Aardappelen zijn een veelzijdige en geliefde basis in de Nederlandse keuken. Of je ze nu kookt, bakt, stampt of pureert, de mogelijkheden zijn eindeloos. Maar hoe kook je aardappelen nu precies goed, en hoe lang duurt dat? In dit artikel leggen we je alles uit over het koken van aardappelen, met speciale aandacht voor het koken met de schil.

Waarom aardappelen met schil koken?

Onze eerste tip voor het koken van aardappelen: kook ze gewoon in de schil! Verder is aardappelen koken eigenlijk vrij simpel. Bovendien: is er iemand die aardappelen schillen géén rotwerkje vindt?

Niet per se, de schil bevat vezels en voedingsstoffen en kan meegekookt worden. Boen de aardappelen wel goed schoon van tevoren.

Aardappelen voorbereiden:

Plaats de schone aardappelen in een pot en bedek ze met koud water. Vergeet ook geen zout toe te voegen aan het water: dat doet wonderen voor de smaak van je aardappelen.

  • Reken voor volwassenen op ongeveer 200 gram aardappels per persoon.
  • Schil de aardappels. Of boen ze schoon, zodat je ze in de schil kunt koken.
  • Snijd ze (indien nodig) in gelijke parten. Tip: om zoveel mogelijk vitamines te behouden, is het 't beste om zo min mogelijk te snijden.
  • Tip: zijn je aardappels of aardappelparten verschillend van grootte? Zorg dat alle aardappelstukken ongeveer even groot zijn. Dan garen ze even snel.

Hoe lang moeten aardappelen koken?

Hoelang aardappels moeten koken, is heel verschillend. Dat is namelijk afhankelijk van de grootte van de aardappel (sommige aardappels zijn zo groot als je hand, andere klein als een spruitje) en van wat je met de aardappels wil doen.

Aardappelen koken: Breng de aardappels met water en deksel op de pan aan de kook.

  • aardappelen in zijn geheel moeten over het algemeen 18 tot 20 minuten koken voor ze gaar zijn.
  • aardappel in stukken kook je zo'n 10-15 minuten.
  • Kruimige aardappelen zijn in 15-20 minuten gaar.
  • Extra kruimige aardappels (lekker voor stamppot en puree) kook je in zo'n 10 minuten gaar.

Doe je de aardappelen in zijn geheel in het water (zonder ze door te snijden)? Dan moeten de aardappelen 18 tot 20 minuutjes koken. Als je de aardappelen in kleinere stukken snijdt, duurt ongeveer 10 tot 15 minuten tot de aardappelen gaar zijn. Extra kruimige aardappelen hoeven maar 10 minuten te koken. Deze zijn erg geschikt voor aardappelpuree, soep of stamppot.

Hoe weet je of de aardappels gaar zijn?

De ene aardappel is de andere niet. Check ze daarom zelf goed tijdens het koken. Prik erin met je vork. Glijdt ‘ie er goed in? De aardappels zijn nu klaar om te verwerken in je gerecht.

Prik met een vork of mes in de aardappel.

  • Gaat dit makkelijk? dan zijn de aardappels klaar.
  • Gaat dit moeizaam? Doe er dan een minuutje op de wekker bij en prik weer.

Zijn de aardappels naar jouw idee gaar? Giet ze af en laat een minuut of 5 uitwasemen voor je ze serveert.

Verschillende soorten aardappelen en hun kooktijden

Er zijn verschillende soorten aardappelen, elk met hun eigen textuur en kookeigenschappen. Hieronder een overzicht:

Vastkokende aardappelen

Vastkokende aardappelrassen, zoals Accent, Nicola, Charlotte, Rosa, Désirée, Eersteling en Opperdoeser Ronde blijven hun vaste structuur behouden na het koken, waardoor ze goed te gebruiken zijn in (lauwwarme) salades. Daarnaast kan je er een heerlijke ovenschotel mee maken, omdat ze lekker stevig blijven. Ook zijn ze lekker om te bakken, maar ‘gewoon’ gekookt zijn ze ook een fijne aanvulling op je maaltijd. Aardappelen koken is makkelijk. Voor vastkokende en vrij vastkokende aardappelen zet je ze net onder water. Afhankelijk van de grootte van je aardappelen, zijn deze aardappelen in ongeveer 20 minuten zachtjes koken gaar. Om er zeker van te zijn dat je aardappelen gaar zijn, prik je erin met een vork. Voel je geen weerstand, dan zijn de aardappelen gaar en perfect gekookt.

Kruimige aardappelen

Het koken van kruimige aardappelen vraagt wat meer aandacht. Een kruimige aardappel is wat brozer van structuur en valt iets makkelijker uit elkaar na het koken. Voorbeelden van kruimige aardappelen zijn de rassen Bildtstar, Bintje, Doré, Mozart, Rode Pipo en Santé. Door de wat luchtigere structuur zijn deze rassen ook erg geschikt om friet van te maken. Ook doen ze het goed als puree en als gepofte aardappel.

Kijk ook bij kruimige aardappelen goed naar de grootte van de aardappelen. Zet ze half onder water en kook ze 15-20 minuten. Check met een vork of scherp mes na 15 minuten of ze bijna gaar zijn. Zo niet, laat ze steeds een minuut extra koken. Giet ze net voordat ze gaar zijn af en laat ze nagaren en uitdampen, met het deksel schuin op de pan, op een vlamverdeler of warmhoudplaatje. Schud kruimige aardappelen voor het serveren goed op, dan worden ze nog kruimiger. Wanneer je kruimige aardappelen te lang laat koken, vallen ze steeds meer uit elkaar en worden ze papperig.

Extra kruimige aardappelen

Wanneer je een aardappelpuree wilt maken, een soufflé, een lekkere stamppot of een bindmiddel voor in de soep, zijn extra kruimige aardappelen het meest geschikt. Deze vallen na het koken volledig uit elkaar, waardoor deze alleen een zachte bereiding kunnen hebben. Het koken van extra kruimige aardappelen (ook wel afkokers genoemd) is een delicaat klusje. Dit type aardappel kook je net als kruimige aardappelen half onder water. Ze hoeven maar 10 minuten zachtjes te koken en niet langer. Daarna giet je ze af en laat je de afkokers (de aardappelen dus) nog 10 minuten, afgedekt met een schone theedoek en van het vuur af in de pan, rusten. Je hoeft de pan nu alleen maar te schudden om de aardappelen tot kruim te krijgen. Nu zijn ze klaar om te gebruiken in je stamppot of hutspot!

Zoete aardappels

Zoete aardappels koken duurt 10 tot 20 minuten, afhankelijk van de grootte. Dat is iets langer dan een normale aardappel.

  • Zoete-aardappel in grote stukken kook je in 15 tot 20 minuten gaar
  • Zoete-aardappel in kleine blokjes kook in 10 tot 15 minuten gaar

Dit werkt hetzelfde voor een zoete-aardappel als voor een Hollandse pieper: prik erin met een vork of mes.

Nieuwe aardappelen

De eerste nieuwe aardappelen van het jaar (nieuwe oogst) worden ook wel primeur aardappels genoemd. Ze zijn slechts een korte periode verkrijgbaar. De vroegste Primeur aardappelen worden gepoot in februari en worden afgedekt, zodat ze in de grond warmer blijven. Door de vroege oogst zijn nog niet alle suikers in de aardappelen in zetmeel omgezet. Hierdoor zijn de nieuwe aardappelen vaak kleiner van stuk en hebben een hele dunne schil. Doordat de schil erg dun is, zijn ze moeilijk te schillen. Vandaar dat nieuwe aardappelen vaak alleen schoonmaakt hoeven te worden en ze met schil gegeten worden.

Koken: Nieuwe aardappelen hoeven niet geschild te worden. Boen ze schoon en spoel ze af met stromend koud water. Snij ze in partjes en doe ze in een pan, bestrooi ze eventueel met zout en zet ze half onder water. Breng het water met deksel op de pan aan de kook en draai het vuur laag. Kook de aardappelen zachtjes gaar in ca.

Tips voor het koken van aardappelen

  • Verhit nooit warm water uit de kraan - metalen lossen in warm water sneller op dan in koud water, dus het is nooit uit te sluiten dat er bijvoorbeeld koper en lood in het warme water uit je kraan zitten.
  • Voeg zout toe aan het water voor de smaak.
  • Voeg zout en lavas toe. Breng de aardappelen aan de kook en laat ze 6-8 minuten sudderen, afhankelijk van hun grootte. Zet het vuur uit en laat ze 5 minuten staan. Giet het water af.

Wat te serveren bij gekookte aardappelen?

Gekookte aardappelen zijn de basis van een lekkere stamppot, puree of AGV’tje. Bijvoorbeeld een heerlijke stamppot met boerenkool en rookworst. Of een gladde aardappelpuree met een gehaktbal. Zijn gekookte aardappelen niet aan jou besteed? Dan kun je ze natuurlijk altijd nog bakken.

Weet je niet zo goed welke aardappel je moet gebruiken? Vastkokende aardappels zijn lekker om te bakken, in salades, ovenschotels of roerbak.

Omdat aardappelen zo veelzijdig zijn, passen ze goed bij veel andere ingrediënten. Serveer ze direct of maak er iets lekkers van, bekijk bijvoorbeeld hier al mijn aardappelrecepten. Ze gaan goed samen met romige smaken zoals kaas of crème fraîche en kruidige ingrediënten zoals knoflook en rozemarijn. Voor een leuke twist kun je aardappelen roerbakken met paprika, ui en kruiden. Kortom, een ingrediënt dat zich aanpast aan bijna elke keuken!

Aardappels bewaren

Nieuwe aardappels zijn het lekkerst wanneer ze meteen gegeten worden, maar om ze te bewaren houden ze van een koele, vorstvrije, geventileerde en donkere omgeving. De nieuwe aardappels kunnen op die manier enkele weken buiten de koelkast bewaard worden. In de koelkast drogen aardappelen sneller uit. Bewaar ze ook weer niet te lang, want dan kunnen spruiten (uitlopers) ontstaan. Een aardappel is een levend product en door er ruw mee om te gaan kunnen blauwe plekken ontstaan. Geef aardappels de ruimte om te “ademen”.

Aardappelen bewaar je het beste op een koele, donkere plek. Ze zijn dan ongeveer een maand lang houdbaar, je begint het vanzelf te merken als ze zacht beginnen te worden. Je kunt aardappelen ook in de koelkast bewaren, maar dit is niet ideaal. Ook kun je aardappelen in de vriezer bewaren, maar bereid ze dan eerst. Kook, blancheer of bak de aardappelen, of maak er aardappelpuree van. Laat dit volledig afkoelen en vries dit in porties in. Je kunt dit 6 tot 12 maanden bewaren.

labels: #Koken

Zie ook: