Voor velen is koffie een essentieel onderdeel van de dagelijkse routine om energiek te blijven. Maar hoe gezond is koffie eigenlijk, en hoeveel kopjes per dag zijn veilig?
Gunstige Werking van Koffie
Koffie bestaat grotendeels uit water en is daarmee een goede bron van vocht. Het droogt je lichaam niet uit. Daarnaast heeft het een paar gunstige effecten op je gezondheid:
- 2 tot 4 koppen per dag: geeft een 10% lager risico op coronaire hartziekten (aandoening van de kransslagaders) en een beroerte.
- 5 koppen per dag: geeft een 30% lager risico op diabetes type 2.
Cafeïne: Opwekkend, Maar met Grenzen
De cafeïne in 1 à 2 kopjes koffie per dag is opwekkend en vermindert het gevoel van vermoeidheid. Ook het geheugen, de alertheid en motivatie nemen iets toe. Meer koffie drinken geeft geen groter effect. Sterker nog, een teveel aan cafeïne leidt tot prikkelbaarheid, hoofdpijn, beven, duizeligheid en hartkloppingen.
Cafestol en Cholesterol
In koffie zit cafestol. Dit stofje verhoogt het slechte (LDL-)cholesterol in het bloed. Bij filterkoffie blijft cafestol achter in het papieren filter. In koffie uit een filtermachine of koffiepad-apparaat zit dan ook weinig cafestol. Het drinken van filterkoffie heeft daarom bijna geen effect op het cholesterolgehalte. In espressokoffie zit meer cafestol. En in ongefilterde koffie uit een cafetière of Turkse koffie zit veel cafestol.
Niet alleen de manier van zetten heeft invloed op het cafestolgehalte. Er is ook verschil tussen verschillende merken. Ook is gebleken dat koffie gezet met espresso-cupjes de helft minder cafestol bevat dan koffie gezet met Lungo-cupjes.
Overzicht van Zetmethoden en Cafestolgehalte
Hieronder een overzicht van de hoeveelheid cafestol per kopje, afhankelijk van de zetmethode:
| Zetmethode | Gefilterd* | Cafestol (mg per kopje) | Maximaal aantal kopjes per dag** |
|---|---|---|---|
| Filterkoffie | ja | 0,1 | ongelimiteerd |
| Koffiepads | ja | 0,1 | ongelimiteerd |
| Automaat met vloeibaar koffieconcentraat | ja | 0,1 | ongelimiteerd |
| Automaat met een papieren filter *** | ja | 0,1 | ongelimiteerd |
| Oploskoffie | ja | 0,2 | ongelimiteerd |
| Koffiecapsules | 1 | 2-3 | |
| Italiaans espressopotje (Moka) | 1 | 2-3 | |
| Automaat met een metalen of nylon filter *** | 1 | 2-3 | |
| Espresso | 1,5 | 2-3 | |
| Cafetière (French press) | 3,5 | 1 | |
| Turkse/Griekse koffie | 4 | 1 |
* Met een papieren filter. Let op: oploskoffie wordt gemaakt van gefilterde koffie.
** Aantal kopjes dat je kunt drinken voordat het een opvallend effect heeft op het cholesterolgehalte.
*** Aan de buitenkant van een automaat kun je vaak niet zien welk type filter er wordt gebruikt. De zetmethode kun je vragen aan diegene die hem vult of aan de leverancier.
Acrylamide
Acrylamide is een stof die ontstaat bij het branden van koffie. Veel acrylamide is misschien niet goed voor je gezondheid. Maar het is moeilijk te zeggen hoeveel je precies binnenkrijgt. Dat hangt af van de soort, branding en sterkte van de koffie. In koffiesurrogaten gemaakt van cichorei zitten vaak tot wel 10 keer zoveel acrylamide als gewone koffie.
Het is niet bekend hoeveel acrylamide precies schadelijk voor je is. Daarom is er geen maximum waar je op kunt letten. Wel zijn er signaalwaardes voor fabrikanten. Zij moeten ervoor zorgen dat er niet te veel acrylamide in koffie zit.
Hoeveel Kopjes Koffie?
Hoewel er weinig cafestol in gefilterde koffie zit, adviseert het Voedingscentrum om maximaal 4 kopjes koffie per dag te drinken. Dit heeft te maken met de hoeveelheid cafeïne in koffie. Voor espresso en koffiecups is het advies van het Voedingscentrum om niet meer dan 2 à 3 kopjes per dag te drinken. Hier zit meer cafestol in.
Zwangerschap en Borstvoeding
Ben je zwanger of geef je borstvoeding? Dan kun je volgens het Voedingscentrum beter niet meer dan 2 kopjes koffie per dag drinken. Anders heeft het nadelige gevolgen voor je kind.
Kinderen
Voor kinderen onder de 13 jaar is het advies geen koffie te drinken. Jongeren tussen de 13 en 18 jaar mogen maximaal 1 kopje.
Zo Veel Koffie Kun Je Dagelijks Drinken Zonder Dat Het Ongezond Wordt
Uit onderzoek blijkt dat mensen die meer dan 6 kopjes koffie per dag dronken, ongeveer 22% meer risico liepen op hart- en vaatziekten dan mensen die 1 tot 2 kopjes per dag dronken. Daarbij werd de bovengrens voor het maximaal aantal koppen koffie per dag op 6 gesteld.
Interessant genoeg lijkt het niet uit te maken of je genen bezit die koffie sneller verwerken als het gaat om een veilig aantal kopjes koffie per dag. Er werd wel eens gezegd dat mensen met een bepaald gen voor een snel metabolisme meer koffie kunnen drinken, omdat zij de cafeïne sneller zouden afbreken. In dit onderzoek kwam dit dus niet naar voren en lopen ook die mensen met dat bijzondere gen net zoveel risico op hartkwalen als mensen zonder dat gen, aldus auteur Elina Hyppönen van het Australian Center for Precision Health.
Elina Hyppönen: 'Om een gezond hart en een gezonde bloeddruk te behouden zouden mensen maximaal zes kopjes koffie per dag mogen drinken. Als je naar onze onderzoeksresultaten kijkt, zie je dat er vanaf 6 kopjes koffie per dag een kantelpunt is in het risico op hart- en vaatziekten'.
De Bijwerkingen van Te Veel Koffie
Zoals met veel goede dingen, is iets waar 'te' voor staat, nooit goed. Te veel koffie is ongezond, omdat het kan zorgen voor een hoge bloeddruk, en zoals het onderzoek aangeeft een hoger risico op hartziekten. Daarnaast kun je last krijgen van bijwerkingen zoals duizeligheid, trillerig worden, hoofdpijn en hartkloppingen. Ook je darmen worden niet blij van te veel koffie, denk aan een opgeblazen buik en diarree. Maar matig koffie drinken lijkt ook gezondheidsvoordelen op te leveren.
In het eerde genoemde onderzoek kwam naar voren dat niet-koffie-drinkers maar liefst 11% meer risico hadden op hart- en vaatziekten dan de mensen die 1 tot 2 kopjes per dag dronken. Een opvallend resultaat dat wel in lijn is met een eerdere studie uit 2017, waarin werd vastgesteld dat een laag tot matig koffie-verbruik per dag in relatie stond met een lager risico op hartkwalen, terwijl diegenen die weer veel te veel drinken juist weer het grootste risico liepen op hart- en vaatziekten.
Hoe Kunnen We Verklaren Dat Koffie Gezond Is?
De held in dit verhaal is het antioxidant in koffie: chlorogenic acid (hierna: Chlorogeenzuur) genaamd. Chlorogeenzuur kan de werking van bloedvaten verbeteren en beschermt je tegen verstopte aderen omdat het de opbouw van een vettig laagje tegen de wanden blokkeert.
Positieve Effecten van Koffie op de Gezondheid
Naar de invloed van koffie op je gezondheid is ontzettend veel onderzoek gedaan. Bijna altijd vinden wetenschappers positieve effecten. Met drie tot vier kopjes koffie per dag kun je bijvoorbeeld je risico op sommige soorten kanker verkleinen. En je wordt er actiever van, waardoor je fitter blijft. Maar: die gezondheidseffecten treden niet bij álle soorten koffie op. Wél bij filterkoffie hoor!
Koffie espresso filterkoffie cholesterolVolgende video:Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Suspendisse varius enim in eros elementum tristique. Duis cursus, mi quis viverra ornare, eros dolor interdum nulla, ut commodo diam libero vitae erat. Aenean faucibus nibh et justo cursus id rutrum lorem imperdiet. Nunc ut sem vitae risus tristique posuere. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Suspendisse varius enim in eros elementum tristique. Duis cursus, mi quis viverra ornare, eros dolor interdum nulla, ut commodo diam libero vitae erat. Aenean faucibus nibh et justo cursus id rutrum lorem imperdiet. Nunc ut sem vitae risus tristique posuere.Bekijk deze videoarrow_forwardZo groot is de kans dat er een vallende ster op je dak ligtZe zijn ouder dan onze aarde, zo klein als een zandkorrel en liggen misschien wel gewoon in jouw dakgoot: micrometeorieten. Jaarlijks komen tonnen aan ruimtestof onze atmosfeer binnen, en een klein deel daarvan belandt op aarde - als minuscule steentjes die ons iets kunnen vertellen over het ontstaan van het zonnestelsel, en misschien zelfs over het begin van het leven op aarde. Aardwetenschapper Guido Jonker (Vrije Universiteit Amsterdam) klimt het dak op van de universiteit en laat zien hoe je deze ruimte-fossielen kunt vinden én analyseren. Want wie weet: misschien ligt er op jouw dak wel een boodschap uit het heelal.Kan je pijn wegeten?Zoveel pijn in je handen hebben dat je potjes niet meer open kunt draaien, het 's ochtends amper lukt om uit je bed kan stappen of zelfs niet kan werken: het is dagelijkse realiteit voor mensen met reuma of artrose. In Nederland hebben bijna 2 miljoen mensen één van deze twee ziektes. Voor reuma is er een medicijn, maar dat gaat ook gepaard met bijwerkingen. En voor artrosepatiënten is het nog erger gesteld, daar ís namelijk helemaal geen medicijn voor. Nieuw onderzoek van Wendy Walrabenstein (Amsterdam UMC) zet de medische wereld nu op zijn kop, omdat het laat zien dat een plantaardig dieet nét zo goed kan werken als reumamedicatie. Én het lijkt ook veelbelovende resultaten te geven voor andere ziekten, als hart- en vaatziekten en parkinson. Wat je dan precies moet eten? Dat vertelt Wendy in deze aflevering.De trucs van de supermarkt: zo word je verleidJij denkt dat je zélf kiest in de supermarkt? Mooi niet. Van de aanbiedingen bij de kassa tot de felgekleurde posters in het gangpad: alles is zo bedacht dat jij spullen meeneemt die je niet van plan was om te kopen. Gedragswetenschapper Nynke van der Laan (Tilburg University) onderzoekt deze verleidingen in haar virtuele supermarkt, waar ze precies kan zien hoe jouw brein reageert op al die slimme trucs. Na deze video loop jij hopelijk met een mandje vol bewuste keuzes naar buiten. Zou jij je zwemdiploma nog halen? 🏊♂️Zou jij vandaag de dag je zwemdiploma nog halen? Want moeten je benen en armen tegelijk bij de schoolslag of juist om en om? Blijf jij goed drijven? En hoe zat het ook alweer met ademhalen tijdens de borstcrawl? Bewegingswetenschapper Carola Minkels (Vrije Universiteit Amsterdam en InnoSportlab de Tongelreep) geeft je tips waarmee je in een handomdraai vliegensvlug door het water beweegt. Wetenschappelijk verantwoord uiteraard!Er zit ... gram goud in jouw oude telefoonMeer dan de helft van de Nederlanders heeft oude mobieltjes die thuis liggen te verstoffen. Een potentiële goudmijn: als alle Europeanen hun oude telefoons zouden inleveren, hoeft de EU drie jaar lang geen nieuwe grondstoffen te mijnen voor de productie van nieuwe mobieltjes. Er zitten veel kritieke grondstoffen in die telefoons waarvoor we nu afhankelijk zijn van landen als China en Congo. Om te laten zien wat er in die telefoon zit, halen industrieel ontwerper Dorien van Dolderen (TU Delft) en expert aardse materialen Arjan Dijkstra (Universiteit Twente) er in deze aflevering alles uit, tot het laatste korreltje goud. En dat doen ze met; een blender. Het zwarte goud, een bakkie pleur, troost of slobber: zomaar een greep uit de benamingen die wij voor een kopje koffie hebben. Het oppeppende drankje speelt een grote rol in ons leven. Toch dwalen er nog veel fabels over dit onderwerp op het internet rond. Tijd om daar verandering in te brengen. In de rubriek Feit of fabel gaan we in gesprek met experts om de waarheid boven tafel te krijgen. We beginnen gelijk met goed nieuws: koffie drinken is gezond, laat Voortman ons weten. Maar wat maakt koffie nou precies zo gezond? Fogliano vertelt dat koffie veel meer is dan een manier om energieker te worden: „Koffie bevat een overvloed aan polyfenolen, een groep van antioxidanten. Toch blijft het volgens Voortman tegelijkertijd lastig om precies te vertellen door welk stofje koffie zo gezond is. „Dat is bij veel voedingsmiddelen zo. Bij de broccoli weten we ook niet precies welk stofje uit de broccoli nou zo gezond is. Wat we wel kunnen zeggen, is dat veel van die gezondheidsvoordelen van de koffie niet vanuit het oppeppende stofje cafeïne komen. „Bij de meeste studies zien we geen verschil is gezondheidsvoordelen tussen normale koffie en decaf-koffie”, vertelt Voortman. Als je dus wel wilt profiteren van de gezondheidsvoordelen van koffie maar niet te veel cafeïne binnen wilt krijgen, dan is decaf een goede keuze. De manier waarop je een kopje koffie zet, is volgens Voortman wel belangrijk. „Het advies van de Gezondheidsraad is om gefilterde koffie te drinken. Ongefilterde koffie bevat het stofje cafestol. Door filterkoffie te drinken, voorkom je dat je dat stofje binnenkrijgt. „Cafestol blijft namelijk achter in het filter, waardoor het niet in jouw lichaam terechtkomt. Hoe (on)gezond is het elke dag drinken van koffie? Oordeel: koffie is gezond, mits je het op de juiste manier klaarmaakt. Uit onderzoek blijkt dat een aantal kopjes koffie per dag kan zorgen voor een lagere kans op hart- en vaatziekten, diabetes, minder beroertes en allerlei andere chronische ziektes.
Andere Gezondheidsvoordelen van Koffie
Koffie kan de kans op Alzheimer verkleinen. Uit onderzoek blijkt dat het drinken van koffie kan leiden tot een lagere kans op de ziekte van Alzheimer (geheugenverlies) op latere leeftijd. Cafeïne kan namelijk ontstekingen remmen en het afbreken van hersencellen voorkomen. Wie veel koffie drinkt, zou tot 65% minder kans hebben om Alzheimer te krijgen.
Door het dagelijks drinken van een kopje koffie, verkleint de kans dat je de Ziekte van Parkinson ontwikkelt. Dit komt door de grote hoeveelheid cafeïne die in je koffie zit.
Ook kan koffie een remmend effect kan hebben op een aantal vormen van kanker. Zo kunnen vier koffies per dag de kans op de diagnose leverkanker en de vorming van galstenen remmen. Koffiedrinkers maken tot wel 40%minder kans op leverkanker. Ook kan het de kans op blaaskanker, darmkanker, huidkanker en baarmoederhalskanker verkleinen.
Mensen die elke dag vier koppen koffie drinken, hebben, in vergelijking tot mensen die niet of nauwelijks koffie drinken, een kleinere kans op diabetes mellitus type 2. Uit onderzoek blijkt dat de anti-oxydant chlorogeenzuur in koffie kan zorgen voor een vertraging van de opname van suiker (glucose) in de darmen.
De kans op hart- en vaatziekten wordt door het drinken van koffie niet verhoogd, zoals vaak wel wordt gedacht. Deze kans kan juist verkleind worden door het drinken van koffie!
Cafeïne stimuleert namelijk de stofwisseling. Bij mensen met overgewicht kan cafeïne de vetverbranding met 10% verhogen en bij magere mensen zelfs met 29%.
Je centraal zenuwstelsel wordt gestimuleerd door cafeïne, waarmee je reactiesnelheid verhoogd wordt. Hierdoor kan het zijn dat je waakzamer en geconcentreerder bent, je beter logisch kan redeneren en minder last hebt van geheugenverlies.
Een kopje koffie kan ervoor zorgen dat je je minder moe voelt. Dit komt door de cafeïne die in koffie zit, die een remmende neurotransmitter in de hersenen blokkeert.
Over het algemeen worden mensen die koffie drinken ouder dan mensen die dit niet doen. Dit heeft overigens niets te maken met wel of geen cafeïne in de koffie.
labels:
