Zelf aardbeienjam maken is helemaal niet moeilijk en staat al jaren op de lijst van velen om zelf te maken. Ook al ben je misschien niet gek op jam op brood, in gebak en taart is het heerlijk. Nu het aardbeienseizoen is aangebroken, is dit het perfecte moment om aan de slag te gaan. En wat is dat ongelofelijk makkelijk!

Ingrediënten en Voorbereiding

Vanaf mei tot september kun je aardbeien voor een fijne prijs in de supermarkt vinden. Het aardbeienseizoen is dan ook hét moment om met aardbeienjam aan de slag te gaan, maar natuurlijk kun je het ook met diepvries aardbeien maken. Om jam te maken heb je geleisuiker nodig. De suiker zelf zorgt voor de conservering van de jam en daarnaast is er pectine en citroenzuur aan geleisuiker toegevoegd zodat de jam tijdens het kookproces de juiste dikte krijgt. Tegenwoordig zijn er meer soorten geleisuiker te koop. Bijvoorbeeld ‘geleisuiker speciaal’ die erg geschikt is voor zoet fruit waar je minder suiker aan toe wil voegen. Je kunt ook aardbeienjam maken zonder geleisuiker.

Citroensap bevat van nature veel pectine en zorgt dus ook voor een gelerende werking. Maak het fruit schoon en snijd het in kleine stukjes.

Benodigdheden:

  • Aardbeien
  • Geleisuiker (of gewone suiker)
  • Citroensap
  • Hoge pan
  • Gesteriliseerde jampotten

Het Kookproces

Doe het fruit met de citroensap en geleisuiker in een pan en breng het op matig vuur al roerend aan de kook. Als het fruit zacht is kun je het met de staafmixer pureren. Verwarm nog even kort en schep eventueel schuim van je jam af.

De aardbeien, geleisuiker en het citroensap kook je in een pan tot een jam.

Breng aan de kook en laat de aardbeien met het deksel op de pan ongeveer 8 minuten op laag tot middelhoog vuur koken.

Laat de aardbeienjam onder af en toe roeren ongeveer een half uur zachtjes koken. Doe de geleitest om te zien of de jam voldoende geleerd is.

Jam maken zonder geleisuiker

Doordat ik jam zonder geleisuiker wil maken, is het goed opletten met het pectine gehalte van fruit. Pectine zorgt ervoor dat jam gaat geleren, dik wordt. Zit er weinig pectine in je fruit, dan zul je niet zo gemakkelijk een mooie jam krijgen. Dit is een basisrecept voor jam zonder geleisuiker, je kunt het in principe met elk ander soort fruit maken. Let wel op het pectine gehalte, combineer eventueel fruit met een laag pectine gehalte met fruit wat een hoog pectine gehalte heeft.

Jam maken op deze manier is lekker, maar wel zoet! Wil je minder zoete jam maken?

Maak de aardbeien schoon, verwijder de groene kroontjes en snij ze in stukken en doe ze in een kom. Doe de suiker bij de aardbeien, roer even goed door en dek de kom af met folie, een theedoek of een bord. Zet dit een tijdje apart. Je kunt ze tot een nacht buiten de koelkast laten staan, afhankelijk van de temperatuur hier, laat ik ze vaak 1-2 uren op het aanrecht staan. Breng de aardbeien met de suiker en al het vrijgekomen sap en het citroensap aan de kook in een ruime pan. Gebruik het liefst een pan met een dikke bodem.

Sterilisatie en Bewaring

Het steriliseren van jampotten doe je d.m.v. de potten en deksels in een pan met kokendheet water uit te koken, waardoor alle mogelijk aanwezige schimmels, bacteriën of micro-organismen worden gedood. Als je de jam in gesteriliseerde potten bewaart, dan blijft de jam wel tot een jaar houdbaar. Oude jampotten kun je op die manier heel goed hergebruiken, hoewel ik ze ook regelmatig opnieuw moet aanschaffen omdat ik nog wel eens een pot uitdeel.

Zorg dat je potjes goed schoon en gesteriliseerd zijn. Vul de potten met de warme jam en sluit ze goed af. Zet de potjes ondersteboven en laat het volledig afkoelen. Bewaar je jam op een koele, donker plek. Hij is dan ongeveer 6 maanden houdbaar.

Etiketten en Labels

Na de laatste stap in het recept is het handig om de jampotten van een label of etiket te voorzien. Niet alleen noteer je hierop welke soort jam er in de pot zit, maar ook de bereidingsdatum. Je kunt hiervoor gezellige jam etiketten gebruiken die je handmatig schrijft, maar mijn voorkeur gaat uit naar deze lettertang of als ik weinig tijd heb deze labelprinter.

Variaties en Toepassingen

Zelf jam maken is echt eenvoudig en ook nog eens hartstikke lekker. Bovendien kun je elke fruitsoort gebruiken die je lekker vindt. Dit recept is universeel, dus leef je uit met soorten en smaken.

Je zelfgemaakte jam heeft veel toepassingen, niet in de laatste plaats in desserts met aardbeienjam. Hoewel de jam niet per se vaak de hoofdrol speelt in een gerecht, is hij wel belangrijk vanwege de smaak van vers fruit en natuurlijke zoetheid die hij toevoegt. De zoete jam werkt bijvoorbeeld goed in gelaagde taarten en rolcakes, waarin hij functioneert als een smakelijke, heerlijke lijm die de desserts bij elkaar houdt.

Als je meer van hartig houdt, kun je er gemakkelijk een hartige aardbeienjam van maken die je kunt gebruiken bij bijvoorbeeld kaas. Door 1 eetlepel goede balsamicoazijn en ¼ theelepel verse zwarte peper toe te voegen aan de geleisuiker krijg je een intense Italiaans geïnspireerde aardbeienjam met een beetje pit eraan.

Rijpe, rode aardbeien combineren met stukjes prachtige roze rabarber is een populaire manier om een klassieke aardbeienjam net wat anders te maken. Rabarber is van nature een beetje scherp en de friszure smaak die het toevoegt aan de zoete jam, zorgt voor een aangename combinatie van smaken.

Aardbeienjam maken met verschillende soorten suiker

Zelf aardbeienjam maken kan op verschillende manieren. Je kunt aardbeienjam maken met geleisuiker, met geleisuiker speciaal of met gewone suiker. Gebruik je geleisuiker (speciaal)? Dan hoeft de jam niet heel lang te koken. Wil je aardbeienjam zonder geleisuiker maken? De jam met gewone suiker is het zoetst, omdat er tijdens het koken in verhouding meer vocht verdampt. De versie met geleisuiker is iets minder zoet, maar nog steeds behoorlijk zoet. De jam met geleisuiker speciaal bevat de halve hoeveelheid suiker en is daardoor veel minder zoet.

Met dit aardbeienjam recept maak je genoeg jam voor ruim 4 potjes met een inhoud van 250 milliliter.

De Schoteltjestest

Wil je weten of de aardbeienjam lang genoeg gekookt heeft? Je kunt hier op een simpele manier achter komen: de schoteltjestest. Zet voordat je de jam gaat maken een aantal schoteltjes in de koelkast. Neem op het moment dat je de jam wilt controleren een schoteltje uit de koelkast en schep daar een kleine theelepel van de jam op. Wacht 1 minuut en houdt het schoteltje vervolgens schuin. Als de jam niet meer druipt/verplaatst, dan is deze stevig genoeg. Tijdens het afkoelen zal de jam nog steviger worden.

Voor de jam met gewone suiker gebruik ik wel graag een thermometer, omdat deze langer moet koken dan de andere twee varianten. Het is niet per se nodig, maar ik vind het wel fijn werken met een thermometer.

Bereiding met gewone suiker

Maak de aardbeien schoon en verwijder de kroontjes. Snijd kleine aardbeien doormidden en grotere aardbeien in vieren of zessen. Doe de stukjes aardbei samen met de gewenste suiker en het citroensap in een kom en roer alles door. Laat het mengsel afgedekt 2 uur op kamertemperatuur of een nacht in de koelkast staan. Door de aardbeien, suiker en het citroensap te mengen, krijg je de lekkerste aardbeienjam.

Bereid alles voor zoals hierboven staat beschreven en doe het in een pan. Breng het al roerende aan de kook en laat het 4-5 minuten doorkoken. Test of de aardbeienjam stevig genoeg is met de schoteltjestest. Is het nog te dun, kook de jam dan wat langer door. Giet de jam in jampotten.

Bereiding met geleisuiker speciaal

Gebruik voor deze versie dezelfde methode als voor de gewone geleisuiker, alleen verkort de kooktijd naar 1-2 minuten. Test met de schoteltjestest of de aardbeienjam stevig genoeg is en doe ‘m vervolgens in potjes. Doe de deksel op de potjes en zet ze 10 minuten op hun kop.

Bereiding zonder geleisuiker

Aardbeien bevatten relatief weinig pectine, maar die pectine heb je eigenlijk wel nodig om te zorgen dat de jam geleert. Daarom heb ik in dit aardbeienjam recept zonder geleisuiker meer citroensap gebruikt dan in de andere twee recepten.

Bereid alles voor zoals hierboven staat beschreven en doe het in een pan. Breng het al roerende aan de kook en laat het 20-30 minuten zachtjes doorkoken. Zelf vind ik het fijn om bij deze variant een suikerthermometer te gebruiken, kook de jam in dat geval tot 105 °C. Let er wel op dat je de temperatuur van de jam meet en niet die van de bodem van de pan. Test of de jam stevig genoeg is met de schoteltjestest. Is het nog te dun, kook de jam dan wat langer door. Giet de jam in jampotten. Doe de deksel op de potjes en zet ze 10 minuten op hun kop.

Stappenplan voor het maken van aardbeienjam

  1. Aardbeien schoonmaken, kroontjes verwijderen en pureren.
  2. De geleisuiker en citroensapgoed door de vruchten mengen.
  3. Het mengsel langzaam al roerend aan de kook brengen en 4 minuten goed borrelend laten koken. De kooktijd gaat in op het moment dat het gehele oppervlak van de massa borrelt en dit niet meer door roeren ongedaan gemaakt wordt.
  4. Eventueel de jam met een schuimspaan afschuimen en in schoongemaakte potten schenken.
  5. De potten tot de rand vullen,direct sluiten en 5 minuten op hun kop zetten.

Bewaarvoorschrift: ± 1 jaar. Na openen gekoeld bewaren.

Persoonlijke ervaringen

Zelf jam maken vind ik echt een van de leukste dingen van de zomer. Je kunt eindeloos varieren met verschillende vruchten en combinaties. Dit jaar doen mijn aardbeien plantjes het super goed, dus heb ik gisteren voor het eerst heerlijk verse aardbeien jam gemaakt. Elke dag kan ik minstens een handje vol aardbeien uit m’n tuin plukken. En gisteren was dat zelfs een hele schaal vol! Omdat ik gek ben op aardbeien maar ook graag ander fruit eet besloot ik jam te maken van de oogst van gisteren. Telkens als ik zelf jam maak met vruchten uit eigen tuin voel ik me helemaal trots haha.

Eenvoudig recept

Pers de citroen uit. Snijd 300 gram aarbeien in kwarten en doe samen met het citroensap van een halve citroen en 300 gram suiker in een grote pan. Breng aan de kook en laat ongeveer 15 minuten zachtjes sudderen tot het fruit zacht en de suiker opgelost is.

Je kunt testen of je jam de juiste dikte heeft door met een lepel een beetje jam op een koude lepel (uit de koelkast) te scheppen. Als het er langzaam afdruipt is je jam goed! Haal vervolgens de pan van het vuur en schep eventueel schuim van de bovenkant van de jam. Laat het ongeveer 10 minuten afkoelen.

Schep de hete jam in warme, steriele jampotten en sluit deze direct af met een schroefdeksel.

De Smaak van Zelfgemaakte Jam

Zelf aardbeien jam maken is echt heel makkelijk! Je hebt alleen fruit, suiker en een pan met een dikke bodem nog. De smaken in deze jam, en ik denk in alle homemade jam, zijn gewoon echt fantastisch. Veel jam en gelei uit de winkel smaakt vooral naar suiker, maar deze aardbeien jam smaakt écht naar aardbeien. Er zit natuurlijk nog steeds genoeg suiker in deze jam. Maar dat is het dan ook, geen rare toevoegingen, alleen fruit en suiker. En als je je potjes steriliseert dan kun je de jam alsnog tot 6 maanden bewaren.

Tips en Tricks

Als je zelf jam wilt maken zijn er een aantal dingen waar je rekening mee moet houden. Ten eerste is het belangrijk wat schone potjes op voorraad te hebben. De potjes ga je voordat je jam gaat maken eerst uit koken. Dit doe je door de potjes in een pannetje met water te doen en deze op het vuur te zetten. Breng het water aan de kook en laat de potjes hier even in mee koken. Giet daarna het water af en zet de potjes, met de opening naar beneden, op een schone theedoek. Laat ze vervolgens zo drogen.

Voor het maken van jam heb je naast potjes ook suiker nodig. Ik gebruik normaliter altijd geleisuiker. Zeker met aardbeien die van nature weinig pectine bevatten. Pectine heeft de eigenschap om met suiker een gel te vormen. Bij pectine arme vruchten, zoals aardbei, helpt het toevoegen van citroenzuur of citroensap om de gelei te vormen. In geleisuiker zit al citroenzuur verwerkt.

Als je jam gaat maken ga je ook de geleiproef doen. Door middel van de geleiproef test je of de jam klaar is. Op een koud bord doe je een beetje jam en hier trek je je vinger doorheen. Gaat de jam mooi aan de kant en blijft deze aan de kant (m.a.w. Zo, na dit stukje basis is het de hoogste tijd om aan de slag te gaan met het recept voor aardbeienjam!

Recept voor Aardbeienjam

Haal de kroontjes van de aardbeien, even afspoelen onder de kraan en snijd ze in kleine stukjes. Doe de stukjes aardbei vervolgens in een steelpannetje. Voeg de citroenrasp, citroensap en de geleisuiker toe aan het steelpannetje en zet het geheel op middelhoog vuur. Roer het af en toe goed door en laat de jam rustig pruttelen tot het één geheel wordt en het iets indikt. Test door middel van de geleiproef of de jam klaar is. Als de jam klaar is giet je deze in een potje. Draai de deksel erop en zet het potje ondersteboven en laat de jam volledig afkoelen.

labels: #Koken #Ei

Zie ook: