Uw arts heeft u geadviseerd om minder vocht te gebruiken. Dit betekent dat u per dag niet meer vocht mag drinken dan de afgesproken hoeveelheid. Een vochtbeperking wordt vaak voorgeschreven als een orgaan in uw lichaam minder goed werkt. Dit kan bijvoorbeeld uw hart, nieren of lever zijn. Door minder vocht te drinken, voorkomt u dat uw lichaam te zwaar belast wordt, wat kan leiden tot gezondheidsproblemen. Vaak mag u bij een vochtbeperkt dieet maximaal 1,5 liter vocht per dag gebruiken.

Waarom een Vochtbeperking?

Er zijn verschillende redenen waarom iemand een vochtbeperking krijgt voorgeschreven. Meestal als gevolg van een minder goed functionerend orgaan. Dit kan bijvoorbeeld zijn een verminderde pompfunctie van het hart (bij hartfalen), een verminderde nier- of leverfunctie, of een laag natriumgehalte in het bloed (hyponatriëmie). Door minder zout te gebruiken en ook de hoeveelheid vocht te minderen, wordt het lichaam minder belast.

Wat Telt als Vocht?

In bijna alle voedingsmiddelen zit vocht. Eigenlijk bevatten alle voedingsmiddelen vocht! Maar alleen de volgende voedingsmiddelen worden als vocht gerekend:

  • Alle dranken (water, thee, koffie, melk, limonade, frisdrank, alcohol, etc.)
  • Alle vloeibare voedingsmiddelen die u eet met een lepel (soep, pap, vla, yoghurt, appelmoes, compote en ijs)

‘Vocht’ uit vaste voedingsmiddelen tellen niet mee (zoals jam, vocht in groente en vlees). Als u een vochtbeperking ’all-in’ voorgeschreven heeft gekregen van uw arts, tellen deze producten wel mee bij de totale vochtinname. Een uitzondering hierop is fruit. Elke eerste stuk fruit telt niet mee. Elk volgend stuk fruit telt mee als 100 ml vocht. Heeft u een vochtbeperking ’all-in’ voorgeschreven gekregen? Dan telt u ook voor het eerste stuk fruit 100 ml vocht.

Yoghurt als Vochtinname

Naast allerlei dranken zoals water, koffie, thee, vruchtensap, melk en frisdrank bevatten ook andere voedingsmiddelen vocht. Denk hierbij aan pap, vla, yoghurt, soep, appelmoes en fruit. Zure melkproducten (zoals karnemelk en yoghurt) zijn goede opties. Als je minder vocht mag gebruiken is het belangrijk dat je vocht uit deze producten ook meerekent bij uw dagelijkse vochtinname.

Praktische Tips voor Vochtbeperking

Het volgen van een vochtbeperking kan moeilijk zijn, vooral als u vaak dorst heeft. Hier zijn enkele praktische tips:

  • Gebruik kleine kopjes en glazen. Zo kunt u het vocht beter over de dag verspreiden en vaker iets drinken.
  • Probeer ijsklontjes te gebruiken, eventueel met een blaadje munt of een schijfje citroen. IJsklontjes smelten langzaam en helpen langer tegen de dorst.
  • Een (suikervrij) waterijsje is ook een goede optie.
  • Als het is toegestaan, kunt u uw medicijnen met een eetlepel vla, yoghurt of appelmoes innemen in plaats van met een glas water.
  • Beperk het gebruik van zout, want zout eten maakt dorstig en zorgt ervoor dat uw lichaam vocht vasthoudt.
  • Water en thee helpen beter tegen de dorst dan zoete dranken. Ook zure dranken zoals karnemelk en yoghurt zijn effectief.
  • Gebruik smeerbaar beleg, zoals smeerkaas, zuivelspread, paté, smeersalades, jam of honing.
  • Spoel uw mond regelmatig met water en spuug het daarna uit.
  • Op moeilijke momenten kan afleiding helpen, zoals een rondje wandelen of tv kijken.
  • Drinken is vaak een sociale bezigheid. Vertel daarom familie en vrienden over uw vochtbeperking.

Het is belangrijk dat u bijhoudt hoeveel vocht u over de dag gebruikt. U kunt dit doen door te meten hoeveel vocht er in één glas, kopje of schaaltje zit. U telt het aantal glazen, kopjes en schaaltjes dat u in de loop van de dag heeft gedronken. Vocht dat u gebruikt om geneesmiddelen in te nemen, telt ook mee. Neem geneesmiddelen (indien mogelijk) in met een eetlepel pap, vla of appelmoes.

Gebruik een 1,5 liter fles om daar de hoeveelheden vocht uit af te meten. Vul het (lege) kopje, schaaltje of bord dat je hebt gebruikt elke keer met water uit de fles en giet dit weg. Meet de inhoud van je servies na. Op deze manier krijg je een goede indruk hoeveel milliliter uw kopjes, glazen en schaaltjes bevatten. Verdeel de toegestane glazen vocht goed over de dag. Kauw het eten goed. Neem medicijnen tijdens de maaltijd in, in plaats van apart met water. Verdeel gekoeld fruit in partjes of stukjes.

Dorstlessers

Het vochtig maken van uw mond en/of tong helpt bij het verminderen van het dorstgevoel. Andere producten die dorstlessend zijn: zure melkproducten (zoals karnemelk en yoghurt), bittere dranken (zoals Bitter Lemon), fruit, zure vruchtensappen, pepermunt of kauwgom (suikervrij), zuurtjes, kauwgom of ijsklontjes. Na het eten ontstaan zuren in de mond. Deze zuren veroorzaken een droge mond. Poets bij voorkeur na de maaltijd uw tanden. Gebruik hierbij niet altijd tandpasta. Tandpasta droogt namelijk de slijmvliezen in de mond waardoor een droge mond kan ontstaan. Spoel de mond regelmatig met (citroen)water.

Vochtverdeling Voorbeeld

Om te voorkomen dat u aan het einde van de dag niks meer kunt drinken, kunt u een planning maken met het aantal vochtmomenten per dag. Hieronder vindt u een uitgewerkt voorbeeld (bij maximaal 1500 ml vocht):

Tijdstip Product Hoeveelheid vocht
Ontbijt 1 kopje thee 1 schaaltje yoghurt 150 ml 150 ml
In de loop van de ochtend 1 kopje koffie 125 ml
Lunch 1 glaasje melk 150 ml
In de loop van de middag 1 glaasje frisdrank Tweede stuk fruit 150 ml 100 ml
Warme maaltijd 1 glaasje water 1 nagerecht 150 ml 150 ml
In de loop van de avond 1 kopje thee 1 glaasje water 150 ml 150 ml
Totaal 1475 ml

Dorstveroorzakers

Zout eten veroorzaakt dorst. Voeg daarom geen zout toe aan de maaltijden en gebruik minder zoute voedingsmiddelen. Suiker- en zoetstofrijke dranken zorgen vaak voor een dorstgevoel. Dit komt onder andere omdat het lichaam vocht nodig heeft om de suikers af te breken. Kies bij voorkeur voor minder zoete drankjes en neem bijvoorbeeld water (eventueel met een schijfje citroen of takje munt erin).

Suiker- en zoetstofrijke dranken zijn onder andere koffie/thee met suiker, zoete melkproducten (chocolademelk, Optimel, Fristi), limonade, zero of light dranken (zoals Crystal Clear, cola light). Ook zoete etenswaren kunnen de dorstprikkel verergeren, zoals snoep, drop en ijs.

labels:

Zie ook: