Het is een veel besproken onderwerp: wat mag je wel en wat mag je niet eten als je zwanger bent? Veel zwangeren hebben wel extra trek, kies dan voor iets gezonds. Het is normaal om gemiddeld 10-15 kilo aan te komen tijdens de zwangerschap. De ene zwangere komt veel aan in het eerste trimester, de ander de laatste weken ineens een kilo per week.

Twijfel je of je iets wel of niet mag eten? Bekijk dan onderstaand overzicht of vraag het ons. Download de gratis app 'ZwangerHap' van het voedingscentrum. In deze app kun je snel en simpel opzoeken of je een product kunt eten. Zo niet, dan laat de app zien wat je allemaal nog wel kunt nemen. Klik hier voor uitgebreidere informatie over voeding tijdens je zwangerschap.

Algemene Voedingsadviezen Tijdens Zwangerschap

Eten voor 2 is niet nodig. Wij baseren ons voedingsadvies op de informatie van het Voedingscentrum en onze beroepsgroep (de KNOV). Het voedingscentrum wordt 100% gesubsidieerd door de overheid om wetenschappelijke en onafhankelijke adviezen te geven over voeding.

Slik vanaf het moment dat je zwanger wilt worden foliumzuur, dit verlaagt de kans op een kindje met bijvoorbeeld een open rug, hazenlip of open gehemelte. Nog niet gestart op het moment van je positieve test? Start hier dan alsnog zo snel mogelijk mee. Slik iedere dag een tablet van 400 of 500 microgram (0,4 of 0,5 milligram) t/m de 10e week van de zwangerschap. Slik vanaf het moment dat je zwanger wilt worden dagelijks 10 microgram vitamine D (of start daarmee zodra je weet dat je zwanger bent) t/m het einde van je zwangerschap of de borstvoedingsperiode. Dit is onder andere goed voor de groei van de baby. Als je naast de 2 bovenstaande adviezen gezond en gevarieerd eet is het slikken van multivitaminen in principe niet nodig. Doe je dit wel graag, slik dan multivitaminen speciaal voor zwangeren en borstvoedende vrouwen. Hierin zit de juiste hoeveelheid foliumzuur en vitamine D en niet teveel vitamine A.

Vlees: Wat Wel en Niet Te Eten Tijdens de Zwangerschap

Tijdens je zwangerschap kan je over het algemeen prima vlees eten. Vlees is rijk aan de vitamines B1, B6 en B12 en het mineraal zink. Daarnaast levert het vitamine B2 en de mineralen ijzer, fosfor en seleen. Lever is bovendien rijk aan vitamine A. Vlees bevat van nature eiwit en vet. Er zitten geen koolhydraten in.

Vlees past dus goed binnen een gezond eetpatroon tijdens je zwangerschap, mits je rekening houdt met een aantal dingen. Met onderstaand overzicht, zie je het in één oogopslag.

Overzicht voor op je koelkast:

Wel eten:
  • Alle gebakken, gekookte of gebraden vlees zoals:
    • Kipfilet
    • Kalkoen
    • Rundvlees (biefstuk goed doorbakken)
    • Hamburger (goed doorbakken)
    • Fricandeau
    • Gehakt
    • Worst
    • Varkensvlees
    • Achterham
    • Beenham
Niet eten:
  • Rauw vlees of vleeswaren gemaakt van rauw vlees (zoals biefstuk, carpaccio, tartaar, chorizo, rauwe ham, cervelaat, salami, osseworst, filet american).
  • Leverproducten (lever, leversmeerworst, leverpaté).
  • Rauw vlees, zoals:
    • Tartaar
    • Rosbief
    • Eend (deze is meestal niet helemaal doorbakken)
    • Carpaccio
    • Boterhamworst
    • Cervelaat
    • Gerookte kipfilet
    • Theeworst
    • Grillworst
    • Ossenworst
    • Rookworst
    • Parmaham
    • Serranoham
    • Salami (tenzij verhit op bijvoorbeeld een pizza)
    • Coburger ham
    • Chorizo (tenzij verhit op bijvoorbeeld een pizza)
    • Prosciutto
    • Filet Americain
    • Rookvlees
  • Lever, zoals:
    • Lever (bevat veel vitamine A)
    • Leverworst (max 1x per dag)
    • Leverkaas (max 1x per dag)
    • Leverpastei (max 1x per dag)
    • Foie gras
    • Pate (max 1x per dag)

Waarom Deze Beperkingen?

Rauw vlees: Vermijd rauw vlees of vleeswaren gemaakt van rauw vlees (zoals biefstuk, carpaccio, tartaar, chorizo, rauwe ham, cervelaat, salami, osseworst, filet american). Als je rauw vlees door en door verhit (boven de 70 graden), kun je het wel veilig eten. De parasiet toxoplasma gondii kan voorkomen in rauwe producten en deze is schadelijk voor je ongeboren kindje. Hoe vroeger in je zwangerschap je zit, hoe kwetsbaarder je kindje is, en hoe groter de schade zal zijn voor je baby. Blijf dus tijdens je gehele zwangerschap goed opletten en bak je vlees altijd goed door. Listeria is een bacterie die een voedselinfectie kan veroorzaken. Hoewel de kans klein is dat je besmet raakt, kunnen de gevolgen ernstig zijn als je zwanger bent. Het kan namelijk leiden tot een miskraam of vroeggeboorte. De listeria bacterie overleeft temperaturen boven de 70 °C niet.

Leverproducten: Leverproducten (lever, leversmeerworst, leverpaté). In leverproducten zit veel vitamine A. Dit is een vitamine die de kans op een kindje met aangeboren afwijkingen verhoogd als je er teveel van binnen krijgt. Het advies voor zwangere vrouwen is om niet meer dan 3.000 microgram vitamine A per dag binnen te krijgen. Zwangeren mogen daarom niet meer dan 3.000 microgram vitamine A per dag binnenkrijgen. leverproducten, zoals smeerleverworst en paté. zijn voor je baby. laagje smeerleverworst of paté kan geen kwaad voor jou of je baby. voor zwangeren.

Toxoplasmose: Een Belangrijk Risico

Toxoplasmose (gondii) is een parasiet, die toxoplasmose kan veroorzaken. Voor zwangere vrouwen is er een extra risico vanwege mogelijke schade aan het ongeboren kind.

Om problemen te voorkomen is het belangrijk de handen regelmatig te wassen en om vlees goed te verhitten of in te vriezen voor minimaal 2 dagen bij -12°C. Niet iedereen wordt ziek na besmetting met Toxoplasma gondii. De een heeft nauwelijks klachten, terwijl de ander (tijdelijk) last heeft van moeheid, lusteloosheid, opgezwollen klieren, lichte koorts en huiduitslag. Mensen met minder weerstand kunnen ergere klachten krijgen, zoals een oogafwijking, aantasting van het zenuwstelsel, de hartspier of de hersenen.

Wie éénmaal toxoplasmose heeft gehad, is er verder immuun voor. Dat geldt voor ongeveer een kwart van de Nederlandse bevolking. Toxoplasma (gondii) komt voor bij allerlei dieren. Alleen bij katten ontstaan eitjes, zonder dat deze dieren er zelf ziek van worden, maar ze kunnen het overdragen. Vooral dieren die buiten komen, lopen kans op besmetting. Als dat om landbouwdieren gaat, kan dat een bron zijn van eventueel besmet (rauw) vlees. Je kunt dat niet zien, ruiken of proeven.

Ook groente en fruit wat buiten groeit kan door de ontlasting van katten besmet raken. De parasiet overleeft niet bij hoge temperaturen. Verhitten (bakken, braden e.a.) boven de 70 °C of het (eerst) invriezen van vlees bij -12 °C voor minimaal 2 dagen doodt de parasiet.

Veiligheidsmaatregelen bij Toxoplasmose:

  • Eet geen rauw vlees of rauwe vleeswaren zoals filet américain. Ook geen rauwe bewerkte vleeswaren zoals ossenworst, salami en rosbief.
  • Eet geen zachte rauwmelkse kazen, ook vanwege het risico op listeria. Bij rauwmelkse kazen staat op het etiket bij de ingrediënten ‘rauwe melk’ of ‘au lait cru’.
  • Verschoon - tijdens de zwangerschap - dagelijks de kattenbak en doe dit bij voorkeur niet zelf of draag handschoenen. Draag ook handschoenen bij het tuinieren.
  • Het invriezen van vlees bij -12 °C voor ten minste 2 dagen zal de parasiet Toxoplasma gondii doden. Goed ingevroren vlees of vleeswaren zijn veilig om te eten.

Wat Te Doen Bij Twijfel?

Heb je toch een keer rauw vlees gegeten? Geen paniek. De kans dat je besmet bent geraakt met een schadelijke bacterie, en dat dit direct schadelijk is voor je baby, is klein. Twijfel je of krijg je klachten kort na het eten ervan? Raadpleeg dan een dokter of je verloskundige.

Overzicht van Vleesconsumptie

Het vleesverbruik per hoofd van de bevolking was volgens Wageningen Economic Research in 2022 76 kilo. Zo'n 36 kilo daarvan is varkensvlees, 21 kilo pluimveevlees, 15 kilo rundvlees, 1 kilo kalfsvlees en 1 kilo schapen- en geitenvlees.

Per dag eten we in Nederland gemiddeld 87 gram vlees. Dat is 18 procent minder dan in de periode 2007-2010. De consumptie is het hoogst onder mannen van 18-50 jaar (116 gram per dag). Meer dan de helft van het vlees dat we eten is bewerkt vlees.

Aanbevolen Hoeveelheden:

  • Het advies is om niet meer dan 500 gram vlees per week te eten, inclusief vleeswaren.
  • Eet daarbinnen maximaal 300 gram rood vlees, zoals rundvlees en varkensvlees.
  • Dit is een maximum, minder of geen vlees eten kan ook.

Onbewerkt mager vlees staat in de Schijf van Vijf. Het advies is om een keer per week vis te eten en een of meerdere dagen per week vegetarisch te eten.

labels: #Vlees

Zie ook: