Koffie en varen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Na het vertrek uit de haven, wanneer de boot op de juiste koers ligt en er even niets te doen is, is het tijd om uit te rusten met een kop koffie. Hier zijn enkele tips en methoden om aan boord van een heerlijke kop koffie te genieten.

De Klassieke Manier: Filterkoffie uit een Thermoskan

Op sportieve jachten komt de koffie tijdens de tocht vaak uit een thermoskan die bewaard wordt in de wasbak. Als onderdeel van de tochtvoorbereiding heeft een van de bemanningsleden de waterketel gevuld, die op het gas gezet en ondertussen de filterhouder voorzien van een filter en de nodige scheppen filterkoffie. Zodra de ketel een massieve wolk damp uitstoot is het tijd om op te schenken tot de thermoskan vol is. Dit is de klassieke manier van koffiezetten.

Houdt het bemanningslid dat de koffie aan boord maakt zich niet aan het voorgeschreven aantal schepjes, dan kan de koffie of te sterk worden of te slap. De richtlijn voor een kopje filterkoffie is ongeveer 7 gram gemalen koffie per 100 ml water. Voor twee ruime koppen koffie van 200 ml gebruik je twee eetlepels koffie als je van milde koffie houdt.

Het nadeel van een vooraf gezette thermoskan filterkoffie is dat de temperatuur van de koffie steeds lager wordt. Dit hangt ook af van de kwaliteit van de thermoskan.

Alternatieven voor Filterkoffie

Oploskoffie

Wie liever een heet en vers kopje koffie drinkt aan boord, kan kiezen voor oploskoffie. Oploskoffie is wel degelijk echte koffie, maar het wordt gemaakt door gezette koffie te vriesdrogen bij min veertig graden. Daarbij kan de smaak veranderen. Maar aan oploskoffie is veel verbeterd. Het kan prima concurreren met ‘vers’ gezette filterkoffie.

Koffie wordt gemaakt van de koffiebes, om preciezer te zijn van de pit in die bes, de koffieboon. Die wordt gedroogd en dan geroosterd en uiteindelijk gemalen. Net na het roosteren heeft de koffie de meeste smaak. Die smaak wordt snel minder als de koffie met de open lucht in aanraking komt, dan neemt het namelijk vocht op. Net als een koekje dat slof wordt. Daarom wordt koffie meteen in een luchtdichte verpakking gedaan. Oude koffie heeft minder smaak en proeft bitter of zuur.

Zo kan het dat een sachet oploskoffie veel verser kan zijn dan de filterkoffie uit het kastje in de kombuis.

Cafetière (French Press)

Naast filterkoffie zijn er meer manieren om aan boord lekkere koffie te maken. Zo is er de cafetière, ook wel de French Press genoemd. De koffie en het hete water worden beide in de rechte glazen koffiepot gedaan (eerst de koffie). Deze koffiepot heet officieel het vangglas. Het duurt vier tot zes minuten om alle smaakstoffen uit de koffie te extraheren. Dan duw je met de stamper het koffiedik naar beneden en de koffie is klaar. Deze koffie is zachter van smaak dan filterkoffie en minder bitter.

Tijdens het zeilen is het niet altijd mogelijk om met de cafetière koffie te maken omdat de hoge glazen pot niet zo stabiel is. Gelukkig heeft het merk Bodum ook een ‘Travel Press‘ in het assortiment. Deze plastic variant kan niet breken, is licht in gewicht en laag in prijs.

Voor 2 kopjes zwarte koffie gebruiken wij meestal 2 theelepels gemalen koffie en 250 milliliter water. Het water komt een stuk langer in contact met gemalen koffiebonen dan bij de andere methodes in dit lijstje. Daarnaast is de metalen filter in de deksel een stuk grover dan een papieren filter, waardoor meer oliën en vetten door de filter komen. De koffie behoud meer koffiesmaak en body.

Het is belangrijk dat je met de cafetière een grovere maling van koffiebonen gebruikt en dus niet de standaard fijn gemalen koffie die bedoelt is voor filterkoffie. Wij kopen altijd Caffè Espresso Classico van Lavazza. Je ziet bij deze koffie ook voorop de verpakking staan dat deze geschikt is voor de cafetière.

Percolator (Mokkapot)

Wie juist wat pittiger koffie wil, gaat voor de perculator, ook wel de mokkapot genoemd. Deze aluminium koffiepot bestaat uit twee delen die je op elkaar schroeft. Onderin gaat koud water, tot aan de streep, dan komt het koffiehoudertje met de koffie in het onderste gedeelte. Je draait het geheel weer in elkaar en zet het op het gas. Als het water kookt, gaat het als damp door de koffie en komt het in het bovenste reservoir. De koffie is vaak heet en flink sterk.

Let op dat de perculator niet te lang op de hittebron staat. Dan verbrandt de koffie en wordt deze erg bitter.

De beroemde roestvrijstalen ‘Bialetti Moka Express‘ koffiepot, zie je in vrijwel iedere camper terugkomen. De percolator bestaat uit 2 delen. In het onderste deel zit een los metalen filter. Haal het filter eruit en vul deze tot de rand met gemalen koffie. Vul de rest van het (onderste) reservoir met gekookt water. Doe dit maximaal tot het streepje dat je aan de binnenkant van het reservoir ziet lopen (onder het ventiel). Zet de percolator op het gasfornuis. Gebruik een medium pit en zet het gas niet te hoog.

Handpresso

Wie aan boord een espresso wil serveren zou een handpresso kunnen overwegen. Dat is een pompmechanisme waarmee handmatig druk kan worden opgebouwd. Door een klein beetje kokend water en een ESE-koffiepad toe te voegen, kan een echte espresso worden gemaakt.

Nanopresso

De Nanopresso is een hand aangedreven apparaat om espresso mee te maken. In vergelijking met de percolator en de cafetière heeft de koffie uit de Nanopresso de meest rijke crema laag. Wat ons betreft doet deze espresso eigenlijk niet onder voor die uit een elektrische espresso machine. Wanneer je er een NS-adapter bijkoopt, kun je zelfs gewoon Nespresso cups gebruiken. Daarnaast is de Nanopresso ook het meest compacte apparaat uit deze lijst, met zelfs een ingebouwd kopje (onderste deel op de afbeelding).

Schep gemalen koffie in de filterhouder en stamp het aan met de onderkant van de koffieschep. Ontgrendel de zuiger door de knop op het midden van de Nanopresso te draaien. Duw de zuigerknop zo’n 20 tot 30 keer in en er komt koffie uit de Nanopresso. Door het indrukken van de zuigknop voer je de druk op tot 80 bar, waardoor je water door het apparaat heen pompt. Het water stroomt langs de gemalen koffie en wordt zo omgezet in koffie.

Elektrische Koffiezetapparaten in de Camper

Wanneer jouw camper een walstroomaansluiting heeft en je aan walstroom staat, dan ontvang je 230 volt elektriciteit in de camper. Hier kun je dus een standaard koffiezetapparaat op aansluiten. Echter heb je ook rekening te houden met de hoeveelheid stroom die geleverd wordt door de camping, dit kan namelijk te laag zijn voor het apparaat. De stroomaansluiting van campings in Europa leveren standaard 6, 8 of 10 ampère (in sommige gevallen ook 16A). Dit betekent dat je maximaal tussen de 1380 en 2300 watt aan vermogen kunt aansluiten. Een gemiddeld koffiezetapparaat vraagt 1400 watt en dus kun je deze op de meeste campings gebruiken.

Je doet er dus verstandig aan een koffiezetapparaat mee te nemen met een laag vermogen. Dan duurt het koffie zetten misschien iets langer, maar kun je wel op elke camping koffie drinken via je eigen machine.

Ja, met behulp van een huishoudaccu en een omvormer kun je een koffiezetapparaat gebruiken in de camper, zonder dat je aan walstroom staat. Een koffiezetapparaat met een vermogen van 1400 watt heeft genoeg aan een omvormer die 1500 watt continu vermogen maakt. Echter raden we je aan een omvormer te kiezen die iets groter is, zodat de omvormer niet op zijn volledige vermogen moet draaien.

De grootte van de huishoudaccu voor het gebruik van een 1400 watt koffiezetapparaat bedraagt 350Ah lithium of 450Ah AGM. Zoals je kunt zien is er voor het gebruik van een koffiezetapparaat in de camper een grote huishoudaccu en omvormer nodig. Daarbij heb je waarschijnlijk ook een grote set zonnepanelen nodig om de accu bij te laden.

Tegenwoordig zijn er ook koffiezetapparaten ontwikkeld speciaal voor op de camping, zoals de Dometic Perfect Coffee MC 052. Dit apparaat werkt wel op stroom, maar verbruikt aanzienlijk minder dan een standaard koffiezetapparaat. Het is mogelijk om de Dometic koffiemachine aan de wand of het aanrechtblad te bevestigen.

Koffie aan Boord: Overwegingen

  • Cafeïne: Koffie bevat cafeïne, wat je scherp houdt door het aanmaken van adrenaline.
  • Hydratatie: Drink voldoende water naast de koffie vanwege het vochtafdrijvend effect.
  • Limiet: Houd je cafeïne-inname tot maximaal 400 milligram per dag (ongeveer vier koppen koffie).

Koffie in het Vliegtuig

Het zetten van koffie op grote hoogte is niet hetzelfde als thuis. Door de veranderde luchtdruk en potentiële verschillen in watertemperatuur kan het extractieproces verschillen. Maal je bonen fijner dan normaal.

Door de lagere luchtdruk op grote hoogte kan water sneller koken, wat kan leiden tot een snellere extractie. Probeer je zettijd iets te verkorten om overextractie te voorkomen. Gebruik vers, gefilterd water. Zoals eerder vermeld, kan vliegtuigwater ongewenste smaken hebben.

Wist je dat je smaakpapillen in een vliegtuig anders kunnen reageren dan op de grond? Bittere en zoute smaken kunnen worden gedempt, terwijl zoete en zure smaken intenser kunnen aanvoelen. Dit kan de smaak van je koffie beïnvloeden.

Het zetten van koffie in een vliegtuig is een unieke ervaring die wat aanpassing en flexibiliteit vereist. Maar met de juiste tools en kennis kun je genieten van je favoriete brouwsel, zelfs op 10.000 meter hoogte.

Opmerking: Zorg ervoor dat je altijd de veiligheidsvoorschriften en -procedures van de luchtvaartmaatschappij volgt bij het zetten en drinken van koffie aan boord.

Overzicht van Koffiezetmethoden voor aan Boord

Methode Voordelen Nadelen
Filterkoffie (Thermoskan) Eenvoudig, geschikt voor grote hoeveelheden Temperatuur daalt, smaak kan afnemen
Oploskoffie Snel, makkelijk schoon te maken Smaak minder intens
Cafetière (French Press) Volle smaak, zacht Niet stabiel tijdens het zeilen, schoonmaken kan lastig zijn
Percolator (Mokkapot) Pittige, sterke koffie Kan bitter worden, vereist gas
Handpresso Espresso aan boord zonder elektriciteit Vereist handmatige bediening
Nanopresso Compact, rijke crema Vereist handmatige bediening

labels:

Zie ook: