Als het Spaans niet je moedertaal is, zijn er van die momenten dat je jezelf weleens verspreekt. Op zich is dat ook niet zo heel erg moeilijk, omdat veel Spaanse woorden op elkaar lijken, maar eigenlijk door één enkele andere letter (zoals de a en o) totaal iets anders betekenen. Soms kan dat tot beschamende momenten leiden en kun je jezelf wel voor je kop slaan, maar aan de andere kant zorgt een verspreking ook tot grappige momenten waardoor je zelfs een betere band kunt krijgen met Spanjaarden.

Het is al heel wat dat je jezelf de Spaanse taal hebt aangeleerd, weet hoe je moet vervoegen, weet wat het verschil is tussen estar (is tijdelijk) en ser (ben je voor altijd) en je goede zinnen kunt opbouwen waardoor gesprekken in het Spaans soepel verlopen. Toch komt het weleens voor dat je iets wilt zeggen, maar daarvoor een fout woord gebruikt. Dat is overigens niet iets exclusiefs voor buitenlanders die Spaans spreken, maar iets wat ook bij de Spanjaarden zelf kan voorkomen.

Bekende Versprekingen (Resbalones)

Daarom een klein lijstje met enkele woorden die op elkaar lijken maar iets totaal anders betekenen, ofwel bekende versprekingen (resbalones). Ongetwijfeld herken je deze wel.

  • Jamón en Jabón: Jamón betekent ham, terwijl Jabón zeep betekent.
  • Ginebre en Gengibre: Ginebre is de stad Genève, terwijl Gengibre gember betekent. Ginebra is eigenlijk de correcte Spaanse benaming voor Genève. Wist je trouwens dat Ginebra ook het Nederlandse jenever betekent?
  • Lagaña en Lagarta: Lagaña is slaapzand, terwijl lagarta een rups is.
  • Calabacines en Calcetines: Calabacín betekent courgettes, terwijl calcetines sokken zijn.
  • Lobos en Globos: Lobos zijn wolven, terwijl globos ballonnen betekent.
  • Gazpacho en Gabacho: Gazpacho is de bekende koude tomaten/groentensoep. Met het woord gabacho wordt verwezen naar alles wat met Frankrijk of met de Fransen te maken heeft.
  • Loco en Poco: Loco betekent gek, terwijl poco weinig betekent. Er wordt wel eens in Spanje gezegd “poco loco” ofwel een beetje gek.
  • Linterna en Litera: In het geval van deze twee woorden gaat het om een zaklamp bij linterna en een stapelbed bij litera.
  • Pan en Flan: Pan betekent brood, terwijl flan zoiets als pudding is.
  • Huevos en Huesos: Huevos zijn eieren, terwijl huesos botten betekent.
  • Bandera en Bañera: Als men bandera zegt bedoelt men vlag, maar in het geval van bañera (uitgesproken als banjera) hebben we het over een bad.
  • Almohada, Almorrana en Ahumada: Almohada is een kussen, terwijl almorrana aambeien betekent en ahumada gerookt betekent, zoals gerookte worst.
  • Deuda en Duda: Deuda betekent schuld, terwijl duda een twijfel betekent.
  • Neumonía en Sintonía: Neumonía betekent longontsteking, terwijl sintonía herkenningsmelodie betekent.
  • Popular en Copular: Popular betekent populair (denk aan de Partido Popular) maar copular is de biologische term voor het hebben van gemeenschap.
  • Cejas en Orejas: Cejas zijn de wenkbrauwen terwijl orejas de oren zijn.
  • Abejas en Ovejas: Abejas zijn bijen maar ovejas zijn schapen.
  • Miedo en Mierda: Miedo betekent bang of angst terwijl mierda poep of schijt betekent.
  • Mangas en Manchas: Una camisa con mangas is een shirt met mouwen terwijl een camisa con manchas een shirt met vlekken is.

Woorden Waar Je Rode Wangen Van Krijgt

We zijn nu beland bij de woorden waar je rode wangen van zult krijgen als je jezelf verspreekt. Niets aan de hand, terwijl jij jezelf voor je kop kunt slaan zullen Spanjaarden er alleen maar om lachen.

  • Cajones en Cojones: Cajones zijn lades (van een kast) terwijl cojones zoveel betekent als kloten of ballen.
  • Pollo en Polla: Pollo betekent kip terwijl polla het mannelijke geslachtsdeel is, ofwel penis/piemel. Sopa de pollo is niet hetzelfde als Sopa de polla of Pechuga de pollo betekent zeker niet hetzelfde als Pechuga de polla.
  • Peine en Pene: Peine is een kam die je gebruikt om je haar te kammen. Dat kun je niet zo goed doen met een pene wat hetzelfde betekent als polla, ofwel een penis/piemel of netter gezegd het mannelijk geslachtsdeel.
  • Uvas en Óvulos: Óvulos betekent echter eicellen, iets wat lastig te eten is op elke klokslag terwijl je dat wel doet met uvas wat dus druiven betekent.
  • Año en Ano: Año betekent jaar maar ano betekent anus.
  • Con yo en coño: Vergis je niet als je in het Spaans ‘met mij’ wilt zeggen door dat letterlijk te vertalen naar ‘con yo’ want dat klinkt namelijk precies hetzelfde als het woord ‘coño’ dat uitgesproken wordt als ‘conjo’ en het vrouwelijk geslachtsdeel betekent.
  • Cansado en casado: Het woord ‘cansado’ betekent dat je moe bent terwijl het woord ‘casado’ betekent dat je getrouwd bent. Je kunt natuurlijk altijd zeggen ‘estoy cansado de estar casado’ wat dus betekent ???
  • Pasas en papas: Als je aardappelen wilt bestellen dan zeg je ‘papas’ (of patatas afhankelijk van waar je dit in Spanje zegt) terwijl krenten/rozijnen ‘pasas’ zijn. Dus een ‘pan con pasas’ is niet hetzelfde als een ‘pan con papas’.
  • Lentejas en lentillas: Als je naar een opticien moet om lezen te bestellen dan moet je niet ‘lentejas’ zeggen wat linzen zijn maar ‘lentillas’ wat dus lenzen zijn.
  • Pero en perro: Een veelgebruikte fout is de uitspraak van de dubbele r zoals in ‘perro’ wat hond betekent en ‘pero’ wat maar betekent.

Wanneer je op vakantie gaat naar Spanje, zul je ongetwijfeld proberen om een beetje Spaans te spreken. Al is het maar de rekening bestellen: de Spanjaarden waarderen het enorm als je een poging waagt en moeite doet om je aan te passen. Toch kan het best lastig zijn om alles op de juiste manier uit te spreken, wat voor gênante taalblunders in het Spaans kan zorgen.

Uitspraak Tips

Allereerst spreken de Spanjaarden de V niet uit als zoals wij dat doen, maar klinkt het als een B. Een woord dat veel gebruikt wordt is vale, wat oké betekent. Maar je spreekt het dus niet uit als [vale] maar als [bale]. Een andere uitspraak waarin dit voorkomt, is por favor. Dit betekent alstublieft of alsjeblieft, en zeg je bijvoorbeeld wanneer je iemand beleefd iets verzoekt.

Iets anders wat opvalt in de Spaanse taal is dat de L niet hetzelfde klinkt als de dubbele L. Wij spreken deze hetzelfde uit: in het woord “val” klinkt de L hetzelfde als in het werkwoord “vallen”. Een enkele L spreken de Spanjaarden hetzelfde uit, maar bij de dubbele L moet je even goed opletten. Deze wordt namelijk uitgesproken als onze J. Wil je je voorstellen? Dan zeg je dus ook “Me llamo…”, waarin we llamo uitspreken als [jamo] en niet [lamo]. En ten slotte kun je tijdens je vakantie in Spanje verblijven in Marbella of Sevilla: dit spreken we niet uit als [Marbelja] en [Sevielja], maar als [Marbeja] en [Sebieja].

Een andere letter die in het Spaans anders uitgesproken wordt dan in het Nederlands, is de J. Die klinkt namelijk als onze letter G. Misschien komt je dit wel bekend voor uit bekende Spaanse namen als Juan en José.

Valse Vrienden

Heb je weleens gehoord van valse vrienden? Dit zijn woorden die bijna hetzelfde klinken in een andere taal als een woord dat we bijvoorbeeld in het Nederlands gebruiken, maar die een andere betekenis hebben. Zo zijn er ook een aantal in het Spaans.

  • El pan is het brood, en niet de pan.
  • El vaso is niet de vaas, maar het glas.
  • El conductor is niet de conducteur, maar de chauffeur.

Daarnaast gebruiken we in het Spaans andere woorden voor bijvoorbeeld vissen wanneer ze levend zijn, of wanneer ze gegeten worden. Zo is de vis el pez, wanneer deze rondzwemt. Heb je het echter over de vis op je bord?

Een ander ingewikkeld onderwerp in het Spaans is het verschil tussen de werkwoorden ser en estar: het betekent namelijk allebei “zijn”. Over het algemeen gebruiken we ser wanneer we verwijzen naar situaties die permanent zijn. Een goed voorbeeld hiervan is je nationaliteit. Het werkwoord estar gebruiken we juist wanneer we het hebben over iets tijdelijks, zoals je humeur.

Wil je bijvoorbeeld zeggen dat het goed met je gaat? Ten slotte hoor ik veel Nederlanders en Belgen “gracias para” zeggen als ze iemand bedanken. In het Spaans hebben we twee woorden die we gebruiken als “voor”. Dit zijn namelijk para, maar ook por. Als we iemand willen bedanken, gebruiken we niet para, maar juist por.

Zoals je ziet, zijn er een hoop dingen waar je op moet letten tijdens het uitspreken van het Spaans. Wees overigens niet te streng voor jezelf, want fouten maken we allemaal en zoals eerder genoemd waarderen de Spanjaarden het enorm als je een beetje moeite doet. ¡Mucha suerte!

Broodjes (Bocadillos) in Spanje

Spanje heeft op culinair gebied de inwoner en bezoeker heel veel te bieden en elke regio van het diverse land heeft wel een specialistisch gerecht. Maar er zijn van die gerechten of snacks die in het hele land praktisch hetzelfde zijn en de broodjes of bocadillos horen daarbij. Even iets tussendoor eten maar niet te weinig en niet te veel maar ook geen tapas of pintxos. Dan kom je al snel uit bij de broodjes of ‘bocadillos’ op de menukaart. De meeste belegde broodjes bestaan uit een half of kwart stuk stokbrood (barra de pan), ciabatta brood of de met name in het zuiden bekende mollete broodjes.

Hieronder een aantal typische Spaanse broodjes:

  • Bocadillo de Tortilla de Patata: De klassieker die overal in Spanje te krijgen is. De tortilla de patata kan zowel warm of koud gegeten worden en kan gecombineerd worden met speciale tortillas (met ui bv.) of sla en paprika of uien op het broodje.
  • Bocadillo de Lomo: De bocadillo de lomo is niets meer dan een broodje met een of meerdere varkenslapjes erop die op de grill klaargemaakt zijn.
  • Bocadillo de Jamón: Op en top Spaans natuurlijk, een lekker broodje Spaanse ham.
  • Bocadillo de Calamares (Madrid): Middenin het land ligt de hoofdstad van Spanje Madrid en het bekendste en meest typische broodje daar is een broodje met gefrituurde inktvisringen, dit terwijl de stad niet aan de zee ligt. Er zijn veel theorieën waarom het bocadillo de calamares typisch Madrileens is maar de inwoners en ook steeds meer bezoekers likken hun vingers erbij af.
  • Bocadillo Blanco y Negro (Valencia): Dit is een typisch broodje voor de Valencia regio en dan met name de stad Valencia. Het broodje wit en zwart dankt deze typische naam aan de twee soorten worst die gebruikt worden: de longaniza (worst) voor de witte kleur en de morcilla (bloedworst) voor de zwarte kleur.
  • Campero Malagueño (Málaga): Dit is een typisch broodje uit Málaga wat je niet overal in Spanje zult tegenkomen. De campero malagueño bestaat uit het typische brood uit de omgeving mollete met jamón york (ham), kaas, sla, tomaat en mayonaise. Dat alles wordt klaargemaakt op de grill of bakplaat.

Veelvoorkomende Spreekwoorden & Gezegden in het Spaans

Hieronder een tabel met enkele veelvoorkomende Spaanse spreekwoorden en gezegden, hun letterlijke vertaling en Nederlandse equivalent:

Spaans Spreekwoord/Gezegde Letterlijke Vertaling Nederlandse Equivalent
Dime con quién andas, y te diré quién eres. Zeg mij wie je vrienden zijn, dan zal ik zeggen wie jij bent. Soort zoekt soort.
Caballo regalado no se le mira el diente. Je moet niet te kritisch zijn over cadeaus, of koopjes. Je moet een gegeven paard niet in de bek kijken.
Al mal tiempo, buena cara. Zet een vrolijk gezicht, bij slecht weer. Maak er het beste van.
A falta de pan, buenas son tortas. Bij gebrek aan brood, eet men korstjes van pasteien. Bij gebrek aan het goedkope, het dure gebruiken.
Barriga llena, corazón contento. Volle maag, gelukkig hart. -
Camarón que se duerme se lo lleva la corriente. De garnaal die in slaapt valt wordt weggevaagd door de zeestroming. Wie snoozed, die verliest.
Cría cuervos y te sacarán los ojos. Fok raven en ze zullen je ogen uitprikken. Stank voor dank.
Cuando el río suena, agua lleva. Wanneer de rivier geluid maakt, stroomt er water in.. Waar rook is, is vuur.
Del tal palo, tal astilla. Een chip uit de oude blok. De appel valt niet ver van de boom. / Zo vader, zo zoon.
El que madruga coge agua clara. De vroege vogel krijgt schoon water. De morgenstond heeft goud in de mond.
El que quiera pescado que se moje el culo. Wie vis wil eten, moet eerst zijn billen nat maken. Als je iets wilt, zorg er zelf voor.
Hablando del rey de Roma... Spreken over de Koning van Rome... Als men over de duivel spreekt, trapt men op zijn staart...
Más vale tarde que nunca. - Beter laat dan nooit.
Moro viejo nunca será buen cristiano. Een oude Moor zal nooit een goede Christen zijn. Je kunt een oude hond geen nieuwe trucjes leren.
No hay mal que por bien no venga. Er is niks slechts waaruit iets goeds niet komt. Elk nadeel heeft zijn voordeel. / Achter de wolken schijnt de zon.
Ojos que no ven, corazón que no siente. Ogen die niet zien, hart dat niet voelt. Uit het oog, uit het hart.
Quien fue a Sevilla perdió su silla. Wie naar Sevilla is gegaan, heeft zijn stoel verloren. Opgestaan, plaast vergaan.
Vivieron felices y comieron perdices (y a mí no me dieron). Ze leefden gelukkig en aten patrijs (en gaven mij geen). -

Migas

“Migas” is een zeer traditioneel gerecht afkomstig uit de Spaanse “cocina pobre” (arme keuken) dat oorspronkelijk door arme herders werd klaargemaakt die met hun schapen door heel Spanje trokken. De basis is oud brood, knoflook en olie. Daarmee was het niet alleen een goedkoop gerecht maar ook makkelijk houdbaar en erg voedzaam. Dit gerecht is nog altijd zeer geliefd onder Spanjaarden. Het is een volks gerecht dat nostalgie oproept en verbindt.

Tegenwoordig zijn er allerlei “luxere” varianten met o.a. Iberische ham, chorizo e.a. worsten en Moscatel druiven (zie recept hieronder). Andalusische politici op stemmenjacht helpen migas maken. Niet bepaald het soort mensen die je met de “cocina pobre” (arme keuken) associeert. Op het platteland komen mensen in de winter vaak bij elkaar om Migas te eten. In het dorp Torrox in de provincie Málaga wordt jaarlijks op de zondag voor Kerst de uiterst populaire Fiesta de las Migas georganiseerd.

  • Hacer buenas migas: Figuurlijk bedoelen we met deze Spaanse uitdrukking “het goed met elkaar kunnen vinden” of “goed bij elkaar passen“. Het tegenovergestelde “Hacer malas migas” betekent dus “niet goed bij elkaar passen“.
  • Entre pan y pan migas: De uitdrukking “entre pan y pan migas” komt uit het Spaans en betekent letterlijk “tussen brood en brood kruimels“. Vb. Con esta sequía lo que va a llover en España no será nada. Entre pan y pan migas. / Met deze droogte zal de regen die in Spanje zal vallen weinig voorstellen. Een druppel op een gloeiende plaat.
  • Donde pan se corta migas caen: Bij deze Spaanse uitdrukking moet je natuurlijk meteen denken aan het Nederlandse “Waar gehakt wordt vallen spaanders” of “je kan geen omelet (tortilla) maken zonder eieren te breken”. Vb. Lamentablemente no podemos evitar todos los despidos. Donde pan se corta migas caen. / We kunnen helaas niet alle ontslagen voorkomen.

Zoals je ziet is dit artikel is nauw verbonden met BROOD. Spanjaarden eten praktisch bij iedere maaltijd brood.

labels: #Brood

Zie ook: