Het laagje crema op een kopje koffie, vooral bij espresso en Senseo, roept vaak vragen op over de samenstelling en de kwaliteit. Een hardnekkige mythe is dat de schuimlaag veroorzaakt wordt door de toevoeging van varkensvet. Dit artikel duikt in de feiten en fabels rondom de crema laag in koffie.
De Mythe van Varkensvet in Koffiepads
Er wordt soms beweerd dat het schuim op een kopje Senseo-koffie ontstaat doordat er varkensvet aan de koffie is toegevoegd. Dit is echter een fabel. Het cremelaagje is gewoon een laagje geblazen belletjes dat ontstaat doordat een klein straaltje koffie met hoge snelheid in een gepatenteerde schuimkamer wordt gesproeid met een aantal pennetjes erin. Doordat de koffie tussen deze pennetjes doorschiet komt er lucht in de koffie.
Vervolgens loopt de koffie het kopje in, en het laatste restje, dat nog zo'n 15 seconden nadrupt, zorgt voor het cremelaagje. Douwe Egberts bevestigt dat alle SENSEO® koffiepads voor zwarte koffie 100% pure koffie bevatten.
Wat is Crema Eigenlijk?
Als je een espresso of koffie maakt met een koffiemachine verschijnt er, anders dan bij filterkoffie, zo’n mooi goudbruin laagje bovenop. De naam die we hiervoor gebruiken is de cremalaag. Deze zit bomvol aroma’s. De perfecte cremalaag is mooi compact en heeft een patroon dat vergelijkbaar is met een tijgerprint.
Crema is de schuimlaag die bovenop je espresso ligt. Hieraan kun je de kwaliteit van je versgezette kopje koffie aflezen. Crema is afkomstig uit bonen. Het ontstaat doordat aroma uit de gemalen koffie wordt geperst. Deze cremalaag mag niet te dun, maar ook zeker niet te dik zijn. Als de laag minimaal twee minuten in tact blijft, weet je dat je espresso goed is!
Factoren die de Crema Beïnvloeden
Aan het uiterlijk van de cremalaag valt veel af te leiden over de kwaliteit van je kopje koffie. Kijk eens naar de kleur. Is die heel licht? Dan heb je waarschijnlijk een slappe bak. Het water is dan mogelijk niet heet genoeg geweest, waardoor de koffie niet goed kan oplossen. En als het water te heet is geweest zal je juist zien dat je cremalaag heel donker is.
Bij een te lichte cremalaag kan het ook zijn dat de koffie niet fijn genoeg gemalen is of dat je de koffie niet goed genoeg hebt getampt (aangedrukt). Aan de dikte van de cremalaag kun je aflezen wat voor koffiebonen er zijn gebruikt. Hoe donker de bonen namelijk gebrand zijn, hoe meer oliën en suikers er al aan onttrokken zijn. De middelen die nodig zijn om het laagje te vormen zijn dan dus niet voldoende meer aanwezig.
Nog een belangrijke tip: maal je koffiebonen pas vlak voor je een espresso of koffie gaat maken. De kwaliteit van je cremalaag wordt onder andere bepaald door de kwaliteit van de koffiebonen die je gebruikt. Houd daarbij wel in de gaten dat je de juiste middelen en omstandigheden hebt, want ook die spelen een grote rol.
Op basis van het laagje crema kun je bepalen of de koffie vers is gezet en de juiste temperatuur heeft. Als er te weinig crema op de koffie ligt, dan zijn de bonen te grof gemalen. Kies dan voor een fijnere maling of stel je bonenapparaat anders in. Bij een lichte crema kleur kan het zijn dat je de bonen juist te grof gemalen hebt. Een te donkere kleur van je crema kan ontstaan doordat de bonen te fijn gemalen zijn. Kies voor een grovere maling. Ook kan het zijn dat je je bonenapparaat anders in moet stellen. In dit geval is je kopje koffie te koud, te heet of is de waterdruk van je machine te laag.
Tip: warm je koffiekopje van te voren op door er warm water in te doen. Hierdoor blijft je koffie langer warm en verdwijnt de cremalaag niet snel.
Koffievet en Cholesterol
Koffiebonen bevatten vet, het zogenaamde koffievet. Dit vet wordt met het hete water uit de bonen geëxtraheerd en komt als kleine vetdruppeltjes in de koffie terecht. Cafestol en kahweol zijn zulke vetten. Beide stoffen behoren tot de zogenoemde terpenoïden.
Normale koffiefilters houden deze twee verbindingen tegen. Maar omdat koffiepadfilters dunner zijn (0,061 millimeter) dan normale filters (0,104 millimeter), was er twijfel of zij de verbindingen ook zouden tegenhouden. Uit onderzoek, van onder andere voedingshoogleraar Katan, blijkt dat zij dit wel doen. Behalve de dikte van het filter hangt dit namelijk ook samen met de mate waarin met onderdruk gewerkt wordt.
Bij koffiezetten in een Senseo-apparaat wordt niet veel druk opgebouwd en daardoor belanden weinig cholesterolverhogende stoffen in de koffie. Onderzocht werden de koffiepads van Douwe Egberts, Albert Heijn, Edah en Super de Boer.
Senseo en Nespresso: Verschillen in Crema?
Bij Senseo wordt er toch ook een opschuimhulpstuk gebruikt? Een perfect crema filter is niets anders dan een klein gaatje om de zetkamer op druk te houden. Nespresso heeft dat, en bij Senseo zie je het gaatje zelfs zitten. De crema van Nespresso is wel erg kunstmatig op een of andere manier.
In Senseo zit geen vet. Waggeffe: je mag toch hopen dat er wel koffievetten in zitten? En "cremafilter" wil dus zeggen: er wordt gelogen? Ook in de Nespresso?
labels:
