Wie kent niet die lekkere knalgele rijst? Saffraanrijst, ook wel gele rijst genoemd, is een klassieker in de keukens van India en het Midden-Oosten. Het is heerlijk aromatisch en past bij tal van andere gerechten.

In India kleuren ze rijst vaak geel met saffraan of kurkuma. Niet overheersend maar wel erg lekker als bijgerecht. Gele rijst vind ik altijd een beetje feest rijst. Een gerecht ziet er gewoon al heel erg vrolijk uit.

Wat is Saffraan?

Saffraan is een specerij afkomstig van de mauve bloem Crocus sativus. Het woord saffraan komt van het Arabische zafaran dat geel betekent. Saffraan is het bovenste rode gedeelte van de stigma’s die in de stampers van de bloem zitten. De Crocus sativus is de enige krokusbloem die saffraan levert.

Het is een zeer delicate plant die alleen onder ideale weersomstandigheden bloeit. De bloemen verschijnen pas tijdens de herfst, na de eerste koude, en bloeien niet langer dan 20 dagen. Crocus sativus groeit niet in het wild maar wordt zorgvuldig geteeld in een dertigtal landen ter wereld. Iran is de bakermat van de bloem en van saffraan en zorgt nog altijd voor meer dan 90% van de wereldproductie. Ook in Spanje, Marokko, Griekenland, Turkije en zelfs in België wordt saffraan geoogst. De maand oktober is de oogstmaand voor de Crocus sativus.

De bloemen worden manueel geplukt bij zonsopgang, juist voordat het eerste zonlicht de kelken doet opengaan. De mannen doen vaak de pluk, maar het zijn de vrouwen die het zenuwslopende en precieze werk doen. Ze halen uit iedere stamper drie stempels of stigma’s. Die worden gedroogd in een oven of op een vuurschaal waar ze 80% van hun vocht verliezen en hun aroma ontwikkelen. De stigma’s zijn nu saffraandraadjes.

Saffraan is niet voor niets gekend als het rode goud. Het is de meest kostbare en duurste specerij ter wereld. De pluk van de bloemen en de verwerking van de saffraan gebeurt volledig manueel en de opbrengst is zeer klein. Een plukker oogst op een half uur een 1000-tal bloemen.

Saffraan is een florale specerij met honingachtige, aardse tonen en een licht bittere, samentrekkende nasmaak. Het bovenste rode gedeelte van de saffraan stempels bevat de hoogste concentratie aan smaak en kleurstoffen.

Tips voor het kopen van saffraan

  • Koop nooit saffraan in poeder. Er zit dikwijls bloem of kurkuma in vermengd of het bevat het minder aromatische gedeelte van de stempels. Saffraanpoeder verliest ook zeer snel aroma.
  • Koop nooit goedkope saffraandraadjes. Het is geen echte saffraan maar saffloer, een distelachtige plant. De stempels hebben weliswaar een oranje-gele kleur maar niet de smaak van saffraan.
  • Negin is de beste kwaliteit saffraan. Het bovenste gedeelte van de stempels wordt afgeknipt en onmiddellijk daarna gedroogd. De draadjes zijn korter, roder en veel aromatischer dan de doorsnee saffraan.
  • Na negin is sargol de fijnste saffraan. Bij sargol wordt het onderste gele gedeelte verwijderd nadat de draadjes gedroogd zijn en niet ervoor zoals bij negin.
  • Saffraandraadjes met beide het gele en rode gedeelte zijn goedkoper en minder krachtig van smaak en kleur. Als saffraandraadjes een bruinachtige kleur hebben dan zijn ze oud. Saffraan blijft maximum tot 3 jaar na het drogen goed.
  • Koop enkel saffraandraadjes in een hermetische verpakking.

Gezondheidsvoordelen van saffraan

Saffraan bevat de molecule safranal die zorgt voor een goed humeur. Het is daarom een natuurlijk antidepressivum en wordt de specerij van vreugde genoemd. Saffraan bevordert de immuniteit, is goed voor het ademhalings- en zenuwstelsel en voor de bloedsomloop. Saffraan helpt je ook te vermageren want het remt de eetlust. Saffraan heeft ook een antibacteriële werking en is nuttig bij puistjes of acné. Wil je een heldere en stralende huid? Wrijf je dan in met een saffraan scrub of doe zoals Cleopatra.

Hoe te koken met saffraan

Om te koken met saffraan moet je eerst het aroma vrijmaken. Je laat hiervoor saffraan vocht opnemen. De beste en snelste manier is de draadjes met een beetje suiker eerst tot poeder malen in een vijzel. Dan laat je het poeder een kwartier weken in een klein beetje water van maximum 60°C. Het saffraan water voeg je op het einde van de bereiding toe maar de juiste timing is essentieel. Je mag saffraan niet laten meekoken in je gerecht want dan verliest de specerij alle aroma’s. Voeg je het te laat toe dan ontwikkelt de smaak niet.

Saffraanrijst Recepten

Saffraan is zeer lekker met rijst. Denk maar aan Milanese risotto, Spaanse paella of Indische biryani. Je kan saffraan gebruiken in bereidingen met aardse groenten zoals wortel, prei en champignon. Saffraan past zeer goed in stoofpotten met lamsvlees of kip. De bereidingen komen vooral uit de Oosterse en Noord-Indische keuken. Tot slot gebruik je saffraan ook in dranken en desserts. Hou je van yoghurt, probeer dan eens een mango lassi met saffraan. In Oman worden koffie en thee geparfumeerd met saffraan.

Basis Recept Saffraanrijst

Dit basisrecept voor saffraanrijst mag dan ook niet ontbreken in de keuken.

Ingrediënten:

  • 2 kopjes rijst (bij voorkeur basmati)
  • 6-7 kopjes water
  • Zout
  • 3 eetlepels olijfolie
  • Saffraandraadjes

Bereiding:

  1. Was de rijst verschillende keren grondig met warm water tot het water helder is.
  2. Breng 6-7 kopjes water met zout aan de kook, voeg de gewassen rijst toe en kook in ongeveer 8-9 minuten beetgaar (roer elke 2 minuten).
  3. Giet dan de rijst in een zeef en laat goed uitlekken.
  4. Doe 3 eetlepels olijfolie in een pan en voeg de rijst toe (niet roeren).
  5. Wikkel de deksel van de pot in met een theedoek en dek af (de rijst verbrandt niet door het vacuüm).
  6. Maal de saffraan draden met vijzel en voeg toe aan een kopje (halfvol met heet water) en laat het een paar minuten staan tot het geelachtig wordt.
  7. Haal ongeveer 5 eetlepels van de gekookte rijst eruit en voeg deze toe in een tweede kom, voeg het saffraan water toe en roer goed.

Andere Variaties en Tips

  • Om een goede kleur aan je gerecht te geven doe je de gedroogde saffraanstampertjes in 3 eetlepels heet water.
  • De stampertjes met de dieprode kleur is van de beste kwaliteit saffraan.
  • Roer de saffraan door het hete water. Een halve theelepel draadjes geeft al voldoende kleur.
  • Voeg de saffraanstampertjes met het water toe en breng het water aan de kook.
  • Doe een schone theedoek om het deksel van de pan.
  • Als de rijst gaar is kun je hem gebruiken om op te dienen als bijgerecht.

Gele Rijstsalade met Granaatappel en Limabonen

Deze gele rijstsalade is vegan, glutenvrij en sojavrij, ideaal als bijgerecht voor een grote groep.

Ingrediënten:

  • Rijst
  • Kokosolie
  • Kurkuma
  • Ui en knoflook
  • Groentebouillon
  • Limabonen
  • Lente-ui
  • Granaatappelpitjes
  • Zwarte peper
  • Verse peterselie
  • Limoensap
  • Olijfolie

Bereiding:

  1. Spoel de rijst af tot het water helder is.
  2. Verhit de kokosolie in een hapjespan.
  3. Doe de rijst en de kurkuma bij de knoflook en ui en roer het goed door.
  4. Voeg daarna de groentebouillon toe en doe de deksel op de pan.
  5. Laat het koken tot de rijst zacht is. Giet het af en zorg ervoor dat de ui, knoflook en rijst in de pan blijft.
  6. Spoel de lima bonen af en doe ze in een grote salade kom. Voeg hier de rijst, lente-ui, granaatappel pitjes en zwarte peper aan toe.
  7. Voeg als laatste nog wat verse peterselie, limoensap, zout en olijfolie toe.

Indiase Gele Rijst met Amandelen en Kardemom

Heerlijk geurende en smaakvolle rijst met onder meer geschaafde amandelen, kardemom en saffraan.

Ingrediënten:

  • Rijst
  • Saffraan
  • Kardemom
  • Kruidnagel
  • Kurkuma
  • Geschaafde amandelen
  • Koriander
  • Boter

Bereiding:

  1. Doe de saffraandraadjes in een kom en overgiet met 250 ml heet water (niet kokend). Laat dit 15-30 minuten trekken zodat het water mooi geel kleurt.
  2. Breng 1¼ l water aan de kook, voeg de bouillon en de saffraandraadjes -inclusief al het weekwater- toe.
  3. Zodra het opnieuw kookt voeg je de rijst, kardemom, kruidnagel en kurkuma toe. Roer nog even goed door en laat 8 minuten zachtjes koken.
  4. Giet aan het einde van de kooktijd het water af, roer de rijst los en laat nog 10 minuten rusten met de deksel op de pan.
  5. Rooster ondertussen in een koekenpan de geschaafde amandelen krokant en goudbruin.
  6. Roer een klontje boter door de rijst en verwijder de kruidnagel en kardemom. Als de boter volledig is opgenomen schep je de gehakte koriander erdoor. Voeg tot slot nog de amandelen toe en schep voorzichtig door de rijst.
  7. Schep de rijst op een mooie schaal en dien op.

Kip Piri Piri met Saffraanrijst

Een pittig gerecht met heerlijke kip en aromatische saffraanrijst.

Ingrediënten:

  • Kipfilet
  • Olijfolie
  • Paprikapoeder, cayennepeper, knoflookpoeder, uienpoeder, kurkuma, gemalen koriander
  • Sperzieboontjes
  • Pandanrijst
  • Kippenbouillonblokje
  • Saffraandraadjes
  • Ui, knoflook, rode peper
  • Paprika’s, tomaten
  • Tijm, rozemarijn

Bereiding:

  1. Snijd de kipfilet in blokjes en marineer met olijfolie en kruiden.
  2. Kook de sperzieboontjes voor.
  3. Zet het water voor de rijst op met het kippenbouillonblokje, zout en de saffraandraadjes.
  4. Fruit de ui, knoflook en rode peper in een braadpan.
  5. Voeg de kip toe en bak rondom aan.
  6. Schep de paprika blokjes en sperziebonen in de pan en roerbak mee.
  7. Voeg de tomaten toe en bak kort mee.
  8. Schenk wat water in de pan en strooi de tijm, rozemarijn en wat peper en zout over de kip piri piri.
  9. Zet het vuur lager, doe de deksel op de pan en laat het geheel stoven.
  10. Kook de rijst volgens de aanwijzingen.

Libanese Gele Rijstpilaf

Een heerlijk gerecht dat veel gegeten wordt bij gegrild vlees in de landen rond de Oost-Mediterraanse kust.

Ingrediënten:

  • Basmati of jasmijn rijst
  • Saffraan of Kurkuma
  • Bouillon
  • Geroosterde noten
  • Cranberries
  • Koriander

Bereiding:

  1. Wel de basmati rijst in een diepe schaal met kokend water en een beetje zout, gedurende 15 min.
  2. Voeg de bouillon toe en breng het geheel aan de kook.
  3. Zodra de rijst gaar is, versier je het met wat koriander en wat licht gebakken amandelen of gedroogde cranberry's . Serveer het gerecht heet.
Voedingswaarde van Saffraan (per 100g)
Voedingsstof Hoeveelheid
Calorieën 310 kcal
Vetten 5.85 g
Koolhydraten 65.37 g
Eiwitten 11.43 g

labels:

Zie ook: