Veel huishoudens hebben een goed gevulde vriezer met brood, groente, vlees en zelfs fruit. Als je eten overhoudt, biedt de diepvries uitkomst. We bewaren vaak van alles in de laatjes. Maar wat als je iets ontdooit en het later liever toch weer terug wil stoppen in de vriezer?

Volgens Sander Lantinga, radio-dj bij het Radio 538-programma 'Coen & Sander Show' moet je dat nooit doen: "Eén keer uit de vriezer is nooit meer in de vriezer. Het is heel ongezond."

Met die opvatting zijn velen van ons opgegroeid. Toch kun je het niet zo stellig zeggen, vindt Mounir Toub. Hij is tv-kok en bekend van onder meer 24 Kitchen en 'Kook mee met Max'. "Als ik vlees bevries en het is in de koelkast ontdooid, dus het is niet boven de vier graden gekomen, en ik zou het daarna weer in willen vriezen, dan zou dat theoretisch kunnen."

Maar wat als je ook op kliekjesdag eten overhoudt? Moet je die kliekkliekjes echt weggooien? Of mag je ontdooid eten toch nog een keer invriezen?

De Risico's van Opnieuw Invriezen

Het Voedingscentrum is heel duidelijk: opnieuw invriezen is riskant vanwege voedselinfecties. Want bacteriën zijn dol op jouw kliekje. Bij de juiste temperaturen vermenigvuldigen ze zich snel. In de diepvries stopt hun groei, waardoor je er voedsel lang kunt bewaren. Maar bij het bereiden ontkom je niet aan opwarmen. Dan eten bacteriën ook mee, zeker omdat het voedsel uit de vriezer komt.

Bevriezing sloopt sommige celstructuren van vlees, waardoor er sap uit stroomt. Voor bacteriën is dat een grotere traktatie dan verse kipfilet. Eet je de opgewarmde kliek dezelfde avond nog op, dan stop je de wildgroei. Vries je het weer in, dan zit de familie bacterie inmiddels al met de achterachterkleinkinderen aan het feestmaal. Zodra je de maaltijd nog een keer opwarmt, is de kans flink groter dat zij je ziek maken.

Het probleem is dat elke keer dat je iets invriest een deel van de cellen in het vlees kapot gaat, waardoor ze 'leeglopen'. Dit zorgt voor verlies van smaak en structuur.

Nee, dat is vragen om een voedselvergiftiging. Als je de kip ontdooit (of ieder ander vlees), komt er vleesvocht vrij. Dit vocht is een voedingsbodem voor bacteriën. Vooral op kamertemperatuur groeien deze bacteriën hard. Tussen die bacteriën kunnen ook ziekteverwekkende bacteriën zitten en die zullen bij opnieuw invriezen niet afsterven. Dus een kip twee keer laten ontdooien neemt gewoon extra risico's op voedselvergiftiging met zich mee.

Echter, stel dat bacteriën in die kip op kamertemperatuur zich al aardig hebben vermenigvuldigd, duurt het bij de tweede keer ontdooien minder lang voordat er nog meer bacteriën loslopen en is je vlees eerder bedorven. Om dat gevaar uit de weg te gaan, is het beter om vlees (en kip en vis etc.) niet nog een keer in te vriezen.

De Rol van Bacteriën

Eten ontdooien, opwarmen, op tafel of het aanrecht laten staan, terug laten koelen en weer invriezen: dat zorgt voor flinke temperatuurschommelingen in je eten. Bacteriën reageren op deze schommelingen. Ze groeien bijvoorbeeld hard bij kamertemperatuur. Hoe meer tijd en mogelijkheid bacteriën krijgen om uit te groeien, hoe meer bacteriën op en in je eten zitten, hoe groter de kans dat je er ziek van kunt worden.

Wanneer Kun Je Ontdooid Eten Wel Opnieuw Invriezen?

Toch noemt de Amerikaanse organisatie voor voedselveiligheid het een mythe. Eten mag je volgens die organisatie best opnieuw invriezen, onder bepaalde voorwaarden. Ontdooi je maaltijd in de koelkast en niet op het aanrecht, is het devies. De temperatuur blijft dan laag genoeg om bacteriegroei tegen te gaan. En verwarm alleen wat je wilt opeten. Het restant kun je dan veilig opnieuw invriezen.

Het gaat volgens Toub wel ten koste van de structuur en de kwaliteit van het product zelf, maar is niet gevaarlijk. "Dat geldt zeker als je bijvoorbeeld kip ontdooit, gaart in een gerecht en de overblijfselen van dat gerecht weer invriest. Dat zou in principe kunnen."

Als het product niet te warm is geworden en maar heel kort ontdooid is, dan is het technisch niet noodzakelijk om iets weg te gooien in plaats van opnieuw in te vriezen. "Maar het wordt er zeker niet beter op en het is een gevaar als je het niet goed doet".

Veilig Ontdooien: De Sleutel tot Succes

Veilig ontdooien kan door de restjes de avond van tevoren in de koelkast te leggen, of door het te ontdooien in de magnetron. Verhit het goed en eet het meteen op. Heb je een maaltijd ontdooid in de koelkast, maar gebruik je maar een deel? Bewaar dan het nog niet verwarmde deel goed afgedekt in de koelkast en eet het uiterlijk de volgende dag op. Vries het dus niet nog een keer in.

Kok Mounir Toub heeft een dringend advies: "Je moet het product sowieso niet opnieuw invriezen als je het ontdooit buiten de koelkast, of nog erger: in de magnetron. Dan heeft het een bepaalde temperatuur behaald, zo rond de 20 graden, waarin bacteriën snel kunnen groeien. Dan wordt het gevaarlijk."

Tips voor Veilig Invriezen en Ontdooien

Als je geen risico’s wilt nemen, kun je het beste geen voedsel twee keer invriezen. Pas vooral op met kip, vlees en vis. Daarbij is de kans op voedselvergiftiging het grootst. Ontdooi deze producten altijd in de koelkast bij maximaal 4°C en leg ze nooit opnieuw in de vriezer als ze langer dan twee uur buiten de koelkast hebben gelegen. Heb je toch rauwe producten ontdooid die je nu niet kunt opmaken? Gaar de producten door en door en leg ze dan opnieuw in de vriezer. Gekookte restjes kun je namelijk wel weer invriezen.

Hier zijn enkele aanvullende tips:

  • Laat restjes zo snel mogelijk afkoelen in een pan of bak met koud water.
  • Zet ze daarna in de vriezer, daar zijn ze nog 3 maanden houdbaar.
  • Zet er een datum op zodat je later weet wanneer je het ingevroren hebt.
  • Bewaar de maaltijd in de porties die je later nodig hebt.

Vlees zoals gehakt of kip uit de vriezer kun je prima gebruiken om een maaltijd mee te bereiden. Door het verhitten gaan eventueel aanwezige schadelijke bacteriën dood.

Als de kip net ontdooid is, kan je hem ook zo weer invriezen. Als je een rauwe ingevroren kip eerst lekker klaarmaakt kun je daarna de porties klaargemaakte kip volledig veilig weer invriezen. Door het klaarmaken (in oven of braadpan) gaan toch alle bacteriën weer dood. Niet geadviseerd wordt om iets te ontdooien en daarna direct weer in te vriezen.

Conclusie: Wees Voorzichtig

Het komt nogal precies als je een product opnieuw wil invriezen: op de juiste temperatuur laten ontdooien, niet te lang wachten met opnieuw invriezen, het product niet te warm laten worden. Echt heel gemakkelijk lijkt het niet.

Jan Broeze heeft daarom een duidelijke boodschap: "Technisch gezien kan het, maar omdat de situaties bij de consument niet optimaal zijn is, is het beter om het niet te doen."

“Na ontdooiing niet opnieuw invriezen.” Deze zin heb je waarschijnlijk al vaker op de verpakking zien staan. Sterker nog, in Nederland is het in de wet bepaald dat fabrikanten deze waarschuwing op alle bevroren producten moeten zetten.

labels: #Kip

Zie ook: