Het Noord-Hollandse Hoen is een taai inheems Nederlands ras dat goed geschikt is voor het natte Nederlandse klimaat. Van oudsher worden deze kippen gehouden in Noord-Holland.

Kenmerken en Gebruik

Het Noord-Hollandse hoen is niet alleen een hele mooie grote blauwe hoender, het is een uitstekend vleesras met goede legkwaliteiten.

Met name vroeger waren de malse bouten van de kapoenen, gecastreerde hanen, zeer geliefd. De bout van dit hoen past heerlijk op een Assendelfts blauw bord.

Het zijn rustige goed benaderbare dieren en zijn zeer goed tam te maken, mits een goede socialisatie op jonge leeftijd. Ze zullen niet snel nerveus of vliegerig zijn en zijn zeer geschikt voor de vrije uitloop. Meerdere hanen samen kunnen wel eens uitdagend doen, maar op een gevecht zal het zelden uitdraaien.

Het Noord-Hollandse hoen is geschikt voor educatie, als huisdier, voor de hobby en voor de landbouw. Het kan gehouden worden in een erf met veel grond, een grote tuin of een kleine tuin.

Uiterlijk

Noord-Hollandse Hoenders zijn groot en zwaar. De dieren moeten vooral een wat langere rug hebben, breed zijn en een diepe goed bevleesde borst hebben. De dieren hebben een enkele, rechtopstaande kam. Het ras heeft kleurloze (witte) benen. Hanen van 4 kg en hennen van ruim 3 kg zijn geen uitzondering.

De Noord-Hollandse hoenders behoren tot de zware vleesrassen en zijn erkend in één kleurslag, de koekoek. Er is één kleur in dit ras: koekoek. Elke veer is daarbij donker blauwgrijs en ongeveer vier keer overdwars onderbroken met een licht blauwgrijze band. Van een afstand gezien lijkt de kleur dan blauw.

Deze is bij hanen een heel stuk lichter, doordat de hanen 2 keer de koekoekfactor bezitten en de hennen slechts 1 keer. De kam is enkel en rechtopstaand, de kop en oren zijn rood en de poten wit.

Achtergrond en Geschiedenis

Kippen in Nederland stammen af van wilde hoenders uit Zuidoost-Azië, waar de domesticatie ruim 8000 jaar geleden op gang kwam. In Nederland moet de kip al voor de Romeinse tijd zijn ingeburgerd, zoals onder meer blijkt uit opgravingen in terpen.

Toen de Nederlanders de wereldzeeën gingen bevaren, namen ze hoenders mee aan boord voor de eieren en het vlees. Vanuit het buitenland kwamen er weer dieren mee terug, waarvan de ‘overblijvers’ werden gekruist met de al aanwezige hoenders.

Door natuurlijke selectie en doelgerichte fokkerij heeft zich in de loop der eeuwen een grote verscheidenheid aan kippenrassen ontwikkeld. Mettertijd werd ook meer op verschillende types gefokt, een sierkip voor op een landgoed, legkippen met een goede productie van eieren en de vleeskip voor de voedselvoorziening van de stedelingen.

De ontwikkeling van het ras is aan het eind van de negentiende eeuw begonnen. Ook in de Zaanstreek (Noord-Holland) waren boeren op zoek naar een kip die een goede vleesproductie kon combineren met een redelijke eiproductie.

Meerdere buitenlandse rassen werden voor de creatie gebruikt. Na verloop van tijd werd het ras dus overwegend “blauw”. De benaming van het ras veranderde ook enkele malen. Zo sprak men wel van Zaanse of Blauwzaanse hoenders en later van Noord-Hollandse Blauwe.

In de eerste helft van de twintigste eeuw was er grote vraag naar witvlezige slachtkuikens op de Amsterdamse pluimveemarkt. Dit hing samen met de vraag naar kippenvlees door de grote joodse gemeenschap in deze stad.

In de jaren dertig van de 20e eeuw waren Noord-Hollands blauwen, zoals het ras eerst genoemd werd, uit Assendelft zeer populair en vanwege het blanke vlees door poeliers erg gewaardeerd. Daarnaast bestond er een goede markt voor ’piepkuikens’, drie maanden oude kuikens, en daarvoor bleek het Noord-Hollands hoen ook uitermate geschikt.

Het ras was vele jaren vermaard vanwege de fijne bout, ook tegenwoordig vragen toprestaurants nog specifiek om vlees van de Noord-Hollandse blauwe. Als nuthoen verdween het ras definitief rond 1960.

Tegenwoordig is het ras moeilijk op de markt te vinden. De kippen worden voornamelijk gehouden voor eigen gebruik, vooral in de Joodse gemeenschap. Er zijn nog maar zo’n tachtig dieren per jaar beschikbaar voor culinair gebruik.

De Stichting Zeldzame Huisdierrassen en initiatieven zoals de Assendelfter en Noord-Hollandse Blauwen Club hebben zich ingezet om het ras te bewaren.

De Noord-Hollandse Blauwe in de Keuken: Kibbensoeb

Een gebruikelijk gerecht uit de Joodse keuken is de ‘kibbensoeb’ of kippensoep. Een hartige soep, die vaak gemaakt werd van Noord-Hollands Hoen en verschillende groenten. De soep werd met name gemaakt als het kouder en regenachtiger begon te worden. Er wordt ook beweerd dat de soep helpt om aan te sterken als je ziek bent.

De precieze ingrediënten variëren, maar gewoonlijk wordt de soep gemaakt met ui, wortel, selderij, pittige rode peper, en soms knolselderij en parelgort.

Verzorging van Noord-Hollandse Blauwe Kuikens

Om te starten met het houden van jonge Noord Hollandse Blauwe, moeten de kuikens, in huis of in een geïsoleerde schuur, in een kuikenkooi gehouden worden. Ze zullen ongeveer 8-12 weken in deze kooi verblijven, voordat ze naar buiten mogen verhuizen. In de tijd dat de kuikens binnen verblijven, zullen ze dag en nacht warm gehouden moeten worden door een kunstmoeder, ook wel een warmteplaat genoemd.

Deze warmteplaat heeft een constante temperatuur van ongeveer 38 graden. Als bodembedekking kunt u het beste Pet’s Paper gebruiken. Dit is een stofvrije bodembedekking wat ideaal is voor in huis. Zaagsel kunt u ook gebruiken alleen dit stoft meer.

Het voer en water bied u aan in een daarvoor geschikte voeder- en waterbak. Zorg ervoor dat de kuikens niet kunnen verdrinken in een te diepe waterbak. Om dit te voorkomen is een watersilo het meest geschikt. Het voer kunt u het beste aanbieden in een voersilo die u op kunt hangen wanneer de kuikens ouder worden.

Door de voersilo op te hangen, kunnen de dieren minder selectief eten en zal er dus minder voer gemorst worden. Omdat de kuikens binnen in huis gehouden worden en ze dus niet rondlopen in de natuur, zullen ze een beperkt aantal vitamines binnenkrijgen. (Ook lang niet alle vitamines zijn aanwezig in kuiken- of kippenvoer.) Daarom is het raadzaam om de jonge dieren eens per week Multivitamine door het drinkwater te geven wat goed is voor de ontwikkeling en weerstand. Lees voor verdere informatie alvast onze kuikenhandleiding door.

Hen of Haan: Gesekste Kuikens

De Noord Hollandse Blauwe kuikens zullen aangeboden worden als hennen, dus vrouwtjes kippen. Wanneer de dieren net geboren zijn, worden ze gesekst. Dit betekend dat het geslacht, doormiddel van onderzoek, wordt achterhaald. Als u de kuikens bij ons aanschaft, bent u er 95% zeker van dat u hennetjes krijgt.

Mocht er bij het seksen toch een foutje zijn gemaakt en u heeft plots een haantje in het hok zitten, dan krijgt u de garantie om deze te ruilen tegen een hennetje. Het beste kunt u hier contact over opnemen wanneer de dieren rond de 12 weken oud zijn.

Hoe krijgt u Noord Hollandse Blauwe kuikens tam?

Het leukste van deze hobby! Doordat de dieren binnen leven, zullen ze veel aandacht krijgen. Dat is dan ook het belangrijkste: veel aandacht! Pak de kuikens af en toe op en aai ze, dat mag. Let er wel op dat ze niet te lang onder de warmteplaat vandaan zijn, anders koelen ze te veel af. Verwen de diertjes ook veel met de heerlijke groeisnoep, daar zijn ze dol op!

Verschillende kleuren Noord Hollandse Blauwe kuikens

Noord Hollandse Blauwe kuikens zullen voorkomen in één soort kleurslag, genaamd de ''koekoeks-kleur''. Deze kleur is ook te zien bij andere rassen zoals de Amrock en Sussex.

Welzijn en Huisvesting

De dieren hebben meer ruimte nodig dan andere pluimveerassen. Desondanks werden deze hoenders, met name de hanen, vroeger in grote hoeveelheden gehouden in kleine, slecht geventileerde hokken. Tegenwoordig scharrelen ze jaarrond buiten.

U houdt ze het beste in een hok met een ruime ren. Welzijn van uw dieren is belangrijk en het zijn natuurlijk heel grote kippen. Ze kunnen vliegen maar zullen dat niet gauw doen, ze blijven goed achter een meter gaas. De dieren moeten zich in een droog en tochtvrij hok terug kunnen terugtrekken.

Status en Behoud

Het Noord-Hollands Hoen hoort tot de zeldzame huisdierrassen. De oorsprong van dierenras ligt in Noord-Holland.

Status Risico: Bedreigd
Aantal hennen 200
Trend laatste 15 jaar Stabiel

De fokkers die er actief mee zijn hebben zich verenigd in een landelijke speciaalclub (link). Voor inlichting /voorlichting kunt u zich wenden tot uw plaatselijke kleindierensportvereniging. Voor Terwolde is dit KDS Twello en omstreken, telefoon 0553011440.

Wilt u gaan fokken met Noord-Hollandse blauwe? We willen u graag adviseren en op gang helpen. Op onze boerderij fokken wij actief Noord-Hollandse Blauwe hoenders. We gaan er mee naar tentoonstellingen om de kwaliteit van de dieren te meten met andere fokkers. Natuurlijk mag u ook de dieren bij ons thuis komen bekijken, we ontvangen u graag.

De Noord-Hollandse blauwe wordt niet gauw broeds. Daarom gaan de eieren in de broedmachine. De eerste lichting kuikens wordt geboren eind januari en de laatste lichting in juni. We laten alle hennen en een aantal hanen eerst volwassen worden (vijf a zes maanden) om te ontdekken welke geschikt zijn voor de show.

Wanneer we hennen verkopen zijn deze dus net of bijna aan de leg. Voordat u kuikens wilt gaan houden moet u er wel van op de hoogte zijn hoe de hobby in elkaar steekt.

labels: #Kip

Zie ook: