Gedroogde Lavas in Soep Recept

’s Zomers is het heerlijk om wat blad van de maggiplant (Lavas) in je soep te doen. Die heerlijk kruidige smaak laat iedereen ruiken dat je een lekkere soep aan het koken bent!

Lavas is typisch zo’n product dat je wel vaker in de supermarkt ziet liggen of in ingrediëntenlijsten ziet staan, maar waarvan je eigenlijk geen idee hebt wat het is. Gelukkig hebben we het mysterie achter dit smaakvolle kruid ontrafelt en zetten we de belangrijkste feitjes over lavas voor je op een rij.

Wat is Lavas?

Misschien heb je er weleens van gehoord, maar wat is lavas eigenlijk? Het is een plant die van origine uit Zuidoost-Azië en Iran komt en via Zuid-Europa door de Romeinen over de rest van het werelddeel verspreid werd.

In de middeleeuwen was lavas erg populair en werd hij volop gekweekt in kloostertuinen, vanwege de vermeende geneeskrachtige werking ervan en omdat het kruid gewoon erg lekker is. Ook nu, meer dan 2000 jaar later, eten we de bladeren, de wortels en de zaden van de lavasplant nog.

De blaadjes zijn helder groen en kartelig en doen een beetje denken aan platte peterselie, maar zijn een stuk groter.

Waar koop je Lavas?

Lavasblad is veelal gedroogd en gesneden of in poedervorm verkrijgbaar in de supermarkt of de natuurwinkel. Verse lavas vind je in grotere tuincentra of op internet en kun je thuis makkelijk kweken.

De zaadjes en gemalen of gedroogde wortels van de lavasplant zijn een stuk minder goed verkrijgbaar; met veel geluk vind je ze nog in de natuurwinkel of op internet.

Hoe smaakt Lavas?

De geur van de lavasplant doet sterk denken aan de smaakmaker Maggi en wordt daarom ook wel ‘maggiplant’ genoemd, ook al zit er in Maggi helemaal geen lavas. De smaak van het verse blad is hartig en doet denken aan selderij en een beetje aan peterselie en anijs, al is de smaak van lavas een stuk sterker en iets pittiger.

Gedroogd lavasblad smaakt hetzelfde, maar nog iets sterker. Mocht je het geluk hebben een potje lavaszaad te bemachtigen, dan kun je een smaak verwachten die lijkt op tijm en venkelzaad. De wortels van de lavasplant smaken ongeveer hetzelfde als de zaadjes, maar hebben een iets zoeter aroma.

Wat kun je er allemaal mee?

Lavasblad wordt vaak gebruikt om stoofgerechten, soepen en sauzen te kruiden. De blaadjes kunnen ook verwerkt worden in een salade of dipsaus. Ook bij asperges wordt lavas vaak gebruikt als smaakmaker, meestal in combinatie met een gekookt eitje - probeer ook maar eens in aspergesoep!

Het blad kan vers of gedroogd ook gebruikt worden om thee van te trekken. In zuidelijker oorden wordt lavaszaad ook wel gebruikt om smaakvol brood mee te bakken.

Hoe vervang je het?

Omdat lavas zo’n unieke smaak heeft, is hij lastig te vervangen als er even geen lavas verkrijgbaar is. Je komt het dichtst in de buurt met selderij, al is de smaak iets minder sterk. In plaats van lavaszaad kun je ook venkelzaad, tijm, dille of selderijzaad gebruiken.

Recepten met Lavas

Dit smaakvolle kruid verdient zeker een plekje in iedereens menu.

Lavas risotto met gegrilde tomaten

Dit recept is speciaal: het is namelijk het eerste gerecht waarin onze chef Willem lavas proefde.

Bereiding

1. Pel en snipper de ui en de knoflook.
2. Breng 1 l water met de bouillonblokjes aan de kook.
3. Verhit 2 el olijfolie in een pan en fruit er de ui en de knoflook ca. 2 minuten in.
4. Voeg de rijst toe en bak tot de rijst glazig is.
5. Voeg zoveel hete bouillon toe zodat de rijst net onderstaat.
6. Kook de rijst op laag vuur rustig in 18-20 minuten gaar en voeg telkens als de bouillon is opgenomen wat nieuwe toe. Roer af en toe door.
7. Verhit een grillpan.
8. Was de tomaten en halveer ze.
9. Dep de snijvlakken goed droog met keukenpapier en bestrijk ze met 1 el olijfolie.
10. Gril de tomaten ca. 5 minuten met het snijvlak naar beneden in de grillpan.
11. Was de lavas, schud hem goed droog en pluk de blaadjes van de takjes.
12. Rasp de parmezaan.
13. Snijd de lavas fijn.
14. Neem de risotto van het vuur en laat hem ca. 1 minuut rusten.
15. Roer de parmezaan, de boter en de lavas door de risotto en breng op smaak met zout en peper.

Ken je Lavas?

Misschien denk je even: waar heb je het nu dan over?! Als ik ‘maggiplant’ zeg, herken je het wellicht meteen. Ondanks die naam heeft het helemaal niks te maken met de producten van het merk met die naam. Daar zit niet eens lavas in! Lavas heeft wel hetzelfde kruidige aroma als maggi.

Lavas is een vaste plant uit de schermbloemenfamilie. Het is familie van de engelwortel, pastinaak, selderie, peterselie en venkel. De plant heeft grote bladeren en gelige, schermvormige bloemen. Het is een kruid dat afkomstig is uit Zuid-Europa. Waarschijnlijk is het door de Romeinen meegenomen door Europa heen. Oorspronkelijk komt het uit Zuid-Oost Azië en Iran. Nu is het een wijdverspreide plant.

Hij kan wel meer dan twee meter hoog worden. Je kunt hem prima in de tuin kweken. Als je de blaadjes ziet, moet je meteen aan (platte) selderij denken. Maar ook qua smaak is hij zeker vergelijkbaar met selderij. De smaak is hartig, inderdaad: het doet denken aan maggi uit het (bekende) flesje in de supermarkt. Het is een perfect kruid voor mensen die zoutarm moeten eten.

Lavas bewaren

Verse lavas kun je in een afgesloten bakje of zakje in de koelkast een paar dagen bewaren. Het is ook prima geschikt om in te vriezen. Het is dan handig om een voorraadje aan te leggen. Ook kun je het zelf drogen.

Knip dan enkele stengels tot 10 cm boven de grond af. Hang ze dan in een bosje te drogen op een warme plek. Na een week of twee kun je de blaadjes van de stelen afhalen en verpulveren tot hele kleine stukjes. Als je een droogoven hebt, kun je die natuurlijk ook gebruiken.

Zelf vries ik graag lavas in. Ik ben er dol op en vind het heerlijk om het te pas en te onpas toe te voegen aan mijn soepjes, groentegerechten, vleesgerechten en sauzen. Ik krijg elk jaar van onze buurman een hele grote bos biologische lavas. Die snijd ik in één keer helemaal fijn en blender hem in de keukenmachine. Je hebt dan een soort van dikke bijna vloeibare lavaspuree. Die schenk ik in cup-cake vormpjes of mini muffinvormpjes en die gaan de vriezer in. Als ze goed bevroren zijn, haal ik ze uit de vormpjes en doe ze bij elkaar in doosjes terug in de vriezer waar ik zó uit kan pakken.

Lavas in de keuken

Je kunt op vele manieren lavas gebruiken in de keuken. Niet alleen de blaadjes, maar ook de zaden zijn eetbaar. Lavasblaadjes kun je toevoegen aan de soep. Wrijf vlees in met gekneusd lavasblad voordat je het braadt. Je kunt het zelfs toevoegen aan je eigen gebakken brood. Ondanks bakken op hoge temperaturen, zal de smaak niet verloren gaan. Door het beslag van EetLijn kaasbrood kun je wat fijngesneden lavas toevoegen.

Gezondheidsvoordelen van Lavas

Lavas is niet alleen ongelofelijk lekker, maar heeft ook vele medicinale eigenschappen. Een kopje lavasthee stimuleert de spijsvertering. Het verlicht keelpijn en hoest. Het schijnt te kunnen helpen als je wat amandelmelk verwarmt en dit door de holle stengels van lavas opdrinkt. Zo komen er geneeskrachtige stoffen vrij.

Lavas bevat heel veel fyto-nutriënten. Dit zijn plantenstoffen die belangrijke functies in ons lichaam vervullen. Zo zitten er o.a.

Waarschuwingen

Ondanks alle goeds dat lavas ons kan geven, moet ik nog een paar kleine waarschuwingen geven. Lavasthee tijdens de zwangerschap is niet zo’n goed idee, omdat het de samentrekking van de baarmoeder kan stimuleren. Ook bij nierziekten kun je beter niet teveel lavas gebruiken omdat het vochtafdrijvend werkt.

Goulashsoep Recept

Minder zout recept, passend in een zoutloos of zoutbeperkt dieet

Benodigdheden (voor 4 personen)

• 300 gram rundvlees
• 1000 ml water
• 1 eetlepel gedroogde lavas
• 1 eetlepel gedroogde selderij
• halve theelepel karwij
• 1 laurierblad
• natriumarm bouillon(poeder)
• klein glas rode wijn
• 2 uien
• 2 teentjes knoflook
• 1 rode paprika
• 3/4 groene paprika
• een klein rood pepertje (of wat zwarte peper)
• blikje tomatenpuree, natriumarm
• paprikapoeder
• zure room

Bereidingswijze

1. Snijd het rundvlees in vieren en zet op met een liter water, de wijn, lavas, selderij, laurierblad en de bouillonpoeder.
2. Snijd een kwart ui in ringen en bak deze in wat olijfolie tot ze bruin zijn, laat uitleggen op keukenpapier.
3. Snijd een kwart van de rode en de groene paprika in kleine blokjes en houd deze apart, dit wordt de garnering.
4. Het pepertje houdt u heel, de andere ingrediënten in grove stukken snijden en bakken in olijfolie.
5. Als het vlees bijna gaar is de groenten erbij, de karwij en tomatenpuree.
6. Het gare vlees en het laurierblad (en het pepertje) uit de soep halen.
7. Het vlees in kleinere stukjes snijden en apart houden.
8. Als de groenten gaar zijn de soep pureren en vlees en de kleine blokjes paprika toevoegen.
9. Nog een kwartiertje koken.
10. Op smaak afmaken met wat (gerookte) paprikapoeder.
11. Garneren met zure room en de ringen gebakken ui.

Als u de bereiding met rundvlees te langdurig vindt kunt u varkensvlees of rundergehaktballetjes gebruiken.

Natrium/Zout Berekening

Het recept bevat volgens onderstaande berekening 143 milligram natrium. Om het vergelijkbare zoutgehalte te berekenen doet u het natriumgehalte x 2,5. Dus hier geldt 143 x 2,5 = 357,5 milligram ofwel 0,3575 gram zout.

Het vermelde natrium/zoutgehalte is een indicatie! Gebruikt u zelf bij het bereiden van het gerecht andere (hoeveelheden) ingrediënten of eet u iets meer óf minder, dan zal dat de natriumhoeveelheid die u inneemt beïnvloeden!

Groentesoep uit de slowcooker

Groentesoep uit de slowcooker, want hoe langer de soep opstaat hoe lekker hij wordt. Groentesoep is daarom een perfect gerecht om te bereiden in de slowcooker. Omdat de soep de tijd krijgt, kunnen de smaken lekker intrekken en krijg je een lekkere krachtige bouillon.

Vroeger heb ik regelmatig groentesoep proberen te maken in een gewone soeppan. En het lukte me nooit om die echte ouderwetse groentesoep te maken zoals mijn moeder of oma dat deed. Ik had te weinig geduld. Deze soep moet lang opstaan en daarom is de slowcooker het perfecte apparaat hiervoor. En het grootste voordeel is dat je er geen omkijken meer naar hebt. Je doet alles in de pan en je gaat iets anders doen, de pan doet al het werk voor je.

Deze soep vind ik vooral lekker omdat er lavas (maggikruid) in zit. Lavas kun je gewoon kopen in de supermarkt. Het geeft groentesoep zijn kenmerkende smaak. Kun je dit nu niet vinden of is het niet te verkrijgen in jouw supermarkt dan laat je het gewoon weg. En gebruik de bouillon die je zelf lekker vindt. Zelf gebruik ik graag groentebouillonpoeder. Gebruik je zelf meestal bouillonblokjes of maggiblokjes dan kan dat natuurlijk ook prima.

Ingrediënten:

• 300 gram runderriblappen
• 2 liter water
• 2-3 eetlepels groentebouillonpoeder of 2-3 bouillonblokjes
• 2 laurierblaadjes
• 1 mespunt gemalen foelie (of een stukje gedroogde foelie)
• halve theelepel gedroogde tijm
• halve theelepel gedroogde lavas (of 2 takjes verse lavas)
• 2 stengels bleekselderij + blad
• 1 winterpeen
• 1 flinke ui
• 1 prei
• 2 eetlepels vers gehakte peterselie
• 250 gram fijne soepgroenten
• 2 handjes vermicelli (of restjes pasta uit je voorraadkast)
• 200 gram half- om half gehakt
• 1 mespunt (vers geraspte) nootmuskaat
• 1 snufje cayennepeper of chilipoeder
• peper en zout naar smaak

Bereiding:

1. Meng het gehakt met de cayennepeper en nootmuskaat en kruid het met zout en peper.
2. Draai er balletjes van. Of als je haast hebt, maak je er plukjes gehakt van.
3. Snipper de ui, was en snijd de prei door de helft en vervolgens in stukjes.
4. De winterpeen snijd je door de helft en in dunne plakjes.
5. Haal met een dunschiller het bovenste ‘draderige’ laagje van de bleekselderij en snijd deze in plakjes.
6. Het selderijblad hak je fijn.
7. Doe het rundvlees samen met de balletjes, het water en de rest van de ingrediënten (behalve de pasta of vermicelli) in de slowcooker.
8. Zorg dat het vlees onder water staat en zet de slowcooker aan.
9. De slowcooker stel je in op stand low voor ongeveer 6 uur.
10. Als de kooktijd is verstreken, kijk je of het vlees gaar is en uit elkaar valt. Test ook een soepballetje.
11. Proef de soep en breng eventueel nog op smaak met zout en peper en indien nodig met extra bouillonpoeder (of blokje). Dit is naar persoonlijke smaak.
12. Als het vlees uit elkaar valt en de smaak goed is, voeg je de vermicelli toe.
13. Laat dit even mee garen.
14. Als de vermicelli zacht is (na ongeveer 10-15 minuten), is de soep klaar.

Extra tips

• Maak als eerste de bouillon met het rundvlees. Doe het water met het rundvlees, groentebouillon (of blokjes), laurier, foelie, tijm, lavas, nootmuskaat en cayennepeper in de pan. Kies de soup stand en zet hem 40 minuten aan.
• Trek nu het vlees uit elkaar, voeg de groenten en balletjes toe en zet hem nog eens 10 minuten op de soup stand. Daarna weer 15 minuten laten staan voor een natural release.

Maggiplant telen

In de winter is er weinig over van Lavas (maggiplant) in je tuin. Boven de grond sterft hij geheel af. Maar je hoeft niet echt te onthouden waar hij staat, want al vroeg in het voorjaar, begin maart, komen de kopjes alweer voorzichtig boven de grond. Met een beetje geluk heb je nu een keer zoveel lavas in de tuin als vorig jaar. Het is een snelle groeier. Al in april kan je voor het eerst voorzichtig oogsten.

Een maggiplant snijden doe je met een scherp snoeimes. Snij een tak ongeveer 10 cm boven de grond af. Je zult zien dat de tak vanzelf weer uitloopt. Verwijder in de keuken de blaadjes van de stengel en snij de blaadjes fijn. Of, als je het voor de soep gebruikt, doe een paar hele takken in de pan. Dan vis je ze er naar afloop makkelijk weer uit.

Lavas vermeerderen

Je kunt lavas makkelijk zelf zaaien. Koop zaadjes of oogst de zaden zelf. De maggiplant bloeit van juni tot juli met grote bloemschermen waar het zaad in verstopt zit. Maggiplant zaai je in het voorjaar. Zaai voor in een potje. Het kiemen duurt ongeveer 3 weken. Houd in die tijd de grond goed vochtig (maar niet te nat).

Ken je iemand met een maggiplant in de tuin (zoals ik :)) dan kan je ook vragen of je er een stukje van mag hebben. Je vermeerdert lavas door middel van scheuren. Schep in het voorjaar, als de plant nog klein is, een stuk van de maggiplant uit de grond en scheur deze in kleinere stukken. Ze ze terug op een andere plek in de tuin, of doe ze in een pot om elders te planten.

Aan één plant in je tuin heb je meer dan genoeg. Wordt hij te groot? Dan kun je ‘m in de zomer rustig terugsnoeien. Hij geeft je daar weer nieuwe frisse blaadjes voor terug.

Eet de hele plant

Lavas is een eetbare vaste plant. We zijn bekend met het gebruik van de bladeren van de maggiplant, maar wist je dat je de hele plant kunt eten? De stengels en steeltjes kan je koken of stomen als groente. En van de bladeren en stengels kan je ook thee maken.

Heb je keelpijn of spijsverteringsproblemen? Dan helpt lavas. In de herfst oogst je de wortel van de lavasplant. Fijngemalen gebruik je deze als aroma in bijvoorbeeld soep of thee. Aangezien dat meer werk is en je lavasblad ook heel goed de winter door kunt bewaren (zie hieronder), is dit minder gebruikelijk.

Maggiplant bewaren

Je hebt vaak meer lavas in de tuin dan je gebruikt. En juist in de winter, wanneer het maggikruid boven de grond is afgestorven, is het een heerlijk kruid voor in de snert, bonensoep, stoofschotel en andere winterse gerechten.

Om te drogen knip je enkele stengels tot 10 cm boven de grond af. Bundel ze samen en hang ze op een warme zonnige plek waar ze goed kunnen drogen. Wanneer ze helemaal droog zijn (bij droog weer na zo’n 2 weken) verwijder je de bladeren van de takken. De bladeren verpulver je. Gebruik hiervoor eventueel een zeef, zodat je echt hele kleine stukjes overhoudt. Drogen kan natuurlijk ook in een droogoven. Verspreid de bladeren op de roosters en droog ongeveer 8 uur op 35 graden. Bewaar de lavas in een afgesloten potje.

Vind je drogen te lang duren? Invriezen kan natuurlijk ook. De bladeren kunnen rechtstreeks in de vriezer, of je blancheert ze eerst 20 seconden. Dit laatste zorgt ervoor dat de smaak beter behouden blijft. Bewaar alles bij elkaar in een diepvrieszakje. Dit is handig omdat je bevroren lavas makkelijk kunt verpulveren. Rol hiervoor het zakje tussen je handen. Bij het koken haal je er uit wat je nodig hebt.

labels: #Soep

Zie ook:

• Passata op Pizza: Hoeveel Gebruik Je Voor de Beste Smaak?
• Linzen koken: Hoeveel water heb je nodig voor de perfecte textuur?
• Spliterwten per Liter Soep: De Perfecte Verhouding
• Hoeveel Stuks Vlees per Persoon BBQ? Handige Richtlijnen!
• Bijzondere Pasta Recepten: Verrassend & Smakelijk!
• Ontdek de Lekkerste Meringue Toetjes Recepten die je Moet Proberen!