Wanneer je griep hebt, kun je je flink slecht voelen. Helaas zit er niets anders op dan de griep uitzieken. Wat kun je in de tussentijd doen om je beter te voelen wanneer je griep hebt? Hoewel er geen wondermiddel bestaat, zijn er wel een aantal dingen die je zelf kunt doen. Voor deze antwoorden spraken we huisarts Rick van den Doel.

Belangrijkste adviezen van huisarts Rick van den Doel

“Het beste wat je zelf kan doen wanneer je griep hebt, is thuisblijven. Met veel rust herstel je het snelst”, vertelt huisarts Rick van den Doel. “Daarnaast is genoeg drinken en het eten van lichte maaltijden een goed idee. Er is geen specifiek medicijn voor griep, dat is niet wetenschappelijk bewezen. Ook al verkopen ze dat in bijvoorbeeld Duitsland wel.

Algemene tips voor herstel

  • Rust nemen: Het belangrijkste is om voldoende rust te nemen.
  • Genoeg drinken: Zorg dat je genoeg vocht binnenkrijgt, zeker wanneer je koorts hebt. Water, thee en bouillon zijn goede opties. Drink 1,5 tot 2 liter vocht per dag.
  • Gezond eten: Een gezond dieet met veel fruit, groente en vitaminen kan je immuunsysteem een boost geven.
  • Koorts verlagen: Blijf licht bewegen. Ook als je veel op bed ligt, is het verstandig om een aantal keren per dag licht te bewegen. Ga even uit bed en loop wat rond. Ga niet sporten. Intensief bewegen of sporten wordt sterk afgeraden tijdens de griep.

Wat te eten bij griep: Voedingsmiddelen die helpen

Huisarts Rick van den Doel vertelt: “Voor griep heb je niet echt iets specifieks wat je het beste kan eten.

Aanbevolen voedingsmiddelen

  • Soep: Kippensoep is een klassieker bij griep. Het is licht verteerbaar en bevat veel vocht.
  • Fruit: Fruit zit boordevol vitaminen en andere goede stoffen die je immuunsysteem versterken.
  • Groenten: Groenten zijn rijk aan vezels en vitaminen.
  • Yoghurt: Yoghurt bevat probiotica wat de gezondheid van je darmen bevordert. Vitamine C speelt een belangrijke rol bij een gezond afweersysteem. Hoewel het niet bewezen is dat extra vitamine C griep kan voorkomen of sneller kan herstellen, kan het geen kwaad om wat extra vitamine C binnen te krijgen via voeding of supplementen. Hoeveel vitamine C je nodig hebt per dag bij griep is evenveel als op elk ander moment.

Wat je in huis moet hebben als je griep krijgt

  • Paracetamol: Paracetamol helpt tegen koorts en pijn.
  • Ibuprofen.
  • Zout water spoelen of stomen: Om een verstopte neus tegen te gaan, kan je je neus regelmatig spoelen met zout water om slijm op te lossen of een aantal keren per dag stomen met pepermuntolie.
  • Hoestsiroop.
  • Keelpastilles.

Wanneer naar de dokter?

Het is niet noodzakelijk om naar de dokter te gaan bij griep. Wel kan het verstandig zijn om even met de doktersassistent te bellen wanneer de klachten erger worden. Zeker wanneer je langer dan 5 dagen koorts hebt. Een andere mogelijkheid is om de ZelfZorgWijzer-app te downloaden. In deze app stel je vanuit huis gezondheidsvragen aan een verpleegkundige.

Specifieke voedingsmiddelen en hun voordelen

Kippensoep

Ja, er is een reden dat je moeder altijd een kom hiervan had bij het eerste teken van een verstopte neus of andere verkoudheidssymptomen. Kippensoep levert niet alleen de vloeistoffen die je nodig hebt om virussen te bestrijden, maar het vermindert ook de ontsteking die symptomen veroorzaakt en leidt tot meer verkoudheden. Kippensoep is een goede bron van natrium en kalium en zit boordevol immuunversterkende voedingsstoffen, zegt Gustashaw. Wortelen, selderij en uien leveren vitamine A en C, terwijl de hoofdrolspeler van de show, kip, een hoop eiwitten en zink bevat. Om nog maar te zwijgen over het feit dat warme vloeistoffen verzachtend zijn voor je keel en kunnen helpen bij verstopte sinussen, merkt Gustashaw op. Bovendien is water het hoofdingrediënt in soepen, wat betekent dat je broodnodige vloeistoffen aanvult terwijl je geniet van deze stevige en voedzame zelfgemaakte maaltijd.

Citrusvruchten

Vitamine C, het meest voorkomend in citrusvruchten, is een antioxidant die de immuniteit kan helpen versterken. Dus begin met het eten van deze vitamine als je dat nog niet doet, en maak het een onderdeel van je routine om je immuunsysteem te versterken voor de volgende keer. Haal je dosis uit supplementen of uit citrusvruchten vol vitamines, rode paprika's, broccoli, spruitjes, pompoen, papaja, zoete aardappelen en tomaten.

Knoflook, uien en prei

Zoenen is uit den boze als je neus als een brandkraan loopt, dus je kunt je net zo goed overgeven aan deze scherpe garnering (en hun antivirale neven zoals bieslook) om die zeurende verkoudheid te bestrijden. 'Deze voedingsmiddelen worden al lang gebruikt vanwege hun vermogen om natuurlijke killer-cellen te helpen het lichaam te zuiveren van indringers', zegt Moreno. Knoflook bevat in het bijzonder allicine, dat wordt geassocieerd met antibacteriële, antischimmel-, antivirale, antiparasitaire en antioxiderende eigenschappen. Deze voedingsmiddelen zijn ook goede bronnen van vitamine C en ze kunnen helpen de darmfunctie te verbeteren, merkt Gustashaw op.

Gemberthee

Gember verdient zijn onderscheiding als een van de beste voedingsmiddelen tegen verkoudheid dankzij een chemische stof genaamd sesquiterpenen, die specifiek gericht is op rhinovirussen, de meest voorkomende familie van verkoudheidsvirussen, evenals stoffen die hoesten onderdrukken. Het bevat ook ontstekingsremmende gingerolen die infecties kunnen bestrijden. Een paar eetlepels geraspte gemberwortel toevoegen aan je groene thee kan de truc doen, maar je kunt ook op zoek gaan naar gemberthee, gemberkauwgom of echt gemberbier, hoewel de meeste blikjes heel weinig echte gember bevatten.

Honing

Honing wordt vaak aangeprezen als een wondermiddel voor alles, van brandwonden (breng zo snel mogelijk rauwe honing op een brandwond aan om de genezing te versnellen) tot snij- en schaafwonden (de natuurlijke antiseptische eigenschappen van honing zorgen ervoor dat het een beetje werkt als waterstofperoxide). Omdat het je keel bedekt, is het een van de beste voedingsmiddelen tegen verkoudheid en keelpijn, en de natuurlijke antioxiderende en antimicrobiële eigenschappen helpen infecties van virussen, bacteriën en schimmels te bestrijden. Honing kan ook helpen de frequentie van je hoest te verminderen en de bovenste luchtwegen te verbeteren, zegt Gustashaw. Het kan zelfs de kwaliteit van je slaap verbeteren, wat je zeker nodig hebt als je ziek bent.

Kefir

Kefir zit vol met probiotica die je immuunsysteem versterken, zegt voedingsexpert Mike Roussell. Met meer eiwitten dan yoghurt en melk reguleert het ook de spijsvertering, waardoor je lichaam daadwerkelijk alle calorieën en voedingsstoffen kan gebruiken die je consumeert als je je niet lekker voelt, zegt hij. Probiotica kunnen zelfs helpen om de duur van de griep te verkorten, zegt Gustashaw. Sommige kunnen ook essentiële voedingsstoffen bevatten zoals kalium en vitamine A en C. Andere gefermenteerde voedingsmiddelen zoals zuurkool, dille, wortels, kimchi en kombucha doen ook hun werk door je darmen te bevolken met goede bacteriën, waardoor verkoudheden mogelijk worden voorkomen.

Paranoten

Een kleine dertig gram paranoten bevat ruim boven de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid selenium, een mineraal dat helpt je immuniteit te versterken. Voldoende selenium in je lichaam verhoogt de productie van cytokines, die helpen het griepvirus te verwijderen, zegt James A. Duke, auteur van The Green Pharmacy Guide to Healing Foods. Andere primaire bronnen van selenium zijn kreeft, oesters, mosselen, krab en tonijn.

Rode wijn

Volgens Duke werken de resveratrol en polyfenolen in rode wijn op dezelfde manier als de nuttige bacteriën in yoghurt: wanneer verkoudheids- en griepvirussen in je lichaam terechtkomen, beginnen ze zich te vermenigvuldigen en deze bestanddelen voorkomen dat.

Paddestoelen

Hoewel paddenstoelen al lang een hoofdbestanddeel zijn in de Chinese geneeskunde, zijn ze nu een moderne medicinale trend. Ze hebben waarschijnlijk antivirale eigenschappen, grotendeels dankzij hun rijke vitamine D-gehalte, zegt Moreno. Ze produceren cytokines, een cellulair eiwit, dat helpt infecties te bestrijden. Hun polysacchariden zijn een andere klasse verbindingen die de immuniteit versterken.

Koolhydraten

Ja, koolhydraten zijn je vriend, vooral als je vaak naar de sportschool gaat. 'Koolhydraten eten tijdens het trainen helpt immuundisfunctie en immuunontstekingsreacties tegen te gaan die worden veroorzaakt door de stresshormonen die vrijkomen tijdens zware training.' Oftewel: Die koolhydraten helpen je lichaam sterk te blijven en verkoudheidssymptomen te bestrijden. Eén opmerking: minder vezels en vetarme opties zoals pretzels, zoute crackers en witbrood zijn allemaal makkelijk te verteren als je geen eten binnen kunt houden, zegt Gustashaw.

Vette vis

Vitamine D helpt je immuunsysteem sterk te houden en Roussell zegt dat het vitamine D-gehalte in vette vis zoals zalm kan helpen om optimale bloedwaarden te behouden wanneer je lichaam niet veel van de vitamine uit zonlicht omzet. Bonus: het inslaan van vitamine D kan helpen om bepaalde vormen van kanker te bestrijden, botten te versterken en ook helpen bij gewichtsverlies, voegt hij toe.

Lamsvlees

Vanwege het hoge zinkgehalte is lamsvlees een sterke kandidaat voor één van de beste voedingsmiddelen tegen verkoudheid, zegt Moreno. Een recent onderzoek wees uit dat het consumeren van zink bij het begin van een verkoudheid de verkoudheid met één dag verkortte, en het dagelijks innemen van een preventieve tablet verminderde de ernst ervan. Andere geweldige opties met veel zink zijn pompoenpitten en kikkererwten.

Bladgroenten

Salades zijn zeker geweldig als je last hebt van verkoudheidssymptomen. 'Bladgroenten zijn een bron van vitamine E, een krachtige antioxidant', zegt Meyer. Hoewel de meeste onderzoeken naar de antivirale eigenschappen van vitamine E zijn uitgevoerd bij dieren, is er een observationele studie gepubliceerd in het tijdschrift Nutrition Research waaruit bleek dat het aanvullen van je dieet met 200 IE vitamine E per dag de frequentie en ernst van infecties van de onderste en bovenste luchtwegen aanzienlijk kan verminderen.

Ijsjes

'Hydratatie is essentieel als je ziek wordt', zegt Meyer. 'Het CDC raadt aan om veel water en andere heldere vloeistoffen te drinken om uitdroging te voorkomen.' Ja, een ijsje slurpen telt zeker mee. 'IJsjes kunnen een nuttige manier zijn om hydratatie te bevorderen als het drinken van vloeistoffen een obstakel is als je je niet lekker voelt', zegt Meyer. Ze kunnen ook verzachtend zijn voor de keel en verkoelend als je koorts hebt, zegt Gustashaw. 'Overweeg om je eigen handgemaakte ijsjes te maken met dranken zoals Gatorade, Pedialyte en vitamine-geïnfuseerd water', suggereert ze.

Pure chocolade

Denk er zeker over na om je square-a-day gewoonte te behouden als je je niet lekker voelt. Pure chocolade bevat een bittere alkaloïde genaamd theobromine waarvan in sommige studies is bewezen dat het ontstekingen veroorzaakt door verkoudheid vermindert, aldus Meyer.

Venkel

Als je geen grote fan bent van drop, kan venkel een smaak zijn die je moet leren waarderen, maar het is de moeite waard om het te proberen op een zieke dag als je wanhopig op zoek bent naar verlichting. Volgens Meyer kunnen de essentiële oliën van venkel een antivirale en anti-influenza-effect hebben. Venkel bevat ook antivirale componenten en kan het immuunsysteem versterken en ontstekingen verminderen, zegt Gustashaw.

Vlierbessen

Je weet dat bessen superkrachtig zijn in ziektebestrijdende verbindingen, deels dankzij hun anthocyaangehalte, wat die prachtige juweeltonen produceert. Maar je kunt deze keer beter kiezen voor een minder bekende bes. Een onderzoek van Journal of International Medical Research onthulde dat vlierbessen-extract in het bijzonder effectiever beschermde tegen influenza en de ernst van een luchtweginfectie vier dagen sneller verlichtte dan een placebo. En als je verkouden wordt, kunnen vier dagen aanvoelen als een eeuwigheid.

Groene thee

Een andere geweldige manier om gehydrateerd te blijven als je ziek bent is door een kop groene thee te drinken. Het zit vol antioxidanten en bevat catechine, wat kan helpen het immuunsysteem te verbeteren, zegt Gustashaw. Groene thee kan ook helpen de groei van virussen te onderdrukken. Geen fan van de bitterheid? Voeg er een lepel honing aan toe, wat, zoals je weet, ook een goed voedingsmiddel is om te gebruiken als je je niet lekker voelt.

Bieten

Oké, bieten smaken misschien naar aarde, maar ze hebben wel grote gezondheidsvoordelen, vooral als je aan bed gekluisterd bent door een verkoudheid of griep.

Bakken tijdens griep of verkoudheid

Van havermout tot yoghurtmuffins en verse volkoren crackers. Deze baksels ondersteunen jouw herstel tijdens griep of verkoudheid. Als je griep hebt of verkouden bent, is het belangrijk om je lichaam te ondersteunen met de juiste voeding. Het geeft je lijf de energie en voedingsstoffen die het nodig heeft om te herstellen. Dat is niet alleen een simpele bouillon of kippensoep, je kunt ook lekkere dingen bakken die je herstel bevorderen. Handig om vast een voorraadje in de vriezer te leggen, zodat je het kunt pakken als je je niet fit voelt.

Eiwitten

Eiwitten zijn de bouwstenen van het lichaam en helpen bij het herstellen en opbouwen van weefsel. Ze zorgen ervoor dat je spieren niet teveel afzwakken als je griep hebt. Producten zoals kip(penbouillon), yoghurt, tofu en eieren zijn een bron van eiwitten.

Volkoren crackers

Misschien ben je zo ziek van de griep dat je alleen een stukje toast of simpele cracker binnenhoudt. Dan zijn volkoren crackers een goede keuze. Ze zijn een lichte bron van koolhydraten met veel vezels. Dat geeft een verzadigd gevoel en is goed voor je stoelgang.

Wat te doen om griep of verkoudheid te voorkomen?

Liever voorkomen dat je griep of verkoudheid krijgt? MAXVandaag zocht uit wat je daarvoor moet doen. Het is belangrijk om goed te blijven drinken en te rusten als je verkouden bent. Maar eten is ook belangrijk, ondanks dat je misschien niet zoveel eetlust hebt. Lekker, makkelijk én gezond. Precies wat je nodig hebt.

Top 8 voedingsmiddelen bij verkoudheid

  1. Kippensoep
  2. Fruit (met name citrusvruchten)
  3. Broccoli
  4. Spinazie
  5. Wortels
  6. Haver
  7. Yoghurt
  8. Honing

Van pittig eten gaat je neus lopen. Je gaat meer snotteren en dat helpt je luchtwegen schoon te maken.

Comfort food tijdens het griepseizoen

Lekker bakken, uitgebreid koken en het binnen extra gezellig maken. Het najaar is echt weer begonnen. Maar daarmee is ook het griepseizoen weer terug van weg geweest. En dan snak je echt niet alleen naar een kopje thee, slappe bouillon of fruit. Want wie zich iets beter voelt heeft waarschijnlijk behoefte aan gezond, comfort food. Maar dat betekent niet dat dat niet ook lekker kan zijn!

Je hebt waarschijnlijk van je moeder geleerd dat soep, en dan vooral kippensoep haast magisch werkt tegen griep. En dat was geen leugen. Hete soep is namelijk lekker voor je verstopte neus en als je last hebt van een nare hoest. Kippensoep heeft zelfs een ontstekingsremmende werking en helpt tegen slijmvorming. Ook (licht)pittige ingrediënten zoals gember en peper helpen om je sneller beter te voelen. Zo helpt gember bij de spijsvertering, kalmeert het je maag en helpt het bij een zere keel. Ook ga je van pittig eten natuurlijk meer zweten en dat helpt dan weer om de griep er sneller ‘uit te zweten’.

Ooit gehoord van knoflook als wondermiddeltje bij griep? Knoflook heeft imuunversterkende eigenschappen en helpt bij luchtweginfecties. Vergeet natuurlijk ook het fruit niet! Je krijgt trouwens niet alleen van citrusvruchten je dagelijkse portie vitamines binnen.

Tips van huisarts Rick van den Doel

Huisarts Rick zegt: “Rust is belangrijk. Je lichaam heeft energie nodig om beter te worden, dus geef het voldoende tijd om uit te rusten.” Daarnaast is het belangrijk om goed te blijven drinken en je omgeving vochtig te houden. Dit kun je doen door bijvoorbeeld een luchtbevochtiger te gebruiken of regelmatig een bak met water op de verwarming te zetten.

Wil je meer tips tegen verkoudheid? Wil je meer weten of advies wat je zelf kan doen? In de ZelfZorgWijzer-app kun je direct je vragen stellen aan een verpleegkundige.

Vitamine C: Feiten en fabels

Het nemen van extra vitamine C of het nu is in tabletvorm of via een glas sinaasappelsap staat hoog op het lijstje van wat mensen denken wat helpt bij een verkoudheid. Daar zit een kern van waarheid in want vitamine C heeft een rol in je afweersysteem. Maar dat extra vitamine C een verkoudheid kan voorkomen, is nooit door wetenschappelijk onderzoek bewezen. Het enige wat blijkt uit onderzoek is dat veel vitamine C een verkoudheid hooguit met een halve dag kan bekorten. Andersom kan een langdurig tekort aan vitamine C je weerstand wel verminderen. Maar vitamine C is nou niet een vitamine waarvan je snel een tekort oploopt. Vitamine C zit vooral in groenten en fruit. Als je dat elke dag eet, krijg je al snel genoeg vitamine C binnen. Heb je niet zo’n trek als je verkouden bent, maak dan een soep met veel groenten of neem een groente en/of fruit smoothie, zo krijg je op een dag met weinig eetlust toch je vitamine C binnen.

Kippensoep: Meer dan een placebo?

Als je eenmaal een virus te pakken hebt dan is er met speciale voeding weinig aan te doen om de verkoudheid echt te bekorten. Al is er wel iets te zeggen voor kippensoep. Een professor aan de universiteit van Nebraska heeft al in 2000 gepubliceerd over zijn onderzoek naar de vraag waarom kippensoep in zoveel culturen de naam heeft te helpen bij een verkoudheid. Hij heeft onderzocht of kippensoep anti-inflammatoire stoffen bevat: stoffen die ons immuunsysteem kunnen helpen om met verkoudheid en griep af te rekenen. Alleen kippenbouillon bevatte die stoffen niet, maar soep die behalve kip ook ui, zoete aardappel, pastinaak, knolletjes, wortels, bleekselderij, peterselie, zout en peper bleek wel een effect te hebben. Hij concludeert daaruit dat kippensoep mogelijk zogenoemde anti-inflammatoire werking heeft. Maar kippensoep zorgt natuurlijk ook gewoon ervoor dat je voldoende vocht en wat zout binnenkrijgt. En vergeet niet wat voor een weldaad een kop lekkere warme soep kan zijn als je sniffend en snotterend op de bank zit. Dus of het nu baat of niet, schaden doet het in elk geval niet.

Kies onbewerkt voedsel

Het belangrijkste als je verkouden bent is dat je iets eet en drinkt, want alleen op die manier krijg je de voedingsstoffen binnen die je nodig hebt. Je lichaam heeft elk dag weer een grote variatie aan voedingsstoffen nodig om te blijven functioneren. Sommige voedingsmiddelen zijn daarbij gunstiger voor het immuunsysteem dan andere. Het beste kan je kiezen voor voedingsmiddelen die zoveel mogelijk potentieel ontstekingsremmende (anti-inflammatoire) stoffen zoals vitamines en antioxidanten bevatten. Denk daarbij aan onbewerkte voedingsmiddelen zoals groenten, fruit, noten, olijfolie en vette vis.

Als je vooral onbewerkte voeding eet, krijg je een optimale mix van alle voedingsstoffen binnen. Sterk bewerkte producten zijn juist ongunstig. Sterk bewerkt zijn voedingsmiddelen zoals gefrituurd voedsel, frisdrank, geraffineerde granen en bewerkt vlees. Dat zijn juist inflammatoire voedingsmiddelen die ontstekingen in je lichaam juist uitlokken. Sterk bewerkte voeding herken je aan lange ingrediëntenlijsten en een zeer lange houdbaarheid. Voedingsmiddelen als zakjes soep, kant-en-klare aardappelsalades en frikandellen hebben nog maar weinig met het oorspronkelijke product gemeen. Door de sterke bewerking zijn juist de belangrijke voedingsstoffen als vitamines en antioxidanten verloren gegaan. Voor een gezond immuunsysteem voegen die voedingsmiddelen weinig meer toe.

Verwen jezelf dus of laat je verwennen met lekkere zelfgemaakte maaltijden vol goede ingrediënten. En heb je niet zo’n trek: probeer toch te eten en kies voor iets wat gemakkelijk weg eet zoals een zelfgemaakte soep vol groenten (en oké kip), een pasta met een lekkere saus, een gevulde omelet of een stoofgerecht. En ziek verder goed uit.

Zet in op je weerstand

Zorg goed voor je weerstand, want niet alleen in de winter maar het hele jaar door, is je weerstand belangrijk. Je lichaam wordt continu blootgesteld aan ziektekiemen zoals bacteriën en virussen en schadelijke stoffen. Om je daar zoveel mogelijk tegen te beschermen wordt er goed samengewerkt in je lichaam door allerlei verdedigingsmechanismen. Samen noemen we dat je afweersysteem of immuunsysteem. Het is een ingenieus en sterk mechanisme. Een goed functionerend immuunsysteem kan zorgen voor een minder heftige en korter durende verkoudheid dan bij iemand met een minder goede weerstand. Heb je een goede weerstand dan word je ook niet zo snel ziek. En jij kunt je immuunsysteem een handje helpen bij de afweer door goed voor je weerstand te zorgen.

Wat kan je doen voor je weerstand?

Dat virussen zich van mens tot mens verplaatsen via ademvocht, handen, lichtknopjes en kranen weten we sinds de afgelopen jaren maar al te goed. Net zoals het covid-19 virus verplaatst ook een verkoudheidsvirus zich op die manier. Wil je een verkoudheid voorkomen dan kun je dus het beste maar zorgen dat je zo min mogelijk met het virus in aanraking komt. Let op met omhelzen en kussen van (verkouden) mensen, was regelmatig je handen en zit niet lange tijd met veel (verkouden) mensen in een kleine ruimte.

Behalve alle hygiënemaatregelen nemen, is het ook belangrijk om voldoende te slapen, genoeg water te drinken, voldoende te bewegen en rust in te plannen als je stress ervaart. En gezond te eten!

labels:

Zie ook: