De rijke geschiedenis van Douwe Egberts begint meer dan 270 jaar geleden. In 1753 openen Egbert Douwes en zijn vrouw Akke Thijsses hun kruidenierswinkel 'De Witte Os' in Joure, een klein dorpje in Friesland. Egbert en Akke verkopen producten die 'tot de genoegens van het dagelijks leven behoren'.

De Oorsprong van Douwe Egberts

In 1753 openden Egbert Douwes en Akke Thijsses hun kruidenierswinkel De Witte Os aan de Midstraat in Joure en legden zo de basis voor het Douwe Egberts van nu.

Op 10 januari 1755 krijgen Egbert Douwes en Akke Thijsses een zoon: Douwe Egberts. Hij trouwt in 1775 met Ymke Jacobs Visser. Rond 1780 komt hij bij zijn ouders in de zaak. Na het overlijden van zijn vrouw hertrouwt Douwe Egberts in 1791 met Lysbeth Mintjes. Op 19 februari 1806 overlijdt Douwe Egberts.

Tijdens de Franse overheersing in het begin van de negentiende eeuw moet iedereen een achternaam aannemen. De familie van Douwe Egberts koos in 1812 De Jong als familienaam. Het bedrijf is echter bekend geworden als Douwe Egberts en niet als Egbert Douwes. Waarschijnlijk komt dit omdat Douwe Egberts voor uitbreiding van de afzet van lokaal naar regionaal zorgde.

De Groei en Innovatie van Douwe Egberts

In 1925 verschijnt het DE-zegel voor het eerst op een tabaksverpakking. Sindsdien heeft het zegel vele gedaantes gehad. De eerste jubileumviering vindt plaats in 1928, als Douwe Egberts 175 jaar bestaat. In 1937 werd Pickwick geïntroduceerd. In 1954 brengt Douwe Egberts Moccona oploskoffie in potjes van 50 gram op de markt. Douwe Egberts koffie... lekkere koffie.

In 1960 neemt Douwe Egberts meer dan de helft van de nationale koffie- en tabaksexport voor haar rekening. In 1967 maakt Douwe Egberts voor het eerst reclame op de Nederlandse televisie en was daarmee een van de eersten. In 1976 wordt het oude pakhuis van Douwe Egberts in Joure een museum. Inmiddels is het uitgegroeid tot een museumcomplex met 10 monumentale panden. Bij Museum Joure beleef je nu een interactieve Douwe Egberts-tentoonstelling, verdeeld over de pakhuizen en het geboortehuis van Douwe Egberts. De woning van voormalig eigenaar C. J. De Jong is nu een sfeervol museumcafé. En winkel De Witte Os? Die is nog altijd open.

Met de introductie van Douwe Egberts SENSEO® in 2001 brak een nieuw tijdperk aan voor koffiedrinkend Nederland. In 2003 viert Douwe Egberts z'n 250-ste verjaardag met tal van jubileumactiviteiten. In 2011 wordt besloten de internationale koffie- en theeactiviteiten af te splitsen van Sara Lee. Na een beursgang wordt het bedrijf in 2013 overgenomen door een consortium van investeerders onder leiding van Joh.

In 2011 wordt de eerste D.E Café geopend in Leeuwarden. Dit café biedt een plek waar koffieliefhebbers kunnen genieten van versgezette Douwe Egberts koffie.

Het Spaarsysteem en de Wandkoffiemolen

Douwe Egberts was in 1924 het eerste bedrijf in Nederland dat een geschenkensysteem introduceerde. Waardepunten op de verpakkingen van het Douwe Egberts assortiment konden worden verzameld en ingewisseld voor geschenkartikelen. Het belangrijkste doel van het geschenkensysteem was de klanten te binden aan de producten van Douwe Egberts.

De wandkoffiemolen werd in juli 1936 aan het cadeausysteem van Douwe Egberts toegevoegd. Wie 350 punten bij elkaar had gespaard, kon er de trotse eigenaar van worden. De populariteit van de wandkoffiemolen blijkt uit de lange periode van meer dan twintig jaar dat Douwe Egberts de wandkoffiemolen in het cadeauassortiment handhaafde. In 1954 werd maar liefst 40 procent van de geretourneerde spaarpunten aan de wandkoffiemolen besteed.

Vintage Wandkoffiemolen met Douwe Egberts Logo

Deze vintage wandkoffiemolen, geproduceerd door Pe De tussen 1950 en 1960, is een opmerkelijk stuk uit de geschiedenis van koffieaccessoires. Het apparaat is herkenbaar aan het iconische Douwe Egberts logo en biedt zowel functionele als esthetische waarde.

De wandkoffiemolen is gemonteerd op een houten plaat en beschikt over een crèmewit aardewerken reservoir voor koffiebonen, afgesloten met een zwart houten deksel. Het reservoir is versierd met het Douwe Egberts logo (D.E.) en de tekst "KOFFIE". Onder het deksel bevindt zich een handmatig maalmechanisme dat bediend wordt met een draaihendel. Dit mechanisme werkt samen met een glazen opvangbakje voor het gemalen koffiepoeder.

Kenmerken en Specificaties:

  • Materiaal: Aardewerk, Hout, Glas
  • Reservoir: Crèmewit aardewerk met zwart houten deksel
  • Maalmechanisme: Handmatig met draaihendel
  • Opvangbakje: Glazen
  • Afmetingen:
    • Hoogte: ± 35 cm
    • Breedte: ± 13 cm
    • Diepte: ± 18 cm

Historische Context:

Deze wandkoffiemolen van Pe De was een populair item in de geschenkenwinkel van Douwe Egberts, vooral vanaf 1939. Dit model vertegenwoordigde een periode van innovatie en vooruitgang in de koffie-industrie, met een handslinger die gebruikers in staat stelde om koffiebonen handmatig te malen. Ondanks de opkomst van elektrische molens in de jaren ’60, bleef deze molen gewaardeerd en in gebruik.

Conditie:

De koffiemolen verkeert in goede vintage staat met minimale sporen van gebruik en leeftijdsgerelateerde slijtage.

Ontwerp en Evolutie van de Wandkoffiemolen

In de loop van de tijd werd er weinig aan het ontwerp van de koffiemolen veranderd. Het reservoir voor de koffiebonen was van ivoorkleurig keramiek, afgesloten met een zwarte houten deksel. Daaronder was het maalmechanisme bevestigd. Dat bestond uit een propellermesje dat de koffiebonen maalt. Het maalsysteem kon worden ingesteld op grove of fijne maling. De koffie werd aan de onderzijde van de molen opgevangen in een bakje.

Aan het eind van de jaren 1950 besloot Douwe Egberts dit te vervangen door een groter bakje met een inhoud van 30 gram gemalen koffie. Volgens Douwe Egberts bleef de inhoud van het bakje echter als vanouds genoeg voor zes kopjes koffie. Op die manier ging de consument bijna ongemerkt sterkere koffie drinken.

In elk geval was voor Douwe Egberts de populaire wandkoffiemolen een belangrijk instrument om de consument als het ware op te voeden in de kunst van het koffiezetten. Koffie die vlak voor het zetten vers werd gemalen was in die propaganda essentieel.

Omstreeks 1960 werden de handkoffiemolens langzaam maar zeker vervangen door elektrische molens. Totdat zij op hun beurt rond 1970 overbodig werden door de snelle opkomst van voorgemalen koffie.

Objectgegevens

  • Deelcollectie: Techniek van het huishouden
  • Objectnummer: 054998
  • Objectnaam: koffiemolen
  • Vervaardiger: Douwe Egberts
  • Datering van: 1950
  • Datering tot: 1950
  • Materiaal: aardewerk metaal hout glas
  • Afmetingen: lengte 18 cm, breedte 12.5 cm, hoogte 33.5 cm

labels:

Zie ook: