Het uitbroeden van eieren en het grootbrengen van kuikens is enorm leuk om mee te maken. De makkelijkste manier om aan bevruchte kippeneieren te komen is door online te zoeken. U kunt bevruchte eieren krijgen van fokkers en/of boeren. De meest betrouwbare manier om bevruchte eieren uit te broeden en de slagingskans te vergroten is door gebruik te maken van een kunstmatige incubator (een broedmachine).

De broedse hen versus de broedmachine

De meeste, maar niet alle, broedmachines draaien de eieren automatisch. Maar u kunt er ook voor kiezen de bevruchte eieren onder een broedse hen te leggen. Misschien heeft u al eens meegemaakt dat een van uw hennen broeds werd. De kans dat de eieren zullen uitkomen is misschien kleiner maar het is de meest natuurlijke manier om kuikens te krijgen.

Dus als je een broedse hen hebt, dan hoef je er alleen maar wat bevruchte eitjes onder te leggen en je hebt je eigen levende en goedkope broedmachine.

De duur van het broedproces

Het uitbroeden van een kippenei duurt doorgaans 21 dagen. Als alles goed gaat heb je in 21 dagen lieve en schattige kuikentjes rondlopen. Het is geweldig om te zien hoe je vanuit niks een ei, een kuiken, ziet opgroeien. Eenden, kwartels en ganzen hebben andere broedtijden. Deze kun je terugvinden in de broedgids.

Het is een enorm spannend en leuk moment wanneer u het eerste kuiken uit het ei ziet komen. Het proces van het uitkomen van het ei begint wanneer het kuiken een gat in de schaal van zijn ei maakt. Het pikken van het gaatje schijnt een enorme inspanning te zijn voor het kuiken. Nadat het kuiken het gaatje heeft gepikt rust het dus langdurig uit. In de literatuur spreekt men van 8 uur.

Halverwege dag 21 zien we dat er in één van de eitjes in de broedmachine een gaatje is gepikt. Twee eitjes horen we naast het pikken ook vrolijk met elkaar communiceren. Na dagen in spanning af te hebben gewacht of er écht kuikentjes in het ei zitten, is de dag eindelijk daar. Dat piep kleine gaatje is met de ei-tand gemaakt. Een piep klein tandje wat bovenop de snavel zit. Tussen het aanpikken van het ei en het daadwerkelijk uitkomen kan zo’n 24 uur zitten. Het is een langzaam proces.

Het eerste ei is aangepikt! Ik doe altijd een vreugdedansje als ik zie dat het eerste ei wordt aangepikt. Nu hoor ik je denken, aangepikt wat is dat? Dit is het eerste stukje dat het kuiken open maakt van het ei. Ze pikken het ei aan om een luchtgaatje te creëren. Door dit gaat wennen ze aan het ademen van de buitenlucht. Het kan 24 uur duren na het aanpikken, voordat het kuiken verder gaat met uitkomen. Als ze daarna eenmaal beginnen zal het kuiken het ei driekwart rond pikken om daarna zichzelf uit te rekken en uit het ei komen.

In de volgende 8-18 uur ontwikkelt het lichaam van het kuiken zich verder om zich klaar te maken voor de buitenwereld. Het kuiken haalt de laatste restjes uit de dooier en de longen van het kuiken passen zich aan aan de veranderde luchtdruk. De komende 8 - 18 uur pikt het kuiken het gat verder open, en ontwikkeld het lichaam van het kuiken (dan eigenlijk nog een embryo) zich verder, het maakt zich klaar om uit te komen.

Het kuiken breekt de gehele schaal rondom open door in de schaal te gaan draaien. Het rondom open pikken gaat soms razendsnel. Na zo’n 24 uur hard werken zie ik dat de schil rondom aangepikt is en na wat wroeten gaat het uitkomen dan ook écht beginnen. Het is zo bijzonder om te zien hoe zo’n kleintje op de wereld terecht komt.

Het kuiken kan binnen 30 minuten uit het ei kruipen maar dit kan ook langer duren. U zult geduldig moeten wachten, de eieren regelmatig controleren en het kuiken zijn gang laten gaan. Als het kuiken is gaan draaien en de schaal rondom opent maar het halverwege niet verder lijkt te komen kan het nodig zijn om een beetje te helpen (lees verder voor meer informatie).

Normaal gesproken komen de eieren op de 21ste dag uit. Is het dag 24 en de eieren zijn nog niet uitgekomen. Controleren dan of de eieren in leven zijn, door ze te schouwen.

Wanneer moet u een kuiken helpen?

Wanneer u een kuiken moet helpen om uit zijn ei te komen is moeilijk te bepalen. Daarom wordt aangeraden alleen te helpen wanneer het de allerlaatste oplossing is. Sommige kuikens hebben misschien moeite om uit het ei te komen vanwege een ongewoon dikke schaal, maar in andere gevallen geldt misschien dat ze genetische problemen hebben waardoor ze verzwakt of zelfs misvormd zijn.

Kuikens die niet zelf uit kunnen komen zijn vaak zwak of ze mankeren iets. Bijvoorbeeld spreidpoten, kromme tenen etc. Dit is de manier van de natuur om alleen de dieren met een goede overlevingskans uit te laten komen.

Maarrrr... Als ik de eerste kuikens na 24 uur uit de broedmachine heb gehaald is er een kans dat het vlies hard is geworden en het kuiken daarom niet uit komt. Dan kijk ik toch altijd even of ik kan helpen om het kuikentje een kans te geven. Als je dit doet, doe het dan heel voorzichtig en let goed op deze punten:

  • Het kuiken is zelf al begonnen met rond pikken en lijkt niet verder te komen
  • Is het kuiken nog in leven? Zie je de snavel bewegen?
  • Is het vlies (inderdaad) hard en zit het vastgeplakt aan de veren?

Wanneer je het ei een stukje open maakt en je ziet bloed STOP! Bloed betekent dat daar een bloedvat loopt dat nog in verbinding is met het kuiken. Het kuiken is er dan nog niet klaar voor om uit te komen. Wanneer je een kuiken hebt geholpen is het ook goed om te kijken of de eidooier helemaal is opgenomen. Of dat er nog een stukje aan de buik hangt. Wanneer er nog een deel van de dooier te zien is, dan is het kuiken nog niet helemaal 'klaar' en is de overlevingskans klein.

Na het uitkomen

Een pas uitgekomen kuiken kan in principe drie dagen zonder water en voer maar wacht niet zo lang. Onthoud dat het van groot belang is dat het uitkomende kuiken zoveel mogelijk tijd krijgt om de dooier volledig tot zich te nemen. U kunt het beste wachten tot alle eieren volledig zijn uitgekomen voordat u de kuikens uit de broedmachine haalt. Door kuikens één voor één uit de broedmachine te halen verstoort u de omgeving en dit kan nadelig zijn voor de kuikens die niet zo snel uitkomen.

Haal de kuikens uit de incubator ongeveer twaalf uur nadat het eerste ei is uitgekomen. Dit geeft de andere kuikens meestal genoeg tijd om ook uit hun ei te komen.

Wanneer een kuiken uit het ei komt moet het kleintje eerst even bijkomen. Ze zijn dan ook nog nat en moeten eerst opdrogen. Ze zullen hun pootjes leren ontdekken en proberen te gaan staan. Geef ze hier rustig de tijd voor zonder teveel stress. De eerste 24 uur heeft het kuiken geen eten en drinken nodig. In het ei heeft het kijken de eidooier opgenomen en daar zitten voldoende voedingsstoffen in voor de eerste 24 uur van hun leventje. Pas na die tijd haal ik de eerste kuikens uit de broedmachine.

Natte kuikens? Bij het uitkomen van de kuikentjes zul je zien dat ze een beetje nat zijn. In deze vochtige toestand is het niet aan te raden om die kuikens uit de comfortable broedmachine te halen. De temperatuur in de broedmachine is hoger dan de buiten. Als kuikens eruit worden gehaald voordat ze een andere warm plekje hebben, kunnen ze door deze koud komen te overlijden. Wacht dus rustig tot ze helemaal droog zijn.

Open de broedmachine niet als een ei net uitkomt, omdat het openen de interne toestand verstoort. Luchtvochtigheid daalt hard in broedmachine? Een broedmachine met optimale temperatuur en luchtvochtigheid is een noodzaak. Als de vochtigheid van de broedmachine sterk daalt, moet er actie worden ondernomen. Om dit probleem op te lossen, neemt u een papieren handdoek en plaatst u deze na het weken in heet water in de broedmachine. Dit zal helpen om het luchtvochtigheid op peil te houden.

Plaats de kloek (kip met kuikens) in een eigen hok zonder zitstok en legnest, maar met voldoende water en kuikenvoer.

Hierna leg ik Peanut direct onder een warmhoudlamp. Normaal laat je een kuiken wat in een broedmachine uitkomt zitten tot het helemaal droog is. De voeding uit het ei is voldoende om de komende 24 tot 36 uur te kunnen overleven. Zo sterk zijn ze.

Haal de kuikentjes veilig uit de broedmachine en breng ze over naar het opfokkooi. Waar ze de komende weken zullen verblijven. Het is prima als je hebt gemerkt dat kleine kuikentjes niet blij of enthousiast zijn in hun nieuwe huis. Dit komt doordat ze weken onder in perfecte omstandigheden hebben geleefd. Ze zijn misschien bang voor de vreemdere nieuwe plek. Het kan even duren voordat ze zich aan de nieuwe omgeving hebben aangepast.

Kleine kuikentjes beginnen rond te klauteren en lawaai te maken. Deze kuikens zullen ook andere eieren kloppen. Maar geen paniek, ze zullen andere eieren in de broedmachine niet storen of beschadigen. Het feit is dat de aanwezigheid van kuikentjes, degenen nin het ei gaan aanmoedigen.

Geslacht van kuikens bepalen

Het geslacht van kuikens bepalen is heel lastig en de meeste hobbyisten komen pas na enkele weken het geslacht van hun kuikens te weten. Hoewel we onze vermoedens kunnen hebben blijft het de eerste weken voor de meeste mensen gissen. Na ongeveer 2-3 weken is het mogelijk het verschil te zien tussen mannelijke en vrouwelijke kuikens. Mannetjes hebben een langere en prominentere kam dan vrouwtjes.

De makkelijkste manier om het geslacht aan de hand van de kam te bepalen is door de kuikens met elkaar te vergelijken totdat u er een vindt die duidelijk anders is. Veel mensen zijn van mening dat ze de mannetjes kuikens aan de hand van hun zelfverzekerde gedrag kunnen herkennen. Een betrouwbaarder aanwijzing op basis van het gedrag dat zich doorgaans pas na 4-5 maanden voordoet, is wanneer een kip een onderdanige houding aanneemt (op de grond gaat liggen). Mannelijke kuikens onthullen hun geslacht soms al wanneer ze drie weken oud zijn door te gaan kraaien. Het kan voorkomen dat een hen probeert te kraaien maar dit is onwaarschijnlijk en zal nooit zo luid zijn als dat van een haan.

Sommige kippenrassen zijn zo gefokt dat de vrouwtjes snel veren ontwikkelen en mannetjes langzaam. Het geslacht van deze kippen kan al binnen 48 uur worden bepaald aan de hand van de veren op hun vleugels.

Van sommige kippenrassen zullen de poten van mannelijke kuikens al vanaf jonge leeftijd dikker worden. De door kippenfokkers is dit de meest gebruikte methode voor het bepalen van het geslacht van kippen die slechts een dag oud zijn. Wij raden af dit zelf te doen wanneer u kippen als hobby houdt omdat u het kuiken kan beschadigen wanneer deze methode niet op de juiste manier wordt uitgevoerd. Mensen die dit beroepsmatig doen zijn hiervoor getraind. Zelfs wanneer u het op de juiste manier uitvoert is de kans groot dat u het geslacht niet kunt vaststellen. Kort samengevat bestaat deze methode eruit dat de cloaca wordt onderzocht om te zien of er een klein knobbeltje aanwezig is (mannetje) of niet (vrouwtje).

labels: #Ei

Zie ook: