Of je nu een ervaren meesterbakker bent of een beginnende hobbykok, we hebben ons op een punt allemaal hetzelfde afgevraagd in de keuken. Namelijk: wat is het verschil tussen bloem en zelfrijzend bakmeel? En… als ik het één niet in huis heb, kan ik dan het ander gebruiken om dit te vervangen?

Bloem is een heel fijngemalen meel van granen. Zelfrijzend bakmeel lijkt erg op bloem maar heeft nog een extra functie: het kan deeg laten groeien. Zelfrijzend bakmeel is eigenlijk bloem met bakpoeder. Het verschil tussen bloem en zelfrijzend bakmeel is dus heel klein: zelfrijzend bakmeel is bloem met bakpoeder.

Wanneer bloem vervangen door zelfrijzend bakmeel?

Het is niet altijd mogelijk om bloem te vervangen door zelfrijzend bakmeel. Dit komt door de rijzende werking van het bakmeel. In recepten waarin bloem en bakpoeder worden gebruikt, kan zelfrijzend bakmeel wel als vervanger dienen. Als er geen bakpoeder wordt gebruikt, werkt dat helaas niet.

Zelfrijzend bakmeel maken

Heb je geen zelfrijzend bakmeel in huis maar heb je dit nodig voor een recept? Dan kun je dat dus goed vervangen door bloem met bakpoeder te mengen. Zelfrijzend bakmeel is niet meer dan bloem met bakpoeder. Als je zelfrijzend bakmeel op is, kun je dus prima bloem gebruiken. Zo kun je dus je eigen zelfrijzend bakmeel maken, als de bloem en bakpoeder maar in de juiste verhouding aan elkaar toevoegt. Om zelf zelfrijzend bakmeel te maken hou je de volgende verhouding aan: 500 gram bloem met 15 gram (1 zakje) bakpoeder.

1 pak zelfrijzend bakmeel = 500 gram bloem + 15 gram bakpoeder.

Verhoudingen en berekeningen

Maar let op: je kunt dus niet zomaar zelfrijzend bakmeel gebruiken in een recept waar bloem wordt gevraagd. Als er in het recept staat dat er naast bloem ook bakpoeder nodig is, kun je het meestal wel vervangen voor zelfrijzend bakmeel. Andersom kun je bloem niet zomaar vervangen door zelfrijzend bakmeel door de rijzende werking. Is er naast de bloem geen bakpoeder nodig? Wanneer je het welk kunt vervangen hou je rekening met het volgende: zelfrijzend bakmeel bestaat voor 3% uit bakpoeder.

Als er in een recept gebruik wordt gemaakt van bloem en bakpoeder, dan kun je het wel vervangen, maar als er geen bakpoeder wordt gebruikt dan is het helaas niet mogelijk. Zelfrijzend bakmeel bestaat voor 3% uit bakpoeder. Als je in een recept 100 gram bloem en 6 gram bakpoeder nodig hebt, dan kun je dit vervangen voor 100 gram zelfrijzend bakmeel en 3 gram bakpoeder. Heb je een recept met 100 gram bloem en 6 gram bakpoeder, dan kun je dit vervangen door 100 gram zelfrijzend bakmeel en 3 gram extra bakpoeder.

Dit rekenwerk is ook een van de redenen dat ik liever bloem met bakpoeder gebruik in plaats van zelfrijzend bakmeel.

Alternatieven voor bloem

Bloem is vrij eenvoudig te vervangen, waardoor je gelukkig verschillende opties hebt. Sommige bloem kun je gewoon 1 op 1 vervangen, maar bij sommige vervangers is dit ook verschillend. Daarnaast is het belangrijk om er rekening mee te houden dat de smaak en de structuur anders kunnen zijn. Experimenteer dus zelf met de ingrediënten, totdat je de juiste structuur hebt bereikt.

  • Amandelmeel: Houd daarom aan dat je 100 gram bloem door circa 150 gram amandelmeel kunt vervangen.
  • Havermout: Havermeel kun je 1 op 1 vervangen door bloem. Havermout dient wel eerst fijngemalen te worden tot havermeel, maar dit kan gemakkelijk gedaan worden met behulp van een blender of een keukenmachine.

Belangrijke verschillen tussen bloem en zelfrijzend bakmeel

Hieronder zetten we de verschillen even op een rijtje:

  • Samenstelling: bloem bevat geen rijsmiddel, terwijl zelfrijzend bakmeel dat wel doet.
  • Gebruiksgemak: zelfrijzend bakmeel is kant-en-klaar, ideaal voor beginners of snelle bakkers. Bij bloem moet je zelf het rijsmiddel toevoegen. Daarbij moet je opletten dat je de juiste hoeveelheden afweegt.
  • Veelzijdigheid: Bloem is flexibeler, je kunt het aanpassen aan elk recept door het rijsmiddel te variëren.

Tarwemeel, Tarwebloem en Patentbloem

Heb jij je weleens afgevraagd wat nu het verschil is tussen tarwemeel, tarwebloem en patentbloem? Vast wel. Vooral als je watertandend met een recept voor je neus ontdekt dat je wèl zelfrijzend bakmeel hebt, maar gèèn bloem.

  • Tarwemeel: Het is wat grover van structuur. Dat komt omdat de gemalen tarwekorrels niet worden gezeefd. De kiem en zemel blijven dus behouden. Hierdoor is tarwemeel het meest voedzaam. Tarwemeel wordt gebruikt om bruin (volkoren) brood van te bakken.
  • Tarwebloem: Kiem en zemel worden dan verwijderd. Tarwebloem vind je met name in recepten voor koekjes en cakes.
  • Patentbloem: Hierbij blijft het fijnste bloem over. Dat noemen we patentbloem. Patentbloem bevat meer gluten, hierdoor is patentbloem het meest geschikt om (wit) brood van te bakken. Je brood wordt dan lekker luchtig.

Bakpoeder en Baking Soda

Zowel bakpoeder als bakingsoda zorgen voor luchtigheid in je deeg. Toch werken ze allebei op een andere manier. Bakingsoda heeft een zuur nodig om zijn werk te kunnen doen. Door een zuur toe te voegen krijg je een luchtig beslag. Bakpoeder is een samengesteld product van een zuur en carbonaat met vulmiddel. Eigenlijk een kant en klaar product dus. Omdat er al een zuur in bakpoeder zit hoef je dit niet meer apart toe te voegen.

Kun je bakpoeder door baking soda vervangen en vice versa? Ja dat kan. Let er dan wel op dat je de volgende verhoudingen gebruikt: 1 theelepel baking soda staat gelijk aan 3 theelepels bakpoeder. En wanneer je bakpoeder gebruikt in plaats van bakingsoda hoef je geen zuur ingrediënt apart meer toe te voegen. Dit zit al verwerkt in de bakpoeder. Andersom zal je dan wel wat zuur moeten gebruiken, bijvoorbeeld wat citroensap of azijn.

labels:

Zie ook: