Je hebt ergens rauwe bieten gescoord en vraagt je af: hoelang moeten bietjes eigenlijk koken? En die voorgegaarde bieten, hoe zit dat? Goede vraag, want die grote dieppaarse knollen zien er best intimiderend uit. In dit artikel behandelen we deze donkerrode knol uitgebreid.

Wat zijn rode bieten?

Rode bieten zijn een zeer gezonde, fris zoetige knolgroente met een typerende aardse smaak. Rode bieten zijn een donkerrood tot haast zwart knolgewas. In het westen des lands wordt deze groente ook wel ‘kroot’ of ‘kroten’ genoemd. Ze staan vooral bekend om hun felrode sap en de milde, iets zoetige maar vooral aardse smaak. Enkele bietenplanten. Bietjes groeien goeddeels ondergronds.

De rode biet is een ronde knolgroente, die nauw verwant is aan de suikerbiet en aan de snijbiet. De rode biet heeft het zoetige van de suikerbiet (maar veel minder sterk, uiteraard) en het loof is eetbaar, net zoals dat van de snijbiet. De rode biet komt in twee varianten: een zomerbiet of bosbiet, en een winterbiet. Zomerbieten zijn een stuk kleiner dan winterbieten. Vaak worden ze verkocht in bosjes (vandaar de naam bosbiet), en zit het loof er nog aan.

Winterbieten zijn tamelijk fors. Ze worden altijd verkocht zonder loof. Winterbieten zijn verkrijgbaar van ongeveer oktober tot en met april. Qua smaak zijn beide soorten niet of amper te onderscheiden. Bij bieten uit blik of pot wordt vaak niet vermeld of het zomer- of wintervarianten zijn, maar dat maakt dus ook niet uit. Het enige verschil is de kooktijd: verse zomerbiet heeft veel minder lang nodig dan de winterbiet.

Verschillende soorten rode bieten

Rode bieten worden op verscheidene manieren verkocht. Hieronder bespreken we de belangrijkste vier:

  • Verse bieten: Meestal zo’n beetje het hele jaar door verkrijgbaar op de markt, bij de groenteboer en bij biologische winkels. Ook de beter gesorteerde supermarkten hebben ze vaak. Let op dat de biet goed stevig aanvoelt en geen zachte plekken heeft.
  • Voorgesneden bieten: Bij grotere supermarkten behoorlijk vaak verkrijgbaar.
  • Voorgekookte bieten: Regelmatig bij de supermarkt te koop, het hele jaar lang. Soms zijn ze vacuüm verpakt en extra lang houdbaar. Ze zijn meestal prima van smaak en op diverse manieren toe te passen.
  • Rode biet uit pot of blik: Het hele jaar door bij vrijwel alle supermarkten verkrijgbaar. Het is eigenlijk altijd ingelegd in zuur of zoetzuur. Meestal hoef je ze enkel maar even op te warmen. Zo heb je een simpel, snel, goedkoop én gezond gerecht (groente uit pot of blik is even gezond als verse).

Gezondheidsvoordelen van rode bieten

Rode biet is een heel gezonde groente. Het bevat weinig calorieën, maar is rijk aan vitamines en sporenelementen. Zo bevat het veel foliumzuur en mangaan. Daarnaast bevat het veel rode kleurstof, waaronder betanine. Dat is niet afbreekbaar in het lichaam en kan daardoor rode of rode urine en ontlasting veroorzaken nadat je bietjes hebt gegeten. Ook bevatten rode bieten veel nitraten, dat sportprestaties zou verbeteren. Daarom is bietensap populair bij veel sporters. Het Voedingscentrum raadt dat echter af. Het helpt niet, en nitraat kan schadelijk zijn bij te grote consumptie.

Hoe rode bieten schoonmaken en snijden

Als je de bieten wilt koken is het schoonmaken lekker simpel: borstel de biet af en doe hem ongeschild in de pan. De schil kun je er dan gemakkelijk afpellen als de biet gaar is. Dat is niet enkel handig, maar zo behoud je ook veel meer smaak en kleur. Laat bij bosbieten nog een klein beetje loof zitten, want als je in de biet zelf snijdt voor het koken lekt er ook veel sap en smaak weg.

Als je de biet op een andere manier wilt verwerken, of rauw wilt eten, gaat het wat anders: dan moet je ze eerst schillen. Dat kan gewoon met een dunschiller, want ze hebben een dunne schil. Snijd eventueel een dun plakje van de boven- en onderkant af, als dat hard is; eventuele wortels ook verwijderen.

Als je de rauwe biet hebt geschild (of de schil van de gekookte biet hebt afgestroopt), kun je de biet snijden. Dat kan op een aantal manieren, maar het gemakkelijkste is als volgt. Snijd de knol eerst in dunne. Die kun je daarna in lucifers snijden. Of snijd hem in dikke plakken, dan in vierkante frietjes en vervolgens in blokjes. Ook raspen met een grove rasp is smakelijk, net als in dunne plakjes schaven met een mandoline.

Tip: als je een verse biet gaat snijden, komen er ruime hoeveelheden van het felrode bietensap vrij. Hoewel vlekken daarvan vaak relatief eenvoudig uit te wassen zijn, is voorkomen beter dan genezen. Houd er dus rekening mee, en ga een beetje voorzichtig te werk.

Hoe lang moeten rode bieten koken?

Hoelang bietjes precies moeten koken hangt af van de grootte van de bietjes. Rauwe bieten moeten zo’n 30 tot 45 minuten koken. Je kunt ze ook rauw eten in plakjes of heel kort koken voor een extra knapperige bite. Dit geldt voor rauwe, verse rode bieten van de markt, boer of - als je geluk hebt - supermarkt. Voorgegaarde (gekookte) bieten zijn een stuk beter verkrijgbaar. Die zitten vaak in een pot of een vacuümverpakking.

De kooktijd is afhankelijk van de soort biet. Reken voor zomerbiet een kooktijd van 20 tot 30 minuten. Winterbiet heeft veel langer nodig: reken op minstens anderhalf tot twee uur koken voordat die gaar zijn. Prik vanwege die uiteenlopende kooktijden tijdens het koken regelmatig met een vork in de groente om te testen of die al gaar is.

Hoe lang je rode bieten moet koken is ten eerste afhankelijk van het type biet dat je bereidt (zomer- of winterbieten). Zomerbieten zijn makkelijker te bereiden dan winterbieten. Deze hebben namelijk een kooktijd van slechts 20-30 minuten. Winterbieten daarentegen hebben zo’n 1,5 tot 2 uur nodig om gaar te worden.

Ook is de kooktijd afhankelijk van de grootte van je bietjes. Prik daarom met een vork in de biet om te checken of hij gaar is. Wanneer hij gaar is kun je een vork er gemakkelijk insteken en voel je dat de schil los zit.

Tip: omdat het koken zo lang kan duren, kun je ook overwegen de bieten voor te koken en pas later te gebruiken. Ze blijven namelijk - met schil - nog twee dagen goed in de koelkast nadat je ze hebt gekookt. Je kunt ze dan eenvoudig nog even warm stoven in wat water (eventueel met wat azijn en suiker), of in de magnetron opwarmen.

Verse of rauwe rode bieten koken is heel eenvoudig. Breng een grote pan met water en een snufje zout aan de kook. Maak de bieten ondertussen schoon met een borsteltje. Voeg de bieten toe. Schillen is niet nodig!

Kook de bieten gaar met de deksel op de pan. Zomerbieten zijn na ongeveer 25 minuten gaar. Winterbieten hebben 1,5 tot 2 uur nodig. Check met een vork of de bietjes zacht zijn en gaar zijn. Draai vervolgens het vuur uit en laat de bietjes ongeveer een uur afkoelen in de pan.

Giet af en verwijder de schil met een schilmesje. Hierna zijn je bietjes klaar en hoef je ze alleen nog maar even op te warmen. Het lijkt misschien logisch om bieten eerst te schillen, maar toch kun je beter je rode bieten koken in de schil. Daardoor blijven ze namelijk sappiger en behouden ze meer van hun voedingsstoffen. Bovendien gaat de schil er heel makkelijk af nadat je ze gekookt hebt. Let op: laat ze voor het schillen wel eerst even afkoelen om ervoor te zorgen dat je je vingers niet verbrandt. De bietjes zitten namelijk vaak vol met gloeiend heet vocht!

Je kunt ook rode bieten koken met azijn en suiker. Dat geeft de groente straks een subtiele zoetzure touch die perfect samengaat met de aardse smaak. Je hoeft hiervoor alleen maar 2-3 eetlepels azijn en een eetlepel suiker toe te voegen aan het water waarin je de bieten kookt.

Rode bieten bereiden

Rode biet wordt heel vaak ingelegd geserveerd, maar eigenlijk zijn deze donkerrode knollen een heel veelzijdige groente, waar je nog veel meer mee kunt. Zo kun je ze koken, ze in de oven bereiden, er stamppot van maken, ze in salades verwerken en er soep van trekken.

Let op: bieten zijn op verscheidene manieren verkrijgbaar: onder meer vers, voorgekookt, uit pot of blik. Neem het liefste ongeschilde, ongesneden bieten als uitgangspunt. Zo behoud je optimaal veel smaak en voedingsmiddelen. Gebruik ruim water.

Rode biet is zo’n groente die zich uitstekend laat roosteren. De aardse smaak komt dan op een mooie manier naar boven, en het iets zoetige wordt op een aangename wijze versterkt door het karamelliseren van de groente. Gebruik het beste zomerbiet, anders duurt het wel erg lang. Winterbiet eerst voorkoken.

Of probeer de biet eens te poffen: verpak een schoongemaakte, niet geschilde knol in aluminiumfolie, leg het pakketje in een voorverwarmde oven op 200 graden en wacht circa 1 uur tot de knol zacht is.

Roosteren gaat iets anders dan poffen. Schil de biet en snijd hem in grove stukken. Voorkoken is niet nodig, maar wel aan te bevelen bij winterbieten. Doe de stukken in een ovenvaste schaal, besprenkel ze ruim met olijfolie en laat ze ongeveer 45 minuten roosteren; tussentijds enkele keren doorscheppen. Afmaken met wat grof zout.

Recepten met rode bieten

Hier zijn enkele recepten om je te inspireren:

  1. Bietenstamppot: Kook 500 gram bieten en laat ze afkoelen. Snipper 2 middelgrote uien vrij grof en fruit ze langzaam. Kook intussen 1 kilo aardappelen voor puree. Snijd de bieten in blokjes, samen met een appel (liefst een wat zure, zoals Granny Smith). Voeg die bij de ui als die glazig is en maak het geheel op laag vuur in ongeveer 5 tot 10 minuten warm. Bereid intussen puree van de aardappelen met een flinke scheut melk en een klontje boter. Meng het ui-biet-appelmengsel erdoor en kruid af met grof gemalen zwarte peper.
  2. Rode bietensoep: Snipper twee uien en pers drie tenen knoflook uit. Fruit ze samen in wat olijfolie of boter op laag vuur aan zonder te kleuren. Schil intussen 750 gram rauwe bieten en snijd die in blokjes. Voeg die toe aan de ui en laat ze enkele minuten stoven. Voeg dan 500 ml groente- of runderbouillon toe, breng het geheel aan de kook en laat de soep ongeveer 25 minuten op laag vuur trekken, totdat de biet zacht is. Pureer dan de soep en breng hem terug aan de kook. Afkruiden met wat zwarte peper en eventueel zout naar smaak. Roer er direct voor het serveren nog een flinke scheut room door.

Hoe rode bieten bewaren?

Bieten slinken niet bij de bereiding. Verse bieten zijn prima houdbaar. Zomerbiet kun je het beste met het loof eraan (!) in de koelkast bewaren. Daar blijven ze ongeveer een week goed (drie of vier dagen zonder loof). Wil je rauwe biet langer bewaren, dan kun je die ook invriezen. Wel eerst blancheren (4 minuten). Zo blijven ze zes maanden goed.

Het loof van de zomerbiet is eetbaar. Het is goed te vergelijken met snijbiet, zowel wat betreft de smaak als wat betreft de toepassingen. Als het dus nog mooi vers en fris is, is het beslist aan te raden het loof eens uit te proberen.

Extra tips

  • Doe niet je mooiste witte kleding aan voordat je aan de slag gaat met het koken van bietjes.
  • Gebruik een dunschiller om de bieten te schillen. Je kunt deze stap ook overslaan!
  • Je kunt de schil er ook na het koken voorzichtig afpeuteren.
  • Doe de bieten in een grote pan met ruim water. Breng aan de kook, dek de pan af.
  • Voeg een snuf zout toe voor extra veel smaak.
Kooktijden voor verschillende soorten bieten
Soort biet Kooktijd
Zomerbieten 20-30 minuten
Winterbieten 1,5-2 uur

labels: #Koken

Zie ook: