Een rommelende maag na het eten kan erg vervelend aanvoelen en belemmerend zijn, zeker als je een druk schema hebt. Het kan verschillende oorzaken hebben, variërend van onschuldige gewoonten tot complexere aandoeningen. In dit artikel bespreken we de meest voorkomende oorzaken en wat je eraan kunt doen.

Oorzaken van een Rommelende Maag

Wanneer de darmen zich krachtig samentrekken om achtergebleven voedselresten te verwijderen, kan er een geluid klinken vanuit de buik. Eén van de oorzaken is overmatig gas in de buik dat zich verplaatst en daar kun je last van hebben wanneer je tijdens het eten te veel lucht inslikt, bijvoorbeeld doordat je te snel eet. Rommelende buik- en darmgeluiden kunnen ook samenhangen met darmmotiliteit, de normale beweging van de darmen. Wanneer je eet, neemt de mobiliteit van de darmen toe en dit gebeurt ook wanneer je iets lekkers ruikt.

Hieronder een overzicht van de meest voorkomende oorzaken:

  • Veelvuldig drinken van koolzuurhoudende dranken, zoals frisdrank.
  • Het drinken door een rietje.
  • Te snel eten of veel praten tijdens het eten.
  • Roken.
  • Te veel drinken tijdens het eten.
  • Moeilijk kunnen slikken bij het eten (dysfagie) of moeite bij coördineren van slikken en ademhalen.
  • Regelmatig wegslikken van maagzuur.

Signalen van je darmen

Er zijn allerlei signalen die je kunnen vertellen dat je darmen niet helemaal happy zijn. Buikpijn en darmkrampen zijn natuurlijk een duidelijk signaal, net zoals obstipatie of diarree. Een rommelende maag na de maaltijd, een opgeblazen gevoel, een buik alsof je 6 maanden zwanger bent en veel gasvorming zijn ook signalen dat er iets aan de hand is.

Gezonde darmen geven je absoluut geen problemen, overlast of narigheid.Als je weet waar je darmen zitten en je voelt dat het daar niet goed zit, ga er dan vanuit dat ze om je aandacht vragen. Ze beginnen met fluisteren maar als je niet luistert gaan ze schreeuwen.

Symptomen bij rommelende darmen

  • Een opgezette buik
  • Pijn of darmkrampen
  • Verstopping
  • Een toename van gassen in de darmen, met als gevolg winderigheid
  • Soms is er sprake van misselijkheid of een verminderde eetlust

Functionele Maagklachten

Volgens mlds heeft bijna een kwart van de Nederlanders heeft weleens last van pijn in de maag. Dit is vaak onverklaarbaar. Onverklaarbare maagkwalen worden functionele maagklachten genoemd. Functionele maagklachten ontstaan vaak door twee veelvoorkomende oorzaken.

  • Een overgevoelige maag betekent dat je maag snel van streek raakt door bepaalde voedingsmiddelen, dranken of stress.
  • Een luie maag, ook wel bekend als gastroparese, betekent dat de maag langzamer dan normaal voedsel verteert.

Wanneer bij onderzoek geen zichtbare afwijkingen worden gevonden, maar de maagklachten toch aanhouden, wordt vaak de diagnose overgevoelige maag gesteld. Een overgevoelige maag behoort tot de zogenoemde functionele maagdarmklachten. Dit wil zeggen dat de klachten veroorzaakt worden door een verstoorde functie van de maag, maar dat er geen zichtbare afwijking te vinden is. Functionele maagklachten komen veel voor. Het prikkelbare darm-syndroom (PDS) behoort ook tot de functionele maagdarmklachten. Bij deze aandoening staan darmklachten, zoals buikpijn, verstopping of diarree voorop. Naast deze darmklachten heeft 30% van de mensen met PDS ook last van maagklachten zoals maagpijn, misselijkheid, snel een vol gevoel of brandend maagzuur.

Om de diagnose ‘functionele maagklachten’ te kunnen stellen moeten de klachten minstens zes maanden geleden begonnen zijn. Een overgevoelige maag is lastig te behandelen. Eventueel kan de huisarts iets voorschrijven tegen de pijn. Een lage dosering van een antidepressivum kan ervoor zorgen dat er minder (pijn)prikkels vanuit de maag aan de hersenen worden doorgegeven. Koffie, pepermunt, chocolade, koolzuurhoudende dranken, sterk gekruid eten en vet voedsel kunnen klachten veroorzaken. Stop met roken. Probeer stress zoveel mogelijk te vermijden en zorg voor voldoende ontspanning, bijvoorbeeld door sporten en andere lichaamsbeweging. Bij spanning en stress maakt je lichaam meer maagzuur aan.

Dumpingsyndroom

Met het dumpingsyndroom worden de klachten bedoeld die ontstaan na een te snelle maagontlediging. Er zijn twee soorten dumpingklachten die kunnen voorkomen. Sommige mensen hebben last van beide, maar ze kunnen ook los van elkaar voorkomen.

  • Vroege dumpingklachten: dit zijn de klachten die vrij snel na de maaltijd optreden.
  • Late dumpingklachten: deze ontstaan zo’n één tot drie uur na de maaltijd.

Het dumpingsyndroom ontstaat bijna altijd na een operatie waarbij (een deel van) de maag is aangepast of verwijderd. Soms komen de klachten door beschadiging van de zenuw die de maag aanstuurt, de nervus vagus. We zien het dumpingsyndroom vooral bij patiënten die maagverkleining (bariatrische chirurgie) hebben gehad om af te vallen. Dit komt vooral voor na een gastric bypass, waarbij de maag kleiner wordt gemaakt en er een verbinding wordt gelegd met de dunne darm. Het komt minder vaak voor na een sleeve gastrectomie. Hierbij wordt een groot deel van de maag verwijderd. Ongeveer 1% van de mensen met het dumpingsyndroom heeft geen maagoperatie ondergaan. Dumpingklachten zonder een maagoperatie zijn dus heel zeldzaam, en de oorzaak bij deze groep is vaak niet duidelijk.

Vroege Dumping

Vroege dumpingklachten ontstaan meestal 15 tot 30 minuten nadat je iets hebt gegeten. Dit gebeurt omdat het voedsel te snel en in grote stukken in de dunne darm terechtkomt. Dit kan ontstaan na een maagoperatie, zoals een maagverkleining. Normaal wordt het voedsel in de maag eerst fijngemalen en in kleine hoeveelheden doorgestuurd naar de dunne darm. Bij vroege dumping gebeurt dit te snel. De dunne darm merkt dat het voedsel te groot is. Je lichaam reageert hierop door vocht uit je bloedvaten naar de darmen te verplaatsen. Hierdoor voel je je opgeblazen en krijg je soms diarree, meestal na 30 tot 60 minuten. Ook kunnen je darmen stoffen vrijgeven die je hartslag en soms ook je bloeddruk kunnen beïnvloeden.

Late Dumping

Late dumpingklachten ontstaan 1 tot 3 uur na het eten van een maaltijd met veel suiker of zetmeel, zoals vruchtsuiker (fructose) of tafelsuiker (sucrose). Normaal blijft het eten 2 tot 3 uur in de maag, waar het wordt fijngemalen en gekneed voordat het naar de dunne darm gaat. Na een maagoperatie, zoals een maagverkleining, gaat dit veel sneller en komt het voedsel in grote stukken in de dunne darm terecht. Door deze versnelling raakt de balans tussen de bloedsuikerspiegel en de aanmaak van insuline verstoord. Suikers worden snel opgenomen, maar de insuline die nodig is om de bloedsuiker te verlagen, komt te laat op gang. Hierdoor wordt er nog steeds insuline aangemaakt wanneer de bloedsuiker al is gedaald. Dit leidt tot een lage bloedsuikerspiegel (reactieve hypoglykemie). Dit lijkt op een suikertekort bij mensen met suikerziekte (diabetes). Door pure suiker te blijven eten wordt de hypo in stand gehouden.

Wat Kun Je Zelf Doen?

Veel klachten kunnen worden voorkomen of verminderd door het volgen van specifieke adviezen en het aanpassen van je eetgewoontes. Dit is vooral belangrijk als (een deel van) je maag is verwijderd. Het is goed om zelf te ontdekken wat je wel of niet kan helpen. Dit kan je ook doen met hulp van een diëtist. Wanneer de tips en adviezen onvoldoende helpen, kan medicatie worden overwogen.

  • Eet rustig en kauw goed.
  • Eet zes tot acht kleine maaltijden verdeeld over de dag. Zo voorkom je dat je te vol zit.
  • Verdeel wat je drinkt goed over de dag. Drink niet veel tijdens de maaltijd. Dat kan ervoor zorgen dat het eten te snel in je darmen komt. Een klein glas drinken bij de maaltijd is meestal geen probleem.
  • Vermijd snelle suikers. Suikers zoals suikerklontjes en vruchtensuiker worden snel opgenomen, vooral als ze vloeibaar zijn.
  • Eet vers fruit in kleine hoeveelheden. Twee stuks fruit per dag is goed voor de vezels, vitamines en mineralen. Maar eet niet te veel tegelijk.
  • Let op melkproducten. In melk zit melksuiker (lactose). Lactose is een snel opneembare suiker, waardoor het klachten kan verergeren. Drink niet meer dan 2-3 glazen melk per dag. Als je last blijft houden, probeer dan karnemelk of yoghurt. Deze worden meestal beter verdragen.
  • Pas op met suikers in gebak en koekjes. Suiker zit ook in cake, ontbijtkoek, koekjes en zoet beleg. Eet producten met suiker waar ook eiwitten en vet in zit.
  • Verdeel koolhydraten over de dag. Kies voor vezelrijke producten. Ook kan het helpen om de witte pasta of witte rijst te vervangen door de volkorenvariant, zoals volkorenbrood, zilvervliesrijst of volkorenpasta. Of kies eens voor peulvruchten.
  • Heb je last van dumpingklachten? Eet dan iets kleins met fruitsuiker, zoals een halve banaan.
  • Ga na het eten even liggen.

De Rol van de Darmflora

Je darmen zitten vol met bacteriën. Dit kunnen zowel goede als slechte bacteriën zijn. Je hebt ze allebei nodig maar het is belangrijk om voldoende goede bacteriën in je darmen te hebben.

Goede darmbacteriën zorgen voor een goede spijsvertering, een goed immuunsysteem, ze beschermen je tegen allergieën, zorgen voor een goede vertering van je voedsel, houden de foute bacteriën buiten de deur en zorgen voor optimale opname van voedingsstoffen.

Je kunt je darmflora verbeteren door ervoor te zorgen dat die zichzelf kan herstellen. Belangrijk hierbij is om de verhouding goede/slechte bacteriën te herstellen. Heb je het idee dat je darmen zwaar van slag zijn en een boost kunnen gebruiken, gebruik dan een tijdje colostrum of probiotica om je darmflora in evenwicht te brengen. Je kunt ook een hoge darmspoeling (colontherapie) overwegen.

Signalen van een Verstoorde Darmflora

Als je darmen lange tijd niet gezond zijn en je gedurende een aanzienlijke periode onvoldoende voedingsstoffen kunt opnemen, dan kunnen er andere gezondheidsproblemen ontstaan, die je misschien niet gelijk met je darmen in verband brengt. Denk hierbij aan voedselallergieën, vaginale infecties, candida-infecties, urineweginfecties, premenstrueel syndroom (PMS), allerlei verschillende huidproblemen, astma, slaapproblemen, vermoeidheid, hoofdpijn of migraine en zelfs depressieve klachten.

Medicatie en Wanneer Naar de Arts

Slik je een maagzuur-remmer? Doe dat zo kort mogelijk, niet langer dan 4 weken. Je went eraan en het wordt lastiger om ermee te stoppen.

Bel direct de huisarts of huisartsen-spoedpost als je last hebt van je maag en 1 of meer van deze dingen:

  • Je poep is plakkerig en zwart (dus niet donkerbruin).
  • Je geeft bloed over.
  • Je blijft overgeven. De pijn gaat niet meer weg.
  • De pijn is zo erg dat je het niet meer volhoudt.
  • Je voelt je suf en valt steeds bijna flauw.
  • Je hebt heftige buikpijn en koorts.
  • Je hebt heftige buikpijn die erger wordt als je beweegt.
  • De pijn wordt erger als je je buik aanraakt of loslaat.
  • De pijn wordt erger als je hoest of lacht.

Bel je huisarts op werkdagen of maak een afspraak als 1 of meer van deze dingen voor jou kloppen:

  • Je maagklachten veranderen of er komen nieuwe klachten bij.
  • Je slikt 4 weken een maagzuur-remmer (PPI) en het gaat niet beter.

labels:

Zie ook: