De moestuin kent een grote diversiteit aan groente, kruiden en fruit. Zo is er palmkool, maar ook eeuwig moes of splijtkool, aardperen en knolcapucien. Het zijn stuk voor stuk must-haves als je van een uitdaging houdt.

Wat is Eeuwig Moes?

Eeuwig moes is een echte vergeten groente. Er zijn nog maar heel weinig mensen die deze groente kennen en er zijn ook maar weinig plekken waar je de groenteplantjes kunt kopen. En dat is eigenlijk zo jammer, want eeuwig moes is een waardevolle aanvulling voor iedere moestuin.

Eeuwig moes (Brassica oleracea var. acephala) dankt zijn naam aan het feit dat hij steeds weer opkomt; het is een vaste koolsoort. Bovendien is het vrijwel de enige vaste koolsoort; alle andere soorten zijn een- of tweejarig. Eeuwig moes werd vroeger regelmatig in Nederland gegeten maar nu behoort hij tot de vergeten groenten. Eeuwig moes is traditioneel een voorjaarsgroente. Hij wordt nooit een volle kool maar zal altijd uit losse koolbladeren blijven bestaan.

Je kunt eeuwig moes tegenkomen onder de namen splijtkool, oude wijvenkool, duizendkoppige kool, armeluisgroente en stekkool. De Latijnse naam van eeuwig moes is Brassica Oleracea var. Acephala. Brassica Oleracea is de naam van vele koolsoorten. Acephala betekent ongebonden wat slaat op de koolbladeren die los van mekaar groeien.

Een kool met geschiedenis

Eeuwig moes werd hoogstwaarschijnlijk al door de antieke Romeinen gegeten. Het behoort tot de oudste koolsoorten op aarde.

Eeuwig moes is een erg oude groente. Het werd al gegeten in de tijd van de Romeinen en werd door hen naar ons land gebracht. Een leuk verhaal dat op internet circuleert is dat Karel de Grote gek was op stamppot eeuwig moes. Als Karel ergens een slag moest leveren, stuurde hij mannen vooruit die ter plekke stekken eeuwig moes in de grond staken. In die tijd kon een beleg van een stad of gebied heel lang duren. Bij het transport bewaarden de mannen de stekken op hun bezwete blote bast, onder hun kleding. Het vocht van het zweet hield de stekken goed. Eeuwig moes kan dus wel wat zout verdragen.

De vele namen die eeuwig moes heeft zijn een indicatie dat de plant lang tot de Nederlandse cultuur heeft behoort. Thans valt ze onder het kopje ´vergeten groente´ maar de eeuwig moes is weer aan een come back bezig. Je ziet hem steeds vaker in de moestuin, en waarom ook niet? Het is een makkelijke plant, erg gezond en je kunt hem het hele jaar door oogsten. Eeuwige kool is een ideale moestuinplant.

Gezondheidsvoordelen

Eeuwig moes is net als andere koolsoorten zeer gezond. Het helpt mee aan de botopbouw doordat er allerlei mineralen en vitaminen in zitten en het is een goede groente voor een sterk immuunsysteem.

Eeuwig moes is echt fantastisch. Het is heerlijk vanwege de bitterstoffen die hele gezonde eigenschappen hebben. Kolen zijn heel geschikt als ontstekingsremmers. Een ontsteking is een vorm van VERZURING en kolen hebben sterk ontzurende eigenschappen. Reden waarom ze populair zijn bij het bestrijden van maagzweren, vitamine U de anti-ulcus factor is er naar genoemd.

Teelt van Eeuwig Moes

Eeuwig moes is een groente die het hele jaar door groeit. Hij staat het liefst in de halfschaduw omdat in de volle zon de bladeren kunnen verbranden. Toch doet deze plant het bij velen ook goed in de zon. Zelfs in de winter kunnen de bladeren geplukt worden voor consumptie. Eeuwig moes is een vaste plant; hij kan makkelijk 40 jaar lang doorgroeien. Deze koolsoort zal niet snel bloeien. Als hij bloeit wordt hij een stuk kleiner. Je kunt eeuwig moes vermeerderen door hem te stekken of te scheuren. Je trekt dan een klont wortels in twee stukken uiteen. Deze plant moet je wel bijknippen oftewel regelmatig losse bladeren oogsten. Anders gaan de stengels op de grond hangen. Eeuwig moes groeit nog beter als hij wordt bijgemest.

Standplaats

Eeuwig moes of splijtkool plant je bij voorkeur op een halfschaduwrijke plaats. Volle zon kan immers tot verbranding leiden.

Groei

De groei van splijtkool is sterk afhankelijk van de grondsoort en standplaats. Een bodem die voldoet aan alle eisen die de plant stelt en bovendien goed waterdoorlatend is, zal het hele groeiproces alleen maar ten goede komen. Planten kan vanaf april, mei waar de kool vervolgens de hele zomer ongestoord zal groeien.

Bloei

Splijtkool of eeuwig moes zal weinig of nooit overgaan tot bloei. Bij droge en warme zomers kan het wel eens gebeuren dat de plant toch in bloei komt. Opmerkelijk hierbij is dat de plant sterk in groei zal afnemen.

Vermeerdering door stekken

De splijtkool kan zonder bijkomende problemen door stek vermeerderd worden. Neem enkele potjes bij de hand en vul deze op met een luchtige zaai- en stekgrond. Vervolgens snijd je kopstekken van circa 5 à 7 cm. Zorg ervoor dat er geen bladeren in de grond blijven zitten, daar de kans op rotting groter wordt. Water geven en afdekken door middel van een miniserre of kas. Na een week zullen de stekken al gaan inwortelen en uitbundig groeien.

Winterhardheid

Eeuwig moes is geen vorstgevoelige groente en kan dus ongestoord buiten groeien. De plant blijft jaar na jaar telkens terug groeien. Splijtkool die onafgebroken groeit kan tot 40 jaar worden!

Verzorging

Wil je echter eetbare gewassen in de tuin, die weinig aandacht vragen. Dan is het goed om eens te kijken naar andere koolsoorten. Er zijn 2 koolsoorten die in Nederland als meerjarig gewas leven. Ze kunnen de vorst goed verdragen. We hebben het hier over de Palmkool en over de Eeuwige moes. Beide kolen zijn nauw verwant aan de door ons zo gewaardeerde Boerenkool. De Palmkool is een tweejarig gewas en de eeuwige moes is zelfs een vaste plant.

Culinaire Toepassingen

Deze oude koolsoort kan perfect verwerkt worden in de keuken. Oogst enkele bladeren af en kook deze zoals rode of witte kool. De typische koolsmaak wordt sterk geaccentueerd bij verwerken ervan. Ook dieren zoals konijnen, vogels en kippen lusten dit groene blaadje!

Van eeuwig moes kun je het hele jaar oogsten. Ze vormt geen krop, zoals bij de meeste kolen, maar maakt erg veel smakelijk heldergroen blad aan. Je plukt het blad dat je nodig hebt en vervolgens groeit ze rustig verder. In de wintermaanden kun je er ook wel wat van plukken omdat de plant niet vorstgevoelig is.

De koolbladeren smaken naar boerenkool en zijn iets zoeter. Het doet sommigen ook denken aan andijvie en broccoli. Splijtkool kun je koken als broccoli. De bladeren zijn snel gaar en, indien fijngesneden, rauw te eten. Je kunt het prima roerbakken en hij past uitstekend in een groentemix. Je kunt zowel de bladeren als de stelen eten. Splijtkool is ook een lekkere toevoeging in een stamppot, omelet of quiche. Omdat je allemaal losse bladeren hebt kun je een blad vullen met bijvoorbeeld rijst, noten, kaas en kruiden. Zo maak je verschillende groentepakketjes.

In de keuken kun je met eeuwig moes alle kanten op. Maak er een traditionele Hollandse stamppot van met aardappels en/of met peen of pastinaak. Gebruik eens uitgebakken chorizo, uitjes en paprika om een smakelijke Spaanse twist aan je stamppot te geven. Of maak er een Aziatisch gerecht mee door fijngesneden eeuwig moes te roerbakken met noedels, sojasaus en een variatie extra groenten naar keus. Ook in Italiaanse gerechten doet eeuwig moes het goed. Bijvoorbeeld in minestronesoep. Kortom, de wereld rond met eeuwig moes! Hoe je het ook gebruikt, snij bij groter blad de nerf er eerst even uit. Deze is wat taai. Bij klein, jong blad kun je de nerf wel goed eten.

Eeuwig Moes en Dieren

Mensen die hamsters, konijnen of schildpadden houden, doen er goed aan ook eeuwig moes in de tuin te hebben staan. Dieren zijn er dol op.

Variëteiten van Eeuwig Moes

Ondertussen is er niet alleen meer groene eeuwig kool: er is ook een witbonte variant. Gelukkig is die niet zo witbont dat ze er zwak van wordt; het is een heel bescheiden en vooral sierlijk wit randje rond de bladeren.

Er is ook een paarse eeuwig kool, Rubras of hoekjeskool genoemd. Johan v.d. Hoek heeft dit nieuwe ras ontdekt, vermeerderd en getest.

labels:

Zie ook: