De uitdrukking "een medaille van vlees en bloed" roept vragen op over betekenis, waarde en de menselijke conditie. Het is een term die in verschillende contexten kan opduiken, van persoonlijke herinneringen tot diepere theologische beschouwingen. Laten we eens dieper ingaan op de mogelijke betekenissen en interpretaties.

De Betekenis Achter de Medaille

Zoals je inmiddels al weet is het een bloeddonormedaille van het Nederlandse rode kruis. Ik kan mij deze medaille herinneren omdat mijn vader hem ooit ook heeft gekregen. Mijn vader is jarenlang bloeddonor geweest. Waar zijn medaille is gebleven weet ik niet maar ik heb nog wel zijn bloedafname kaart waarop een pelikaan staat afgebeeld zoals op de medaille. Het ronde schildje met het cijfer 20 heeft als betekenis dat de betreffende donor dus 20 keer bloed heeft gedoneerd.

Destijds werd mijn vader telefonisch opgeroepen om bloed te komen doneren. Meestal was het gedoneerde bloed dan ook direct nodig bijvoorbeeld bij een spoedoperatie. De bloedafname vond dan ook meestal plaats in het ziekenhuis. Zo'n oproep kon zelfs 's nachts zijn. Tegenwoordig gaat het anders. Zij hebben vaste afname tijden en locaties. Dit is mogelijk omdat het gedoneerde bloed veel langer bewaard kan worden dan vroeger.

Beeldspraak en Metaforen

Wanneer iets saais een levendig en vitaal imago moet krijgen, is er één terrein dat steevast geplunderd wordt op zoek naar passende metaforen en vergelijkingen: de sport. Het gebruik van beeldspraak is echter niet van risico's ontbloot; een metafoor of vergelijking brengt vaak meer associaties over dan in de bedoeling van de spreker of schrijver liggen. In Onze Taal 2/3 (blz. 24) van dit jaar heb ik betoogd dat het juist de secundaire associaties zijn die beeldspraak interessant maken. Je moet je er echter wel bewust van zijn dàt die associaties werkzaam zijn.

Kwetsbaarheid en Kracht: Twee Kanten van Dezelfde Medaille

Zelfhulpboeken, coaches en aanverwanten; ze overspoelen je met de boodschap om je kwetsbaar op te stellen. Want je kwetsbaar opstellen is krachtig. Is dat een oproep om je zwakte te tonen? Zoals ik nog geen twee maanden geleden in een blog schreef heb ik de afgelopen periode zowel zakelijk als privé veel te maken met mensen die geconfronteerd worden met ingrijpende gebeurtenissen. Gebeurtenissen waar je je niet tegen kunt weren. Gebeurtenissen die je raken en die pijn doen. Waardoor je dus kwetsbaar wordt.

Je kwetsbaar opstellen gaat niet over bevestigd worden in je ellende. Van medelijden is nog nooit iemand beter geworden. Het gaat ook niet over sterk zijn en doen alsof je onaantastbaar bent. Hoeveel mensen hebben niet een muurtje om zich heen gebouwd, als het ware een masker opgezet, om maar niet te tonen dat ze geraakt kunnen worden? Of een masker waarachter ze hun werkelijke emoties stilletjes verbergen. Achter dat masker zit een mens van vlees en bloed.

Je kwetsbaar opstellen zoals het in de zelfhulpboeken en door coaches bedoeld wordt gaat over de moed hebben om de werkelijkheid onder ogen te zien, hoe lelijk deze soms ook is. En jezelf in deze situaties niet anders voor te doen dan je bent, maar wel de verantwoordelijkheid te nemen. Dat betekent de moed hebben om je ware gezicht te laten zien. Het lef om uitdagingen aan te gaan zonder controle te hebben over de afloop. De bereidheid hebben om ergens aan te beginnen in de wetenschap dat het kan mislukken, of dat een ander er iets van kan vinden. De wetenschap zelfs dát je een keer gaat vallen en dát anderen iets gaan vinden. En het dan toch aangaan. In het vertrouwen dat je de veerkracht hebt om door te gaan áls het moeilijk is. Of pijnlijk. Je kwetsbaar kunnen opstellen is een voorwaarde om ten volle te kunnen leven.

Emoties: Levenskrachten en Belangenbehartigers

Emoties zijn levenskrachten. Ze zijn bij de schepping door God aan ons mensen meegegeven. Een emotie is een soort van energie in ons die ons in beweging zet. Emotie is letterlijk een kracht, gevoelsbeweging die naar buiten toe gericht is (e-motie; motie = move = bewegen en e- geeft aan dat het naar buiten wil). We voelen een bewogenheid omdat er iets in ons geraakt is. Die emotie kan je in je lichaam voelen. Ons lichaam is als het ware de klankkast van alles wat we voelen. Het is gezond om emoties te uiten. Met het uiten van een emotie doe je recht aan de geraaktheid en bewogenheid. Zo reguleer je de energie die een emotie in zich heeft.

Gevoelens en emoties die je in jezelf ervaart zeggen iets over wat een bepaalde gebeurtenis of situatie met je doet. Emoties zijn belangenbehartigers. Ze geven uiting aan wat voor jou belangrijk is. De mate waarin je ze voelt weerspiegelen de mate van belang wat jij voor iets voelt. Boosheid, angst, verdriet en blijdschap zijn de bekende vier basis-emoties. Alle andere emoties die je kent, zijn allemaal hier een afgeleide van. Net zoals alle kleuren die er bestaan mengvormen zijn van de drie basiskleuren rood-blauw-geel.

Ik zie een bepaalde relatie tussen de emoties blijdschap en angst. Ze staan als uitersten op, wat ik noem, de as van verbondenheid. Ieder mens heeft behoefte aan verbondenheid, aan samen-zijn. Verbondenheid is een oerbehoefte. God is een God van relaties, van verbondenheid. Dat zit zo diep verankerd in Zijn ‘DNA’. Wij zijn geschapen naar Zijn beeld en Zijn gelijkenis. Wij hebben die oerbehoefte als het ware van God meegekregen in ons DNA. Dat is ook terug te lezen in Genesis 2:24 waar Adam en Eva zich aan elkaar hechten (letterlijk staat er ‘verkleven’), om zo een onlosmakelijke eenheid met elkaar te vormen. Door de relatie word je gezien, gekend, ben je tot betekenis, kan je als mens tot je recht komen.

Bloed: Symbool van Leven en Verbond

Door de hele Bijbel heen kom je het woord ‘bloed’ tegen. Het Hebreeuwse woord daarvoor is ‘dam’. Bloed heeft iets lugubers en er zijn voldoende bloederige verhalen in de Bijbel te vinden die ons rillingen bezorgen. Vooral in het Oude Testament denken we dan al snel aan de offers die werden gebracht en misschien ook wel aan het bloedvergieten in met name de tijd van de rechters en koningen.

Het stroomt voortdurend om zuurstof en (voedings)stoffen aan weefsel te leveren en afvalproducten af te voeren. Bloed is vloeibaar en komt via de bloedvaten op alle plaatsen van het lichaam. Ook speelt het een belangrijke rol bij de afweer tegen ziekteverwekkers in het lichaam en zorgt het voor een constante lichaamstemperatuur. Bloed betekent dus letterlijk leven!” Kort samengevat: bloed fungeert als transportsysteem en het beschermt ons lichaam.

In de Oudheid geloofde men dat het bloed van een schepsel het leven zelf bevatte. De mens kon immers waarnemen dat als bijvoorbeeld een bloedend dier voldoende bloed verloren had, het kwam te sterven. Daaruit trok men de conclusie dat het leven samen met het bloed wegvloeide. Ook in de Bijbel zien we deze betekenis terugkomen. In Leviticus 17:11 (HSV) lezen we: “Want het leven van het vlees is in het bloed, en Ik heb dat Zelf voor u op het altaar gegeven om voor uw leven verzoening te doen. Want het is het bloed dat door middel van het leven verzoening bewerkt.”

In de Bijbel zien we twee kernelementen waarbij bloed een belangrijke rol speelt. In de eerste plaats dient het bloed van offerdieren als verzoening voor het volk. Doordat geen mens zonder zonde is, zou immers niemand met God verbonden kunnen zijn. In de offerdienst biedt God uitkomst door het bloed, het leven, van een dier te aanvaarden in ruil voor het bloed, het leven, van een mens. Daardoor vindt verzoening plaats en wordt de relatie tussen mens en God hersteld. In de tweede plaats werd ook altijd bloed gebruikt om een verbond te bekrachtigen.

Ook bij het Laatste Avondmaal komen deze beide kernelementen van bloed samen. In Mattheüs 26:27-28 staat: “Hij nam ook de drinkbeker en nadat Hij gedankt had, gaf Hij hun die, en zei: Drink allen daaruit, want dit is Mijn bloed, het bloed van het nieuwe verbond, dat voor velen vergoten wordt tot vergeving van zonden.” Het bloed van Jezus dient tot vergeving van zonden en daarmee komt de verzoening tot stand. Daarmee beschermt het ons tegen het loon van de zonde, de dood, zoals het aardse bloed ons lichaam beschermt tegen ziekteverwekkers. Daarnaast wordt het nieuwe verbond bekrachtigd door het drinken van Zijn bloed. In dit nieuwe verbond worden we door de Heilige Geest één met God en zoals het aardse bloed fungeert als transportsysteem, vloeit de kracht die Jezus had door ons lichaam om een verschil te maken in de wereld.

Voorpret: De Lol van het Anticiperen

Herinneringen geven waarde aan het leven. Bijvoorbeeld terugkijken op een fijn familiefeest of vrolijke vakantie. Maar hoe zit het met vooruitkijken? De voorpret is heerlijk. In mijn netwerk bespreek ik de psychologische kant van voorpret. ‘Voorpret speelt een grote rol in ons geluksgevoel,’ zegt hij. ‘Mensen beleven soms meer plezier aan het prettige vooruitzicht dan aan de gebeurtenis zelf. Dit heet anticipatory happiness. Het geeft mensen zin om door te gaan.

Mensen die van nature dankbaar zijn, ervaren meer geluk, juist omdat ze betekenis geven aan iets wat anderen ‘gewoon’ vinden. Daarbij: jij stelt je open om schoonheid te ervaren en daardoor geraakt te worden.

labels: #Vlees

Zie ook: