Gezond eten is cruciaal, vooral wanneer je kanker hebt, om ervoor te zorgen dat je zo fit mogelijk blijft. Net zoals gezonde voeding de kans op kanker kan verkleinen. Een belangrijk aspect hiervan is het vermijden van aangebrand eten, omdat dit kankerverwekkende stoffen bevat.

De Risico's van Aangebrand Eten

In alle verbrande en verkoolde voeding worden kankerverwekkende stoffen gevonden, die het risico op met name darmkanker kunnen verhogen. Daarom is het goed om zo veel mogelijk verbrand en verkoold eten te vermijden. Sinds februari is het Voedingscentrum een campagne gestart om mensen ervan te doordringen dat goudgeel het nieuwe bruin is.

Eiwitten in vlees, vis, gevogelte en andere eiwitrijke voedingsmiddelen kunnen bij hoge temperaturen (400 graden of hoger) veranderen in potentieel kankerverwekkende stoffen: de zogenoemde heterocyclische amines (HCA’s). Dit gebeurt met name wanneer de producten langdurig op hoge temperaturen worden gebakken en donker kleuren, zoals bij het bakken van vlees. Ook wanneer er contact is met directe vlammen, zoals van de barbecue, ontstaan deze stoffen. De HCA’s ontstaan met name in de donkere plekken aan de buitenkant van het voedingsmiddel en kunnen dus wel gemakkelijk weggesneden worden.

In zetmeelrijke producten zoals aardappelen, brood, rijst en bloem kan bij temperaturen van 120 graden of hoger acrylamide ontstaan. Acrylamide komt met name voor in chips, friet en gefrituurde snacks. Daarna komt de stof ook los door roosteren, grillen of bakken. Van acrylamide is bekend dat het een kankerverwekkende stof is. Mensen die dus veel gefrituurd voedsel eten lopen een hoger risico, en dat geldt ook voor liefhebbers van donker geroosterd brood.

Polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s) zijn chemische verbindingen die allemaal in meer of mindere mate kankerverwekkend zijn. PAK’s ontstaan door een onvolledige verbranding van bijvoorbeeld voedsel. Voedingsmiddelen die verbrand of verkoold zijn (zoals van de barbecue) bevatten veel van deze PAK’s. Maar ook gerookte vis, vlees en vleeswaren kunnen deze kankerverwekkende stoffen bevatten.

Tips om Aangebrand Eten te Vermijden

Het is niet nodig om rauw te gaan eten, en bovendien kleven aan rauw voedsel weer andere gezondheidsrisico’s. Zorg simpelweg dat vlees niet aanbrandt, door erbij te blijven, de temperatuur in de gaten te houden (bijvoorbeeld door een kernthermometer te gebruiken), eventueel aluminiumfolie te gebruiken om het vlees in te verpakken als het bruin genoeg is, en het vlees vaak te keren. Is er toch iets aangebrand, snij dan het zwarte korstje met de schadelijke HCA’s en PAK’s weg. Frituren is op zich ook prima, maar zorg dat de frietjes niet te doorbakken zijn: goudgeel is het nieuwe bruin. Bij technieken als stomen of koken kan er weinig misgaan.

Andere Voedingstips voor Kankerpreventie

Naast het vermijden van aangebrand eten, zijn er andere voedingsrichtlijnen die kunnen helpen bij de preventie van kanker:

  • Eet dagelijks voldoende groente, fruit, volkoren graanproducten en melk(producten).
  • Eet niet meer dan 500 gram vlees per week, inclusief vleeswaren.
  • Beperk de inname van rood vlees (rund, varken, schaap, paard) tot maximaal 300 gram per week.
  • Vermijd bewerkt vlees zo veel mogelijk.
  • Wees matig met alcohol. Je kunt het dus beter helemaal niet drinken. Het maakt overigens ook niet uit of je wijn, bier of bijvoorbeeld whisky drinkt.
  • Zorg voor voldoende vezels in je dieet.

Minder rood vlees en geen bewerkt vlees eten, verkleint de kans op het krijgen van kanker. Ook het eten van veel voedingsvezels en volkorenproducten verkleint de kans op het krijgen van kanker. Uit meerdere onderzoeken blijkt dat een vegetarisch eetpatroon de kans op het krijgen van chronische ziekten waaronder sommige kankersoorten verkleint. Het is echter niet duidelijk of dit door de voeding alleen komt.

Het Belang van een Gevarieerd Dieet

De kans op sommige vormen van kanker kan verkleind worden door gevarieerd te eten, voldoende vezels binnen te krijgen, door voldoende groente en fruit te eten, matig te zijn met alcohol en bewerkt vlees, en geen voedsel met zwarte randjes of korstjes te eten, zoals aangebrand vlees of te donker gefrituurd voedsel. Maar het is nog lang niet allemaal duidelijk welke stoffen uit de voeding een rol spelen en wat ze precies doen.

In het algemeen geldt dat gezond en gevarieerd eten belangrijk is om het risico op het ontstaan van kanker te verkleinen. Duidelijk is dat groente en fruit een positieve rol spelen, terwijl alcohol, overgewicht, rood vlees, vleeswaren en aangebrand eten een negatieve invloed hebben.

Het algemene advies bij vlees is om niet meer dan 500 gram vlees per week te eten, rood en wit vlees af te wisselen met plantaardige eiwitbronnen, zoals peulvruchten en noten. Neem geen alcohol.

Rood en Bewerkt Vlees: Een Verhoogd Risico

Het eten van veel rood en met name bewerkt vlees zoals vleeswaren wordt in verband gebracht met beroerte, diabetes type 2 en kanker. De Gezondheidsraad geeft aan dat een hoge consumptie (100 tot 120 gram per dag) van rood vlees (zowel bewerkt als onbewerkt) samenhangt met een 10% hoger risico op darmkanker en 20% hoger risico op longkanker.

Een hoge consumptie (meer dan 50 gram per dag) van bewerkt vlees (zowel rood als wit) hangt samen met een 15% hoger risico op darmkanker. Het verband met darmkanker is bij bewerkt vlees sterker dan bij totaal rood vlees.

Voedingsadvies bij Kanker

Voeding kan kanker niet genezen, maar het kan de behandeling wel ondersteunen. Specifieke voedingsadviezen zijn nodig wanneer er sprake is van ondervoeding of bijvoorbeeld bij slik- en kauwproblemen. Een oncologisch diëtist wordt dan bij de behandeling betrokken. Heb je kanker? Dan krijg je vanuit je zorgverzekering voor een aantal uur een diëtist vergoed.

Door bewuste keuzes te maken en aangebrand eten te vermijden, kun je een belangrijke stap zetten in de preventie van kanker en het bevorderen van je algehele gezondheid.

labels:

Zie ook: