Over chips valt er best wel veel te vertellen. Dat ze heerlijk zijn, wist u vast al. Dat chips tot op vandaag in de kantine te vinden zijn, is natuurlijk te gek. Maar ook niet zo gek. Of toch niet als u de geschiedenis achter de chips gadeslaat.
De toevallige uitvinding van chips
Het verhaal gaat namelijk dat chips per toeval zijn uitgevonden in een restaurant. Een chef-kok was ergens halverwege de negentiende eeuw vrolijk aardappelschijfjes aan het bakken in een Amerikaans restaurant, toen een rijke klant erover klaagde dat zijn gebakken aardappelschijfjes te dik waren. De chef-kok kon niet zo goed tegen kritiek en besloot daarop om de aardappelen zo dun te snijden als hij maar kon.
In 1853 bakte de Amerikaanse kok George Crum bij toeval de allereerste chips. Hij dacht met zijn flinterdunne gebakken aardappeltjes de kritische klant een poets te bakken, maar tot ieders verbazing was de klant gek van de aardappelschijfjes. Andere klanten wilden het ook proberen en al snel werden de aardappelschijfjes een hit. De daaropvolgende decennia zouden ze in steeds meer restaurants op het menu verschijnen.
De opkomst van Lay's
Intussen zijn er natuurlijk talloze producenten van chips. De bekendste is misschien wel Lay's. Lay's is, net als onder meer Doritos en Cheetos, een product dat op de markt wordt gebracht door het bedrijf PepsiCo.
In een Amerikaanse stad, Nashville, begint Herman Lay zijn eigen bedrijfje dat chips distribueert in de regio. Vijf jaar later heeft hij al 25 medewerkers in dienst. Niet lang daarna besluit hij zelf chips te gaan produceren, dit is het begin van H.W. Lay.
De keuze aan Lay's-chips is enorm. Het gaat daarbij niet alleen om klassiekers als Lay's Paprika en Lay's Naturel, maar ook om bijzondere smaaksensaties als Lay's Bolognese en Lay's Patatje Joppie. PepsiCo laat het niet na om te innoveren en om nieuwe smaken te introduceren. Vorig jaar deed het dat bijvoorbeeld nog met de drie zogeheten Iconic Restaurant Flavours: Lay's Subway Teriyaki, Lay's Pizza Hut Margherita en Lay's KFC Original Recipe Chicken.
Het is niet alleen wat het assortiment betreft dat men bij Lay's innoveert. Zo experimenteert het bedrijf al langer met verpakkingen op basis van plantaardige bijproducten, zoals gebruikte bakolie. Handig, want de bekendste chipsproducent ter wereld verbruikt natuurlijk heel wat olie. Onder andere in Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk lopen hier al projecten rond.
De komst van chips naar Nederland en de rol van Smiths
Je kunt het je nu niet meer voorstellen, maar eind jaren 50 had nog bijna niemand in Nederland gehoord van chips. Chips zijn pas naar Nederland gekomen toen aardappelboer Gerrard Kistemaker op zoek was naar een manier om nog meer aardappelen te verkopen. Van de Engelse chipsverkoper Frank Smith leerde hij hoe hij chips moet maken. Samen richten ze vervolgens de eerste Nederlandse chipsfabriek in Broek op Langedijk op.
De naam Smiths is dan ook te danken aan een van deze grondleggers; Frank Smith. De chipsfabriek van Smiths bestaat vanaf 1958 in Nederland. De aardappelboer Gerrit Kistemaker ging samen met andere boeren uit Broek op Langedijk naar Engeland, waar ze chips ontdekten. Samen met de Engelse chipsmaker Frank Smiths begon Gerrit in 1958 de eerste chipsfabriek in Nederland, in Broek op Langedijk. Frank had de chips al in 1920 ontdekt. In het begin verkocht hij zijn chips in vetvrije puntzakken met een apart zakje zout erbij.
De oude vertrouwde aardappelchips staan vanaf nu onder de merknaam Lay’s in de schappen. In 2001 veranderde de naam van de aardappelchips in Lay's.
Chipito en andere varianten
Eerst waren er de aardappelchips, maar in de jaren zestig produceerde Smiths ook allerlei nieuwe chips, zoals: Cheetos Chipito, Wokkels, Pomtips en Ringlings. Later nog: Hamka's, Mama Mia's, Bugles en Nibb-it. Cheetos Nibb-it sticks zijn luchtige, krokante snacks in vrolijke kleuren en milde smaken. Cheetos is een van de meest geliefde en iconische snackmerken ter wereld, beroemd om zijn krokante, pittige snack met de kenmerkende oranje kleur.
Cheetos werd in 1948 geïntroduceerd door Charles Elmer Doolin, de oprichter van het bedrijf Frito-Lay, een dochteronderneming van PepsiCo. Het idee voor Cheetos ontstond toen Doolin op zoek was naar een nieuwe snack die de smaak van maïs combineerde met een gemakkelijke, knapperige textuur. Het merk werd snel populair door zijn unieke combinatie van luchtige maïs en een pittige, cheesy smaak. Sinds de lancering heeft Cheetos zich wereldwijd verspreid en is het uitgegroeid tot een van de bekendste snackmerken.
De Cheetos Nibb-it Sticks zijn een van de vele varianten die Cheetos in zijn assortiment heeft. Deze snacks zijn langwerpige sticks met dezelfde heerlijke, kaasachtige smaak die Cheetos zo beroemd heeft gemaakt. Ze bieden een alternatieve textuur ten opzichte van de klassieke Cheetos-puffs en de crunchy versie.
Als we naar het zwembad gingen, dan kochten we ijs, snoep en jawel, van die minizakjes Chipito's, paprikachips en wokkels. Na het zwemmen opende je dan met rillende handen zo'n plastic wonderzakje. Met beide duimen en wijsvingers scheurde je die lekkernij open. Eerst genoot je van de geurexplosie en daarna was je een zakje lang in dromenland.
Lay’s Maak de Smaak campagnes
Lay’s organiseert de eerste Lay’s Maak de Smaak campagne, waar Nederland wordt uitgedaagd om mee te denken met de nieuwe Lay’s smaak. Een daverend succes waarbij 700.000 smaakinzendingen worden ingezonden. Lay’s vraagt in de Maak de Smaak - The Battle campagne opnieuw naar smaakideeën van de consument. Het Lay's logo en onze producten zijn in een nieuw jasje gestoken! Aan de heerlijke smaak is natuurlijk niets veranderd!
Chips in het dagelijks leven
Chips zijn al langer een hoofdbestanddeel van feestjes, picknicks, vrijmibo's en momentjes op de bank. In kerstpakketten, verkoopautomaten en kantines: de vele soorten aardappelchips zijn niet meer weg te denken.
De verzamelwaarde van chips
Er is een uniek stukje chips in de vorm van Pikachu is ter veil gezet. Ooit gedacht dat een chipje je rijk kon maken? Nou, welkom in 2025. Na de krankzinnige verkoop van een Charizard-vormige Cheeto voor ruim 87.000 dollar, staat er nu weer een snack online op het punt geschiedenis te schrijven. Pikacheeto is nu te koop via veilinghuis Goldin, geïntroduceerd met een startbod van 500 dollar.
Als we iets geleerd hebben van zijn vurige voorganger ‘Cheetozard’, is het dat verzamelaars (blijkbaar) geen grenzen kennen zeker als het om een combinatie van Pokémon-nostalgie en junkfood gaat. De 2 centimeter grote Cheeto zit verpakt in een doorzichtige displaybox, gepresenteerd als een zeldzame Pokémon-kaart. Het verzamelen van Cheeto-chipjes in de vorm van herkenbare personages klinkt misschien als een grote grap, maar dit fenomeen is serieuze business.
Naast Pikacheeto veilt Goldin ook een Cheeto in de vorm van Super Mario en eentje die lijkt op het iconische Jumpman-logo van Air Jordan. Of de koper het bij een dergelijke toename in chipjes nog authentiek vindt, is de vraag. De volgende keer dat je gedachteloos een zak Cheetos opent (of welk ander eten dan ook), check dan even goed wat je in je hand hebt voordat je het naar binnen schuift. Wie weet spot je de volgende Pikacheeto, Cheetozard of Cheetoiano.
labels:
