Vergeet de gekookte sperziebonen met boter en nootmuskaat. Deze groene boon van Nederlandse bodem is enorm veelzijdig. Sperziebonen worden ook wel aangeboden onder namen als prinsessenbonen, herenbonen, slabonen en Franse bonen.

Voorbereiding van Sperziebonen

Sperziebonen dien je eerst goed schoon te maken, dat wil zeggen, je haalt de draden ervan af, de puntjes van de uiteinden en mogelijk snijd je ze ook nog eens doormidden. Sperziebonen kun je het beste doppen - een taak die we als kinderen maar al te vaak toegeschoven kregen. Hierbij verwijder je het uiteinde van de bonen en haal je eventueel ook de harde 'draden' langs de zijkant weg.

Spoel de boontjes eerst even goed af onder de koude kraan. Snijd vervolgens de puntjes eraf. Bij heel verse sperziebonen kun je de puntjes er ook af breken. Het is niet nodig om sperziebonen te doppen.

Sperziebonen zijn soms te koop in pot, blik of diepgevroren uit het vriesvak in de supermarkt. Maar vooral in de zomermaanden worden sperziebonen meestal vers aangeboden, en dan is schoonmaken wel een vereiste. Dit gaat eigenlijk bijzonder eenvoudig.

Kookmethoden voor Sperziebonen

Normaal gesproken worden sperziebonen gekookt, maar je kunt ze ook uitstekend roerbakken en wokken, stomen en in de oven bereiden. Daarnaast kun je er goed een salade mee maken. Belangrijk: sperziebonen mogen niet rauw gegeten worden. Ze bevatten van nature een licht giftig eiwit (een lectine) dat enkel door de bonen goed door en door te verhitten onschadelijk kan worden gemaakt. Datzelfde geldt voor diepgevroren verse sperziebonen.

1. Koken

Sperziebonen koken is in de basis heel eenvoudig. Doe schoongemaakte sperziebonen in een pan met ruim kokend water. Voeg geen zout toe tijdens het koken, want dat maakt het velletje van de peul vaak wat taai. Houd een kooktijd van 12 tot 16 minuten aan, afhankelijk van of je de bonen beetgaar of een beetje zacht wilt hebben. Hoe langer je ze kookt, hoe meer kans je krijgt op taaie draadjes, dus je kunt de boontjes het beste net beetgaar koken.

Breng een pan met ruim gezouten water aan de kook. Maak de sperziebonen schoon en kook ze in circa 4 á 5 minuten beetgaar. Giet af en eet de bonen warm of spoel af met koud water en gebruik door een salade.

Hoelang je sperziebonen koken moet, is afhankelijk van je smaak en afhankelijk van de manier waarop je de sperziebonen kookt. Wanneer je houdt, van een zachte, doorgekookte sperzieboon, dan kook je de bonen in ongeveer 25 minuten gaar. Toch kunnen we dat eigenlijk afraden.

2. Blancheren

Blancheren is een kooktechniek waarbij je sperziebonen een korte periode (2 á 3 minuten) in kokend water gaart. Hierna spoel je de boel af met ijskoud water, of een ijsbad. Dit stopt de garing direct. Op deze manier behoud je de kleur en smaak optimaal. Toepassen?

3. Roosteren in de Oven

Dop de boontjes en verwarm de oven voor op 175 graden Celsius. Leg de gedopte bonen op een ovenplaat en besprenkel met olie en je favoriete kruiden. Schuif het geheel in de oven en rooster in 30 minuten gaar.

4. Stomen

Een snelle en gezonde optie. Door sperziebonen te stomen blijven vitamines goed bewaard. Gebruik voor het stomen een speciale stoomoven, stoompan, stoommand of een pan met goed afsluitbare deksel. Houd hierbij een kooktijd van 16 tot 18 minuten aan.

5. Wokken

Sperziebonen zijn ideaal om te wokken. Ze blijven knapperig, krijgen een heerlijke smaak en passen goed bij allerlei kruiden en specerijen. Maar hoe zorg je ervoor dat ze niet te hard of juist te slap worden? Wokken is een snelle manier van bereiden waarbij de groenten hun knapperigheid en voedingsstoffen beter behouden. Sperziebonen zijn stevig van structuur, waardoor ze perfect zijn om kort te bakken op hoog vuur.

Rauwe sperziebonen hebben ongeveer 10 minuten nodig om te garen op vuur. Dit is een stuk langer dan andere ingrediënten. Om de roerbaktijd te verkorten worden de bonen daarom vaak voorgekookt.

Bij wokken is het aan te raden om de sperziebonen eerst kort te blancheren. Breng een pan water aan de kook. Kook de sperziebonen 2-3 minuten. Giet de bonen af en spoel ze direct af onder koud water. Laat de bonen goed uitlekken.

Verhit een wok op hoog vuur. Voeg een scheutje olie toe. Bak de sperziebonen 3-5 minuten op hoog vuur. Proef een boontje om de gaarheid te controleren.

Tips voor het Wokken van Sperziebonen:

  • Blancheer altijd kort vooraf.
  • Werk met een hete wok.
  • Blijf omscheppen.
  • Experimenteer met smaakmakers.

Sperziebonen wokken is niet moeilijk, maar het draait om timing en temperatuur. Met deze stappen maak je altijd perfecte, knapperige sperziebonen die vol van smaak zijn. Een ideaal bijgerecht bij rijst, noedels of gewoon zo uit de wok.

Recepten met Sperziebonen

Recept 1: Oud-Hollandse Sperzieboontjes

De naam van sperziebonen is afgeleid van “aspergebonen”, naar de vergelijkbare manier van opdienen. De meest klassieke manier waarop je sperziebonen op tafel kunt zetten is als volgt. Kook de sperzieboontjes zoals hierboven aangegeven. Bestrooi ze na het afgieten met wat zout en nootmuskaat. Smelt dan vlak voor het opdienen een klontje boter over de boontjes.

Recept 2: Eenvoudige Sperziebonenstamppot

Neem voor vier personen 500 gram aardappelen, 300 gram sperzieboontjes, een klontje boter, scheutje melk, peper, zout en nootmuskaat naar smaak en 150 gram spekjes en/of een rookworst (naar keuze). Kook de aardappelen en maak er met de boter en melk puree van. Breek de sperzieboontjes in drie of vier stukken en kook of stoom ze zoals hierboven beschreven. Bak de spekjes uit en/of verwarm de rookworst zoals aangeven op de verpakking. Doe dan de sperzieboontjes en spekjes/in stukjes gesneden rookworst bij de puree en stamp deze tot een stamppot.

Recept 3: Sperziebonenstamppot uit de Oven

Er zijn talloze recepten te vinden voor ovenschotels met sperziebonen. Er is eigenlijk maar één zaak van belang, en dat is dat je niet vergeet om de sperziebonen voor te garen, bijvoorbeeld door ze te koken. Bereid de sperziebonenstamppot zoals aangegeven in recept 2 hierboven. Verwarm de oven voor op 200 graden en vet een ovenschaal in. Doe hier de stamppot in en strooi hier enkele handjes geraspte (oude) kaas overheen.

Recept 4: Ovenschotel van Sperziebonen en Kabeljauw

Neem voor vier personen 700 gram sperzieboontjes, 500 gram verse kabeljauwfilet (of ontdooide diepvriesfilet), 300 gram kerstomaatjes, 8 tot 10 plakjes ontbijtspek, 3 teentjes knoflook, scheutje olijfolie, peper en zout en 300 gram rijst. Verwarm de oven voor op 220 graden, kook de rijst en kook de sperzieboontjes in 6 tot 8 minuten voor. Pers de knoflook en meng deze met enkele eetlepels olijfolie. Vet hiermee een platte, brede ovenschaal in. Leg in het midden van de schaal de kabeljauw en daaromheen de bonen en de tomaatjes. Besprenkel dit met wat olie en peper en zout naar smaak. Dek dit nu af met de plakjes spek (ze moeten net overlappen). Doe hier wat aluminiumfolie overheen en schuif het in de oven. Laat het in 15 tot 20 minuten gaar worden. Verwijder halverwege de folie; pas op voor hete stoom.

Recept 5: Zomerse Sperziebonensalade met Tonijn

Sperziebonen zijn uitstekend geschikt voor een lauwwarme maaltijdsalade, zoals een Gado-Gado of in een gevulde salade niçoise. Neem voor vier personen 600 gram verse sperziebonen, 200 gram kerstomaatjes, 3 hardgekookte eieren, 2 blikjes tonijn in water (naturel), 10 olijven, een flinke eetlepel kappertjes, 6 el olijfolie, 2 el balsamicoazijn, 1 el mosterd, peper en zout naar smaak. Breek de sperzieboontjes in drie of vier stukken en kook ze zoals hierboven aangegeven beetgaar. Snijd de tomaten in twee of drie stukken en de eieren in plakjes. Spoel de kappertjes even af en snijd de olijven in kleine plakjes. Laat de tonijn uitlekken. Doe de olie, azijn, mosterd, zout en peper in een slakom en meng ze. Voeg hier de groentes, eieren, tonijn en olijven aan toe en roer het geheel door elkaar. Maak het af met de kappertjes.

Extra Tips

  • Een typische portiegrootte is 200 tot 250 gram verse sperziebonen per persoon.
  • Verse sperziebonen kun je maar kort bewaren. Vier dagen in een open zak op een koele plek, twee dagen in de koelkast.
  • Verse sperziebonen kun je ook uitstekend invriezen. Wel eerst de sperziebonen kort blancheren, enkele minuten in water zonder zout.
  • Sperziebonen kun je ook uitstekend inmaken of wecken.

Geroosterde Sperziebonen

Roosteren kan zowel in de oven als in de airfryer. In de oven bak je ze op 180 graden voor ongeveer 15 tot 18 minuten. Bekleed je bakplaat met een stukje bakpapier en schik de sperziebonen op een rijtje. Als je ze op elkaar legt, worden ze gestoomd in plaats van geroosterd. Door ze uit elkaar te leggen worden ze gelijkmatig gaar. In de airfryer leg je ze rechtstreeks in de lade en bak je ze ongeveer 8 minuten op 190 graden. Schep of schud de bonen tussendoor een keertje om zodat ze mooi gelijkmatig gaar worden.

Recept: Geroosterde Sperziebonen

Ingrediënten:

  • 500 gram sperziebonen
  • 1 eetlepel olie
  • ½ theelepel knoflookpoeder
  • Mes punt uienpoeder
  • Chilipoeder naar smaak
  • 1 theelepel geroosterde sesamzaadjes
  • Grof zout en versgemalen zwarte peper
  • Optioneel: citroenrasp en een kneepje sap
  • Optioneel: srirachia saus voor erbij

Bereiding:

  1. Maak de sperziebonen schoon door de topjes eraf te snijden. Was de bonen goed onder de kraan.
  2. Dep ze goed droog en doe ze in een ruime kom.
  3. Voeg knoflookpoeder, uienpoeder, chilipoeder, zout en peper toe.
  4. Besprenkel de sperziebonen met olie en zorg dat alle bonen bedekt zijn.
  5. Verwarm de oven voor of zet de airfryer klaar en bereid de sperziebonen.
  6. Rooster ze ongeveer 15 -18 minuten in de oven op 180 graden of 8 minuten op 190 graden in de airfryer.
  7. Bestrooi ze voor het serveren met geroosterde sesamzaadjes en besprenkel de bonen eventueel met een kneepje citroensap. Serveer er srirachia saus bij.

Gebakken Sperziebonen met Knoflook en Tijm

Dit recept is eenvoudig, lekker en gemakkelijk te bereiden. De sperzieboontjes worden eerst geblancheerd en vervolgens gebakken in olijfolie met dunne plakjes knoflook en verse tijm. Het is een simpel maar heerlijk bijgerecht dat je kunt serveren bij een grote verscheidenheid aan hoofdgerechten. En het beste is dat je dit sperziebonen recept perfect van tevoren kunt klaarmaken en het later zowel koud, warm als lauw kunt serveren.

Ingrediënten:

  • 500 gram sperziebonen
  • 3 teentjes knoflook, in dunne plakjes gesneden
  • 1 eetlepel olijfolie
  • 1 theelepel zout voor het kookwater
  • Snufje grof zout voor over de gebakken boontjes
  • Snufje versgemalen zwarte peper
  • Verse tijm

Bereiding:

  1. Was de boontjes onder koud stromend water en snij of breek de topjes en steeltjes eraf.
  2. Breng een middelgrote pan met water en een goede snuif zout aan de kook en doe er de sperzieboontjes in. Kook gedurende 6 minuten beetgaar.
  3. Giet dan de boontjes af, doe ze in een vergiet, spoel na met koud water en laat ze uitlekken en voor een paar minuten afkoelen.
  4. Verhit olijfolie in een hapjespan op een matig vuur en fruit de knoflook gedurende 30 seconden tot ze heerlijk geurt.
  5. Doe er de boontjes bij en roerbak gedurende enkele minuten tot de sperziebonen zacht en gaar zijn.
  6. Kruid gedurende het bakken van de boontjes met grof zout, peper uit de molen en verse tijm. Roer even om.
  7. Serveer warm of koud.

Serveertips

Deze heerlijke met knoflook gebakken sperziebonen zijn een smakelijk bijgerecht dat perfect samengaat met diverse hoofdgerechten. Ze zijn geschikt voor zowel doordeweekse maaltijden als voor feestelijke gelegenheden zoals Kerstmis, Oudjaar of verjaardagen. Bovendien kun je ervoor kiezen om deze bonen warm, koud of lauw te serveren, waardoor ze geschikt zijn voor alle seizoenen, of het nu herfst of winter is, of tijdens een zomerse barbecue.

Serveer de prinsessenboontjes als bijgerecht bij één van deze recepten:

  • Stoofvlees met bier
  • Everzwijnragout met champignons
  • Saltimbocca van kip
  • Zuid Afrikaanse bobotie
  • Vegetarische bobotie met linzen
  • Gevulde paprika met gehakt
  • Franse tartiflette

labels: #Koken

Zie ook: