijke, licht bittere groente die zowel rauw als gekookt erg smakelijk kan zijn. Het is vanzelfsprekend helemaal niet moeilijk, en voor deze erg veelzijdige groente zijn diverse recepten te vinden. In Nederland is deze groentesoort nagenoeg het hele jaar door vers te krijgen in de supermarkten en in de groentewinkel.

Andijvie is supergezond, en bevat net zoals andere bladgroenten bijvoorbeeld een grote dosis supergezonde magnesium. Andijvie kan op diverse manieren klaar gemaakt worden. De een wil graag gekookte andijvie de ander rouwe andijvie stamppot. Ook kan andijvie goed worden bereidt in een stoomoven.

Soorten Andijvie

We kunnen ook twee verschillende soorten onderscheiden, hoewel beide soorten voor andijvie koken kunnen worden gebruikt:

  • Heelbladige andijvie: Dit is de meest gegeten soort; als je voorgesneden andijvie voor stamppot of salade koopt, is het eigenlijk altijd de heelbladige soort.
  • Krulbladige andijvie, oftewel frisée: Dit is een soort met decoratief omgekruld blad. Frisée heeft bovendien een wat meer uitgesproken bittere smaak. Krulandijvie is daarom bij uitstek geschikt voor salades, maar is helaas minder gemakkelijk te verkrijgen.

Andijvie is zeer caloriearm, maar bevat behoorlijk veel vitamines (vooral A, B en K) en is rijk aan mineralen en sporenelementen.

Andijvie Snijden en Wassen

Voorgesneden andijvie kan zo de pan in, maar voor verse ongesneden andijvie is dat een ander verhaal. Begin door de krop in de lengterichting (van onder naar boven) in twee of vier stukken te snijden, afhankelijk van hoe groot de krop is. Was dan onder de lopende kraan zand en andere vervuilingen weg.

Leg dan de krop op een snijplank en snijd de bladeren overdwars in reepjes. Begin bij de witte onderkant. Snijd altijd wel eerst de krop weg. Eventueel moet ook het laatste groene stuk weg. Het is niet erg belangrijk hoe groot je de reepjes snijdt, maar meestal is enkele centimeters breed gebruikelijk voor stamppot. Snijd de andijvie voor salades wat fijner.

Tip: als je frisée (krulandijvie) gaat snijden kan het decoratieve krulletje in de bladeren gemakkelijk verloren gaan. Let dus op dat je het niet te fijn snijd als je de krullen wilt bewaren. Eventueel kun je de andijvie na het snijden nog eens wassen. Tip: als je de andijvie voor salade wilt gebruiken (of iets anders waarvoor de groente goed droog moet zijn) is het te adviseren een slacentrifuge te gebruiken na het wassen.

Bereidingswijzen van Andijvie

Andijvie kan op heel wat verschillende manieren worden klaargemaakt: koken, stamppot maken, in de oven bereiden, roerbakken of wokken, stoven, andijviesoep maken, stomen, en natuurlijk ook gewoon rauw. Al deze verschillende bereidingswijzen bespreken we hieronder apart.

Andijvie Koken

Koken is veruit de meest gebruikelijke bereidingswijze. Andijvie koken gebeurt in de meeste gevallen en is goed te doen op uw gasfornuis of kookplaat. Omdat deze groente zo enorm slinkt kun je dat het beste met een beetje aandacht aanpakken.

Zet een grote pan op met daarin een klein laagje water (maximaal enkele centimeters) en een snuf zout. Zodra het water kookt kun je de andijvie toevoegen. Als het niet in één keer in de pan gaat kun je het doorroeren of even de deksel erop zetten. Andijvie slinkt namelijk vrijwel meteen als het met warm water in contact komt.

Na het wassen van de andijvie neemt u een grote pan. Vul de pan met ongeveer een kwart aan water voeg zout naar smaak toe en vul de pan met andijvie. Heeft u het liefst andijvie die goed gaar is. Als de andijvie aan de kook is de Andijvie ongeveer 20 a 25 minuten. Andijvie koken is dan uiteraard afhankelijk van de hoeveelheid.

Ook hier smaken verschillen de een kookt de andijvie goed gaar. De ander beet gaar of nog half rauw.

Andijvie koken en wat kunt u daar bij eten. De meeste van ons koken andijvie met aardappels. De aardappels kunt u ook op diverse manieren klaar maken. Andijvie koken en aardappels koken is een heerlijke combinatie. Ook kunt u bij andijvie koken kiezen om aardappels de bakken of voor aardappel puree. De keuze is aan u.

Andijvie koken kunt u met of zonder zelf gemaakt sausje aanmaken. U kunt er ook voor kiezen om een sausje naar smaak in de supermarkt te kopen. Andijvie koken met een papje is echt een Hollandse manier van oudsher. Andijvie koken met een aanmaak papje van maïzena. Maïzena is in elke supermarkt verkrijgbaar. Dit is heen heerlijk bindmiddel voor uw gekookte andijvie. Een aantal eetlepels maïzena in een steelpannetje met wat melk en of kook vocht van de andijvie en uw papje is klaar. U kunt er ook voor kiezen de gekookte andijvie af te gieten door het toevoegen van een aantal eetlepels maïzena de andijvie te binden.

Stamppot met Andijvie

Wie andijvie zegt, zegt stamppot. Eigenlijk best wel raar, want één van de populairste gerechten met deze groente is andijviestamppot, wat ook wel stimpstamp genoemd wordt. Er zijn daarbij veel variaties mogelijk, maar de belangrijkste twee stamppotten zijn toch wel met rauwe, of juist met gekookte andijvie. De eerste is lekker fris en knapperig, terwijl de tweede een stuk meer groente bevat.

Normaliter wordt andijvie in deze stamppot ook rauw toegevoegd, maar kort koken vinden sommigen lekkerder. Nederland is natuurlijk het land van de stamppotten, en diverse groenten zijn geschikt om te verwerken in een lekker stamppotrecept. Dat is ook van toepassing op andijvie.

Recept 1: Andijviestamppot met Gekookte Andijvie

Reken voor vier personen op 1 kg aardappelen, 1 a 1,2 kg andijvie, 100 g spekblokjes, ongeveer 100 tot 150 ml melk en een klontje boter. Snijd en kook de aardappelen en de andijvie, liefst elk in een aparte pan zodat de garing van beiden optimaal is en de puree goed te stampen is. Bak ondertussen op een laag pitje het spek uit.

Giet dan de aardappelen en de andijvie af. Maak van de aardappelen, melk en boter een niet te dikke, luchtige puree. Stamp er dan de andijvie en het spek doorheen; of je het spekvet ook meeneemt daarbij is optioneel (goed voor de smaak, maar wat minder voor de lijn). Breng de stamppot op smaak met peper, zout en nootmuskaat.

Recept 2: Rauwe Andijviestamppot

In deze stamppot met rauwe andijvie gaat weliswaar minder groente, maar het fris knapperige resultaat mag er evengoed zijn!

Recept 3: Luxe Andijviestamppot uit de Oven

Voor 4-6 personen: neem de ingrediënten uit recept 2, met daarbij 100 g geraspte oude kaas en twee rookworsten. Verwarm de oven voor op 200 graden. Bereid de stamppot uit recept 2; het is belangrijk dat de puree niet te dik is, omdat het anders een wat zware schotel wordt. (Tip: om diezelfde reden kun je deze beter bereiden met rauwe andijvie, zoals we in dit recept doen.)

Gaar intussen de rookworsten en snijd deze in plakjes. Vet een ovenschaal in, doe de stamppot daarin en meng de plakjes worst erdoorheen. Bestrooi het geheel met de geraspte kaas en schuif de ovenschaal in de oven; bak ‘m in 15-20 minuten goudbruin.

Andijvie Roerbakken of Wokken

Roerbakken of wokken is een goede manier om veel smaak te behouden. Andijvie uit de wok is lekker gezond. Mede hierdoor kiezen veel mensen voor andijvie. Reken op 6-8 minuten kooktijd. Maar daar moet je wel opletten dat de andijvie eigenlijk als laatste wordt toegevoegd, en niet te lang verhit wordt. Anders gaat de smaak er grotendeels uit.

Andijvie Stoven

Omdat andijvie zoveel vocht verliest, kun je het uitstekend in het eigen vocht gaar stoven of smoren. Reken op een kooktijd van tien tot vijftien minuten. Tip: indien je veel andijvie in de pan hebt moet je er rekening mee houden dat nog niet al het vocht is verdampt voordat de andijvie gaar is.

Recept 4: Andijvie à la Crème

Neem voor vier personen anderhalve kilo rauwe andijvie, 150 ml room en 2 el bloem (maïzena of aardappelzetmeel kan ook). Maak de andijvie schoon en snijd de groente in reepjes. Meng de bloem met een scheut olijfolie op de bodem van een flinke pan en verwarm het enkele minuten op laag vuur.

Voeg dan de andijvie toe en laat deze onder af en toe roeren in 10-15 minuten in het eigen vocht beetgaar smoren. Dat kan met een deksel op de pan, maar zorg dat het meeste water aan het eind verdampt is. Voeg dan de room toe met zout en peper naar smaak en meng dit door de gestoofde andijvie. Als het warm is kun je het serveren. Voor wat extra diepte kun je er nog nootmuskaat en/of een paar el citroensap aan toevoegen.

Tip: voor een extra romig resultaat kun je er op het laatste nog een flink klontje boter doorroeren. Of ga juist voor een iets minder decadent resultaat en neem melk in plaats van room. Gebruik dan circa tweemaal zoveel melk en bloem.

Andijviesoep

Deze groente is niet heel uitgesproken van smaak, maar juist daarom kun je er prima een lichte soep van trekken. Soep, alhoewel niet iedereen misschien aan het maken van andijviesoep zal denken. Kook eens een ander soepje.

Recept 5: Andijviesoep

Voor ruim 1 liter of vier personen. Neem 600 gram in reepjes gesneden andijvie, 1 flinke aardappel, 1 sjalot, 0,75 l groente- of kippenbouillon en 100 g spekreepjes. Snipper en fruit de sjalot in wat olie of boter in de soeppan. Voeg hier dan de bouillon aan toe en de geschilde, in blokjes gesneden aardappel en breng dit aan de kook.

Bak intussen de spekjes krokant uit. Voeg na enkele minuten de andijvie aan de bouillon toe en laat de groentes gaar worden. Pureer dan de soep en dien deze op met de spekjes. Tip: deze soep gaat uitstekend samen met wat geraspte pittige kaas, zoals Parmezaan. Voor wat extra groente kun je na het pureren nog een bakjes (150 g) (diepvries)erwtjes toevoegen.

Rauwe Andijvie

Je kunt deze heerlijke frisse groente uitstekend rauw eten. Vooral frisée, de krulbladige soort, is daar bijzonder voor geschikt. Rauw in een salade. En daar komt dan weer de veelzijdigheid van deze groente om de hoek kijken. Andijvie kun je in iedere salade gebruiken. Bijvoorbeeld als vervanger van de slasoorten die we vaak eten. Vooral het gelige hart van de groente is daar erg geschikt voor.

Tip: het lichtgele hart van de krop is het meest smakelijke en fris knapperige gedeelte voor in een salade.

Tips voor Bewaren en Kopen

  • Andijvie slinkt enorm bij het koken. Reken daarom bij een hoofdgerecht op 300 tot 400 gram rauwe andijvie per persoon, want na het koken blijft er niet erg veel van over.
  • Let bij het kopen van andijvie op dat de bladeinden geen bruine punten hebben. Daarnaast is andijvie kwetsbaar voor rot vanuit de wortels of het hart.
  • Verse andijvie bewaren gaat helaas niet zo heel lang. Bewaar andijvie niet in gesloten zak, maar één waar gaatjes in zitten of die open is. In de koelkast blijft het twee dagen goed.
  • Als je ruimtegebrek hebt kan een hele krop ook buiten de koelkast op een koele en donkere plaats worden bewaard. Daar blijft de groente maximaal enkele dagen goed.
  • Als je het langer wilt bewaren kun je verse andijvie invriezen. Het is dan wel zaak het even (twee minuten) te blancheren voor het invriezen. Het blijft dan langer goed, maar bovendien neemt het zo veel minder ruimte in bij het invriezen.

Andijvie Opnieuw Opwarmen

Maar mag je andijvie opnieuw opwarmen na het blancheren of koken? Volgens een verouderd advies mocht dat niet, omdat de nitraten dan zouden worden omgezet in schadelijke nitrieten. Dat is tegenwoordig echter geen risico meer. Betere koelkasten en vriezers koelen veel beter af dan voorheen, en bovendien zijn de risico’s van nitriet in het verleden te zwaar aangezet.

Diversiteit aan Recepten

U ziet dat er tal van mogelijkheden zijn om uw andijvie klaar te maken. Veel plezier met het koken van de andijvie. Met andijvie kun je alle kanten op en het is ook nog eens supergezond, vol vitamine C.

Voedingswaarde van Andijvie (per 100 gram)
Voedingsstof Hoeveelheid
Calorieën 17 kcal
Vocht 95 g
Vitamine A 4700 IU
Vitamine C 18 mg
Vitamine K 247 mcg

labels: #Koken

Zie ook: