Diarree is een maag-darmziekte, waarbij sprake is van dunne ontlasting gedurende meer dan 4 keer per dag. Er is sprake van diarree als iemand drie keer of vaker per dag naar het toilet gaat en de ontlasting ongevormd en dun is. Als de ontlasting alleen wat minder vast is dan normaal is dat niet direct diarree. De klacht bij diarree is dunne ontlasting, meerdere keren per dag.

Daarnaast komt de behoefte om naar het toilet te gaan (aandrang) meestal plotseling. Ook het ophouden van de ontlasting lukt meestal niet of moeizaam. De ontlasting heeft bij diarree vaak een andere kleur en geur. Plotselinge kortdurende diarree gaat meestal binnen 1 dag tot een paar dagen vanzelf over. Eet gewoon waar je trek in hebt.

Probeer zo gezond mogelijk te blijven eten, eventueel in kleinere porties. Speciale voedingsmiddelen zijn niet nodig. Drink veel om uitdroging te voorkomen. Drink steeds kleine hoeveelheden, 2 tot 3 liter per dag. Drinken is extra belangrijk als je ook overgeeft.

Het advies om bij diarree alleen beschuit met slappe thee te gebruiken is achterhaald. Eet gewoon waar je trek in hebt. Voeding die zorgt voor het stoppen van diarree, zoals wat wel eens gezegd wordt over bananen of witbrood, bestaat niet. Lange tijd werd gedacht dat bijvoorbeeld banaan, witbrood, beschuit, witte rijst, geraspte appel of kaneel helpen diarree te stoppen.

Voeding en Diarree

Last van diarree? Door algemene voedingstips op te volgen voor een goede spijsvertering, is er al verbetering mogelijk. Gezond en gevarieerd eten volgens de Schijf van Vijf helpt voor een goede spijsvertering. Goed kauwen. Regelmatig eten zonder maaltijden over te slaan. Voor sommige mensen werkt het goed om 3 hoofdmaaltijden per dag te eten met enkele tussendoortjes. Bij overgewicht kan afvallen helpen om klachten te verminderen.

Eet zo gevarieerd mogelijk. Vasten of minder eten is niet verstandig. Door de diarree krijgen je darmen minder tijd om voedingsstoffen op te nemen. Daardoor is het juist goed om wat meer te eten als dat lukt. Zo zorg je dat je voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt en dat je lichaam niet uitgedroogd raakt. Een streng dieet is niet nodig.

Dit kan er namelijk voor zorgen dat je darmen zich minder goed herstellen. Als je gewicht verliest, is dat een teken dat er niet genoeg voedingsstoffen en/of vocht door je darmen worden opgenomen. In dat geval is het goed om naar een diëtist te gaan. Een diëtist kan advies geven hoe je je voeding kunt aanpassen om op gewicht te blijven.

Neem in plaats van 3 grote maaltijden vaker kleinere porties op een dag. Dit is beter voor je maag en darmen. In melk en melkproducten zoals vla en pap zit van nature melksuiker (lactose). Dit wordt bij diarree soms moeilijker verteerd in je darmen. Neem bij diarree niet meer dan 2-3 keer op een dag melk, vla of pap.

Zure melkproducten zoals karnemelk en yoghurt verteren makkelijker omdat daar minder melksuiker in zit. Producten met sorbitol en maltitol kunnen zorgen voor diarree. Sorbitol en maltitol zit vaak in suikervrije drop, kauwgom, keelpastilles, snoepjes, cake en koekjes.

Vezels en Diarree

Als je ontlasting te dun is of je last hebt van diarree (een maag-darmziekte, waarbij sprake is van dunne ontlasting gedurende meer dan 4 keer per dag), is het goed om voldoende vezels te eten. Vezels werken als een spons. Doordat vezels vocht vasthouden, wordt de ontlasting steviger en dikker.

Vezels uit je voeding houden vocht vast, waardoor je ontlasting meer gebonden en dikker wordt. Kies voor fijne vezels zoals in fijn volkorenbrood, aardappelen en fruit. Deze vezels zorgen niet voor extra prikkels in je darmen. Bruinbrood of volkorenbrood is beter dan witbrood omdat het veel meer vezels bevat. Deze vezels werken als een soort spons en ze dikken de ontlasting in.

Eet veel vezels. Vezels in de darmen houden de ontlasting soepel en geven volume en stevigheid. Gebruik geen diarreeremmers bij plotseling optredende diarree. Vezelrijke, gezonde voeding is in dat geval belangrijk. Vezels zorgen voor een goede darmwerking. Ze nemen vocht uit de ontlasting op en creëren daardoor een steviger en soepelere ontlasting.

Hydratatie en Zoutinname

Doordat je door diarree veel vocht en zout verliest, kun je uitdrogen. Het is daarom goed om iedere 2 uur iets te eten en te drinken. Minstens 2-3 liter per dag om uitdroging te voorkomen. Vooral bij kinderen en oudere mensen is er bij aanhoudende diarree kans op uitdroging. Ook wanneer je last hebt van braken en koorts verlies je extra veel vocht.

Het vocht dat je verliest moet weer aangevuld worden. Drink daarom veel, ook als je denkt dat iedere slok water er onmiddellijk weer uit komt. Drink minstens 1,5-2 liter per dag. Dat zijn ongeveer 10 glazen. Alle soorten vocht tellen mee. Denk aan water, koffie, thee en bouillon, of af en toe ter variatie sap, limonade, appelmoes, vla, en yoghurt. Veel drinken kan in het begin lastig zijn omdat je niet altijd dorst hebt.

Het kan helpen om op te schrijven wat je hebt gedronken. Zo kun je zien hoeveel je drinkt. Als je diarree hebt, verlies je veel zout. Dat moet worden aangevuld. Neem regelmatig een kopje soep of bouillon. Dat kun je zelf maken, maar bouillon van een bouillontablet of oplossoep zoals Cup-a-Soup zijn ook goed.

Eet op brood hartig beleg zoals kaas of hummus. Kies als tussendoortje blokjes kaas, olijven, zoutjes of gezouten noten. Wanneer je diarree over is, is het niet meer nodig om extra zout te nemen.

Wat te vermijden

Koffie prikkelt je darmen. Daarom is het goed om bij diarree minder koffie te drinken. Je kunt bijvoorbeeld meer thee drinken. Alcohol prikkelt ook je darmen. Als de diarree is ontstaan door chemotherapie is het beter om zuiveldrankjes met speciale goede bacteriën (probiotica) niet te drinken.

Doe dit ook niet als je minder weerstand hebt door intensieve chemotherapie. De bacteriën in deze drankjes zijn in deze situaties niet altijd veilig. Als de diarree komt door antibiotica, kunnen probiotica wel helpen om de darm sneller te laten herstellen. Dit kan je gebruiken na het stoppen van de antibiotica.

Peuterdiarree

Peuterdiarree kenmerkt zich door vaak voorkomende ontlasting, soms wel tot 10 keer per dag. Deze ontlasting is meestal brijig of zelfs waterdun en ruikt sterk. Je kind lijkt echter niet ziek en heeft vaak geen last van de diarree. Ook groeit het meestal goed. De oorzaak van peuterdiarree ligt vaak in de voeding, zoals te weinig vet, te weinig vezels en te veel vruchtensuikers uit sappen, vooral appelsap.

Gezonde voeding is vaak voldoende om de ontlasting steviger te maken. Geef je kind voeding met genoeg vet. Vet zorgt ervoor dat voedsel langer in de maag en darmen blijft. Dit helpt om de ontlasting vaster te maken. Je kunt volle melk(producten) geven en kies voor margarine bij de maaltijden.

Bijvoorbeeld op brood of bij de bereiding van de warme maaltijd. Je kunt een klontje margarine toevoegen aan de groente of de aardappelen. Te veel drinken, meer dan 1½ liter per dag, kan diarree veroorzaken. Je kind heeft ongeveer ¾ tot 1 liter per dag nodig. Dit kan water, melkproducten, thee of verdunde limonadesiroop, groentesap en met mate vruchtensap zijn.

Per dag is 300 ml melkproducten genoeg. Geef je kind genoeg vezels. Vezels zitten in bruinbrood, fijn volkorenbrood, aardappelen, zilvervliesrijst, volkorenpasta, volkoren producten, peulvruchten, groente, fruit, rozijntjes en volkoren biscuit. Probeer het gebruik van heldere vruchtensappen te beperken, zoals appelsap, bosvruchtensap, druivensap, perensap, diksap en siroop.

Vruchtensappen bevatten veel suiker (fructose), wat diarree kan veroorzaken. Je kunt beter troebele sap geven en niet meer dan 2 bekertjes van 250 ml per dag. Geef je kind ook elke dag 2 tot 3 bekertjes melk, yoghurt, karnemelk of pap. Deze producten bevatten belangrijke voedingsstoffen die je kind nodig heeft, zoals eiwit, vet, calcium en B-vitamines.

Meestal verbeteren de klachten binnen 1 tot 2 weken na aanpassing van de voeding. Als je merkt dat je kind meer vezels nodig heeft, kan het langer duren voordat de klachten verdwijnen. Hieronder lees je wat en hoeveel voeding je kind per dag nodig heeft. Wil je meer weten over voeding voor je kind? Het Voedingscentrum heeft voor verschillende diëten brochures met uitgebreide, praktische informatie. Heb je nog vragen na het lezen van deze folder?

labels:

Zie ook: