Doperwten zijn vers geoogst een ware lekkernij. Bij aankoop horen doperwten er fris uit te zien. De peul moet onbeschadigd zijn. Verse doperwten worden onrijp geoogst en daardoor smaken ze lekker zoet. De suiker in de erwt is dan nog niet omgezet in zetmeel. Maar met een klontje boter en eventueel wat blokjes ham zijn doperwtjes ook erg lekker.

Soorten doperwten

Er bestaan verschillende soorten erwten. Naast groene erwten bestaan er ook gele varianten. Grauwe erwten (rozijnerwten), lijken qua vorm op kapucijnders en hebben een rodere kleur. Op deze pagina behandelen we de doperwt.

Afhankelijk van in welke vorm je ze koopt (vers, uit pot of blik of ingevroren) worden doperwten onder een hele zwik verschillende namen aangeboden. Die worden hetzelfde bereid als spliterwten. Erwten hebben, net als bijvoorbeeld maïs, de wat onhandige eigenschap dat de suikers in de groente vrijwel direct na het oogsten worden omgezet in zetmeel. Om die reden wordt het overgrote merendeel van de doperwten na de oogst ingeblikt, ingevroren of in potten gedaan.

Doperwten heb je in verscheidene soorten en maten, zelfs als ze gewoon doperwt in plaats van tuinerwt of groene erwt worden genoemd. Vaak staan er dan aanduidingen bij. In volgorde van oplopende grootte: extra fijn, zeer fijn, fijn en middelfijn.

Wel, oké: een doperwt is inderdaad een doperwt. Groene erwten. Gele erwten. Ook doperwten, maar dan geel. Ook zijn er verschillende klassen, zoals fijn en extra fijn.

Waar koop je doperwten?

Doperwerten worden meestal in de supermarkt gekocht. Verse doperwten zijn er maar heel kort, alleen in de vroege zomer. De meeste kans maak je vroeg in de zomer, in juni en juli. In die periode kun je ze onder meer vinden bij de groenteboer en op de markt, en soms zelfs gewoon in de supermarkt. Ook biologische winkels bieden ze soms aan. Verse exemplaren koop je ongedopt, in de peul.

Hoe herken je verse doperwten?

Let erop dat er geen lelijke plekken op de peul zitten, dat de peul mooi groen en bolrond is en dat ze gaaf en ongeopend zijn. Als het goed is kun je ze al vol erwten zien zitten zonder ze te doppen. De doperwten zijn dan slap of beschimmeld. Dit bederf herken je snel door te kijken, ruiken of proeven.

Tip: na het doppen zal helaas blijken dat je voornamelijk (oneetbare) peulen hebt gekocht. Van een pond verse doperwten houd je namelijk niet meer dan ongeveer 150 tot 200 gram erwtjes over. Houd daar rekening mee bij het kopen.

Doperwten uit blik of pot

De meeste doperwten worden aangeboden in pot of blik. Doperwten uit pot of blik zijn overigens net zo gezond als de verse exemplaren. Ze zijn al voorgegaard, dus je hoeft ze enkel even op te warmen (niet koken).

Diepvriesdoperwten

Ten slotte heb je ook nog diepvriesdoperwten, die overigens met regelmaat tuinerwten worden genoemd. Deze zijn gewoonlijk rauw of half gaar, dus die moet je nog even koken voor consumptie. Dat staat ook altijd op de verpakking. Tip: nooit eerst ontdooien, maar direct uit de diepvries in de pan doen.

Doperwten doppen

Verse doperwten hebben één nadeel: je moet ze nog uit hun peulen halen, oftewel doppen. Hoewel dat werkje enige tijd kan vergen is het gelukkig niet bijzonder lastig. Knak of breek het kontje van de peul eraf (de kant waar het steeltje zit). Het is trouwens gelukkig niet nodig om de erwten dubbel te doppen, zoals dat met bijvoorbeeld tuinbonen wel aan te raden is.

Boontjes doppen voor erwten: Zorg dat je een grote hoeveelheid boontjes met doperwten erin hebt. Pak een boon en snijdt of breek het topje van de boon eraf. Trek de draden uit de naden van de boon en breek de boon open. Rits vervolgens met je vinger het rijtje erwten uit de boon. Het gemakkelijkste is om dit ritsen boven een kommetje te doen aangezien de erwten klein zijn en je ze dan meteen verzameld hebt in het kommetje. Soms rits je een erwt eraf met het stukje waaraan de erwt verbonden zat aan de boon. Dit stukje kun je er met je vinger gemakkelijk afduwen. Herhaal dit voor elke boon totdat je de gewenste hoeveelheid erwten hebt. Spoel de erwten af en ze zijn klaar om ze straks in de pan te doen.

Hoe lang doperwten koken?

Doperwerten uit de supermarkt hoeven eigenlijk niet te koken. Opwarmen is voldoende. Voor de exacte tijd kun je het beste even op de verpakking kijken aangezien het ook afhankelijk is van de grootte van de erwt. Echter kun je ervan uitgaan dat 5 minuten ruim voldoende is.

Het maakt niet uit of je verse erwtjes hebt of die uit de diepvries. Ze zijn net zo voedzaam en je kookt ze op dezelfde manier. Het verschil zit ‘m in de kooktijd. Doperwtjes uit de diepvries zijn over het algemeen namelijk een paar minuutjes eerder gaar dan verse. Ondanks dat ze bevroren zijn.

Verse of diepvries doperwten koken is heel eenvoudig. Breng een pan met weinig water aan de kook. Bevroren erwtjes kunnen rechtstreeks uit de diepvries in de pan. Je hoeft ze niet eerst te ontdooien.Draai het vuur lager en kook de doperwten zachtjes gaar. Als ze te hard koken, kunnen ze namelijk open springen. Diepvries doperwten hebben ongeveer 4-6 minuten nodig. Verse doperwten zijn vaak in 6-8 minuten al klaar.Proef met of de doperwtjes gaar zijn. Ze zijn goed als ze zacht zijn, maar ook nog een beetje een knapperige bite hebben.Giet af in een vergiet en spoel kort onder koud water om de groene kleur te behouden (optioneel).

De kooktijd van doperwten is 5-10 minuten. Als de erwtjes te hard koken, springen ze open. Hele jonge en kleine erwtjes zijn soms in 5 minuten al gaar.

Gedroogde doperwten koken voor een dikke erwtensoep doe je in 60 minuten. Verse doperwten voor op je bord kook je daarentegen in slechts 5 tot 7 minuten klaar.

Het koken van doperwten: Zet een pan met water op en breng dit aan de kook. Voeg hier geen zout aan toe maar doe dit, als zout je voorkeur heeft pas na het koken van de doperwten. Voeg de doperwten uit het kommetje aan het kokende water toe. Kook de doperwten dan in 5 tot 7 minuten gaar en proef een erwtje. Bij te lang koken vallen de erwten uit elkaar dus blijf bij de pan aanwezig.

Doperwten kun je koken, maar ook stomen, wokken of roerbakken, er doperwtenpuree van maken en er doperwtensoep van trekken. Koken doe je het beste in weinig water met geen of bijna geen zout. De kooktijd is ongeveer 4-7 minuten voor mooi beetgare erwtjes. Zorg dat ze niet hard doorkoken, want dan kunnen erwten stukgaan.

Hoe weet je of doperwten niet goed meer zijn?

Hoe weet ik of de doperwten uit blik/glas niet goed meer zijn? De doperwten zijn dan beschimmeld, verkleurd of troebel.

Bewaren van doperwten

Je kunt verse doperwten tot 3 dagen in de groentelade van de koelkast bewaren. Haal de erwtjes los, doe ze in een zeef en spoel ze af met koud water.

Bewaren Doperwten kun je in de koelkast tot 5 dagen bewaren. Eet ze bij voorkeur zo vers mogelijk, binnen een paar dagen. Verse doperwten kun je eventueel ook tot 2 dagen op de fruitschaal bewaren.Verse doperwten kun je ook invriezen. Wel even blancheren (kort verhitten) vlak voor invriezen.Doperwten uit blik of glas bewaar je in de voorraadkast. Is het blik of glas geopend? Doe de doperwten dan over in een afsluitbaar bewaarbakje. De doperwten kun je dan nog 2 dagen in de koelkast of 3 maanden in de vriezer bewaren.Heb je restje gare doperwten over? Doe de doperwten in een afsluitbaar bewaarbakje. De doperwten kun je dan nog 2 dagen in de koelkast of 3 maanden in de vriezer bewaren.

Verse doperwten kun je maximaal enkele dagen bewaren in de koelkast, ongedopt in een open plastic zak. Mocht je ze langer willen bewaren dan is invriezen een prima optie. Hoewel ze niet meer zo smakelijk zijn als de verse hebben ze eigenlijk weinig te lijden onder het invriezen. Eerst even kort blancheren (1-2 minuten) en daarna direct in de vriezer. Bij grote hoeveelheden zo nodig eerst even afspoelen met ijskoud water, zodat de garing meteen gestopt worden.

Hoe kun je doperwten bereiden?

Naast verse en diepvries doperwten, zijn er ook doperwten uit blik of pot. Die zijn al voorgekookt en hoef je dus alleen maar even op te warmen. Giet hiervoor de doperwtjes en het vocht in een pan en warm het rustig op. Duurt een paar minuutjes. Zo. Je kunt nu doperwten koken als een echte chef. Tijd dus om de keuken in te duiken en jezelf vanavond te trakteren op één van deze drie lekkere, gezonde en makkelijke gerechten.

  • Of combineer ze met sugarsnaps, peultjes of groene aspergepuntjes.
  • Maak er ook eens doperwtensoep van, afgemaakt met witte wijn en crème fraîche.
  • Of verwerk doperwten in een lekkere pastasaus, risotto of omelet.
  • In een salade zijn ze ook erg lekker! Kook ze en verwerk ze afgekoeld in een salade met bijvoorbeeld bosui, munt en olijfolie.
  • Voor een klassieke bereiding smelt je een klontje boter in de pan, voeg je de doperwtjes toe en schep je alles om met peterselie of munt en een snufje zout. Lekker met gebakken uien en spekjes ook. Of met worteltjes.
  • Maar je kunt ze ook door je aardappelpuree mengen, gebruiken voor een doperwtenpesto of er een omelet mee maken.

Enkele recepten met doperwten

Een ander klassiek recept is erwten met wortelen. Gebruik daarvoor mooi jonge bospeen en kook die apart van de doperwten. Als die overgaar worden is dat namelijk zonde van de smaak en structuur. Gebruik ongeveer een verhouding van 1:1.

Hieronder enkele recepten met doperwten:

  • Een soort doperwtjes met worteltjes, maar dan anders. In dit recept voor Indiase kip met doperwtjes gebruiken we namelijk komijn, koriander en kippenbouillon als smaakmakers.
  • Deze haverrijst-tonijnsalade met erwten is niet alleen lekker en eiwitrijk, maar ook nog eens heel handig. Door de erwten met de rijst mee te koken heb je er namelijk maar één pan voor nodig.
  • Deze groene jambalaya met feta en amandelen zit vol met groenten. Met doperwten natuurlijk, maar ook met groene asperges, courgette en bleekselderij.

Recept 1: doperwtenpuree

Bijgerecht voor vier personen. Kook 400 gram doperwten gaar in water met een half groente- of kippenbouillonblokje. Voeg er een scheutje olijfolie of een klontje boter en 75 g crème fraîche aan toe. Pureer het geheel. Voeg er naar smaak nog zwarte peper en eventueel een tl suiker aan toe. Een te dikke puree kun je eenvoudig met wat water verdunnen. Variatie: voor een extra fris accent kun je er nog een handje fijngesneden verse munt doorheen roeren.

Recept 2: doperwtensoep

Lunch- of voorgerecht voor vier personen. Neem 300 gram doperwten, kook ze gaar en pureer ze. Fruit intussen een fijngesneden ui zacht en gaar, maar niet gekleurd, in wat olijfolie. Voeg daar 3 tl bloem of aardappelzetmeel aan toe en laat kort stoven. Voeg dan de doperwtenpuree en 1 l groentebouillon toe. Doe er 2 laurierblaadjes bij en laat 15 minuten heel zacht trekken. Bij het opdienen enkele handjes verse fijngesneden peterselie over de borden doen. Desgewenst voor een iets romiger resultaat direct voor het opdienen nog enkele klontjes boter of 50 tot 75 ml room door de doperwtensoep roeren.

Bij deze krokant gebakken gezouten haring serveer ik vaak gekookte erwtjes.

Hoeveel doperwten per persoon?

Reken op 200 tot 250 gram doperwten uit pot, blik op diepvries per persoon voor een hoofdgerecht. Van verse doperwten heb je ongeveer 500 tot 700 gram nodig om na het doppen op diezelfde hoeveelheid erwtjes uit te komen.

Erwtenscheuten

Ze zijn eigenlijk nooit te koop, maar als je zelf doperwten gaat kweken in ruime hoeveelheden beschikbaar: erwtenscheuten, de jonge gedeelten van de plant. Probeer ze dan beslist eens, gewoon rauw: bijvoorbeeld door een salade.

Voedingswaarde

Doperwtjes zijn ondanks hun bescheiden omvang een uitstekende bron van verscheidene voedingsstoffen. Ze zijn voor een groente tamelijk rijk aan koolhydraten en daarom ook calorieën, en vormen ook een uitstekende bron van vezels. De voedingswaarde van verse doperwten verschilt niet veel van gedroogde, bevroren of in blik klaargemaakte doperwten. Toch zijn verse doperwten het meeste frisse en sappige van de doperwten.

Doperwten zijn, bijvoorbeeld net als sperziebonen, officieel peulvruchten. Toch rekenen we ze tot groente, omdat ze daar qua gezondheidseffecten het meest op lijken. ‘Peulvruchten zijn goed voor je gezondheid omdat ze het LDL-cholesterol verlagen. Doperwtjes, vaak ook tuinerwtjes genoemd, zijn heel rijk aan vezels en vitamine B en C en je kunt er allerhande gerechten mee op tafel toveren.

labels: #Koken

Zie ook: