Het eten van brood en andere graanproducten kan bij steeds meer mensen darmklachten veroorzaken. Een groter wordende groep mensen merkt dat ze zich beter voelen door minder of geen brood te eten.
Wat is een Broodbuik?
In het boek "Broodbuik" legt William Davis uit hoe het komt dat we zo gevoelig zijn voor granen. Hij legt relaties met alle moderne welvaartsziekten zoals diabetes, hart- en vaatziekten en auto-immuunziekten.
Tarweproducten bevatten gluten en gliadines. Gluten zijn eiwitfracties die door ons lichaam niet makkelijk kunnen worden afgebroken. Ze zorgen in de darm voor laaggradige ontstekingen die, bij chronische aanwezigheid, ook op andere plaatsen in het lichaam klachten kunnen veroorzaken.
Denk hierbij aan insulineresistentie (diabetes), reumatische klachten, darmaandoeningen en allerlei andere chronische gezondheidsklachten.
Symptomen van een Broodbuik
Een breed scala aan symptomen en klachten kunnen het gevolg zijn van glutenintolerantie, waardoor het vaak lastig te herkennen is. De basis is een ontstoken darmwand. Klachten die in verband kunnen worden gebracht met een glutenovergevoeligheid zijn:
- Opgeblazen gevoel
- Constipatie
- Diarree
- Beschadiging van de dunne darm
- Hoofdpijn
- Vermoeidheid
- Eczeem
- Depressie
- Gewichtsverlies
- Stinkende ontlasting
Maar de darmwand heeft ook een belangrijke rol in ons afweersysteem, het immuunsysteem, dus bij stoornis kan het onze afweer verzwakken. Het immuunsysteem speelt ook een rol bij allergieën. Ons afweersysteem keert zich dan tegen de eigen cellen. Dit kan lijden tot huidafwijkingen en ook weer luchtwegallergieën.
Onze darmwand is de grootste producent van het stofje serotonine in ons lichaam. Serotonine heeft veel functies in de hersenen, een van de belangrijkste is het regelen van onze stemming. Bij een tekort in de hersenen worden we depressief.
Glutenintolerantie kan algehele gewrichtsklachten en botontkalking (osteopenie, osteoporose) veroorzaken.
Wat verder belangrijk is bij dit beeld is dat een gestoorde darmwand voedingsstoffen slechter opneemt uit onze voeding. We krijgen tekorten van vitamines en mineralen wat weer tot ziekte kan leiden. Gluten veroorzaken ook een verstoring van onze darmbacteriën, de gezonde worden verdrongen door slechte zoals gisten en schimmels.
Hierdoor gaat de darmwand lekken (leaky gut syndrome) en krijgen we giftige stoffen binnen die eigenlijk door de lever zouden moeten worden gefilterd.
Oorzaken van Glutenovergevoeligheid
De verhouding zetmeel/koolhydraten van moderne rassen is ten opzichte van de oude rassen verschoven richting meer eiwitten. Moderen rassen zijn doorgefokte rassen die qua opbrengst veel gunstiger zijn dan de oude rassen.
De sterkte van het ras tegen bijvoorbeeld droogte, minder gevoelig voor ongedierte en de sterkte van de stengel maakt de opbrengst vele malen hoger.
Dit is er dan ook de reden van dat bekende oude rassen (oertarwe, spelt, Jeff) veel minder gluten bevat dan hun moderen varianten. Naast deze verandering in samenstelling van het graan is ook de samenstelling van onze westerse voedingsgewoontes veranderd waardoor we meer en meer graanproducten gebruiken.
Oplossingen voor een Broodbuik
De oplossing is simpel maar in de praktijk niet eenvoudig toe te passen; eet geen glutenhoudend voedsel. Gluten zitten in tarwe, rogge, gerst, haver, spelt, bulgur en couscous. Dit zijn de ingrediënten voor brood, pasta’s, pizzabodems, muesli, cruesli, ontbijtgranen, koekjes, ontbijtkoek, taart en zoutjes.
Veel minder bekend is dat het in de meeste voeding zit die in een fabriek is bewerkt als bindmiddel. Denk hierbij aan alle pakjes en zakje met sauzen, soepen, kant en klaar maaltijden etc.
Het gaat er natuurlijk om de koolhydraten van tarweproducten te vervangen. Gluten zitten niet in rijst, aardappelen en quinoa. Verder kun je het beste brood vervangen met diverse groentes en de eiwitten die in brood zitten kun je halen uit allerlei noten, zaden, pitten, maar ook verrassend genoeg uit groente.
Ook mensen die niet ziek worden of klachten krijgen van glutenhoudend eten hebben baat bij minderen of vermijden. Het is aangetoond dat veel mensen een lager gewicht krijgen, een lager cholesterolgehalte, een lagere bloeddruk en minder kans hebben op suikerziekte (diabetes type 2) en diverse vormen van kanker.
Glutenvrij Dieet
Om te bepalen of gluten de oorzaak zijn van uw klachten, kunt u een eliminatiedieet volgen. Eet gedurende 4-6 weken strikt glutenvrij. Vaak voel je je al een stuk beter en beginnen symptomen te verdwijnen. Begin daarna weer met eten van veel glutenhoudend voedsel en je voelt direct het negatieve effect. Dan is het bewijs geleverd.
Alternatieve Aanpak
Middels logisch nadenken tijdens de anamnese, aangevuld met de EAV, om te kijken naar verstoringen die een verklaring kunnen zijn voor de gevoeligheid. En die zijn er vrijwel altijd! En dat kan gemakkelijk want gevoeligheden zijn het gevolg van activatie van het immuunsysteem.
Daarbij komen altijd afvalstoffen vrij die via de ontgiftingsorganen worden uitgescheiden.
Als gevolg hiervan kunnen er naast een verstoring in de darm ook chronische klachten ontstaan op afgeleide plaatsen. Of zelfs algehele vermoeidheid zoals bij het chronische vermoeidheidssyndroom.
Voedingsmiddelen om te Vermijden
Bijna 80 procent van de producten in de supermarkt bevat gluten, vooral van moderne tarwe.
Voedingsmiddelen om te Eten
Pseudogranen als quinoa, sorghum en amaranth zijn goed bestand tegen hitte en droogte. Oude granen zijn vaak niet veredeld, daar zijn ze commercieel niet interessant genoeg voor.
Wetenschappelijk Bewijs
Wetenschappelijk is er ook steeds meer bewijs voor de nadelige bijeffecten van gluten en gliadines. Gluten zijn eiwitten. Daar waar ons lichaam eiwitten normaal gesproken afbreekt tot aminozuren die door de darm kunnen worden opgenomen lukt dat bij gluten niet.
Bovengenoemde klachten zijn dan ook het resultaat van onverteerde eiwitten waardoor er door irritatie van de darmwand klachten ontstaan waar het immuunsysteem bij betrokken is.
Glutensensitiviteit en Coeliakie
In de huidige wetenschap worden twee relatief vaak voorkomende overgevoeligheden voor tarweproducten onderscheiden als we coeliakie en tarwe-allergie buiten beschouwing laten.
Glutensensitiviteit, ook wel non-celiac gluten sensitivity (NCGS), is als je geen meetbare coeliakie hebt, maar wel merkbare klachten/ symptomen na het eten van producten met gluten (tarwe, spelt, rogge, gerst).
Let op: coeliakie is niet meer meetbaar bij de arts als je al een tijdje glutenvrij eet.
Ook behoorlijk wat autoimmuunproblemen reageren goed op glutenvrij.
Als je klachten hebt die met gluten te maken zouden kunnen hebben, doe dan eerst een coeliakietest bij de arts om vast te stellen of er een streng glutenvrij voedingspatroon nodig is.
Over Darmklachten.nl
Darmklachten.nl is een initiatief van MGlab&Advies, een laboratorium dat gespecialiseerd is in ontlastingsonderzoek.
