De Bretonse galettes uit Bretagne zijn inmiddels zeer bekend en je kunt ze makkelijk thuis zelf maken. Bretonse galettes worden klassiek gemaakt van boekweitmeel, hierdoor zijn het volkoren pannenkoeken bomvol smaak.

Wat is een Bretonse Galette?

Maar wat is het nu eigenlijk? Een Bretonse galette is een dun pannenkoekje, gemaakt van bloem, boekweitmeel, ei en melk. Deze beleg je bijvoorbeeld met ei, ham en kaas. De meest klassieke galettes worden belegd met ham, Gruyère kaas en ei met een zachte eidooier.

Het verschil tussen galettes en crêpes is trouwens niet alleen dat de galette hartig belegd wordt en de crêpe zoet. Het beslag is namelijk ook anders. Deze galettes worden met boekweitmeel gemaakt (en zijn daardoor dus glutenvrij) en crêpes zijn zachte pannenkoeken met bloem.

Galette Campagnarde

Vandaag gaan we op de Franse toer, namelijk met dit recept voor heerlijke ‘galettes campagnarde’. Wat dat zijn? Een soort hartige Bretonse pannenkoeken van boekweitmeel met spek, ui, aardappel en camembert. ‘Campagnarde’ is de Franse vertaling van landelijk, rustiek.

Ik had al snel door dat er in lokale restaurants een vrij standaard lunchmenu werd geserveerd, te beginnen met een hartige galette - een Bretonse pannenkoek - en dan een zachte zoete crêpe toe. Uiteraard geserveerd met een glas frisse appelcider ernaast.

De galette campagnarde was meteen één van mijn favoriete gerechten, maar ik ontdekte dat de samenstelling nog wel eens wisselde. Soms werd hij met een gebakken eitje geserveerd, dan weer met geraspte Emmentaler en een andere keer met ham. Ik heb voor dit gerecht gekozen voor de toppings die ik het lekkerst vind, met aardappel, vegetarisch spek, ui en camembert. Maar pas dit vooral aan naar eigen smaak!

Bretons Zanddeeg

Bretons deeg is een zanddeeg, wat betekent dat het een kruimelig deeg is op basis van bloem, boter en suiker. Boterig, knapperig en smeltend op je tong, dat is hoe zanddeeg hoort te zijn. Met de hand kan ook, maar weet dat je dan je spierballen zult moeten aanspreken…

Tips voor het maken van Bretons Zanddeeg

  • Tip: verpak de bal deeg in een stuk plastic folie en leg het deeg minimaal 30 minuten (maar wat langer mag ook) in de koelkast.
  • Ik rol de bal uit tot een grote plak van ongeveer 5 mm dik - deze deegroller is ideaal om erbij te gebruiken. Zo maak je alle Bretonse zandkoekje precies even dik!

Het Recept voor Sablés Breton

Vervolgens gebruik ik koekstekers van 4 centimeter voor de perfecte sablés Breton. Maar je kunt, zoals eerder gezegd, dit Bretons deeg tot allerlei verschillende vormen verwerken.

Ik maak zelf graag met een scherp mesje een klein ruitjespatroon in deze Bretonse zandkoekjes, maar dit hoeft natuurlijk niet.

Bereiding van het Deeg

  1. Doe bloem, bakpoeder en zout bij elkaar in een mengkom. Roer het even door met een lepel.
  2. In de keukenmachine doe je de suiker, boter, ei en de citroenrasp. Zet de vlinderhaak op de machine en draai dit even goed door.
  3. Voeg nu beetje bij beetje de bloem toe. Je moet uiteindelijk een stevig deeg krijgen.
  4. Maak hier een platte schijf van en verpak deze in plastic folie. Leg in de koeling en laat het minimaal 30 minuten rusten voor je verder gaat met de volgende stap.

Het Bakken van de Koekjes

  1. Verwarm de oven voor op 170˚C.
  2. Bestuif je aanrechtblad met wat bloem en rol hierop het deeg uit met een deegroller tot ongeveer een dikte van een halve centimeter.
  3. Gebruik een ronde uitsteekvorm van 4 cm om de koekjes uit te steken. Leg ze meteen op de bakplaat bekleed met bakpapier.
  4. Natuurlijk kun je ook een andere vorm gebruiken, of een grotere vorm. Hou dan wel de baktijd in de gaten. Die kan met grotere koekjes afwijken.

Palets Bretons Recept

Na verschillende pogingen is dit ons succesrecept voor traditionele palets bretons. Romig én krokant, dat zijn deze typisch Bretonse zandkoeken.

Ingrediënten:

  • 150 gram roomboter (op kamertemperatuur)
  • 200 gram patentbloem of tarwebloem
  • 8 gram bakpoeder
  • 120 gram (fijne) kristalsuiker
  • 3 eieren
  • 1 snuf zout

Aanwijzingen:

  1. Snijd de boter in kleine blokjes en breng deze op kamertemperatuur.
  2. Haal de bloem en het bakpoeder door een fijne zeef, zodat het luchtiger wordt.
  3. Mix de eierdooiers en de suiker in een kom, tot de substantie wit en een beetje romig wordt.
  4. Voeg hierna de boter toe en klop het mengsel zacht en luchtig. Met een handmixer duurt dit ongeveer vijf minuten. Reken op extra tijd als je een garde gebruikt.
  5. Voeg de bloem en het bakpoeder toe en schep voorzichtig om met een spatel, tot je een gelijkmatig, plakkerig deeg hebt.
  6. Omwikkel het deeg met vershoudfolie en laat het minimaal twee uur koelen in de koelkast.

Het Bakken:

  1. Verwarm de oven voor op 170 graden (boven- en onderwarmte).
  2. Rol het deeg uit tussen twee vellen bakpapier of op een met bloem bestoven werkblad, tot het een dikte heeft van 0,5 tot 1 centimeter.
  3. Werk snel, zodat je deeg nog koud en niet al te plakkerig is.
  4. Bekleed een bakplaat met bakpapier en leg hier de bakringen op. Steek cirkels uit en leg deze in de bakringen.
  5. Bak de palets bretons 18-20 minuten tot deeg iets bruin tot goudbruin is.
  6. Laat ze vervolgens afkoelen voordat je ze uit de vorm haalt, anders vallen de koeken uit elkaar.

Door de boter eerst op kamertemperatuur te brengen kun je het gemakkelijker luchtig kloppen. Als je deeg uit de koelkast komt, kan het te hard zijn om uit te rollen en scheuren. Kneed het dan met de hand even door. Niet te lang, want anders wordt het juist weer te warm en te plakkerig om mee te werken.

De sablé breton, maar vaak ook “palet” breton genoemd, is een bekend Frans koekje. Aan de ene kant is het koekje ontzettend bros en zanderig, vandaar de Franse naam “sablé breton” (=Bretons zandkoekje). Maar ook heeft de sablé breton een iets boterig smaakje wat hem nog lekkerder maakt.

Maar de sablé breton is vooral herkenbaar aan de rand. Omdat het koekje meestal in een kleine ring wordt gebakken krijgt de rand een mooie open structuur. Dit komt ook mede door de toevoeging van bakpoeder wat hem iets laat rijzen en hem minder zwaar maakt.

Bereiding van Sablé Breton:

  1. Doe alle ingrediënten (behalve de eidooiers) in de mengkom van de staande mixer en meng tot een zanderig geheel.
  2. Rol het koude deeg uit tot 5mm dikte en steek hier cirkels uit van 8cm met een ronde uitsteker.

Franse Galette Bretonne Recept

Je kunt verschillende andere vullingen kiezen, zoals bijvoorbeeld:spinazie, tomaat, kaas en ei spekjes i.p.v.

Ingrediënten:

  • Boekweitmeel
  • Zout
  • Water
  • 2 kleine eieren
  • Peper
  • Plakken ham
  • Gruyère kaas

Bereiding:

  1. Meng het boekweitmeel met zout en meng hier langzaam het water bij samen met 2 kleine eieren en peper naar smaak.
  2. Roer tot een glad beslag. Officieel dien je het beslag eerst 1 tot 2 uur te laten rusten in de koelkast, maar je kunt het beslag eventueel ook direct gebruiken.

Franse Galette Bretonne Bakken:

  1. Snijd de plakken ham door de helft, zodat je 8 stukken ham hebt. Rasp de Gruyère kaas en zet opzij.
  2. Je kunt het beste een grote en platte bakpan gebruiken, maar mocht je deze niet hebben kun je ook een gewone grote bakpan gebruiken.
  3. Mocht de pan een goede anti aanbaklaag hebben, is het niet nodig om boter toe te voegen. Verhit de pan tot deze goed heet is en voeg optioneel een beetje boter toe.
  4. Voeg een grote soeplepel beslag toe aan de pan en zorg dat de pannenkoek zo dun mogelijk is.
  5. Bak de onderkant mooi bruin op hoog vuur, zet het vuur het dan iets lager en draai deze dan om. Leg een plak ham in het midden en maak een muurtje van de kaas rondom, zoals op de foto.
  6. Breek een ei in het midden, door de kaas zal het ei in het midden blijven.
  7. Zodra de kaas een beetje gesmolten is gebruik je een spatel om het eiwit een beetje uit te strijken over de kaas. Zo zal het eiwit gaar worden, terwijl de eidooier zacht zal blijven.
  8. Vouw de zijkanten over de kaas heen, deze zal door de kaas en eiwit blijven plakken.

Boekweit is een zaadsoort die behoort tot de duizendknoopfamilie welke gemalen kan worden tot meel. Doordat deze zaden niet behoren tot de tarwesoorten is boekweitmeel van nature glutenvrij.

Boekweitmeel heeft een lichte nootachtige smaak, hierdoor krijgen hartige gerechten een extra volle smaak.Boekweitmeel bevat koolhydraten, vezels, magnesium, vitamine B1 en B6.

Variaties

De Bretonse galettes zijn van zichzelf vegetarisch, maar voor de klassieke vulling wordt ham gebruikt.

Andere Bretonse lekkernijen

Koek en gebak uit Bretagne staan bekend vanwege hun meest opvallende ingrediënt: echte boter. Liefhebbers van deze zoete lekkernijen worden ook wel lichouseries genoemd (van lichou, het Bretonse woord voor lekkerbek).

De Kouign-Amann

Deze “boterkoek” werd rond 1865 uitgevonden in Douarnenez, en wie van lekker zoet houdt zal deze verleiding niet kunnen weerstaan. De ingrediënten zijn eenvoudig, maar het bereiden van de koek vraagt vaardigheid.

Niet voor niets wordt gezegd: iedereen kan de kouign-amann maken, maar niet iedereen maakt een geslaagde kouign-amann. Voor de koek wordt brooddeeg gebruikt waaraan gezouten boerenboter en suiker wordt toegevoegd; vervolgens wordt het deeg een aantal keren gevouwen, ongeveer zoals je met bladerdeeg doet.

De kwaliteit van de gezouten boter en de rusttijd van het deeg zijn bepalend voor het slagen van de koek. Tijdens het bakken smelt de boter; daardoor wordt de binnenkant van de koek smeltend zacht, terwijl de buitenkant een gekarameliseerd laagje krijgt. Probeer dat maar eens te weerstaan!

De Far Breton

In heel Bretagne wordt de koek gemaakt. Het is niet moeilijk om hem te maken: meel, eieren, melk - liefst volle melk, omdat die zorgt voor een smeuïge structuur -, boter en suiker.

Dat geheel gaat in de oven, en daaraan dankt de koek ook zijn naam in het Bretons: farz forn, oftewel far uit de oven. Eenvoudig maar lekker! In de meest bekende versie zijn gedroogde pruimen verwerkt: die werden vroeger door zeelieden meegenomen van hun reizen.

Ze geven ze een fruitig tintje aan dit traditionele recept. Soms wordt de far op smaak gebracht met een beetje rum of worden er rozijnen toegevoegd.

De Gâteau Breton

De gâteau breton komt uit de omgeving van Lorient; het is een voedzaam zandgebak, bereid met gezouten boter en met een korst, versierd met elkaar kruisende strepen die getrokken worden met een vork.

Vroeger werd dit gebak beschouwd als eten voor onderweg, omdat het gemakkelijk een aantal weken bewaard kan worden. Zodoende werd het voor zeelui een geliefde lekkernij. De koek heeft een diameter van 12 tot 25 cm en is 3 à 4 cm dik.

Om gâteau breton genoemd te mogen worden, moet de koek voor tenminste 20% uit boter bestaan. Soms is het gebak gevuld met een crème van gedroogde pruimen of met karamel met gezouten boter.

Galette Bretonne, Punch en Palet Breton

Er bestaan talloze recepten, met eenvoudige ingrediënten zoals de onmisbare gezouten boter. In zijn meest eenvoudige vorm is de galette bretonne rond, dun, al dan niet met een kartelrand. Deze dankt zijn bekendheid aan de beroemde galettes de Pont-Aven, die in 1890 door Isidore Penven bedacht werden.

De punch is een specialiteit uit Midden-Bretagne: deze is dunner en knapperiger dan de galette. En dan is er de palet breton, een stevig koekje met gezouten boter van meer dan 1 cm dik, in 1920 bedacht door Alexis Le Villain, een bakker uit Pont-Aven, die hem de naam Traou Mad gaf (wat letterlijk “goede dingen” betekent).

Dit koekje dankt zijn naam en uiterlijk aan een traditioneel spel dat gespeeld wordt met metalen schijven (“palets”) op een houten speelbord.

De Fondant Baulois

Deze chocoladetaart verbergt onder zijn dunne, licht schuimachtige korst een textuur die met zijn vleugje gezouten karamel een niet te evenaren smaak oplevert. Aan het rode zegel zie je dat je te maken hebt met de authentieke fondant.

Crêpe Dentelle

Het recept ontstond in 1886 toen crêpebakker Marie-Catherine Cornic een crêpe te lang op de bakplaat liet bakken. En met een knipoog naar een traditionele Bretonse dans in 8-en, wordt de crêpe dentelle ook wel gavotte genoemd.

Caramel au Beurre Salé

Henri Leroux, een chocolatier uit Quiberon, bedacht het recept van deze lekkernij die al snel een groot succes werd. Karamel met licht gezouten boter waaraan hij stukjes walnoot, hazelnoot en amandel toevoegde: de CBS® was geboren, die korte tijd later, in 1980, bekroond werd met de Franse prijs voor het beste snoepgoed.

Confiserie La Maison d’Armorine en Confiserie Manuel

Confiserie La Maison d’Armorine in Quiberon verkoopt zo’n vijftig bijzondere soorten lolly’s op basis van karamel of met vruchten. Sinds 1974 kun je bij de Confiserie Manuel verleidelijk zachte lolly’s kopen op een houten stokje.

Nog meer inspiratie uit de Franse keuken?

Niet alleen is dit recept voor de Galettes Campagnarde een echte aanrader. maar bekijk vooral ook eens deze recepten voor tartiflette met spek en ui, deze boeuf Bourguignon of kleurrijke ratatouille. Dan waan je je zo in la douche France!

labels:

Zie ook: