Aardappelen zijn een veelzijdig ingrediënt dat in veel keukens een basisproduct is. Ze zijn eenvoudig te bereiden en passen goed bij diverse gerechten. Toch is het handig om een aantal richtlijnen te volgen om het perfecte aardappelmaaltje op tafel te zetten. Dit artikel beantwoordt de vraag: "Hoeveel aardappelen per persoon?" en geeft tips over de bereiding, bewaring en variaties.

Aardappelsoorten en Gebruik

Het type aardappel dat je kiest, hangt af van het gerecht dat je wilt maken:

  • Vastkokende aardappelen: Deze behouden hun vorm en zijn perfect voor salades, bakken of grillen.
  • Kruimige (bloemige) aardappelen: Deze zijn losser van structuur en vallen tijdens het koken gemakkelijker uit elkaar. Ze zijn ideaal voor stamppot of puree.
  • Voor friet: Kies kruimige aardappelen in plaats van vastkokende.

Hoeveel Aardappelen Per Persoon?

De hoeveelheid aardappelen die je per persoon nodig hebt, hangt af van een paar factoren:

  • Grootte van de aardappel: Natuurlijk is de grootte van de aardappel van belang.
  • De persoon: De eetlust van de persoon speelt een grote rol.
  • In principe kun je uitgaan van gemiddeld 200-250 gram ongeschilde aardappelen per persoon.

Een normale portie is 3 tot 5 aardappelen per persoon, natuurlijk afhankelijk van de grootte van de aardappel (én de persoon). Per persoon reken je ongeveer 4 tot 5 middelgrote aardappelen. Dit is zo’n 280 tot 350 gram aardappelen bij het avondeten. Dit is de richtlijn van het voedingscentrum en geldt voor volwassenen.

Hoeveel Aardappelen voor Stamppot?

Als er één nationaal gerecht in Nederland is, is het wel een bord stamppot. En niet alleen in de winter. Stamppot leent zich goed voor variatie en verschillende seizoenen. Maar hoeveel maak je per persoon? Met deze kooktips schat je makkelijk in wat je voorschotelt. Voor een goede stamppot kies je voor kruimige of extra kruimige aardappelen.

Krijg je visite? Mik dan op 250 gram ongekookte aardappelen per persoon. Dit is het gemiddelde voor een volwassene. Gebruik voor een grotere eter 300 gram aardappelen. Voor een kleine eter zet je in op 200 gram. Een kind is vaak met 125 tot 150 gram aardappelen al tevreden.

Houd er rekening mee dat een gemiddelde volwassene 400 tot 500 gram bereide stamppot eet en je zit veilig. De kleine eter is blij met 375 gram, de grote eter eet zijn bord met 550 gram stamppot tevreden leeg.

Verhoudingen in Stamppot

Hier zijn enkele richtlijnen voor de verhoudingen van ingrediënten in stamppot:

  • Andijvie: Gemiddeld 500 gram panklare andijvie op één kilo aardappelen (125 gram per persoon). Heb je een krop andijvie in huis?
  • Zuurkool: 250 gram per kilo aardappelen.
  • Rucola: Gebruik niet te veel vanwege de pittige smaak.
  • Worst: Eén rookworst is voldoende voor 4-6 personen.

Kooktijden

Hoe lang moeten aardappelen nu precies koken? Afhankelijk van het formaat en type moeten aardappelen vijftien tot twintig minuten koken. Hierbij wordt uitgegaan van stukken van ongeveer vijf bij vijf centimeter, maar snij je de stukken kleiner of groter, dan daalt of stijgt de kooktijd. Daarnaast zijn kruimige aardappelen iets sneller gaar dan vastkokende exemplaren. Zoete aardappelen kunnen korter worden gekookt dan ‘normale'. Afhankelijk van het formaat zijn ze in tien tot vijftien minuten gaar.

  • Doe je de aardappelen in zijn geheel in het water (zonder ze door te snijden)? Dan moeten de aardappelen 18 tot 20 minuutjes koken.
  • Als je de aardappelen in kleinere stukken snijdt, duurt ongeveer 10 tot 15 minuten tot de aardappelen gaar zijn.
  • Extra kruimige aardappelen hoeven maar 10 minuten te koken. Deze zijn erg geschikt voor aardappelpuree, soep of stamppot.

Om te testen of je aardappelen goed gekookt zijn, kun je er een vork inprikken. Glijdt de aardappel er weer vanaf? Dan zijn je aardappelen klaar. Kruimige aardappelen hoef je maar in een laagje water te zetten, vastkokende aardappelen hebben iets meer water nodig.

Aardappelen Bewaren

Aardappelen bewaar je op een donkere, droge en koele plaats. In de koelkast is zeker een goede optie. Hou er wel rekening mee dat de aardappelen bij een temperatuur onder de 4 graden wat zoeter kunnen worden.

Net als veel andere eetbare producten zijn ook aardappelen gevoelig voor warmte, licht en water. Bij te veel blootstelling aan deze factoren worden ze oud, droog en zacht, met als resultaat dat de hoeveelheid vitaminen afneemt. Bewaar ze daarom op een koele, droge en het liefst donkere plek - denk aan de kelder of in een keukenkastje. Leg ze daarnaast - als het even kan - in een papieren zak, rieten mand of netje, zodat ze voldoende verse lucht krijgen.

Tip: heb je geen kelder of plek in je keukenkastje? Kies dan een andere droge plek, maar bewaar aardappelen nooit in de koelkast.

Je kunt aardappelen ook in de vriezer bewaren, maar bereid ze dan eerst. Kook, blancheer of bak de aardappelen, of maak er aardappelpuree van. Laat dit volledig afkoelen en vries dit in porties in. Je kunt dit 6 tot 12 maanden bewaren.

Aardappelen en Gezondheid

Aardappels passen in een gezond, gevarieerd eetpatroon. Er zitten meer vitamines en mineralen zoals kalium en vitamine C in en minder kilocalorieën dan in pasta en rijst. Ook zitten er minder koolhydraten in en bevatten aardappels meer voedingsvezels. Het hangt er natuurlijk wel vanaf op welke wijze je de aardappelen bereidt. Je kunt aardappelen beter koken in plaats van frituren of bakken. Dit komt door de vetten die je gebruikt bij frituren en bakken.

Kleine uitlopers kun je verwijderen en de aardappelen nog eten, maar bij lange of groene uitlopers niet. Niet per se, de schil bevat vezels en voedingsstoffen en kan meegekookt worden. Boen de aardappelen wel goed schoon van tevoren.

Aardappelen zijn een vast onderdeel van de Hollandse maaltijd en de meeste mensen hebben ze standaard wel in huis. Maar is de aardappel eigenlijk een groente?

Is de Aardappel Groente?

Ja en nee. Aardappelen zijn de knollen van de wortels van een plant. Heel strikt gezien maakt dat ze lid van de groentefamilie. In Nederland worden ze echter als aparte categorie beschouwd, los van groenten en fruit. Het is dan ook de A in de afkortingen AGF (Aardappelen, Groenten en Fruit) en AVG (Aardappelen, Vlees, Groenten). Op andere plekken, zoals Frankrijk, België en de Verenigde Staten worden aardappelen wel als groente gezien. Het ligt er dus maar net aan waar op de wereld je je bevindt.

Variatie met Aardappelen

Omdat aardappelen zo veelzijdig zijn, passen ze goed bij veel andere ingrediënten. Serveer ze direct of maak er iets lekkers van, bekijk bijvoorbeeld hier al mijn aardappelrecepten. Ze gaan goed samen met romige smaken zoals kaas of crème fraîche en kruidige ingrediënten zoals knoflook en rozemarijn. Voor een leuke twist kun je aardappelen roerbakken met paprika, ui en kruiden. Kortom, een ingrediënt dat zich aanpast aan bijna elke keuken!

Traditionele stamppot gaat met de tijd mee. Hollandse ‘piepers’ zijn allang niet meer de enige basis voor een rijke stamppot. Varieer bijvoorbeeld eens met zoete aardappels, verrassend en erg lekker. Zin in meer variatie? Ook bloemkool, koolraap, pompoen en knolselderij doen het goed als vervanger van de aardappel.

Portiegroottes van Rijst, Pasta en Aardappelen

Precies genoeg koken kan lastig zijn. Tijdens het koken zetten pasta, rijst en couscous bijvoorbeeld flink uitzetten. In onderstaande tabel zie je hoeveel pasta, rijst, couscous, aardappelen en peulvruchten je per persoon kunt aanhouden.

Voedingsmiddel Droge hoeveelheid per persoon Gekookte hoeveelheid per persoon
Rijst 75 gram 225 gram (ongeveer 1/2 kopje)
Pasta 75 gram 150 gram (ongeveer 2/3 kopje)
Aardappelen 100 gram 200 gram

Ook zijn er hulpmiddelen om precies op maat te koken. Bijvoorbeeld een keukenweegschaal of het Eetmaatje. Het Eetmaatje is handig omdat de hoeveelheden in porties staat aangegeven. *Dit geldt voor volwassenen van 19 - 50 jaar. Kinderen, meiden in de puberteit en mensen boven de 50 jaar hebben iets minder nodig. Jongens in de puberteit iets meer.

labels: #Aardappel

Zie ook: