Hermanus Brood, geboren in Zwolle op 5 november 1946 en overleden in Amsterdam op 11 juli 2001, was een veelzijdig Nederlands kunstenaar. Hij was zanger, kunstschilder, pianist, acteur en dichter.
Brood onderscheidde zich door zijn herkenbare zangstem en muzikale diversiteit. Hij was de Nederlandse belichaming van het zogenaamde Seks, drugs en rock-'n-roll.
Vroege Leven en Muzikale Beginjaren
Herman Brood werd op 5 november 1946 geboren in Zwolle. Brood kreeg zijn eerste pianolessen in 1959. Herman was erg intelligent, maar kwam op school niet mee. Hij had er een hekel aan om mee te lopen in het keurslijf. Regelmatig klom hij op school door het raam naar buiten, richting vrijheid. Veel liever zat hij achter de piano en eindeloos te oefenen om zich moeilijke akkoorden eigen te maken.
De piano stond in de woonkamer van het huis die grensde aan de machinefabriek van zijn vader. Nachtenlang, het liefst in donker oefende hij met pianospelen. Ook tekende hij in die tijd al heel veel. Als Herman weg was, was hij vaak te vinden op een kamertje boven het magazijn van de fabriek. In alle stilte zat hij daar dan te tekenen.
Brood ging in 1964 naar de Kunstacademie in Arnhem en richtte daar The Moans op. De band deed veel optredens voor Amerikaanse militairen in West-Duitsland en Brood kreeg wel eens een pilletje toegeschoven om wakker te blijven. Zo begon zijn verslaving. In 1967 stapte hij over naar Cuby and the Blizzards.
Hij ontmoet dan de toenmalige Miss Groningen Tekie Buissink, met wie hij een kortstondige relatie had. Op 24 mei 1968 wordt hun zoon Marcel geboren.
Toen de platenmaatschappij vernam dat hij drugs gebruikte, werd hij uit de band gezet. Brood werd eind 1967 tijdens een feestje in Den Haag samen met Jay Baar (drummer van de Q'65) gearresteerd voor het bezit van verdovende middelen. Tijdens zijn voorarrest viel Cuby + Blizzards uit elkaar.
Solocarrière en Wild Romance
Begin 1974 deed hij mee aan een Cuby and the Blizzardsreünie voor het VARA-televisieprogramma Nederpopzien. Vanaf dit moment pakte hij zijn muzikale carrière weer op. Hij speelde korte tijd in de Noord-Hollandse formatie Stud en nam een album op met onder andere Jan Akkerman onder de naam Flash & Dance Band.
In 1976 vond een cruciale ontmoeting plaats. Brood speelde mee in Cuby and the Blizzards, die voor korte tijd waren heropgericht, toen hij in café 't Pleintje in Winschoten de naald van zijn injectiespuit in een prullenmand liet vallen. De eigenaar van het café, Koos van Dijk, kwam binnen toen Brood in de prullenmand op zoek was naar zijn naald. In plaats van Brood buiten de deur te zetten, keerde Van Dijk de prullenmand om en zocht ijverig mee.
Brood verliet Cuby and the Blizzards en begon zijn eigen formatie: Herman Brood & His Wild Romance (zie ook: Wild Romance). In 1977 kwam het album Street uit dat enthousiast werd ontvangen. In 1978 volgde Shpritsz. De single Saturday Night werd een grote hit. Duitsland en Frankrijk raakten geïnteresseerd.
Internationale Ambities en Persoonlijk Leven
Brood werkte in 1979 mee aan de film Cha Cha van Herbert Curiël en trad in de film in het huwelijk met punk-operazangeres Nina Hagen. In hetzelfde jaar vertrok hij naar de Verenigde Staten. Maar een Amerikaanse tournee werd geen succes en het in de VS geproduceerde album Go Nutz (1980) werd zowel daar als in Nederland afgekraakt.
In 1985 trad hij in het huwelijk met Xandra Jansen, samen hadden ze twee kinderen, Lola (1985) en Holly (1994) en een aangenomen dochter Brenda (1979).
Kunstenaar en Controversieel Figuur
In de jaren daarna waaierde zijn carrière uit. Brood acteerde in een toneelstuk en een speelfilm, maar vooral in zijn eigen leven. Ook werd hij steeds actiever als schilder. Hij werkte op groot formaat en met felle kleuren, waarbij zijn werk stond in de traditie van Cobra.
De keuze voor primaire kleuren kwam grotendeels voort uit noodzaak, omdat hij kleurenblind was. Vaak bracht hij met zwarte verf letters aan op zijn werk. De handtekening brood vormt veelal een opvallend onderdeel van het schilderij. Ondanks het kleurgebruik hebben de schilderijen een wat trieste uitstraling.
Brood bleef daarnaast actief in de muziek, maar zijn albums uit deze periode haalden niet meer het niveau van Shpritsz. Beroemd werd hij met zijn openlijke uitspraken in de pers over seks en drugsgebruik.
Laatste Jaren en Overlijden
Door het gebruik van alle genotsmiddelen was tegen 2001 zijn lichaam geheel uitgeleefd. Pogingen om af te kicken hadden geen succes. Toen het leek alsof hij nog maar een paar maanden te leven had, nam Brood zelf het heft in handen en pleegde zelfmoord.
Op 11 juli 2001 sprong hij van het Amsterdamse Hilton-hotel met in zijn binnenzak een briefje waarop stond: "maak er nog een groot feest van". Men stond perplex, evenals zijn platenlabel, omdat Brood - volgens Henkjan Smits - bezig zou zijn aan een groot project, namelijk een jaren-vijftigsoulplaat met een groot orkest en onder meer samenwerkingen met Ann Peebles en Ray Charles.
Nalatenschap
Na Broods overlijden was in 2002 in het Cobra-museum in Amstelveen een eerste overzichtstentoonstelling van zijn werk te zien, met daarnaast foto's, gemaakt door zijn vriend, de fotograaf Anton Corbijn. Eerder was het werk van Brood museaal nooit erkend. Er waren echter wel veel liefhebbers en zijn schilderwerk werd goed verkocht.
In december 2005 werd in Wageningen een Herman Brood-museum geopend. Het museum, dat gratis toegankelijk is, beschikt over de grootste collectie originele schilderijen, zeefdrukken & tekeningen. Op 5 november 2006 wordt er in de rock art galerie in Hoek van Holland een expositie geopend over Herman Brood onder de titel "Brood's leven".
Van 5 november 2006 tot 28 januari 2007 is het volledige atelier overgeplaatst naar het Groninger Museum om daar, ter ere van de film Wild Romance die tevens in Groningen in première gegaan is, tentoongesteld te worden. De tentoonstelling, genaamd "Cha Cha. Fenomeen Herman Brood", concentreert zich rond het atelier van de kunstenaar, de plek waar Brood veel van zijn schilderijen maakte, muziek componeerde, teksten schreef, vaak sliep en zijn onconventionele levenswijze vrij spel had. Zijn echte atelier nabij het Spui in Amsterdam was sinds de dood van Brood vrijwel onaangeroerd gebleven.
In 2006 schreef Wild Romancegitarist Dany Lademacher een boek over zijn periode met Herman Brood. Later dat jaar verscheen de film Wild Romance waarin Daniël Boissevain de rol van Herman Brood speelde. Zeven jaar na de dood van Herman Brood, wordt er in 2008 een onbekend nummer van de zanger gevonden en uitgebracht. "Papa komt vanavond niet thuis" is een samenwerking met rapper MC Drama, destijds een vriend van Brood.
Documentaires en Boeken
- Herman Brood Uncut (2006).
- Herman Brood, a Star Like Me (2008) Documentaire samengesteld uit archief.
Discografie (selectie)
- Street (1977)
- Shpritsz (1978)
- Go Nutz (1980)
- Brood (1984)
Films
- Cha Cha (1979)
- Wild Romance (2006)
