Niemand zit te wachten op een litteken. Maar een keloïd litteken is extra vervelend, het geeft flink wat klachten en kan er ontsierend uitzien. Niet verwonderlijk dat je je afvraagt of je een keloïd litteken kunt verwijderen. Maar is dit zomaar mogelijk en wat zijn alternatieven?

Wat is wild vlees?

Wild vlees kan overal voorkomen: op alle plaatsen op de huid maar ook bij het oog, de mond of in de oksel. Een keloïd (meervoud keloïden) is een stug en verheven litteken dat buiten de grenzen groeit van de oorspronkelijke verwonding, en ook lange tijd blijft doorgroeien (woekeren). Je huid maakt dan overmatig littekenweefsel aan. Bij een keloïd litteken spreken we van een afwijkend litteken. Dat betekent dat dit type litteken zich op een andere manier ontwikkelt dan een normaal litteken.

Wanneer je geen last hebt van wild vlees, kun je het laten zitten. Verwijderen is alleen nodig indien je er vooral cosmetische problemen mee hebt. Soms is wild vlees ook pijnlijk, verwijderen is dan ook aan te raden.

Keloïd littekens

Een keloïd litteken kan bij elke vorm van huidbeschadiging ontstaan, zelfs bij slechts een hele kleine huidbeschadiging die je zelfs nauwelijks hebt opgemerkt, kan een keloïd litteken ontstaan. Denk aan sneetjes, insectenbeten of piercings. Keloïden op het borstbeen zijn hier een voorbeeld van. Ook kan een keloïd litteken direct ontstaan nadat je wond gesloten is. Maar soms ontstaat het pas na verloop van tijd. En een keloïd wordt zelden vanzelf weer normaal.

Een aantal omstandigheden of risicofactoren, kunnen er toe leiden dat bij jou de kans op het ontstaan van een keloïd litteken of een ander soort afwijkend litteken groter is:

  • De wond loopt niet gelijk met de huidlijnen: Een wond door een ongeluk loopt vaak tegen de huidrichting in, dit in tegenstelling tot een operatiewond. Een litteken dat niet gelijk loopt aan de bestaande huidlijnen wordt eerder afwijkend. Een medisch specialist probeert daarom altijd een operatiewond in een lijn met de huid te maken.
  • De plek van je litteken: Plekken op je lichaam waar spanning op het litteken staat, geven een verhoogd risico uit te groeien tot een afwijkend litteken.
  • Erfelijkheid: Genetische factoren spelen een rol bij het ontwikkelen van een afwijkend litteken.
  • Leeftijd: Op jonge leeftijd heb je meer kans op een afwijkend litteken. De jongere huid geneest weliswaar sneller, maar groeit ook harder.

Fibromen

Wild vlees wordt ook wel fibroom genoemd. Soms spreekt men van een steelwrat, maar het moet niet verward worden met de gewone wrat. Andere benamingen zijn ook wel skin tag of age spots. Wild vlees komt voornamelijk voor in het gezicht, onder de oksel, in de hals en in de liezen. Soms komen ze voor aan het oog (op het ooglid) of rond de mond. Wild vlees wordt ook bij wonden gezien.

Wanneer wild vlees spontaan ontstaat, is er vaak geen duidelijke oorzaak. Risicofactoren zijn:

  • Overgewicht: mensen met een hoog BMI ontwikkelen sneller wild vlees.
  • Hormonen spelen een rol bij het ontstaan van fibromen. Zo kunnen de fibromen opeens ontstaan na de menopauze. Maar ook tijdens de zwangerschap zie je de huiduitstulpingen vaker verschijnen en bovendien ook verergeren.
  • Leeftijd: kinderen hebben zelden last van wild vlees. Ook lijkt het erop dat de steelwratjes met de leeftijd toenemen.
  • Contact met kleding of metalen zoals bepaalde sieraden kunnen fibromen veroorzaken.
  • Erfelijke aanleg: bij sommige mensen blijft wild vlees terugkeren.

Hoe zien fibromen eruit?

Wild vlees kan gesteeld zijn, maar kan ook direct aan de huid vastzitten. Het lijkt op een soort wratje, bobbeltje of sliertje. Aanraken van wild vlees is pijnloos. Bij wonden ziet wild vlees eruit als een overmatig littekenweefsel. Dit is het in feite ook: het littekenweefsel groeit door buiten de wond om, maar kan ook in een wond groeien. Wild vlees bij wonden wordt ook wel keloïd genoemd. Dit wild vlees kan wel pijn doen.

Een dermatofibroom lijkt op een moedervlek, maar is minder sterk begrensd. Het heeft een licht pigment. Het is een verheven stukje huid dat aan de huid vastzit en te verschuiven is ten opzichte van de onderhuid. De oorzaak is vaak een klein wondje waarbij een sterke reactie van littekenweefsel optreedt. Het doet zelden pijn.

Wild vlees is vooral ontsierend, vooral wanneer deze zich in het gezicht of in de hals bevinden. Vaak komen deze fibromen ook met meerdere tegelijk voor. Alleen wanneer wild vlees door een wond is ontstaan kan het wild vlees ook pijnlijk zijn. Bij wild vlees dat ontstaan is zonder duidelijke oorzaak is er zelden sprake van pijn, maar uitgesloten is dit nooit.

Behandeling van wild vlees

Er zijn methoden om een keloïd litteken te laten verwijderen. Maar volledige verwijdering van dit litteken is lastig. Daarom kun je beter spreken over het behandelen van een keloid litteken. Behandelingen helpen om de grootte en zichtbaarheid van het litteken te verminderen.

Wil jij weten of je een grotere kans hebt op het ontstaan van een keloïd litteken?

Invasieve behandelingen

Een invasieve behandeling wil zeggen dat er een medische ingreep plaatsvindt in het lichaam zelf:

  • Stikstofbehandelingen (Cryotherapie): Bij stikstofbehandelingen worden keloïd littekens van binnenuit bevroren. De medische naam is cryotherapie. Tijdens deze ingreep wordt het keloïd verdoofd, waarna een holle naald door het litteken wordt gestoken. Het is de bedoeling dat het keloïd daarmee afvlakt.
  • Operatie: Een keloïd litteken kun je weghalen door het tijdens een operatie weg te snijden. Toch wordt er zelden gekozen voor deze operatie. Bij deze methode kiezen chirurgen ervoor om het litteken in te spuiten met een kleine hoeveelheid corticosteroïden. De injectievloeistof wordt direct in het keloïdweefsel toegediend. Dit kan een pijnlijke behandeling zijn en om de pijn wat te verzachten wordt de corticosteroïd vaak verdund in een verdovingsvloeistof (lidocaïne). Deze behandeling kan uitmonden in een langdurig traject.
  • Radiotherapie: Eén van de laatste middelen die een plastisch chirurg inzet bij zeer hardnekkige keloïden, is radiotherapie. Ofwel: bestraling. Hier zijn risico’s aan verbonden.

Niet-invasieve behandelingen

  • Druktherapie: Druktherapie wordt vaak voorgeschreven na brandwonden of operaties waarbij grote littekens ontstaan. Het is een intensieve en langdurige behandeling, waarbij drukverbanden of elastische kledingstukken worden ingezet. Druktherapie oefent constante druk uit op littekenweefsel, waardoor de bloedtoevoer wordt verminderd en de aanmaak van collageen onder controle blijft.
  • Siliconenpleisters: Een siliconenpleister plak je op je litteken. Door het litteken te bedekken met een siliconenpleister wordt het vochtverlies van je litteken genormaliseerd tot vrijwel hetzelfde niveau als de omliggende huid. Dit verbetert de hydratatie en herstelt de vochtbalans. In reactie daarop wordt het litteken soepeler, vlakker, minder rood en rustiger.

De focus ligt bij siliconenpleisters dus niet op het verwijderen, maar het voorkomen of behandelen van je keloïd litteken, waarbij het uitgangspunt is dat een keloïd litteken voorkomen altijd beter is dan behandelen. Daarom is het van belang om na wondsluiting meteen te beginnen met siliconenpleisters. Siliconenpleisters zijn een eenvoudige behandelmethode die je zelf thuis kunt toepassen. Een studie uitgevoerd in het VU Medisch Centrum in Amsterdam onderzocht 19 patiënten met keloïd littekens. Bij hen werd de behandeling met siliconenpleisters een lange periode gevolgd. Siliconenpleisters voor keloïden kunnen ook in combinatie met injecties met corticosteroïden (intralesionale TAC (40 mg/ml) injectie) worden ingezet.

Zelf wild vlees verwijderen

Een fibroom, een klein stukje wild vlees, wil men soms zelf verwijderen. Dit is in bepaalde gevallen mogelijk. Het zelf wegknippen van wild vlees is niet aan te raden. De kans op een infectie is groot. Ook wordt er wel eens gebruik gemaakt van een draadje waarmee het wild vlees wordt afgebonden. Deze manier van verwijderen is omslachtig en duurt lang.

Aanstippen van wild vlees kan door de huisarts gebeuren. Het aanstippen kan gedurende twee seconden wat pijn geven of daarna kan een branderig gevoel ontstaan. Dit is geheel afhankelijke van de locatie van het wild vlees en de eigen pijnbeleving. Voor het aanstippen wordt zilvernitraat gebruikt. De huisarts kan ook zilvernitraat (heksenstift) voorschrijven zodat het wild vlees zelf thuis aangestipt kan worden.

Soms kiest de huisarts ervoor om het wild vlees weg te knippen, vooral bij gesteelde exemplaren. Soms wordt dit eerst verdoofd. Daarna wordt de gesteelde fibroom afgeknipt. Er blijft een klein bloedend wondje over dat ontsmet wordt. Een fibroom kan ook weggebrand worden. Laat deze techniek ook over aan een deskundige. Een bezoek aan de huisarts wordt vergoed vanuit de basisverzekering en het is vaak zo gebeurd.

Fibromen of wild vlees aan het ooglid kunnen beter niet zelf aangestipt worden of weggeknipt worden. De kans op uitschieten is groot in de buurt van het kwetsbare oog. De huisarts kan hier beter mee aan de slag gaan. Een dermatofibroom kan operatief verwijderd worden maar hoeft meestal niet. Alleen bij pijnklachten wordt hiertoe gekozen.

Soms wordt een fibroom per ongeluk afgeschoren, vooral wanneer ze onder de oksel zitten en men zich daar scheert. Op zich kan het niet veel kwaad en doet het ook weinig pijn. Wel kan het wondje gaan bloeden. Belangrijk is dat het wondje goed ontsmet wordt en dat men in de gaten blijft houden of er geen ontsteking ontstaat aan het wondje.

Wild vlees (keloïd) bestralen

Keloïd kan in het ziekenhuis bestraald worden. Op deze manier wordt wild vlees dat ontstaan is door een wond verwijderd. Voorafgaande aan de bestraling wordt het te bestralen gebied afgetekend. Deze lijnen moeten blijven staan op de huid. Het omliggende gebied wordt afgedekt om bescherming te bieden tegen straling.

Met bestraling moet voorzichtig worden omgegaan: alleen dat wat nodig is dient bestraald te worden. Het bestralen duurt vrij kort: ongeveer één minuut. Meestal zijn er meerdere bestralingen nodig die niet allemaal in één keer gegeven worden maar verspreid over enkele dagen tot weken. Voor zover bekend heeft de bestraling geen bijwerkingen en raakt de patiënt niet radioactief.

Fibromen verwijderen door een huidtherapeut

Een huidtherapeut kan fibromen door middel van cryotherapie (kou) of coagulatietherapie (warmte) verwijderen. Soms kunnen ze ook geknipt worden wanneer er een duidelijk steeltje aan de fibroom zit. Afhankelijk van hoe het plekje eruit ziet en hoeveel plekjes het zijn zal een keuze gemaakt worden voor de beste behandelmethode.

Tijdens alle behandelmethoden kan een pijnsensatie ervaren worden, echter is deze van korte duur. Na de behandeling zal een klein korstje ontstaan op de plek waar de fibroom zat. Dit korstje zal uit zichzelf genezen.

Wanneer u gevoelig bent voor het krijgen van fibromen, is het wel mogelijk dat er weer nieuwe plekjes zullen ontstaan. Helaas kunt u zelf weinig doen aan het feit dat ze ontstaan. U kunt er wel voor zorgen dat ze zo snel mogelijk behandeld worden waardoor ze niet groter (en hierdoor eventueel meer cosmetisch storend) worden.

labels: #Ei #Vlees

Zie ook: