De categorie fruitbieren omvat een breed scala aan bieren, waarbij fruit de basis vormt. De bekendste is wellicht de Belgische kriek, maar er zijn inmiddels ook veel verschillende fruitbieren op basis van donker-, blond- of witbier.
Wat is Fruitbier?
Fruitbier is een bierstijl waarbij er fruit of vruchtensap wordt toegevoegd aan het bier tijdens het brouwproces. Hierdoor ontstaat er een bier met een fruitige smaak en aroma. Fruitbieren zijn er in verschillende varianten, van zoet tot zuur en van licht tot zwaar. Meestal is fruitbier een mengeling van witbier met vruchtensap, zoals rosébier of de exotische bieren van Mongozo. Het kan ook een (zwaar) blond met fruit zijn, of zelfs Vlaams roodbruin met fruit. In elk geval speelt fruit een hoofdrol.
Fruitbieren hebben een aangename zoet-zurige, frisse smaak, waarin het gebruikte fruit of vruchten extract duidelijk herkenbaar is. Bij traditionele bieren wordt aan het einde van het brouwproces, vlak voor het gisten, fruit toegevoegd, waarbij de suikers van de vruchten volledig worden vergist. Hier worden steenvruchten, zoals kersen en perziken voor gebruikt, maar ook appels, bananen en aardbeien kunnen worden toegevoegd. In moderne brouwerijen wordt vaak alleen sap toegevoegd aan het bier: vruchtensappen, vruchtencoulis of vruchtenextracten. De meeste fruitbieren hebben een alcoholpercentage van tussen 2.5 en 5.5% vol.
Het brouwproces van fruitbier is vaak tijdrovend en arbeidsintensief, omdat het fruit moet worden geplukt, schoongemaakt en verwerkt voordat het aan het bier kan worden toegevoegd.
Kriek: Een Traditioneel Fruitbier
Kriek dankt zijn naam aan de zure kersen waarmee het bier traditioneel gebrouwen wordt. Van oudsher wordt kriek gemaakt van lambiek, dat samen met de kersen zo’n tien maanden rijpt in eikenhouten vaten. Het biertype komt uit België en wordt gebrouwen op basis van spontane gisting. Dit betekent dat het bier gist met behulp van wilde gist en dat er door de brouwers geen gist aan het bier wordt toegevoegd.
Oude kriek is een traditionele bereidingswijze die gekenmerkt wordt door het mengen van een gerijpte kriekenlambiek met een jonge lambiek die slechts kort gerijpt heeft. Hierdoor vindt een gistingsproces plaats in de fles. Omdat er bij dit gistingsproces koolzuurgas vrijkomt, wordt oude kriek van oudsher gebotteld in champagneflessen. Alleen deze flessen waren namelijk bestand tegen de druk van het koolzuur. Deze specifieke variant wordt sinds 1997 door de Europese Commissie erkend als traditionele specialiteit. Oude kriek herken je daardoor nog altijd aan de 75 cl fles met champagnekurk.
Omdat de naam kriek beschermd wordt door de Europese Commissie, kun je ervan uit gaan dat een bier dat kriek heet tenminste is gebrouwen met behulp van kriekensap en lambiek. Is dit niet het geval, dan zal het bier een andere naam hebben, zoals rosébier.
Moderne Interpretaties van Fruitbier
Doordat fruitbieren na de Tweede Wereldoorlog steeds populairder zijn geworden, zijn er tegenwoordig ook fruitbieren verkrijgbaar die op niet-traditionele wijze gebrouwen zijn. Bij deze bieren wordt bijvoorbeeld witbier of donker bier als basis gebruikt in plaats van lambiek en soms worden zoetstoffen en kleurstoffen aan het bier toegevoegd. Ook is de kriekkers zeker niet meer het enige fruit dat wordt gebruikt maar er zijn tegenwoordig ook bieren met de aardbei-, framboos-, mango- en perziksmaken.
Geschiedenis van Fruitbier
De geschiedenis van fruitbier gaat terug tot de middeleeuwen, toen bier een belangrijke bron van voedsel en drank was. Fruit werd toegevoegd aan bier om het langer houdbaar te maken en om de smaak te verbeteren. In België, een land met een rijke biercultuur, werden er al in de 19e eeuw fruitbieren gebrouwen. Later, in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw, begon fruitbier aan populariteit te winnen in Nederland en de rest van Europa.
Helemaal aan het begin van de biergeschiedenis brouwde men bier vooral op goed geluk. Het resultaat was over het algemeen weliswaar een fris drankje, maar ook enorm zuur. Om het geheel lekkerder te maken voegde men er allerlei kruiden en specerijen aan toe. Uit deze periode stamt bijvoorbeeld ook honingbier, dat nog altijd bestaat. Zo kwam er ook een moment waarop iemand dacht: waarom voeg ik niet gewoon een heleboel zoete kersen aan het zure bier toe? Deze vruchten losten vrolijk op en gaven hun suikers en smaak af aan de eerste lambic bieren. Tegenwoordig kennen we nog altijd de kersen-, framboos- en perzikbieren van onze zuiderburen, die lambic met deze vruchten op natuurlijke wijze aanzoeten.
Fruitbier Variaties
Er zijn veel verschillende fruitbieren verkrijgbaar, elk met hun eigen smaak en karakter. In België zijn de kriek (kersenbier) en frambozenbier bekende fruitbieren. In Nederland zijn er ook veel brouwerijen die fruitbier maken, zoals Jopen met de Malle Babbe, De Kromme Haring met de Mango Unchained en Brouwerij ‘t IJ met de IJwit met citrusvruchten. Naast traditionele fruitbieren worden er ook vaak experimentele fruitbieren gebrouwen met bijvoorbeeld passievrucht, ananas of grapefruit.
Foodpairing met Fruitbier
Fruitbieren kunnen goed gecombineerd worden met verschillende gerechten. Zo passen kriekbieren goed bij wildgerechten, zoals eend en hert, en kunnen frambozenbieren lekker zijn bij cheesecake en chocoladedesserts. Ook bij zomerse salades en gegrilde kip kan een fruitbier een goede keuze zijn. Bij het kiezen van een gerecht is het wel belangrijk om rekening te houden met de zoetheid en zuurgraad van het fruitbier, om te voorkomen dat het gerecht en de drank elkaar niet versterken.
Voorbeelden van Fruitbieren
- Delirium Red: Een roodkleurig fruitbier met roodfruitsmaken en een stevige "bite".
- Alchemik Oh!: Een bier met smaken van bramen, pruimen en vanille, met een vleugje kaneel, kardemom en gember.
- Lindemans Kriek: Een zachte en zoetige kriek, ideaal bij chocolademousse of kersensorbet.
- Rodenbach FruitAge: Verrijkt met 100% natuurlijk kersensap, een fris, licht zoetzuur bier met een laag alcoholgehalte.
- Kasteel Rouge: Een blend van Kasteel Donker en kersenlikeur, met de volle smaak van zongerijpte kersen.
- Leffe Ruby: Een fruitbier met een fraaie rode kleur en aroma's van hout en rood fruit.
Of je nu zin hebt in (oude) kriek, een verfrissend rosébier of een ander fruitbier, er is gegarandeerd iets lekkers te vinden. Durf anders te drinken en ontdek de veelzijdigheid van fruitbier!
labels:
