De opvallende silo van de Lassiefabriek in Wormerveer is een bekend gezicht. Ooit was Lassie een rijstpellerij, maar uiteindelijk bleek het goedkoper om de rijst in het land van herkomst te pellen. Vervolgens schakelde Lassie over op havermout en gort, en een tijdlang werden er ook cornflakes gemaakt.

De Opkomst van Toverrijst

Pas toen in 1950 de ‘toverrijst’ werd ontdekt, leefde de productie van rijst weer op. “Toverrijst is de redding van de Lassie geweest,” zegt Kop. “Waarom het toverrijst heette? Omdat het niet kan mislukken. Ook al kook je het helemaal door, het blijven korrels. Als je ruwe rijst doorkookt, krijg je het de pan niet meer uit.” Toverrijst wordt overigens alleen in Nederland verkocht. In het buitenland is de toverrijst nooit ècht doorgebroken. Dat komt met name door de gelijknamige tv-hond.

Het Assortiment van Lassie Rijst

Tegenwoordig maakt Lassie een heel scala aan consumentenrijst, zoals zilvervlies, paella, noten, basmati en dessertrijst. Bij meergranenrijst wordt aan de witte en zilvervliesrijst bijvoorbeeld gerst, tarwe en wilde rijst toegevoegd.

Het Bewerken van de Rijst

Als de ruwe, gepelde rijst de fabriek in komt, is het aan Robert Kop en zijn mensen om het verder te bewerken. “We koken de rijst niet alleen, we slijpen de rijstkorrel ook. Mensen houden van een mooie, witte en schone korrel. Dat slijpen doen we nèt even anders dan elders op de wereld. Vergelijk een rijstkorrel maar met een pinda. In het land van herkomst wordt de dop eraf gehaald en daaronder zit het vliesje, wat wij zilvervlies noemen. Als wij witte rijst maken, slijpen we het zilvervlies er vanaf. Maar verder dan dat gaan we niet, want onder dat vlies zit de zetmeelkern.”

Automatisering in de Lassiefabriek

De machines in de Lassiefabriek worden tegenwoordig met de computer bestuurd. In de dertig jaar dat Robert Kop bij Lassie werkt, heeft hij veel zien veranderen. “Toen ik hier pas kwam werken, hadden we een regelinstallatie die maar drie knoppen had: aan, uit en pauze. Nu staan er overal beeldschermen en kun je elk motortje apart bedienen. In het weekend draaien we zelfs onbemand en kunnen onze techneuten van afstand via een laptop contact maken met de fabriek. De lijnen die in het weekend draaien zijn overigens beveiligd, zodat er niets in brand kan vliegen.”

Nieuwe Eigenaar, Nieuwe Producten

Zoals toverrijst in 1950 nieuw leven in de Lassie-fabriek blies, zo heeft de nieuwe Spaanse eigenaar Ebro Foods, die Lassie drie jaar geleden overnam (Ebro is het grootste rijstverwerkende bedrijf ter wereld) ook voor nieuw leven in de brouwerij gezorgd. “Door hen maken we nu ook rijstbloem. Rijstbloem maak je door breukrijst te vermalen. Dan krijg je een halffabrikaat dat ondermeer wordt gebruikt voor babyvoeding, ontbijtgranen en cereals. Toen de nieuwe Spaanse eigenaar hier voor het eerst kwam kijken, zagen ze dat 70% van het pand niet werd gebruikt. De doosjes rijst rollen van de lopende band. Dat gaat zo goed dat de productie van rijstbloem die van de consumentenrijst inmiddels verre overtreft.” In de Lassie-fabriek werken nu tussen de 60 en 70 man. Dat zijn er ooit, na de oorlog, zo’n 365 geweest. Dat men het nu met 70 mensen af kan komt door de automatisering.

Haverrijst: Een Alternatief voor Rijst?

Een havercappu is zo ingeburgerd dat niemand er meer van opkijkt als je de melk van je cappuccino vervangt door de plantaardige variant. Maar kan haver zelfs rijst vervangen? Je hebt het vast al voorbij zien komen op de socials of gewoon in de supermarkt: haverrijst. Net als bij melk biedt haver ook voor rijst een alternatief. Het wordt gezien als gezonde koolhydraatbron. Maar wat is het eigenlijk en is het de hype wel waard?

Wat is Haverrijst?

Havermout en havervlokken kennen wij allemaal wel, maar wat is haverrijst precies? In principe is het niets anders dan de gehele graankorrels. Doordat de haver niet geplet wordt, zoals bij havermout of -vlokken, blijft de korrel volledig in tact. Dit maakt het een volkoren product met een bron van plantaardige eiwitten en vezels. Haverrijst is dus eigenlijk niets anders dan haverkorrels. Toch wordt het zo genoemd omdat de bereiding en het gebruik met rijst overeenkomt. Het is daarmee een goed alternatief voor rijst.

Haverrijst in de Praktijk

Om de smaak te testen, werd de haverrijst van Lassie bereid volgens het recept op de verpakking: een paddenstoelen Stroganoff. Terwijl de saus in de pan staat te pruttelen, kook je de haver zoals je van bijna alle koolhydraatbronnen gewend bent: in pan met een ruime hoeveelheid water. In tegenstelling tot rijst, hoef je de haver niet te wassen. Binnen tien minuten is de haverrijst gaar.

Conclusie over Haverrijst

Waar we het wel allemaal over eens zijn is verrassende smaak van de haverrijst. Het heeft een goede bite en is in een gerecht als dit heel passend als koolhydraatbron. Eerlijk is eerlijk, het doet sommigen van ons wel een beetje aan hun ontbijt denken maar gelukkig is de hartige havermout weer helemaal hot! Daarnaast staat het hartstikke snel op tafel en is het, in tegenstelling tot veel andere koolhydraatbronnen, gezond én glutenvrij.

Poké Bowl Tips

Poké is een reisje Hawaï zonder de lange vlucht. Traditioneel werd het gerecht gemaakt door vissers, waarbij de knetterverse vangst van ahi (tonijn) of octopus werd gecombineerd met zeewier en zoete uien.

Tips voor het maken van een Poké Bowl:

  1. Gebruik een rijstkoker om je rijst tot perfectie te garen. In principe hoef je geen sushi-rijst te gebruiken, ook bruine rijst, quinoa of farro zijn superlekker in een poké bowl.
  2. Als de rijst gaar is, breng je de rijst op smaak met een ietwat zoete dressing. Verwarm voor 3 kopjes ongekookte rijst 125 ml rijstwijnazijn, 2 el basterdsuiker en 2 tl zout tot ze zijn opgelost. Voeg de dressing naar eigen smaak toe aan de warme, gekookte rijst.
  3. Wat een middelmatige poké bowl onderscheidt van een waanzinnige, mag-ik-hier-een-abonnement-op poké? De vis. Van ahi tonijn, zalm, coquilles, makreel of zelfs haring. Kun je niet aan verse vis komen?
  4. Hoe vetter en steviger de vis, hoe bombastischer de dressing! Sesam, sojasaus, wasabi, en citroensap (of ponzu) vormen een goede basis.
  5. Traditioneel worden fijngehakte kemirinoten (niet rauw eten!) gebruikt als knapperige topping.
  6. Alliums: bosui (heel dun gesneden), zoete ui, gedroogde knoflook chips, gebakken uitjes, of verse knoflook.
  7. Nori!

labels:

Zie ook: