Iedereen heeft wel eens last van een opgeblazen gevoel in de buik. Het is een onaangenaam gevoel dat vaak na de maaltijd ontstaat. Behoorlijk wat mensen hebben met enige regelmaat last van een opgezette buik, waardoor ze een opgeblazen en ongemakkelijk gevoel ervaren. Naast dat je de klacht kunt ervaren, kan je het over het algemeen ook zien aan je buik. De buik kan letterlijk bol gaan staan van een grote hoeveelheid lucht in de buik.

Wat is een Opgeblazen Buik?

Bij een opgeblazen buik is het maag-darmkanaal opgezwollen/opgezet door een verstoring van de spijsvertering of een hogere aanwezigheid van gas in het maag- en darmstelsel. Dat zorgt voor het opgeblazen gevoel in de buik. Je buik is dan erg vol, bijna alsof je zwanger bent.

Er is een bepaalde hoeveelheid gas aanwezig in de maag en darmen, maar als gevolg van lucht die je inslikt of gasvorming door darmbacteriën, kan er soms meer gas in je maag- en darmstelsel aanwezig zijn dan normaliter het geval is. Daarom kan een opgezette buik gepaard gaan met winderigheid of boeren. Ook bij mensen die hyperventileren of last hebben van longemfyseem kan een opgeblazen buik eerder voorkomen.

Oorzaken van een Opgezette Buik

Er zijn verschillende oorzaken van een opgezette buik. Een opgezette buik is een veel voorkomende klacht die wordt veroorzaakt door de opbouw van de druk in de maag of buik. Een opgezette buik is zelden een teken van een ernstiger probleem. Een andere veelvoorkomende oorzaak van een opgezette buik is heel natuurlijk, namelijk gasvorming. Ieder mens maakt gas aan in zijn dikke darm en dit wordt geproduceerd door bacteriële gisting van koolhydraten.

De buik kan opzwellen doordat de darm in volume toeneemt door bijvoorbeeld een infectie of gasvorming. Er zijn veel verschillende oorzaken van een opgeblazen gevoel in de buik.

  • Zuivelproducten
  • Het niet goed verteren van vetten en zetmeel
  • Besmetting met Dientamoeba fragilis of Blastocystis hominis
  • Hoge spiegels van histamine in de darm

Ook spanning kan invloed hebben op je darmen. Dit kan bijvoorbeeld als je het druk hebt op je werk of een examen moet doen.

Voeding en een Opgezette Buik

Wat je eet heeft een behoorlijke invloed op je darmen.

  1. Suiker: Kan je buik flink laten opzwellen. Het is een voedingsbron voor gisten zoals Candida, die veel luchtvorming in de darmen veroorzaken.
  2. Granen en gluten: Staan bovenaan de lijst usual suspects als het gaat om darmklachten. Niet iedereen krijgt er last van, maar een grote groep mensen kan gluten niet goed verteren.
  3. Glutenvrije producten: In glutenvrij brood, crackers en andere kant-en-klaar-producten zitten namelijk vaak veel toevoegingen zoals suiker en aardappelzetmeel, die zelf ook weer een opgeblazen gevoel kunnen veroorzaken.
  4. Lactose (melksuiker): Is een bekende veroorzaker van klachten. Lang niet iedereen maakt genoeg lactase aan, het enzym dat lactose moet verteren.
  5. Fructose (vruchtensuiker): Net als het melksuiker lactose moet je het vruchtensuiker fructose goed kunnen verteren en opnemen.
  6. Bonen: Zijn notoire veroorzakers van lucht in de darmen.
  7. FODMAPs: Zijn suikers en vezels die door de darmflora kan worden gefermenteerd.
  8. Alcohol: Is niet erg gezond voor onze darmen. Eén glaasje per dag kan al leiden tot een opgeblazen gevoel.

Het eten van brood en andere zetmeelrijke producten is vaak de oorzaak van een opgezette buik of een opgeblazen gevoel. Lactose is een suiker dat voorkomt in melk en in melkproducten, en wordt ook wel melksuiker genoemd. Een intolerantie voor melksuiker veroorzaakt winderigheid, een opgezette buik en diarree. In Nederland kan 15% van de mensen het melksuiker niet afbreken.

Sommige voedingsmiddelen, zoals zuivel, tarwe, cafeïne, bepaalde groenten en fruit, sappen, alcohol, frisdrank met koolzuur of zoetstoffen en kauwgom kunnen de klachten verergeren. Het verschilt per persoon welke voedingsmiddelen klachten geven. Het aanpassen van het voedingspatroon kan al helpen om klachten te verminderen.

Symptomen van een Opgezette Buik

Er zijn vier belangrijke symptomen die gepaard gaan met een opgezette buik en geen van deze symptomen zijn bijzonder wenselijk.

Een opgezette buik is een vervelende sensatie die je kunt herkennen aan de volgende symptomen:

  • De buik is zichtbaar opgezwollen
  • Er kan een opgeblazen gevoel zijn, terwijl dat niet zichtbaar is
  • Een toename van gassen in de darmen, met als gevolg winderigheid
  • Soms is er sprake van misselijkheid of een verminderde eetlust

Andere symptomen van een opgezette buik kunnen zijn:

  • Misselijkheid
  • Buikpijn
  • Gerommel in de buik
  • Winderigheid of boeren
  • Verminderde eetlust
  • Duizeligheid

Prikkelbare Darm Syndroom (PDS)

Mensen met het Prikkelbare Darm Syndroom (PDS) of Irritable Bowel Syndrome (IBS) hebben vaak buikpijn en problemen met de stoelgang. Het is een chronische aandoening, zonder dat er zichtbare afwijkingen in de darm zijn te zien. Naar schatting heeft 5 tot 10 procent van de Nederlanders er last van. De klachten zijn heel vervelend. Veel mensen met PDS schamen zich ervoor of vinden het moeilijk om over hun probleem te praten.

Bij PDS maakt de darm te veel of juist te weinig bewegingen. Bij PDS is er mogelijk een verstoring in de communicatie tussen de hersenen en darmen ontstaan. Het lijkt erop dat de darmen te veel of te sterke signalen naar de hersenen sturen waarna de hersenen weer te veel en te sterke signalen naar de darmen sturen.

De darmwand moet stevig en niet beschadigd zijn om bacteriën en schadelijke stoffen tegen te houden. Door verschillende oorzaken kan de darmwand beschadigen en kunnen schadelijke stoffen ons lichaam binnendringen vanuit de darmholte, door de darmwand naar de bloedbaan. In onze darmen leven miljarden bacteriën. Dit noemen we ook wel het microbioom. Dit zijn alle micro-organismen die wij met ons meedragen.

Wat Kun Je Doen? Preventie en Behandeling

Er zijn verschillende dingen die je kunt doen om een opgeblazen of opgezwollen buik te voorkomen. Natuurlijk is voorkomen beter dan genezen.

Als de bovenstaande aanpassingen van je eetgedrag en levensstijl niet helpen, of als je denkt dat het opgeblazen gevoel een andere oorzaak heeft, kun je contact opnemen met de huisarts. Ook een diëtist kan helpen bij het voorkomen of behandelen van een opgeblazen (gevoel in de) buik. Zoek naar een diëtist bij jou in de buurt. Diëtetiek wordt vergoed door je basisverzekering, maar alleen de eerste drie behandeluren. Zorg wel dat je een verwijzing hebt.

  • Door snel te eten of te drinken komt er gemiddeld meer lucht in de buik dan wanneer je rustig eet en goed kauwt.
  • Verder is het raadzaam om geen maaltijden over te slaan. Lege darmen leiden namelijk tot gasvorming.
  • Vezels zijn belangrijk voor een goede stoelgang en kunnen een opgeblazen buik voorkomen.
  • Als je voldoende water of thee drinkt, ben je altijd goed gehydrateerd en wordt er voldoende van het spijsverteringszuur aangemaakt, wat zorgt voor een goede spijsvertering.
  • Probeer ten minste 20 minuten per dag actief bezig te zijn.
  • Teveel suiker of vet kan resulteren in verschillende darmproblemen, zoals diarree, buikpijn of een opgezet gevoel.
  • Cafeïne kan ervoor zorgen dat voedsel de maag te snel verlaat.

Weet je de oorzaak van je opgezette buik of opgeblazen gevoel niet? Ga dan langs de huisarts. Deze kan onderzoeken waar het door veroorzaakt wordt. Als je de oorzaak wel weet, kun je er gelukkig het een en ander aan doen. Door je voeding aan te passen, kun je al heel wat bereiken!

Tips om een Opgezette Buik te Verminderen

  • Eet voldoende vezels: vezels zijn nodig voor een goede stoelgang.
  • Drink voldoende: door voldoende te drinken, ben je goed gehydrateerd.
  • Ga bewegen: beweging is altijd goed voor je lichaam! Het stimuleert een goede spijsvertering.
  • Drink minder koffie: denk je dat je last hebt van je darmen na het drinken van koffie? Laat dat kopje koffie dan eens staan en kijk of je minder last hebt.
  • Drink geen alcohol: probeer eens (tijdelijk) te stoppen met het drinken van alcohol.
  • Eet niet te snel: als je snel eet, komt er meer lucht in je buik. Eet dus rustig en kauw goed op je eten. Ook lege darmen kunnen gasvorming veroorzaken, sla dus geen maaltijden over.
  • Laat de scheetjes gaan: als je veel lucht in je buik hebt, moet het er gewoon uit!

Medicijnen en Hulpmiddelen

Een overzicht van alle hulpmiddelen en medicijnen bij een opgeblazen gevoel of winderigheid vind je bij een drogisterij. Je arts of drogist kan je hierover eventueel meer informatie geven. Er zijn ook medicijnen op recept verkrijgbaar.

Wil je een geneesmiddel gebruiken om klachten van je opgezette buik te verlichten of te verminderen? Dat kan! Bij Kruidvat hebben wij verschillende zelfzorggeneesmiddelen in het assortiment.

  • Iberogast druppels
  • Rennie kauwtabletten
  • A. Vogel Boldocynara Tabletten

Testen bij een Opgezette Buik

Bij regelmatig een opgezette buik of opgeblazen gevoel, kan ontlastingsonderzoek via Darmklachten.nl helpen.

Test Omschrijving
Dientamoeba fragilis Dikke darmparasiet
Blastocystis hominis Dikke darmparasiet
Giardia lamblia Dunne darmparasiet
Cryptosporidium spp. Dunne darmparasiet
Lactose-intolerantie Genotypering
Calprotectine Ontstekingsmarker voor Ziekte van Crohn en colitis ulcerosa

Indien nodig kan de arts een beeldvormend onderzoek voorschrijven zoals een CT-scan, een MRI-scan of een röntgenfoto. Ook een bloedonderzoek kan helpen om de diagnose te verhelderen.

In veel gevallen is een opgeblazen buik niet direct reden tot paniek, omdat er doorgaans iets onschuldigs aan de hand is. Zorg er wel voor dat je het probleem aanpakt. Indien het opgeblazen buikgevoel samengaat met andere klachten is het raadzaam om contact te zoeken met je huisarts. Neem ook contact op met je huisarts als je je zorgen maakt of als je klachten voor je gevoel te lang aanhouden.

labels:

Zie ook: