Het komt weleens voor dat u teveel gekookt heeft, of dat u dit bewust doet om te besparen en maar 1 keer hoeft te koken. Maar hoe lang kun je dat eten bewaren, en waar moet je op letten?

Afkoelen en Bewaren

Het Voedingscentrum adviseert om kliekjes of extra maaltijden eerst te laten afkoelen voordat ze de koelkast of vriezer ingaan. Als u het te snel in de koelkast zet, wordt de temperatuur in de koelkast te hoog en bederven andere boodschappen sneller. Te snel in de vriezer zetten zorgt voor ijsvorming rond het product.

Het beste is om de restjes eten niet langer dan 2 uur buiten de koelkast te laten staan. “Wij adviseren eigenlijk om het rond kamertemperatuur terug te laten koelen”, zegt Wieke van der Vossen, expert voedselveiligheid van het Voedingscentrum. Een hele pan af laten koelen kan wel even duren. Het advies is dan ook om het in kleine bakjes over te scheppen.

Risico's van Lang Bewaren Buiten de Koelkast

Bederfelijk eten dat langer dan 2 uur buiten de koelkast is geweest, is niet meer te vertrouwen. Ook al wordt het daarna weer goed verhit. Volgens het Voedingscentrum komen er dan ziekmakers in het eten die gifstoffen aanmaken.

Volgens Archie Magoulas, voedselveiligheidsexpert bij het Amerikaanse ministerie van Landbouw, is de vuistregel als het gaat om voedselveiligheid dat warm voedsel warm zou moeten blijven en koud voedsel koud. "Bederfelijk eten tussen 5 en 60 graden bewaren staat bekend als 'de gevarenzone'," zegt hij. Kamertemperatuur is ongeveer 21 graden, en bij die temperatuur groeien en vermenigvuldigen bacteriën het hardst.

Afdekken in de Koelkast

Ook is het aan te raden eten afgedekt in de koelkast te zetten, zegt hoogleraar levensmiddelenmicrobiologie Marcel Zwietering. “Een van de redenen dat je je eten altijd moet afdekken is omdat bacteriën overal in de koelkast zitten. Verschillende producten kunnen elkaar besmetten. Door je voedsel af te dekken zorg je ervoor dat bacteriën niet onderling over kunnen springen.” Ook kan het eten uitdrogen. Als het nog warm is komt er veel damp vrij. Bij het niet afdekken van het bakje droogt het product dan uit.

De Gevarenzone en Voedselvergiftiging

Gekookt voedsel zou niet langer dan twee uur buiten de koelkast moeten liggen, aldus Magoulas. Een pizza die dus de hele nacht bij kamertemperatuur heeft gelegen, in plaats van goed gekoeld te zijn geweest, heeft een hoger risico op bacteriële besmetting, wat kan leiden tot voedselvergiftiging.

Gevaarlijke bacteriën, zoals Saphylococcus aureus, hebben dan meer kans om te groeien en zich te vermenigvuldigen als eten door andere mensen bereid is. “Saphylococcus aureus kan enterotoxinen produceren, die je binnen een half uur tot vier uur heftige gastro-enteritis kunnen geven,” zegt Philip Tierno, hoogleraar microbiologie en pathologie aan de NYU School of Medicine. De bacterie wordt ook niet gedood als je het voedsel opnieuw opwarmt in de magnetron, dus als je het een nacht laat liggen en dan even in de magnetron stopt, loop je meer risico dat je deze enterotoxinen inslikt.

Volgens het RIVM worden er jaarlijks zo’n 700.000 Nederlanders ziek door het eten van besmet voedsel. Onzorgvuldig omgaan met voedselveiligheid is min of meer hetzelfde als Russische roulette spelen met je immuunsysteem en stoelgang.

Advies en Richtlijnen

Houd je aan de twee-uur-regel: bederfelijke etenswaren kunnen twee uur kamertemperatuur aan, maar daarna moeten ze gekoeld worden. Warm eten moet warm blijven, boven de 60 graden, en koud eten moet koud blijven, onder de 5 graden. Als je vriend in een gekke bui een hoop pizza’s heeft besteld, moet hij de restjes binnen een paar dagen opeten of in de diepvries gooien.

Op zonnige dagen is het leuk om buiten te eten. Maar let op, voedsel is maar beperkt houdbaar buiten de koelkast. Zeker bij deze warme temperaturen is het voor voedselveiligheid belangrijk dat je voedsel niet te lang buiten laat staan. Extra voorzichtig zijn is dan de boodschap: tegen 30 graden gedijen bacteriën namelijk erg goed.

Kort gezegd moet je vermijden eten lang buiten de koelkast te bewaren, omdat bacteriën houden van alle temperaturen tussen de 7°C en de 65°C. Wacht tot vlak voor je gaat eten om alles uit de koelkast te halen. Serveer dus liever kleine porties aan tafel, laat de rest koel staan en vul de schalen af en toe bij. Niet bereide etenswaren en plaats je best onmiddellijk na gebruik al terug in de koelkast. Dit geldt zeker voor gekoelde producten. Melk, vlees(waren) en boter mogen eigenlijk niet langer dan een half uur buiten de koelkast staan.

Bewaren in de Koelkast

Hoe lang je eten in de koelkast kan bewaren is afhankelijk van de maaltijd. Een restje eten dat je in de koelkast bewaart, kun je volgens het Voedingscentrum binnen 2 dagen nog opeten. Na 2 dagen is de kans dat er schadelijke bacteriën groeien waar je ziek van kunt worden, groter. Dit geldt vooral voor verpakkingen die al open zijn geweest.

Bereid eten bewaren in de koelkast kan ongeveer 2 dagen. Zorg ervoor dat het eten afgekoeld is, gebruik een afsluitbaar bakje en plaats het eten in het midden van de koelkast. Hoe lang je eten bewaart in de koelkast is afhankelijk van de temperatuur van de koelkast. Volgens het Voedingscentrum is 4 graden de ideale temperatuur voor de koelkast.

Bewaren in de Vriezer

Eten bewaren in de vriezer kan soms wel maandenlang. De maaltijden kunnen ingevroren worden, maar zijn vers het lekkerst. In de vriezer vormen zich ijskristallen op de diepvriesmaaltijd. We adviseren de maaltijd maximaal 30 dagen in de vriezer te bewaren.

Bereid eten kun je 3 maanden bewaren in de vriezer. Bewaar restjes eten in de vriezer in luchtdichte bakjes of in diepvrieszakjes. Zet warm eten nooit direct in de vriezer.

Tips voor het Bewaren van Eten

  • Laat kliekjes eerst afkoelen voordat je ze in de koelkast of vriezer zet.
  • Laat de kliekjes niet langer dan 2 uur buiten de koelkast staan.
  • Stel de temperatuur van de koelkast in op 4 °C.
  • Zet eten met de kortste houdbaarheid vooraan.
  • Bewaar producten die snel bederven, zoals rauw vlees of rauwe vis, op de koudste plaatsen.

Overzicht Bewaartijden

Product Bewaartijd Koelkast Bewaartijd Vriezer
Restjes eten 2 dagen 3 maanden
Melk, vlees(waren), boter Maximaal 30 minuten buiten de koelkast N.v.t. (direct koelen)

labels:

Zie ook: