Snot, dat vaak geassocieerd wordt met verkoudheid en ongemak, lijkt misschien op het eerste gezicht geen sexy onderwerp. Toch is snot verrassend intrigerend. Hoewel velen van ons het als onaangenaam beschouwen, heeft dit lichaamsvocht enkele verbazingwekkende eigenschappen. Terwijl we ons vaak alleen bewust zijn van snot wanneer het ons in de weg zit, kan het ons juist helpen om ons lichaam beter te begrijpen.

Wat is Snot Eigenlijk?

Terwijl veel mensen denken dat snot gewoon slijm is, bestaat het eigenlijk uit meer dan dat. Het bevat water, zout, eiwitten en afweercellen, allemaal ontworpen om je lichaam te beschermen tegen binnendringende ziekteverwekkers.

De Kleur van Snot: Een Indicator van Gezondheid

Is de kleur van je snot puur toeval? Zeker niet! De kleur van je snot kan je veel vertellen over je gezondheid. Groen of geel snot kan duiden op een infectie, terwijl helder snot meestal wijst op een normale, gezonde toestand.

Verschillende Kleurcodes

Als je gezond bent, hoort snot er helder en transparant uit te zien. Het heeft een plakkerige textuur, waardoor het eruitziet als lijm. In dit geval is de kans groot dat je geen virus of infectie hebt. Er zijn natuurlijk uitzonderingen: je kunt een oor- of holteontsteking hebben, terwijl je snot gewoon helder van kleur is. Is je snot wit van kleur? Dan begin je waarschijnlijk verkouden te worden. Het kan dan ook plakkeriger en dikker zijn dan je gewend bent. Dit komt doordat er meer snot door je lichaam wordt geproduceerd. Het kan ook zijn dat je te veel zuivelproducten eet of drinkt. Het vet in zuivelproducten maakt je snot dikker en taaier.

Hoeveel Snot Produceer Je Per Dag?

Wist je dat je neus elke dag behoorlijk wat neusslijm produceert? Het gaat hier niet om een klein beetje, maar minstens een halve liter per dag. Als je bijvoorbeeld verkouden bent, kan dit zelfs oplopen tot een verbazingwekkende 1,5 liter per dag.

De Functie van Snot: Meer dan Alleen Vervelend

Een van de voornaamste rollen van snot is het zuiveren van de lucht die je inademt. De neus is een geweldig mooie airconditioner die de lucht die we inademen verwarmt, bevochtigt en reinigt. Snot vangt alle troep die we inademen op.

Snot kan vervelend zijn, maar wist je dat het eigenlijk fungeert als een soort alarm voor infecties? Als je immuunsysteem in contact komt met ziekteverwekkers, begint het meer slijm te produceren als reactie. Deze toename in snotproductie, bijvoorbeeld in de herfst en winter, dient als een vroegtijdige waarschuwing dat je lichaam actief bezig is met het bestrijden van mogelijke infecties.

Waarom is Snot Zout?

Wist je dat snot van nature een hoog zoutgehalte heeft? Dit zoute karakter helpt ons lichaam bij het bestrijden van bacteriën en virussen. De zoute omgeving is namelijk niet gunstig voor de meeste ziekteverwekkers, waardoor ze worden gedood of gevangen in het slijm. Dit is een van de manieren waarop ons lichaam zichzelf beschermt tegen infecties.

Slijm speelt een rol bij het handhaven van de juiste luchtvochtigheid in je neus en luchtwegen. Dit is belangrijk omdat te droge lucht je vatbaarder kan maken voor infecties en irritaties. Snot helpt om de vochtigheid op het juiste niveau te houden, waardoor je je comfortabeler voelt en je luchtwegen gezond blijven.

Snot Eten: Feit of Fabel?

Het klinkt misschien niet erg smakelijk, snot eten. Toch zijn er veel mensen die het stiekem doen, als er niemand kijkt. Het goede nieuws is dat het eten van het slijm in je neus geen kwaad kan. Sommige artsen, beweren zelfs dat het eten van snot gezond kan zijn. Dit komt doordat het je immuunsysteem zou kunnen helpen om beter te begrijpen welke ziekteverwekkers er in je omgeving zijn.

Neus Ophalen vs. Snuiten

Jammer voor de mensen om je heen, maar voor jezelf is het beter om je neus op te halen dan om hem te snuiten. Zo zuig je het slijm uit je holtes. Als je snuit, lopen ze juist vol en kan er een ontsteking optreden.

Veel mensen doen dit en het lijkt ook logisch, want na flink snuiten ben je je snot even kwijt. Toch is dat niet de beste manier. Als je hard snuit, verhoog je daarmee de druk in je neus. Vanuit je neus lopen er kanaaltjes naar verschillende holtes in je schedel. Je kunt beter je neus ophalen. Door je snot op te snuiven, zuig je het slijm en snot juist uit je holtes.

Neuspeuteren: Een Slechte Gewoonte

Bijna iedereen peutert weleens in zijn neus, maar toch is dit geen goede gewoonte. Je beschadigt daarmee namelijk de binnenkant van je neus, waardoor je makkelijk een neusbloeding krijgt. Hierdoor kun je soms korstjes krijgen, die je vervolgens weer lospeutert.

Het Reinigen van de Neus met Zoutwater

Heb je of je kind last van een snotneus, verstopte neus of korstjes in de neus? Een volwassene maakt een paar honderd milliliter snot aan per dag. Dit kan nog meer zijn bij een allergie of verkoudheid. Normaal slikken we dit in. Soms blijft het snot hangen in de neus of keelholte. Het is dan verstandig de neus te spoelen met zoutwater. U reinigt daarmee de neus.

Het reinigen van de neus(bij)holten van snot en korsten. Snot en korsten die in de neus(bij)holten blijven staan, irriteren het neusslijmvlies en onderhouden de ontsteking van het neusslijmvlies. Het spoelen van de neusholten kan het meest effectief gebeuren met een ruime hoeveelheid "zout water". Voor volwassen 250 ml (grote beker) per keer.

Hoe Maak Je een Zoutoplossing?

Maak een zoutoplossing door een snufje keukenzout toe te voegen aan een kopje lauw water. Dit moet ‘zo zout als tranen’ zijn. Spoel de neus door de zoutoplossing met een pipetje in de neus te druppelen. De zoutoplossing loopt via de neus naar de keel. U kunt bij langdurige klachten ook een neusdouche kopen. Die kost tussen de € 10,- en € 15,-.

U kunt het zoute water simpelweg opsnuiven vanaf een grote lepel of uit uw hand. Ook kunt u spuitjes, flessen met hoge druk, spoelflessen en elektrische apparatuur gebruiken. Welke manier u ook kiest, let er vooral op dat u aan bovengenoemde voorwaarden voldoet. Als u de vloeistof in de mond voelt of proeft, gebruikt u de zoutoplossing goed. U herhaalt de spoelhandeling tot de neus schoon is en u weer vrij kunt ademhalen. Slik het spoelzout niet door, zo voorkomt u dat u eventueel misselijk wordt.

Gebruik jodiumvrij zout, want jodium kan irritatie geven aan gevoelig of ontstoken neusslijmvlies. Spoelen met een oplossing die té veel of té weinig zout bevat, kan pijnlijk aanvoelen. Het water moet lauwwarm zijn, op lichaamstemperatuur (37 graden Celsius). U hoeft dit niet eerst te koken, omdat het Nederlandse kraanwater voldoende schoon is. Kookt u het water toch, laat het dan eerst voldoende afkoelen voordat u het gebruikt. De zoutoplossing is 2 dagen houdbaar.

De Juiste Mengverhouding

De juiste mengverhouding voor zoutwateroplossing is:

  • 9 gram (jodiumvrij) zout op 1 liter lauwwarm kraanwater, of
  • 1 afgestreken theelepel zout op 200 ml (=1 mok) lauwwarm kraanwater

Hoe Spoel Je Je Neus?

Spoel onder de douche of boven de wasbak/gootsteen. Spuit langzaam de spuit leeg of laat het neuskannetje leeglopen terwijl u de G-klank maakt of kort steeds de letter K zegt. Hierdoor sluit uw zachte gehemelte de neus af en komt het zoute water niet in de keel. Het water loopt via het andere neusgat weer naar buiten, aangezien de beide neusholten achterin met elkaar in verbinding staan. Laat aan het eind van de procedure de neus goed "leeglopen". Soms komt er enige tijd na het spoelen opnieuw water uit de neus lopen. Dit komt omdat het water zich verzamelt in de neusbijholtes en dan door bewegen van het hoofd alsnog eruit loopt.

Gebruik bij voorkeur een plastic spoelkannetje of neusdouche (verkrijgbaar bij de apotheek/drogist of via www.kno-winkel.nl/nl/neus/producten/neusdouches, www.rhinicur.com of www.nasomed.eu). Uw arts zal aangeven hoe vaak per dag u dit moet doen. Meestal is dit 2-3 keer per dag. Bij veel snot of korsten in de neus is het goed om vaker te spoelen. U kunt niet te veel spoelen. Het spoelen is, ook bij jarenlange toepassing, volstrekt gevaarloos.

Vaak zal uw arts u vragen medicijnen op te lossen in het zout water waarmee u spoelt. Meestal zal dit gaan om Flixonase nasules; corticosteroïd druppels die alleen in de neus zelf werken maar niet worden opgenomen in het bloed. Als u medicijnen direct in de neus gebruikt (bijv. neusspray) is het goed vóór het gebruik van de medicijnen de neus te spoelen. Op die manier kunnen de medicijnen uw neusslijmvlies goed bereiken.

Snot en Infecties

Snot bevat naast enkele goede eigenschappen, ook ontzettend veel virusdeeltjes. Bij zeer besmettelijke virussen, zoals het verkoudheidsvirus, kun je daardoor makkelijk mensen 'aansteken' met je snot. Volgens infectioloog Louis Bont speelt snot een minder grote rol bij het coronavirus. "De data die er nu zijn, wijzen erop dat het virus zich vooral verspreidt via kleine druppeltjes", zegt hij tegen NRC. Als je moet niezen, dan komen alleen die druppeltjes soms wel uit je neus.

Sprayen met een zoutoplossing helpt nauwelijks, omdat de hoeveelheid te weinig is. Je neus spoelen met een grotere hoeveelheid zoutoplossing helpt volgens haar wel. Er bestaan ook neusdruppels of -sprays met een werkzame stof als xylometazoline die de bloedvaatjes van de slijmvliezen laten samentrekken. Met deze middelen ben je een paar uur van je verstopte neus af, maar je verkoudheid gaat er niet eerder door over. Spoelen met zout water reinigt het slijmvlies en voert overtollig slijm, korsten en/of pus, af. Door regelmatig de neus schoon te maken, verkleint u de kans op een infectie. Het spoelen zorgt er voor dat u vrijer kunt ademhalen. Bovendien hebben medicijnen die in de neus gesprayd of gedruppeld moeten worden, meer effect als de neus schoon is.

Overige Interessante Feiten Over Snot

  • De slijmvliezen in je neus zijn heuse snotfabriekjes: ze produceren elke dag ongeveer een liter van het spul.
  • Die harde stukken snot die je soms in je neus hebt, ontstaan doordat je inademt via je neus. Het stof en de andere viezigheid dat zo je neus binnenkomt, blijft plakken aan het snot. Het inademen zorgt vervolgens dat je snot uitdroogt. Zo ontstaat het pulk dat sommige mensen graag opeten.
  • De trilhaartjes in je neus voorkomen dat snot je neusgat uitloopt. Die haartjes werken minder goed als het koud is. Het gevolg is dat je een loopneus krijgt. Snot wordt ook dikker in de kou. Dat verklaart waarom je ook een loopneus krijgt wanneer je van buiten naar binnen gaat: dan wordt snot weer dunner.
  • Het overgrote deel van het vloeibare snot dat in je neus wordt geproduceerd, slik je uiteindelijk in. Het glijdt gewoon ongemerkt door je keel naar binnen.
  • Mucofagie (een mooie term voor het opeten van je snot) is niet netjes, maar ook niet ongezond. Wild neuspeuteren wel: daardoor kunnen bloedvaatjes springen. Het opeten van andermans snot is met oog op je gezondheid af te raden.
  • In snot kun je ongeveer negen verschillende soorten schimmels aantreffen.

labels:

Zie ook: