In dit artikel wordt ingegaan op de factoren die de opbrengst van aardappelen per hectare beïnvloeden. Nederlandse akkerbouwers halen gemiddeld 41 ton aardappelen per hectare van het land. Dit betreft zowel consumptieaardappelen als pootgoed.

De twee belangrijkste opbrengstcomponenten bij aardappelen zijn het aantal knollen per oppervlakte-eenheid en de grootte respectievelijk het gewicht van de aardappelknollen. Hogere opbrengsten worden door optimale aantallen knollen, het behoud van gezond loof en een toename van het gewicht en de grootte van de knollen bereikt.

Factoren die de opbrengst beïnvloeden

Verschillende factoren spelen een rol bij het bepalen van de opbrengst van aardappelen per hectare:

  • Rassenkeuze: Voor de allervroegste teelt zijn Eersteling en Doré nog steeds de meest geteelde rassen. Gloria en Première worden iets later geoogst. Hiervoor worden rassen gebruikt als Corine, Fresco, Première en Ukama.
  • Pootgoed: Voor vroege aardappelen is de voorbehandeling van het pootgoed essentieel. Er is een goed voorgekiemde, fysiologisch tamelijk oude poter nodig. Het pootgoed wordt al in oktober in poterbakjes gedaan en bij een temperatuur van 10 - 12 °C in het donker gezet, zodat zich topspruiten gaan ontwikkelen. Zodra de kiemen 0,5 - 1,0 cm lang zijn kan de temperatuur omlaag worden gebracht tot 4 à 5 °C en wordt het pootgoed in (kunst)licht geplaatst. Om goed afgeharde kiemen te verkrijgen, worden de poters vanaf januari bij open weer buiten gezet.
  • Bemesting: Kalium en stikstof zijn qua hoeveelheid de belangrijkste voedingsstoffen voor een hoge aardappelopbrengst. Fosfaat, calcium en magnesium zijn in mindere hoeveelheden noodzakelijk maar toch belangrijk. Hoewel de onttrekking verschilt per perceel en afhankelijk is van de oogst, heeft de aardappelplant doorgaans zeker 50% meer kalium dan stikstof nodig. De opname van voedingsstoffen verandert gedurende het verloop van de groeifase van het gewas. In het begin van het voorjaar is er een grote behoefte aan macro-nutriënten. Om een lagere opbrengst te voorkomen, is het belangrijk dat het gewas voor de opname over voldoende voedingsstoffen kan beschikken.
  • Teelttechnieken: Primeuraardappelen worden vanaf eind februari, zodra de bodemomstandigheden gunstig zijn, gepoot. Dit gebeurt bij voorkeur halfautomatisch of met kiemvriendelijke volautomatische pootmachines. Afdekking van de ruggen met plasticfolie, vanaf het poten tot enige tijd na opkomst, biedt de mogelijkheid om het gewas 7 - 10 dagen te vervroegen. Dit leidt op gelijke datum tot een gemiddeld vijf ton hogere opbrengst per ha.

Opbrengst per hectare in de praktijk

In de praktijk zien we verschillende opbrengsten per hectare, afhankelijk van de regio en het type aardappel:

  • In de Kleiregio werd in 2022 gemiddeld bijna 50 ton consumptieaardappelen per ha geproduceerd.
  • In de Zandregio was de oogst van consumptieaardappelen in 2022 gemiddeld bijna 54 ton per ha.

De knolmaat neemt toe met hogere opbrengst en lager knoltal.

Kosten en opbrengsten

POC gaat uit van een netto-opbrengst van 47,5 ton per hectare, bewaarverliezen zijn daarin meegenomen. De reële opbrengstprijs met 15 procent marge voor de teler komt dan volgens de organisatie op 252 euro per ton.

Uit een nieuwe berekening blijkt dat dit omslagpunt inmiddels ligt bij een tarweprijs van 300 euro per ton. Volgens de POC maakt de kostprijsberekening voor 2023 duidelijk dat er iets moet veranderen in de aardappelketen. De organisatie stelt dat een substantiële contractprijsverhoging nodig is om de aardappelteelt in de benen te houden.

labels: #Aardappel

Zie ook: