In Nederland worden jaarlijks 950.000 kalveren gehouden. Kalfsvlees komt van jonge runderen van maximaal 12 maanden oud. De slachthuizen importeren hiernaast 800.000 kalveren per jaar om te slachten. Er bestaan 2 soorten kalfsvlees: gangbaar kalfsvlees en rosé kalfsvlees.

Gerco en Berlien werken met zowel blankvlees- als rosékalveren op hun kalverhouderijen. Dat doen ze op twee verschillende locaties.

Verschillen in voeding

Het verschil in voeding beïnvloedt de kleur, smaak en structuur van het vlees. De blankvleeskalveren in de video zijn 10 weken oud en blijven tot ongeveer 27 weken bij Gerco en Berdien op de houderij. Gerco: “Mijn rosékalveren krijgen de eerste paar weken alleen melk, en daarna schakelen we over op ruwvoer, zoals muesli en stro.” De blankvleeskalveren zijn van Berlien, maar Gerco helpt haar. “Deze kalveren krijgen hoofdzakelijk melk, aangevuld met ruwvoer. Beide typen kalveren worden met zorg grootgebracht.

  • Blanke vleeskalveren: Ze worden gevoed met magere melk en aangevuld met ruwvoer zoals snijmaïs. Het voer zorgt ervoor dat het ijzergehalte in het bloed laag blijft. Het vlees is daardoor wit van kleur en heet daarom vaak blank kalfsvlees.
  • Rosé vleeskalveren: Rosé kalveren krijgen de eerste weken nog melk en daarna krachtvoer. De kalveren worden geslacht tussen de 8 en 12 maanden. Steeds meer rosé kalveren worden onder de acht maanden geslacht. Het vlees is rosé van kleur.

Huisvesting

Beide typen kalveren worden in moderne stallen gehouden, met voldoende daglicht en een goede ventilatie. Een dier dat gezond is, voelt zich prettig in de groep. Het eet, drinkt en groeit goed.

In het kwaliteitssysteem Vitaal Kalf staan de specifieke voorschriften voor de huisvesting, zoals afmetingen van de stal, de temperatuur, daglicht, e.a.. Vloeren moeten ruw zijn. Zo hebben kalveren grip.

De eerste twee weken van hun leven brengen de kalfjes door in volledige afzondering, in een eenlingbox of een kalveriglo. Als de kalfjes twee weken oud zijn, worden ze opgehaald voor transport naar de kalvermesterijen. Eenmaal op het kalverbedrijf staan de kalfjes nog zo’n zes weken in hun eentje opgesloten. Vanaf de leeftijd van acht weken is de kalvermester verplicht om ze in groepen te houden. In deze huisvesting kunnen jonge kalveren elkaar ook zien en aanraken.

Kalveren tot 8 weken mag u houden in eenlingboxen. Kalveren ouder dan 8 weken moet u in een stal houden. Elk kalf heeft een minimale vloeroppervlakte. Voor kalveren minder dan 150 kilogram is dit van 1,5 m2 per kalf. Voor kalveren van 150 tot 220 kilogram is dit 1,7 m2 per kalf.

De vloer heeft een stevige, vlakke en stabiele oppervlakte, die comfortabel en droog is. Voor kalveren jonger dan 2 weken ligt er goed strooisel. De ligruimte voor kalveren heeft ingestrooid materiaal, een kunststof mat, een houten lattenrooster of een rubberen toplaag. Minimale oppervlakte. Voor kalveren tot 3 maanden geldt een oppervlakte van 0,5 m2 per kalf. Voor kalveren vanaf 3 maanden geldt 0,7 m2 per kalf.

Houdt u kalveren in een stal met ligboxen? De wanden zijn zo gemaakt dat de kalveren elkaar kunnen zien en aanraken. De lengte is tenminste 1,1 keer de lichaamslengte van het kalf. In de stal moet voldoende dag- en kunstlicht zijn, en het licht moet gelijkmatig verdeeld zijn.

Het is belangrijk te weten dat kalveren die tijdens het transport regelmatig elektrolyten (zouten) krijgen toegediend, minder last van uitdroging hebben. De meeste kalveren komen niet buiten. In de groepshuisvesting hebben ze beperkte ruimte en beperkte mogelijkheden voor beweging.

Verzorging en gezondheid

Berlien: “Blankvleeskalveren krijgen 2 keer per dag melk en ruwvoer. Tijdens het melk voeren let ik goed op hoe de kalveren drinken en hoe ze zich gedragen.” Kalverhouders doen dagelijks hun controles in de stallen, en zien of de dieren er goed bij staan. SBK werkt samen met de melkveehouderij aan een hogere diergezondheidsstatus van de kalveren bestemd voor de kalverhouderij.

Omdat een pasgeboren zoogdier nog geen eigen afweer heeft, is het erg belangrijk dat het moedermelk kan drinken. Met name de eerste moedermelk, de biest, bevat veel afweerstoffen. Kalveren die direct na hun geboorte gescheiden worden van hun moeder, zijn voor de biest - en de voedingen die daarop volgen - volledig afhankelijk van de zorg van de melkveehouder.

Pasgeboren kalveren krijgen zo snel mogelijk en in elk geval binnen 6 uur na de bevalling koebiest te drinken. Wanneer het buiten warm is of het dier ziek is, dan moet er voor de kalveren permanent vers water aanwezig zijn. Alle kalveren krijgen tenminste 2 keer per dag voer. Kalveren krijgen voldoende ijzerrijk voer, zodat het hemoglobinegehalte van kalveren gemiddeld minimaal 4,5 mmol is. Daarnaast krijgen kalveren vanaf 2 weken vezelhoudend voer.

U moet zelf de gezondheid van de kalveren in de gaten houden. Controleer daarom de kalveren die in de stal staan minimaal 2 keer per dag. Veel diergeneeskundige handelingen moeten door de dierenarts gebeuren. U mag zelf ook een aantal handelingen bij kalveren verrichten zonder een dierenarts. U mag uw kalveren tot 2 maanden zelf onthoornen met een elektrische of hete luchtmethode en kalveren vanaf 6 maanden met een draadzaag. Het is niet toegestaan om staarten van kalveren te couperen of testikels te castreren met elastiek.

Kalverhouders werken met een vaste dierenarts en met een jaarlijks bedrijfsgezondheidsplan. Inzet van diergeneesmiddelen wordt nauwgezet geregistreerd: het middel, de datum van toediening en de reden. Diergeneesmiddelen moeten op basis van strikte wachttijden sowieso zijn uitgewerkt vóór het dier het bedrijf verlaat, zodat residuen daarvan niet meer in het vlees kunnen zitten.

Regelgeving en controle

De EU heeft vastgelegd dat kalveren voor hun gezondheid en welzijn een minimum hoeveelheid ruwvoer en voldoende ijzer moeten krijgen om het hemoglobinehalte in het bloed op niveau te hebben en te houden. Het mag niet lager zijn dan gemiddeld 4,5 mmol/l.

U mag uw kalveren niet muilkorven of aanbinden. Dit mag alleen tijdens het voeren van (kunst)melk. Dan mag u uw kalveren maximaal een uur lang aanbinden. U moet het verbindingsmiddel dan regelmatig inspecteren en zo nodig bijstellen. Het kalf mag door het verbindingsmiddel geen pijn lijden.

De regels over de ruimte die vleeskalveren minimaal moeten hebben, staan in het Kalverenbesluit.

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) controleert of u zich houdt aan de welzijnsregels voor kalveren. Blijkt bij controle dit niet zo is? Dan krijgt u een proces-verbaal of een korting op de inkomenssteun.

Stalboekje Vleeskalveren

Voor melkvee, pluimvee en varkens waren ze er al: stalboekjes met handvatten om met natuurlijke middelen de gezondheid en de weerstand te bevorderen. Nu is er ook een uitgave gericht op vleeskalveren. In het Stalboekje Vleeskalveren 2015 is een handboek voor natuurlijke diergezondheidszorg door middel van kruiden en andere natuurproducten.

Het is samengesteld in opdracht van het Ministerie van Economische zaken ten behoeve van kennisverspreiding en bewustwording van mogelijkheden voor het verminderen van gebruik van antibiotica in de kalverhouderij.

Middelen en managementtips

In hoofdstuk 1 maakt de lezer kennis met natuurproducten in het algemeen en het werken daarmee. Hoofdstuk 2 gaat in op de inzet van natuurproducten voor ziektes en uiteenlopende stadia. Denk bij dat laatste aan pasgeboren, witvlees of juist rosé-kalveren. Bij aandoeningen kan gedacht worden aan milde/beginnende diarree.

Ter preventie of ondersteuning kan eikenbast, tormentil of thee -producten die looistoffen bevatten- worden aangeboden. Of denk aan kruiden als knoflook en kaneel. In het stalboekje worden per situatie/aandoening/ziekte ook managementtips gegeven, denk aan: veel stro geven, voeding optimaliseren, olie door het voer en klimaat optimaliseren bij borst- en buikvliesontsteking.

labels: #Vlees

Zie ook: