Veel mensen twijfelen over of je het eten weg moet gooien als er een vlieg op is geland. Sommigen denken dat dit verstandig is omdat vliegen in contact kunnen zijn gekomen met schadelijke bacteriën, maar anderen geloven dat het nog steeds gegeten kan worden. Voedselhygiëne-expert Dr. Webb zegt dat je geen voedsel weg hoeft te gooien als er kort een vlieg op heeft gezeten.

Soorten vliegen

Er zijn vele soorten vliegen die een gevaar voor je gezondheid kunnen vormen. De vlieg die wij het meeste zien, is de huisvlieg (Musca domestica). Deze huisvlieg is een hinderlijk insect dat veelvuldig over de gehele wereld voorkomt. Zij kunnen vooral in de zomermaanden een ware plaag vormen.

De blauwe bromvlieg is iets groter dan de huisvlieg en kan ontzettend hinderlijk zijn. De vlieg komt over de hele wereld voor en kan eenvoudig in huis vliegen. Het vrouwtje legt de eitjes in een voedselbron. Dit is meestal afval of organische rottend materiaal. Het is de bedoeling dat de larven straks direct te eten hebben als ze uitkomen. Na een paar dagen veranderd het eitje in larven. Ze beginnen direct met het eten van de voedselbron waar ze uitgekomen zijn. Na een paar dagen is een larve volgroeid. De larven graven zich nu in op de bodem om zich te verpoppen. De poppen zijn t herkennen als hard en bruine rondjes. Na twee tot drie weken afhankelijk van de omstandigheden verandert de pop in een volwassen vlieg.

Levenscyclus van vliegen

Volwassen vliegen kunnen tot een maand leven en kunnen honderden en duizenden eitjes leggen. Een huisvlieg leeft - als hij de vliegenmepper lang genoeg weet te ontwijken - 2 tot 4 weken. Een vleesvlieg haalt maximaal 5 weken. Een bromvlieg leeft gemiddeld in de juiste omstandigheden vijf weken. Is het te koud buiten? Dan komen de poppen niet uit. De poppen houden dan een winterslaap tot het warm genoeg is om uit te komen. De blauwe bromvlieg zelf kan ook een winterslaap houden, waardoor ze langer in leven blijven.

Afhankelijk van de soort kan een vlieg 400 tot 2000 eitjes per dag produceren. De ontwikkeling van een vlieg kent 4 stadia: ei - larve (made) - pop - imago (volwassen stadium). De ontwikkeling van ei naar vlieg duurt 1 tot 3 weken. Dit hangt af van de temperatuur en het soort vlieg. Uit één eitje kan onder de juiste omstandigheden binnen enkele maanden een populatie van wel 10 miljoen vliegen ontstaan.

De vlieg wordt geboren uit een eitje. Het wijfje legt bij voorkeur haar eitjes in mest, dode dieren, rottende voedingsmiddelen of compost. Als het maar lekker glibbert! De eitjes komen binnen een week uit en als het materiaal warm en vochtig genoeg is, zelfs binnen een dag. Uit de eitjes komen maden. Die vervellen drie keer en verpakken zichzelf dan in een zogeheten pop. Verpopt de pop, dan komt er een volwassen vlieg uit. Een vlieg kan in haar leven 500 tot 1000 eitjes leggen, afhankelijk van haar leefomstandigheden. Vliegeneitjes zijn ongeveer anderhalve millimeter lang en wit tot gelig van kleur. Ze zijn langwerpig gevormd. Je treft de eitjes vaak in ‘clusters’ ofwel in ‘groepjes’ aan. Durf jij in de zomer nog in je biobak of naar je composthoop te kijken? Om de ontwikkeling van vliegeneitjes tegen te gaan kun je het beste je afvalbakken zo snel mogelijk laten ledigen en reinigen.

Wat eten vliegen?

Vliegen houden niet alleen van vers bereide boterhammen, maar ook van rottend dierlijk of plantaardig afval. Hier zitten weer veel ziekteverwekkers en parasieten in, die vliegen kunnen verspreiden. Vliegen hebben geen tanden waardoor ze ons voedsel niet zomaar kunnen opeten. Ze moeten enzymrijk speeksel uitspugen om het voedsel op te lossen. Zo kunnen ze ‘de soep’ van gedeeltelijk opgelost en uitgebraakt voedsel opnemen.

Vliegen zijn alleseters. Ze leven van zowel dierlijk als organisch materiaal. Vliegen zijn niet kieskeurig; een dode muis vinden ze net zo lekker als een klontje suiker. Ze kunnen geen vast voedsel eten en moeten dit eerst vloeibaar maken met hun speeksel. Daarna kunnen ze het eten opzuigen. Vliegen kunnen niet langer dan 2 á 3 dagen zonder eten.

Gezondheidsrisico's

Ziekteverwekkers kunnen door vliegen verspreid worden, maar waar de vlieg vandaan komt is belangrijker dan de vlieg zelf. De vliegen kunnen braken en laten ook via hun pootjes ziekteverwekkers achter op ons voedsel. Een vlieg die op je boterham landt, is waarschijnlijk al op andere dingen geland. Vliegen komen veelvuldig in contact met vele micro-organismen zoals bacteriën. Als de vlieg lang genoeg de tijd krijgt om op je eten te zitten, kunnen de ziektekiemen op je eten terechtkomen. Sommige micro-organismen in hun uitwerpselen kunnen ziektes veroorzaken. Als de vlieg er maar een paar seconden zit, is je eten waarschijnlijk veilig.

Vliegen kunnen je niet prikken of bijten, maar ze kunnen wel infectieziektes overbrengen. Met name de vleesvliegen, maar ook de kamervlieg en natuurlijk de strontvlieg (op het platteland) dragen mogelijk bacteriën over van de uitwerpselen en rottende etenswaren waar ze op zitten, naar jouw boterham, toetje of drinkglas. Als jij daarna een hap van de boterham of het toetje neemt of je zet het glas aan je lippen, krijg je die bacteriën binnen, waardoor je ziek kunt worden. Ook de wijze van eten van vliegen kan voor overdracht van ziektes zorgen: als een vlieg op jouw eten zit, braakt ze erop om het geheel daarna weer op te zuigen.

Huisvliegen en vleesvliegen kunnen niet bijten of steken, zoals stalvliegen en dazen. Ze zijn schadelijk voor mensen omdat ze ziekteverwekkende virussen, schimmels en bacteriën op ons voedsel kunnen verspreiden. Ze brengen die ziekten niet alleen over met hun poten en snuit. Ook de uitwerpselen van vliegen bevatten ziekteverwekkers die voor mensen schadelijk zijn. Op locaties waar gewerkt wordt met voedingsmiddelen, moeten ze zo goed mogelijk geweerd en bestreden worden.

Vliegen bestrijden en voorkomen

Wat Dr. Webb betreft hoef je geen voedsel weg te gooien als je er een kort een vlieg op heeft gezeten. Vliegen die ongemerkt tijdens de bereiding langer de tijd hebben gekregen om contact met het voedsel te hebben, zijn veel gevaarlijker. Met name in professionele keukens en de horeca nemen de gezondheidsrisico’s toe. In de stad zijn de risico’s over het algemeen te overzien, maar op het platteland is het een ander verhaal.

Het beste middel tegen vliegen is het weghalen van de bron die de insecten aantrekt. Vliegen komen namelijk op af op warmte, droogte en vooral geur. Denk daarbij aan uitwerpselen van mens en dier, rottende kadavers of rottend voedsel. Je kunt de bron weghalen en zo maak je je huis onaantrekkelijk voor vliegen. Dit geldt zowel voor binnen als buiten: dek alle eten en drinken altijd af! Blijven er hondenbrokjes over in de bak, haal ze weg! Vliegen komen af op eten en drinken en gaan er doodleuk op zitten. Ligt er afval in je huis of tuin? Vliegen komen er graag op af.

Toch heel veel vliegen binnen? Vliegen komen je huis binnen door openstaande ramen en deuren, maar ook door scheuren, gaten en kieren. Het kan ook gebeuren dat je producten hebt gekocht (vlees, vis of fruit) waar vliegen eitjes op hebben gelegd: die kunnen bij jou thuis uitkomen en dan heb je dus ook vliegen in huis. Dat is meteen het grote gevaar van vliegen in huis: vliegen planten zich voort en als ze dat binnenshuis doen, blijf je overlast houden van vliegen. Het kan dan zelfs uitgroeien tot een vliegenplaag.

Om af te sluiten geeft Dr. Webb ons nog een aantal tips. Zorg er allereerst voor dat je voedsel afgedekt is als je het buiten bereidt, kookt en opdient. Laat geen restjes buiten staan voor de vliegen. Met name in de zomer is voedselveiligheid essentieel. Het is belangrijk ramen en deuren van een hor of vliegengordijn te voorzien, om zo te voorkomen dat vliegen het huis binnendringen. Zorg ervoor dat vuilnisbakken regelmatig schoongemaakt worden, vuilnis afgedekt is, en dat dierlijk afval uit het huis verwijderd wordt.

Als je last hebt van vliegen in huis dan is ingrijpen vrijwel altijd nodig. De insecten kunnen namelijk ziektes overbrengen en voedsel besmetten. Er zijn verschillende manieren om vliegen te bestrijden. Een veelgebruikte methode om vliegen in huis te bestrijden is vliegenspray. De anti-vliegenspray is verkrijgbaar in een spuitbus. Vliegen komen af op licht en geur. Deze middelen kunnen worden ingezet om vliegen in de val te lokken. Er zijn verschillende soorten vliegenvallen verkrijgbaar. Een effectieve methode zijn vliegenlampen.

Om ervoor te zorgen dat de aanpak tegen vliegen een blijvend effect heeft is het tevens belangrijk om een aantal preventieve maatregelen te nemen. Zo kun je voorkomen dat de vliegende insecten opnieuw in huis komen.

Op de eerste plaats kan men bij bestrijding denken aan de toepassing van vliegenkleefstroken of vangzakken en het gebruik van vliegenmeppers. Dit zijn prima middelen wanneer de hinder zich beperkt tot enkele vliegen. Gaat het om grotere aantallen, dan kan men gebruik maken van biociden (= bestrijdingsmiddelen) toegelaten ter bestrijding van vliegende insecten.

In bijv. grootkeukens en restaurants kan men ook elektrische vliegenlampen ophangen.

labels:

Zie ook: