Wil je je eigen groenten kweken, maar heb je geen plaats in je achtertuin? Een verticale moestuin is een innovatieve en zeer effectieve aanpak voor het kweken van je eigen groenten. Het verticaal telen van groenten is een uitstekende manier om het maximum te halen uit de beschikbare ruimte, vooral als je niet over een grote tuin beschikt.

Verticaal tuinieren is niet alleen ruimtebesparend, maar helpt ook de kans op het ontstaan van ziekten en plagen verminderen. Het maakt niet uit of je ruimte beperkt is tot een kleine achtertuin, een balkon of zelfs een zonnige muur. Traditionele landbouw werkt op het horizontale vlak en vergt veel ruimte.

Waarom een Verticale Moestuin?

  • Ruimtebesparend: Ideaal voor kleine tuinen, balkons en muren.
  • Verfraaiing: Maakt saaie muren of kleine buitenruimtes aantrekkelijker.
  • Luchtkwaliteit: Verbetert de luchtkwaliteit in de omgeving.
  • Energie-efficiënt: Kan de stedelijke omgeving vergroenen.
  • Toegankelijkheid: Maakt tuinieren mogelijk voor mensen met een kleine tuin.

Hoe Maak Je een Verticale Tuin?

Een verticale tuin maak je door planten op een verticaal oppervlak te laten groeien, zoals een muur of frame. Je gaat een skeletstructuur bouwen, waarvoor je een houten constructie, een gaas of traliewerk nodig hebt. Je hebt dus een metalen rooster, stevig gaas of latwerk nodig dat sterk genoeg is om de containers en natte compost van je plant te ondersteunen.

Gebruik speciale zakken, planken of rekken om de planten te ondersteunen en zorg voor de juiste waterafvoer en voldoende licht. Dit creëert een groen en ruimtebesparend tuinontwerp. Bijna alles kan als container in een verticale tuin of een moestuin aan een schutting dienst doen.

Zoals bij elke tuin is blootstelling aan zonlicht ook bij een verticale moestuin een absolute prioriteit.

Benodigdheden voor een Klimrek

  • Het moet stevig genoeg zijn om het gewicht van de groentes te kunnen dragen, óók als het flink waait.
  • Minstens 180 cm hoog.
  • De mazen van het gaas of net zijn groot genoeg om je hand door te steken.

Maak het frame van je klimrek van steiger- of verwarmingsbuis, houten balkjes of ronde boompalen. Onze klimrekken zijn gemaakt van stevig steigerbuis en de koppelstukken en beugels zijn van verzinkt gietijzer. Zelf gebruik ik op maat gemaakte netten van sterk, UV-bestendig kunststof. Dat is oersterk en gaat lang mee.

Vergelijk zo'n net maar met de doelnetten die bij voetbal worden gebruikt, alleen dan met mazen van 10 bij 10 cm. Je kunt ook tuingaas met grote mazen gebruiken, of gegalvaniseerde gaaspanelen. Staat je bak tegen een schutting of muur dan hoef je geen frame te maken. Alleen maar iets waaraan je je net of gaas aan vast maakt. Zorg wel voor minstens 10 cm ruimte tussen je net of gaas en de schutting.

Geschikte Planten voor een Verticale Tuin

Geschikte planten zijn onder andere klimplanten zoals klimop en clematis. Ook hangende planten zoals petunia’s, varens en kruiden zoals basilicum en munt gedijen goed in verticale tuinen. Maar ook groenten zoals tomaten en komkommers kunnen er hun plaats in hebben.

Welke groenten in verticale moestuin? Groenten die het meest geschikt zijn om verticaal te kweken zijn: aardbeien, radijs, slasoorten wortel, spinazie, rucola en boontjes.

  • Aardbeien
  • Radijs
  • Slasoorten
  • Wortel
  • Spinazie
  • Rucola
  • Boontjes
  • Eetbare bloemen

Groenten die niet onder de grond groeien maar boven de grond zoals aardbeien groeien omhoog. Slasoorten bijvoorbeeld, deze zijn ook nog eens uitermate geschikt voor een verticale moestuin. Courgette en komkommer zijn voorbeelden van groenten die klimmen.

Wanneer je een verticale moestuin maakt creëer je hetzelfde effect als klim groenten maar heb je meer keuzes uit verschillende groentes zoals aardbeien en slasoorten die normaal niet klimmen.

Tips voor het kiezen van de juiste groenten

  • Kies de juiste groente & fruit voor in de verticale moestuin bakjes.
  • Voor het selecteren van de juiste planten voor in de verticale moestuin bakjes is het verstandig om van te voren wat informatie over groent en fruit te hebben.
  • Of je nu jouw hangende moestuin op je balkon, terras of tegen de muur maakt, de mate van zon of schaduw is belangrijk om rekening mee te houden.
  • Plaats hoge moestuinplantjes in de bovenste bakjes en hangende plantjes wat meer in de onderste.

Tomaten hebben bijvoorbeeld minimaal 4 liter voedzame aarde nodig, terwijl aardbeien en komkommers volop vruchten geven met 1 liter voedzame aarde. De beperking van je hangende moestuin op je balkon is dus de grote van je moestuinbakken. Kweek dus slasoorten, aardbeien en radijs in je hangende moestuin want deze groenten doen het goed.

Verticale Moestuin Systemen

Een moestuinbak verticaal bestaat uit een rek met een aantal bakjes. Je groenten en fruit staan niet in de volle grond maar in deze moestuinbakjes en moeten daardoor worden verzorgd met wat extra voedingsstoffen.

Het is dus essentieel om voor iedere verticale moestuinbak voedzame potgrond te gebruiken zodat de kans op een succesvolle oogst van je verticale moestuin groter wordt. De “mijn verticale moestuin” bestaat uit 8, 16 of 24 moestuinbakjes. Je hebt evenveel gewassen nodig als moestuinbakken.

Zo werkt het:

  1. Kies het gewenste formaat. Je kan ook meerdere maten toevoegen en deze combineren
  2. Voeg je extra’s toe. Potgrond, plantvoeding of irrigatieleiding
  3. Bevestig het systeem. Iemand met twee linkerhanden kan het ophangen.
  4. Tuinieren maar! Vul de bakjes met planten en geef voldoende water

Verticale Moestuin Schutting

Ga je voor een verticale moestuin schutting, hier moet je rekening mee houden om je project te laten slagen. Door je schutting te gebruiken voor een verticale moestuin maak je slim gebruik van je beschikbare vierkante meters. Het is een originele afscheiding met je buren.

Let wel op, niet iedere schutting is geschikt. Wanneer er te veel ruimte zit tussen de planken adviseren wij eerst een houten plaat te bevestigen op de schutting. Tegen deze houten plaat maak je vervolgens je verticale moestuin schutting. Volg de instructies uit onze producthandleiding en er een succes van te maken!

Tips voor een Kleine Moestuin met Hoge Opbrengst

Veel groente, fruit en kruiden kweken terwijl je weinig ruimte hebt? Het kan absoluut! Ik heb een twaalftal tips voor je verzameld die je helpen om zoveel mogelijk opbrengst te halen uit een mini moestuin in je kleine tuin, op je balkon of (dak)terras. De eerste serie tips heeft betrekking op het slim inrichten van je moestuin. Daarna gaan we over naar de voorbereiding (want die is echt het halve werk) en het belang van een goede moestuinplanning.

  1. Traditioneel moestuinieren gebeurt in lange rijen, waarin steeds 1 groente wordt gezaaid. Tussen die rijen wordt flink wat ruimte gehouden. Dat is handig als je tussen de plantjes door wil kunnen lopen en makkelijk wil kunnen schoffelen. Maar als je moestuiniert op een klein oppervlak en veel (verschillende) groentes wil oogsten, is dat zonde van de ruimte die je hebt. Ik volg daarom voor een deel de Makkelijke Moestuin methode, waarin je zaait in vakken van 30 x 30 cm voor een optimale opbrengst.
  2. Natuurlijk kun je in de volle grond zaaien in je kleine moestuin, maar als je in bakken en potten moestuiniert ben je flexibeler en kun je vaak veel meer kwijt in dezelfde ruimte. Potten kun je immers verplaatsen en meedraaien met de zon of juist in de schaduw zetten als het te warm is. Als de groente in een bak of pot heel groot wordt, zet je de kleinere potten met jonge groentjes ervoor, zodat ook die voldoende zon krijgen. Ook handig: je kunt potten in het voorjaar eerst binnen zetten voor een zonnig raam als het nog te koud is of je kweekt binnen nog even door als eigenlijk te koud wordt. En tot slot: onder moestuintafels op poten kun je vaak weer bakken of potten met groentjes kwijt! Dan heb je twee levels met groente.
  3. De hoogte in gaan is als je weinig ruimte hebt in je moestuin natuurlijk super slim! Koop of maak moestuinbakken op poten en zet bijvoorbeeld bakken met groente die minder zon nodig hebben ónder je moestuintafels. Hang speciale balkonbakken aan de reling van je balkon of dakterras en kweek daar aardbeitjes in of kruiden. Je kunt ook prima hangpotten aan een pergola of overkapping hangen met fruit of kruiden erin. En dan zijn er natuurlijk ook de klimgroentes. Plaats een DIY klimrek in de grond / of trellis tegen een muur waartegen klimmende groentes zoals peulen, sugarsnaps, komkommers, courgettes en zelfs pompoenen kunnen groeien.
  4. Wat je ín de bakken of door de grond in je moestuin heen werkt, heeft ook enorm veel impact op de opbrengst. Ik zweer bij de grond van Makkelijke Moestuin. Door het gebruik van deze unieke mix hebben zelfs grote planten genoeg aan een vak van 30 cm en kun je veel oogsten van een klein oppervlak. Je kunt deze zakken van 40L online kopen (let wel op de verzendkosten), maar ze hebben ze ook bij de Intratuin. Ook de voeding die je toevoegt heeft impact op de groeikracht van je planten. Ik gebruik wederom graag de voeding van Makkelijke Moestuin. Maar gebruik bijvoorbeeld ook graag lavameel: fijngemalen gesteente dat rijk is aan mineralen en sporenelementen. Lavameel zorgt dat je planten weerbaarder worden en de bodem een betere structuur krijgt.
  5. Dan is het nu tijd voor de tips die te maken hebben met voorbereiding en planning. Als je veel wil oogsten, is het zaak om goed na te denken over wat je wanneer gaat kweken en oogsten. Een moestuinplan maken helpt daar enorm bij. Het helpt je om groente op de juiste momenten te zaaien en ‘goede buren’ naast elkaar te zetten. Plus je krijgt inzicht in hoe lang het duurt voordat je iets kunt oogsten, dus ook in wat je allemaal kunt kweken in één seizoen. Want ook in de herfst kun je bijvoorbeeld nog vanalles zaaien, zodat je de ruimte optimaal benut! In deze uitgebreide blogpost lees je stap voor stap hoe je zo’n plan maakt en waarom het zo handig is.
  6. Heb je buiten weinig ruimte? Dan is het extra slim om groentes binnen voor te zaaien. Bij sommige groentes, zoals tomaatjes, paprika, pepers en sommige courgettes, moet dat eigenlijk sowieso wel, omdat onze zomers meestal niet lang en warm genoeg zijn. Maar je kunt nog veel meer binnen voorzaaien. Dat kan op een vensterbank op het zuiden. Of je maakt een handige kweekkast met groeilampen, zoals ik dit jaar heb gedaan.
  7. Voorzaaien helpt je al om zo vroeg mogelijk te beginnen en dus ook zo vroeg mogelijk te kunnen oogsten. Door slim te plannen kun je veel kweken en ook in het najaar nog oogsten. Zaai ook in de nazomer nog voldoende, zodat je het groeiseizoen oprekt. Je kunt ook een moestuinbak op poten van Elho met een kweekdeksel kopen, zodat je een mini-kasje maakt. Dan kun je eerder beginnen en langer doorgaan! Tot slot is de handige moestuinmuts van Makkelijke Moestuin ideaal om je plantjes te beschermen tegen de eerste of laatste nachtvorst.
  8. Eén van de meest gemaakte fouten door beginnend moestuiniers, is te lang wachten met oogsten. Als je de opbrengst van je kleine moestuin op je balkon, terras of in je kleine tuin wil vergroten, zorg dan dat de ruimte in de aarde die je hebt zo kort mogelijk bezet is. Dat betekent dus: oogsten zodra het klaar is. Sowieso zijn de meeste groentes klein en jong veel lekkerder dan als ze groter zijn. Als je een grote moestuin en voldoende ruimte hebt, kun je grotere planten (zoals peultjes en erwtjes) laten staan tot ze echt niets meer opbrengen. Maar heb je weinig ruimte en wil je veel oogst, dan haal je ze er veel eerder uit: zodra de productie van de plant zichtbaar begint te verminderen!
  9. Een succesvolle moestuin in een kleine tuin, betekent ook slim keuzes maken als het gaat om welke groente en fruitsoorten je kweekt. Wil je veel oogst? Kies dan liever niet voor groentes die een half jaar in je moestuin moeten staan (denk aan pastinaak en knolselderij). Want dan nemen ze onnodig lang plek in beslag. Een kleine moestuin heeft baat bij snelgroeiers zoals peulen (heb je wel een klimrek voor nodig), radijs, sla en spinazie. Op zakjes groentezaadjes staat meestal wel aangegeven hoe lang het duurt voor je kunt oogsten.
  10. Deze spreekt ook voor zich: als je weinig ruimte hebt, kun je geen tig soorten pompoenen of courgettes kweken, want die nemen nou eenmaal te veel ruimte in. Kies liever voor groentesoorten die niet veel plek innemen. En als je toch voor pompoenen/courgettes wil gaan, kies dan rassen die klimmen, zoals babypompoen en klimcourgettes. Ook op het gebied van fruit zijn er planten die weinig ruimte in beslag nemen en toch veel oogst geven. Denk aan aardbeien, bosbessen, citroen en zelfs kleine appel- en perenboompjes.
  11. Je hoeft natuurlijk niet alles vanaf zaad op te kweken of zelf binnen voor te zaaien, al is dat wel het voordeligst. Als je snel veel wil oogsten kun je ook in het tuincentrum al kleine plantjes kopen. Dat geeft je echt een voorsprong. Zo kocht ik dit jaar voor €1,70 zes eikenbladslaplantjes die als een malle groeien en waar ik al weken lang losse malse blaadjes van oogst voor in mijn salades en op mijn boterhammetjes. Echt super lekker, altijd vers en het spaart een hoop zakjes sla kopen uit!
  12. Voor de één betekent veel opbrengst: veel oogsten of veel verschillende groentes kweken. Maar het kan natuurlijk ook betekenen: zo veel mogelijk besparen. Ik moestuinier omdat ik het leuk vind, niet persé om kosten te drukken (al helpt het zeker mee). Maar als dat wel het doel is van jouw moestuin in je kleine tuin, balkon of terras, kijk dan goed naar welke groente en fruitsoorten je het meest eet gedurende het jaar en kweek juist die volop. Ook op groentesoorten die vrij duur zijn in de winkel kun je natuurlijk veel besparen. Als je moestuiniert heb je vaak veel oogst van één groente in een korte tijd. Krijg je het niet op? Denk dan aan de mogelijkheden van invriezen en inmaken! En tot slot: kweek soorten die lang houdbaar zijn, zodat je er ook in de wintermaanden van kunt genieten. Voorbeelden zijn aardappels, uien en knoflook.

Kleine moestuin, veel oogst! Dat waren ze: mijn twaalf handige tips om in je kleine tuin, op je balkon, dakterras of patio een moestuin te beginnen waar je super veel verschillende groentes uit kunt oogsten.

Klimmende Groenten voor Maximale Ruimtebenutting

Als je een kleine moestuin hebt, kun je al snel het idee krijgen dat je er alleen maar de wat kleinere groenten in kunt zetten, zoals sla, wortel en radijs. Maar wat als je nou gebruik maakt van de hoogte en kiest voor een paar klimgroenten? Dan is er opeens veel meer mogelijk dan jij denkt. Werken met de hoogte is een van de trucs die ik toepas en waarmee ik de opbrengst uit mijn moestuin van slecht 15m2 enorm heb vergroot.

  • Stokbonen: Klimbonen, zoals stoksperziebonen, stoksnijbonen en pronkbonen, wikkelen zich om stokken of touwen heen en groeien zo de hoogte in. Daarmee zijn dit ultieme planten voor een sierlijke verticale moestuin.
  • Komkommer: In de professionele teelt, wordt komkommer altijd gekweekt in kassen. Maar als je het juiste klimaat creëert kun je hem ook in de volle grond kweken. Een van mijn nieuwe ontdekkingen die je echt heel goed kunt laten klimmen is de biologische snackkomkommer Kaikura.
  • Pompoen: Een andere leuke oplossing is om hem over een rozenboog omhoog te laten klimmen. Staat ook nog eens hartstikke leuk in je moestuin. Gebruik je creativiteit!
  • Courgette: Wat je doet is twee dikke (bamboe) stokken plaatsen op ongeveer 20 cm van elkaar. Daar tussenin plant je de courgette uit. Zodra de plant begint te groeien bind je hem met touw vast aan de twee stokken.
  • Peulen: Met peulen combineer je een groente die weinig ruimte nodig heeft met een groente die de hoogte in gaat. Je kunt de peulen namelijk heel dicht op elkaar zetten: 5 cm van elkaar af.
  • Klimmende Spinazie:
    • Rankspinazie: dit is een nieuwe ontdekking van me die ik op het moment van schrijven nog niet heb gekweekt. Ik kan je er dus nog weinig over vertellen, maar ik wilde je de tip niet onthouden.
    • Tropische klimspinazie: een eenjarige plant, die het in ons klimaat vooral goed doet in een kas, maar die het op een zonnige en beschutte plek ook in de volle grond of in pot doet.

Courgette Kweken in een Verticale Moestuin

Deze courgette is een van de weinige soorten waarvan je de stengel langs een klimrek omhoog kunt binden. De meeste soorten courgettes nemen enorm veel ruimte in: minstens 9 vakken. Daarom zijn ze te groot voor een moestuinbak.

Een klimcourgette krijgt een lange stengel die je langs een klimrek omhoog kunt leiden zodat de plant veel minder ruimte inneemt. Deze soort is speciaal voor professionele kwekers ontwikkeld: compact, omhoog te leiden en met een enorme opbrengst.

De planten doen het geweldig in een koude kas, maar in een beetje mooie zomer doen ze het buiten ook erg goed. Courgette is een echte zomergroente en kan absoluut niet tegen kou. De zaden ontkiemen tussen de 20 en 25 °C.

Wat heb je nodig?

  • vak van 30x30 cm met een luchtige, voedzame aardemix
  • klimcourgette zaden
  • een plek met minstens 8 uur zonlicht per dag
  • een klimrek of iets dergelijks om de planten aan omhoog te leiden

Met andere woorden: een MM-mini, of een vak bij het klimrek in een Makkelijke Moestuinbak, gevuld met Makkelijke Moestuinmix. Op deze aardemix gaat het kweken van courgette echt super makkelijk. Kweek je op een slechte kwaliteit (pot-)grond, dan is het al veel lastiger en zal het resultaat tegenvallen.

Deze courgette staat in de gratis Makkelijke Moestuin app. Die begeleidt je van zaadje tot oogst. Elke groente doorloopt namelijk een aantal stadia - wij noemen die levels. Courgettes zijn echte zomergroentes. De zaden ontkiemen pas boven de 20°C. Ook de zaailingen zijn erg gevoelig voor lagere temperaturen. Daarom zaai je ze rond eind april/begin mei binnen voor.

Makkelijke Groenten om Mee te Beginnen

Een lekkere salade of een tomatensoep bijvoorbeeld. Of een stamppot met eigen gekweekte aardappelen. Maar wat zijn nu makkelijke groenten om mee te beginnen? Heb je nog geen moestuin, maar wil je er wel graag een aanleggen?

Ben je net begonnen en heb je nog niet zo’n groene vingers?

  • Radijsjes: Met radijsjes kan het bijna niet fout gaan. Ze groeien makkelijk en snel. Na zes tot acht weken kan je al beginnen met oogsten.
  • Rode Bieten: Net zoals met radijsjes zit je met rode bieten eigenlijk altijd wel goed. Deze groente groeit snel en makkelijk.
  • Courgettes: Ook courgettes zijn handig als je nog weinig ervaring hebt. Eenmaal geplant vinden ze makkelijk een weg in je moestuin.
  • Wortels: Wortels doen er namelijk drie maanden over om uit te groeien. En pas na drie tot vier weken beginnen ze te kiemen. Maar laat je hierdoor niet tegenhouden.
  • Rucola: Wat meer pit in je salade? Rucola is smaakvol én makkelijk te verbouwen in je moestuin. Rucola kiemt makkelijk in de zon, maar kan ook prima in de halfschaduw.
  • Bosui: Bosui, sla-ui of lente-ui? Hoe je het ook noemt, zowel in je salade als in een roerbakschotel zijn ze heerlijk. De plantjes zijn winterhard, daarom kan je ze al vroeg in het voorjaar planten.
  • Pompoenen: Pompoenen kan je vanaf halverwege mei zaaien in pot binnenshuis. Zo houdt je ongedierte op afstand. Slakken en muizen zijn namelijk dol op de jonge blaadjes.
  • Komkommers: Ook komkommers zijn makkelijk te kweken in eigen tuin. De planten houden van warmte en hebben niet al te veel water nodig. Weinig geduld? Ga dan eens voor snackkomkommers.
  • Tomaten: Tomaten zijn niet de allermakkelijkste groenten om te kweken in je moestuin. Daarom vind je ze lager op deze lijst. Kies een plekje in de volle zon, want tomaten zijn echte zonaanbidders.
  • Prei: Met prei kan je alle kanten op. Prei houdt van een luchtige, voedingsrijke bodem.

Met deze makkelijke groenten geniet je het hele jaar van heerlijke groenten uit eigen tuin.

De Beste Plek voor je Groenten

Dan is het belangrijk dat je de groenten op de juiste plek inzaait. Zo haal jij het beste uit jouw moestuin. Wil je dat jouw groentes lekker groeien? Dan is het belangrijk te weten wanneer je ze het beste kunt zaaien, uitplanten en oogsten. Ik heb een handig overzicht per groente voor je gemaakt: de moestuingroenten A-Z.

labels:

Zie ook: