We weten allemaal dat een kip eieren legt. Maar hoeveel eieren legt een kip eigenlijk gemiddeld? In dit artikel duiken we in de fascinerende wereld van de eierproductie bij kippen. We bekijken hoeveel eieren een kip gemiddeld legt, welke factoren hierop van invloed zijn en hoe je ervoor kunt zorgen dat je kippen gezond blijven en voldoende eieren leggen.
De Reis van een Ei
De kip die de eieren legt, is de leghen. Een leghen legt in haar leven zo’n 450 eieren. Dit doet ze ongeveer vanaf dat ze 17 weken oud is. We spreken dan ook wel over een geslachtsrijpe hen. Een leghen legt circa 300 eieren per jaar. Het leggen van de eieren gaat ongeveer door totdat ze 14 maanden oud is.
Onze reis begint in de eierstok van de kip. Hierin zitten duizenden onrijpe eicellen. Als een hen geslachtsrijp is, worden deze eieren een voor een rijp. Na iets langer dan een week is een eicel gerijpt tot dooier. Dan vindt het startsein voor de opbouw van de rest van het ei plaats: de ovulatie of de eisprong.
De eicel in de voltooide dooier komt nu in de opening van de eileider. In de eileider draait de dooier (en later het ei) alsmaar rondjes. In de eileider worden verschillende eiwitlagen rond de dooier afgezet. In de eileider worden ook de hagelsnoeren gevormd. Hagelsnoeren zijn strengen waarmee de eierdooier aan de eierschaal vastzit. Ook worden vliezen gevormd om een eventueel kuiken in het ei te beschermen tegen bacteriën.
In de periode daarna wordt het ei volgepompt met water en zouten. Dit water en deze zouten wordt vanuit de eileiderwand door de vliezen in het eiwit gevoerd. Nadat de schaalvliezen zijn gevormd, komt het ei in het schaalvormingsgedeelte van de eileider. In dit gedeelte krijgt het ei een harde schaal. Dit duurt ongeveer 20 uur. Nadat de harde schaal is toegevoegd aan het ei, is het ei klaar voor de leg. Het duurt zo’n 25 uur voordat een ei klaar is om gelegd te worden. Een kip kan dus maximaal een ei per dag leggen.
Een hen kan eieren leggen zonder dat daar een haan voor nodig is. Een haan is wel nodig om een ei te krijgen waar een kuikentje in groeit. Want pas als de eicel van de kip bevrucht is door een zaadcel van de haan, kan er een kuikentje in het ei groeien.
Gemiddelde Eierproductie
Een gemiddelde hen legt in de zomer vijf eieren per week. Heb je vier hennen in de tuin, dan kun je zo'n twintig eieren per week verwachten. Misschien zijn dit meer eieren dan je zelf kunt eten. De productie van iedere kip is anders, want bepaalde sierkippen leggen minder eieren.
De eierproductie begint pas wanneer een kip volwassen is. Dit duurt gemiddeld 1,5 jaar. Daarnaast daalt de productie in de winter. Sommige kippen stoppen in de koude wintermaanden helemaal met de productie van eieren.
Het maximaal aantal eieren dat een hen tijdens haar leven kan leggen is al bij de geboorte bepaald. De eicellen die zullen uitgroeien tot eieren zijn namelijk al bij de geboorte in de eierstok aanwezig.
Afhankelijk van het ras en omstandigheden leggen kippen gemiddeld 180 tot 220 eieren per jaar. De gedachte dat een kip iedere dag een ei legt, klopt dus niet. Zelfs hybrides, ook wel bekend als leghennen, leggen ‘slechts’ 330 eieren per jaar. 35 dagen per jaar doen ze dat dus niet.
De leg begint vaak als de kippen volwassen zijn, dit is na ongeveer vier tot vijf maanden. De eerste twee jaar leggen kippen de meeste eieren. Naarmate ze ouder worden gaan kippen minder eieren leggen, maar de eieren worden vaak wel wat groter. Afhankelijk van het ras en het gebruik van winterverlichting blijven hennen zo’n vijf jaar behoorlijk wat eieren leggen.
De meeste hennen beginnen eieren te leggen rond de leeftijd van 6 maanden. Dit verschilt echter wel per ras. De rassen die oorspronkelijk gefokt zijn om eieren te leggen (zoals een leghorn, barnevelder, isa brown) beginnen vaak als ze 20 weken oud zijn met het leggen van eieren. Bij sier rassen (zijdehoen, baardkriel, kuifhoen) en de zwaardere rassen (faverolles, brahma, orpington) laat het 1e eitje vaak wat langer op zich wachten. Meestal als ze zo rond de 7 a 8 maanden oud zijn.
Sierrassen leggen meestal zo 100 - 150 eieren per jaar, terwijl legrassen zo 250 - 300 eieren per jaar leggen. Als kippen ouder worden dan gaan ze steeds minder eieren leggen. Na iedere rui periode ga je merken dat de hoeveelheid eieren die de kippen leggen verminderd.
Factoren die de Eierproductie Beïnvloeden
Verschillende factoren kunnen de eierproductie van een kip beïnvloeden:
- Ras: Sommige rassen zijn gefokt om meer eieren te leggen dan andere.
- Leeftijd: Jongere kippen leggen over het algemeen meer eieren dan oudere kippen.
- Voeding: Een verkeerde voeding kan een oorzaak zijn voor storingen in de leg. Kippen die niet genoeg voedingsstoffen binnen krijgen kunnen stoppen met het leggen van eieren. Maar ook kippen die juist teveel voedingsstoffen binnen krijgen kunnen hierdoor minder eieren gaan leggen.
- Seizoen: In de winter, wanneer de dagen korter worden, leggen kippen meestal minder eieren.
- Licht: Kippen hebben 16 uur daglicht nodig om eieren te leggen. Met behulp van een lamp in het hok kan je dit probleem gemakkelijk oplossen.
Voeding en Verzorging voor Optimale Eierproductie
Kippen hebben voor de productie van goede eieren voldoende kalk en eiwitten nodig. Kippen die niet genoeg kalk binnen krijgen zullen windeieren of eieren met een dunne schaal leggen. Op den duur zullen de kippen ook stoppen met leggen. Kalk halen de kippen van nature uit kalkrijke plantensoorten, zoals gras en klaver. Als de kippen niet vrij kunnen scharrelen is er niet voldoende kalkhoudend groenvoer voorhanden en is het raadzaam de kippen bij te voeren met kippengrit. Kippengrit is een goede bron van calcium en zal bijdrage aan stevige eierschalen. Verder is het raadzaam om te zorgen voor voldoende groenvoer.
Omdat kippen geen tanden hebben slikken ze hele stukken voedsel door. Dit wordt in de spiermaag met behulp van steentjes vermalen. Deze steentjes moeten de kippen eten zodat deze in de maag komen. Zonder deze steentjes kan de kip het voedsel niet goed verteren met alle gevolgen van dien. Kippen die vrij rond scharrelen kunnen zelf steentjes zoeken, maar deze zullen misschien niet op elk terrein even makkelijk te vinden zijn.
De samenstelling van de legkorrel is speciaal afgestemd op leggende hennen. Er zitten voldoende voedingstoffen in voor de kip zodat bijvoeden niet meer nodig zou zijn. Hennen die alleen legkorrel krijgen en niet worden bijgevoerd met granen of groenvoer, die hebben in principe ook geen grit nodig.
Kippen hebben voldoende water nodig voor de aanmaak van eieren. Een ei bestaat dan ook voornamelijk uit vocht. Naast water heeft een kip voldoende calcium nodig. Zonder calcium kan de kip eieren leggen met een broze schaal, of zelfs windeieren (eieren zonder schaal) leggen. Zorg ervoor dat grit altijd beschikbaar is, kippen eten deze steentjes op om het voer te kunnen verteren. De grit kan in een apart bakje, door het voer en/of over de grond. Wanneer de kip extra calcium nodig heeft zal ze altijd grit opnemen. Zo ben je er altijd zeker van dat je kip een goede bron van calcium binnenkrijgt.
Kippenrassen en Eierproductie
Goede legkippen zijn: Leghorns, Rhode Island Red, Plymouth Rocks, Light Sussexs, Cuckoo Marans, Barred Rocks, Red Stars, Black Stars. Al deze soorten zijn doorgefokt op eiproductie.
Geen grote ei-eter? Schaf dan een paar krielkippen aan. Krielkippen leggen kleine eitjes, die overigens net zo lekker zijn als de grote eieren van andere rassen.
In Duitsland bestaan er zo’n 150 verschillende kippenrassen. Wereldwijd zijn er naar schattingen zo’n 500 kippenrassen. Daarbij is het nog onzeker in hoeverre de hybride kippen meegerekend zijn. De kippenrassen onderscheiden zich niet alleen in grootte en uiterlijk, maar ook qua karakter en bewegingsbehoefte verschillen. Niet alle kippenrassen zijn geschikt voor beginners die in hun tuin kippen willen houden.
Tip: Bij veel van deze rassen is er ook een dwergversie van. Die heeft over het algemeen dezelfde eigenschappen als het grotere familielid. Zulke kleine kippen worden zeer aanbevolen wanneer je weinig ruimte in de tuin hebt.
Kippen Houden in Eigen Tuin
Niets is lekkerder dan een vers eitje uit eigen tuin. Een eitje van een kip die vrij mag rondlopen in jouw achtertuin is smaakvoller dan een eitje van een legbatterij.
Om een gezin van vier van eieren uit eigen tuin te kunnen voorzien, moet je minstens drie tot vier kippen houden. Wie ook af en toe de buren of vrienden blij wil maken met eieren, kan beter rond de zes kippen nemen.
Aangezien de meesten van ons geen eigen boerderij hebben, rijst natuurlijk de vraag: Hoe groot moet de tuin zijn om kippen te kunnen houden? Een eenduidig antwoord op deze vraag is er echter niet. Net als bij het eieren leggen is namelijk de hoeveelheid behoefte aan ruimte bij kippen ook van meerdere dingen afhankelijk: Welke kippenrassen heb je? Hoe groot zijn de kippen? Hoeveel kippen leven samen? En welk karakter hebben je kippen?
Wie niet veel plaats heeft, kan beter kiezen voor kleine kippenrassen. Die hebben namelijk minder plaats nodig dan hun grotere familieleden. Als je drie kleine kippen in je tuin wilt - dus zoveel als minimaal zou moeten - moet je rekenen op 1,5 x 1,5 meter per kip. Voor de kleinst mogelijke toom kippen heb je dus ongeveer vijf vierkante meter nodig. Dat is echter wel echt een minimum. Iedere vierkante meter extra is goed voor de kippen. Dat zal je ook terugzien in de hoeveelheid eieren. Feit is: gelukkige en gezonde kippen leggen meer eieren dan gestreste en zieke dieren. Hoe meer ruimte je de kippen kunt geven om rond te lopen, hoe beter.
Verse eieren bij het ontbijt? Heel graag! Maar iedere ochtend door een haan gewekt worden? Dat vinden de meesten wat minder plezierig. Geen probleem: kippen leggen eieren met of zonder haan in de buurt. In een woonwijk wordt kippen houden zónder haan zelfs aanbevolen. Zo voorkom je problemen met de buurt.
Eieren Kweken met Legkippen
Wanneer je wilt kweken met legkippen moet je rekening houden dat kippen die veel eieren leggen minder snel broeds worden. Wanneer je het toch wilt proberen kan je het beste een niet-legkip achter de hand houden. Dit om de bevruchte eieren van de legkip verder uit te broeden.
Het is niet eenvoudig om te zien of een kippenei daadwerkelijk bevrucht is. Pas na vijf dagen kan je zien of jouw kippenei bevrucht is. Dit kan je doen door een schouwlamp onder jouw ei te houden. Wanneer het eitje er van binnen nogal donker uitziet, is de kans groot dat er een kuikentje aan het groeien is in jouw ei. Schouw niet te lang, temperatuurverschillen verstoren namelijk de ontwikkeling van het ei!
Kleur van de Eieren
Eieren zijn er in allerlei verschillende kleuren. Aan de oorlellen van de kip zie je vaak welke kleur eieren de kip legt. Kippen met witte oorlellen leggen meestal witte eieren, kippen met rode oorlellen meestal bruine. Aparte gekleurde eieren zoals blauwe, groene of donkerbruine, komen meestal van hennen met rode lellen.
De kleur van de eierschaal wordt bepaald door het kippenras. Maar hoe weet je nu welke kip welke kleur eieren legt? Dit is heel simpel. De kleur van de oorlellen zal de kleur van de eierschaal onthullen.
Het kippenvoer bepaalt de kleur van de eidooier.
Legnest
Een goed legnest, voorkom je dat de kip door het hele nachthok eieren legt. Zorg voor een fijn nestje met stro of hennepstrooisel. Kippen hebben een duidelijke voorkeur voor een nest. In dat favoriete nest leggen ze de meeste eieren.
Tabel: Gemiddelde Eierproductie per Ras
| Kippenras | Gemiddelde Eieren per Jaar |
|---|---|
| Leghorn | 280-320 |
| Rhode Island Red | 250-300 |
| Barnevelder | 180-200 |
| Zijdehoen | 100-150 |
Conclusie
Het houden van kippen in je eigen tuin kan een lonende ervaring zijn, waarbij je kunt genieten van verse eieren en het natuurlijke gedrag van deze dieren kunt observeren. Door rekening te houden met de verschillende factoren die de eierproductie beïnvloeden, kun je ervoor zorgen dat je kippen gezond blijven en een goede hoeveelheid eieren leggen. Of je nu kiest voor een legras, een sierras of een krielkip, met de juiste verzorging en voeding kun je een succesvol 'eierenproject' opzetten in je eigen achtertuin.
Zie ook:
- Passata op Pizza: Hoeveel Gebruik Je Voor de Beste Smaak?
- Linzen koken: Hoeveel water heb je nodig voor de perfecte textuur?
- Spliterwten per Liter Soep: De Perfecte Verhouding
- AH Koekjes Bakken: De lekkerste recepten en tips!
- Ontdek Waarom Overslaan van het Ontbijt Je Gezondheid Kan Beïnvloeden – Wat Je Moet Weten!




