Te veel zout is dodelijk, maar je kan ook niet zonder. Zout (natrium) hebben we nodig voor het regelen van de bloeddruk en vochtbalans in ons lichaam. Meer dan de helft van de volwassenen in Nederland eet te veel zout.

3,75 gram zout wordt geadviseerd om in te nemen per dag, meer dan de helft van de volwassenen zit gemiddeld op de 8,2 gram. In veel producten zit zout en vaak zijn we daar niet bewust mee bezig.

Waarom zit er zout in ons eten?

Veel fabrikanten voegen zout toe bij hun producten om bijvoorbeeld houdbaarheid, smaak en/of structuur te verbeteren. Dit verklaart dan ook dat tachtig procent van onze zoutinname niet komt van eigen gebruik, maar van producten met toegevoegd zout.

Gevolgen van te veel zout

Te veel zout kan zorgen voor een hoge bloeddruk, waardoor de kans op hart- en vaatziekte verhoogt. Dit betekent natuurlijk niet om meteen alle producten met zout te schappen uit je leven. Het is natuurlijk heel lastig om door het leven te gaan zonder zout omdat in bijna alle producten wel zout zit.

Leef natuurlijk hoe je wilt, maar probeer wel rekening te houden met je zoutinname. Te veel zout kan negatieve effecten hebben op je gezondheid.

Als het over zout gaat, wordt meestal keukenzout bedoeld. De scheikundige naam voor keukenzout is natriumchloride (NaCl). De begrippen zout en natrium worden vaak door elkaar gebruikt. Dit komt doordat zout de belangrijkste bron van natrium in ons eten is. Als we het hebben over de gezondheidseffecten van zout, bedoelen we bijna altijd de effecten van natrium.

Waar zit het zout in?

Van nature zit er niet veel zout in ons eten. Het meeste zout wordt toegevoegd door fabrikanten. Het advies is om niet meer dan 6 gram zout per dag binnen te krijgen.

In Nederland krijgen veel mensen te veel zout binnen. Het komt zelden voor dat mensen te weinig zout binnenkrijgen. In Nederland krijgen we vooral zout binnen via brood, vleesproducten en kaas.

Niet de producten het meeste zout zit, maar doordat we ze vaak en veel eten, snacks zoals chips. Natrium wordt ook in andere vormen toegevoegd aan ons eten (stabilisator).

Verschillende soorten zout:

  1. Dit is het gewone zout dat je in de keuken of aan tafel gebruikt.
  2. gebruikt in brood en broodvervangers.
  3. Deze en andere speciale zoutsoorten bestaan net als keukenzout vooral uit natriumchloride. Er zit geen toegevoegd jodium in. toegevoegd jodium.
  4. magnesium. Mensen met slechte nieren kunnen dit zout beter niet gebruiken. Dat geldt ook voor mensen die bepaalde plaspillen of onstekingsremmers slikken.

Hoeveel zout heb je nodig?

Hoeveel zout je precies nodig hebt, is moeilijk te zeggen. In Nederland is er geen aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) voor zout opgesteld. Door buitenlandse organisaties zoals het Amerikaanse National Academy of Sciences, Engeneering and Medicine (NASEM) is wel een adequate inname (AI) voor natrium vastgesteld. Deze is voor volwassenen 1,5 gram natrium per dag. Dit komt overeen met 3,75 gram zout.

Dit is de hoeveelheid die nodig is om het zout dat je onder normale omstandigheden verliest je bijvoorbeeld je urine en zweet weer aan te vullen. Onder normale omstandigheden kunnen andere adviezen gelden, mensen die zwaar werk doen in extreme hitte en veel zweten.

Wie moet er extra oppassen met zout?

Er zijn voorbeelden bekend van mensen die kunnen leven met heel weinig of juist heel veel zout. Zo werd in Brazilië bij sommige mensen vastgesteld dat ze 0,5 gram zout per dag binnenkregen. De Gezondheidsraad adviseert volwassenen om niet meer dan 6 gram zout per dag binnen te krijgen. Dit staat gelijk aan 2,4 gram natrium. Vul de Schijf van Vijf voor jou in voor een advies op maat. Wil je nagaan hoeveel zout je binnenkrijgt?

Voor baby's en kinderen ligt het advies voor de maximale hoeveelheid zout en natrium lager. De nieren van baby’s en kinderen kunnen namelijk nog niet veel zout aan. Als kinderen te veel zout binnenkrijgen, kunnen ze op latere leeftijd last krijgen van hun nieren. Het advies is daarom om geen zout toe te voegen aan het eten van je baby of kind. binnenkrijgen.

Zoutconsumptie in Nederland

Gemiddeld eten Nederlanders meer zout dan de dagelijkse hoeveelheid die nog gezond is voor je nieren. per dag binnen. Mannen eten gemiddeld meer zout (7,8 gram per dag) dan vrouwen (6,1 gram per dag). gram zout per dag. van de zoutinname. wordt toegevoegd tijdens het koken en aan tafel. Nederlandse Voedingsstoffenbestand (NEVO).

Bijna alle Nederlanders eten meer zout dan de dagelijkse hoeveelheid die nog gezond is voor je nieren. Gemiddeld eten we meer dan een kilo zout per persoon per jaar te veel.

Een verlaging van de zoutconsumptie van 9 gram zout per dag tot maximaal 6 gram per dag kan naar schatting bijna 150.000 gevallen van chronische nierschade voorkomen over een periode van 10 jaar. Daarnaast voorkomt het bij 250 mensen nierfalen, waarbij dialyse of transplantatie nodig is.

Maar liefst 84% van het zout dat mensen binnenkrijgen komt uit bewerkte voedingsmiddelen en gerechten. Slechts 16% komt uit het zoutvaatje. Dagelijkse zoute boosdoeners zijn kazen, vleeswaren, bewerkt vlees en kant-en-klare vleesvervangers.

Feiten en fabels over zout

  • Fabel: Als ik een lage bloeddruk heb, dan is zout eten juist goed.
  • Feit: Minderen met zout helpt nierschade te voorkomen.
  • Fabel: Gezond zout is niet schadelijk.
  • Feit: Zout verergert bestaande nierschade.
  • Fabel: Als ik het zoutvaatje laat staan, gebruik ik niet meer dan 6 gram per dag.
  • Feit: Medicatie werkt slechter door zout.

Wat gebeurt er met het zout in je lichaam?

binnenkrijgt neemt je lichaam op. darm. Je nieren regelen de hoeveelheid natrium in je lichaam. het zout uit je eten plas je weer uit.

Tekort aan zout

Een tekort doordat je te weinig zout binnenkrijgt via je eten komt zelden voor. In veel producten zit namelijk zout. Bovendien zorgt je lichaam dat je zo min mogelijk zout uitplast als je weinig zout binnenkrijgt. Een zouttekort kan wel ontstaan bij uitdroging, bijvoorbeeld door ernstige diarree of overgeven. Om uitdroging door diarree of overgeven te voorkomen, is het belangrijk om veel te drinken en daarbij zout te eten.

Te veel zout en de gevolgen

Als je te veel zout binnenkrijgt, kan dat negatieve effecten hebben op je gezondheid.

  • Verhoogde bloeddruk: Te veel zout zorgt ervoor dat je lichaam meer vocht vasthoudt. Hierdoor zit er meer vocht in je bloedvaten, wat de druk op je bloedvaten verhoogt. Je hart moet harder werken om het bloed rond te pompen. Minder zout eten helpt om je bloeddruk te verlagen. Als je 4,5 gram zout (1,8 gram natrium) per dag minder eet, daalt de bovendruk gemiddeld met 2 mmHg.
  • Nierziekten: Te veel zout kan leiden tot nierziekten. Je nieren regelen de hoeveelheid zout in je lichaam. Wanneer je veel zout binnenkrijgt, moeten je nieren extra hard werken om dit via de urine uit je lichaam te verwijderen.
  • Maagkanker.
  • Botontkalking: Bij te veel zout plas je het teveel aan zout samen met calcium uit. Calcium is nodig voor de opbouw en het onderhoud van je botten en gebit.

Voor wie is het extra belangrijk om te minderen met zout?

Voor sommige groepen is het extra belangrijk om niet te veel zout binnen te krijgen. Ouderen: als je ouder wordt gaat de werking van je nieren achteruit. Van zout kom je niet aan in gewicht. In zout zitten namelijk geen calorieën. Wel kun je door het eten van te veel zout vocht vasthouden. In ernstige gevallen wordt dit oedeem genoemd. Dit is een vochtophoping in het lichaam, meestal in de voeten, enkels en onderbenen. Ook kan het vocht zich ophopen in de longen. Door deze vochtophopingen kun je 1 tot 2 kilo zwaarder zijn, maar deze gewichtstoename is tijdelijk.

Hoeveel is te veel? De dodelijke dosis zout

Er is maar 0,5 gram zout per kilo lichaamsgewicht nodig om een dodelijke dosis te bereiken. Voor iemand van 80 kilo is dat 40 gram zout, of vijf à zes theelepels, terwijl een kind van 14 kilo een ernstige vergiftiging riskeert bij slechts 7 gram, of één theelepel.

Hoewel veel mensen meer dan de aanbevolen hoeveelheid zout eten, komt het zelden voor dat volwassenen ziek worden en sterven aan een overdosis ervan. Door te veel zout krijg je vanzelf dorst, en water drinken herstelt je vochtbalans.

Zout in het nieuws

Drie onafhankelijke medisch experts verklaren dat een volwassene ongeveer vijf tot tien gram natriumfluoride moet binnenkrijgen voor een dodelijke dosis. De hoeveelheid zout in Sanda's lichaam kan volgens Jacobs vergeleken worden met iemand die 4 liter zeewater drinkt. Dat leidde bij de destijds 20-jarige student ingenieurswetenschappen tot een acuut 'hersenoedeem': waarbij de hersenen opzwellen en onomkeerbare hersenschade ontstaat.

Nieuw onderzoek naar zout

Uit een nieuw 25 jaar lang onderzoek naar zout, blijkt dat zelfs een beetje extra zoutinname al risico geeft op vroegtijdig overlijden. Meer dan 85% van de Nederlandse bevolking krijgt meer zout binnen dan de maximale aanbevolen hoeveelheid van 6 gram zout per dag. Het grootste gedeelte krijgen we binnen via de consumptie van verwerkt voedsel.

Voor mensen die normaal ongeveer 1,5 theelepel (3,4 gram) zout innemen, blijkt dat zij een 12% grotere kans hebben op eerder overlijden, voor elke gram zout die zij meer binnenkrijgen.

Wetenschappers deelden bij dit onderzoek deelnemers in twee groepen. De ene groep kreeg advies over het verminderen van de zoutinname en de andere groep mocht zelf bepalen hoeveel zout ze consumeerden. In totaal zijn er ruim 6.000 mensen gevolgd in het onderzoek. Van de groep die moest letten op hun zoutconsumptie overleden er uiteindelijk 251 gedurende het onderzoek.

Cook zegt dat de link tussen zoutinname en overlijden tegenstrijdig is. Er schijnt nu wel vaak geaccepteerd te worden dat een hogere zoutconsumptie voor ongewenste effecten kan zorgen. In tegenstelling lijken de voordelen van lagere consumptie minder geaccepteerd. Dit terwijl uit onderzoek blijkt dat minder zout eten helpt bij het verlagen van de bloeddruk.

Hoewel de resultaten uit dit onderzoek geen directe oorzaak-gevolgrelatie laten zien, tonen ze volgens Cook wel een direct verband tussen zoutinname en overlijden aan. Dit verband houdt voor dit onderzoek in dat mensen met een minimale inname van zout, het minste kans hebben op vroegtijdig overlijden.

labels:

Zie ook: