Eendjes voeren is een geliefde activiteit, vooral voor ouders met kinderen. Het is een leuke manier om dieren van dichtbij te bekijken en van de natuur te genieten. Samen met de (klein)kinderen naar het water met een zak oud brood: wie heeft het niet gedaan?

Maar wist je dat niet al het voedsel goed is voor eenden? Veel mensen geven brood, maar dat is eigenlijk schadelijk voor zowel de eenden als hun leefomgeving. We zorgen goed voor ‘onze’ eenden en voorzien ze ruimschoots van oud brood. Maar, hoe sympathiek dat ook mag lijken, brood voeren is helaas niet zo’n goed idee.

Waarom is brood slecht voor eenden?

Brood is niet alleen ongezond voor eenden, zwanen en ganzen, maar voor alle vogels. Veel mensen denken dat brood een prima keuze is om eenden te voeren, maar dat klopt niet. Het is te eenzijdig, waardoor ze voedingsstoffen missen en dat is slecht voor hun immuunsysteem: ze worden dus eerder ziek. Brood is ongezond voor eenden, het is te vet en te zout. Ze worden er dik van.

Brood voor eenden is hetzelfde als wat junkfood voor ons is: niet voedzaam en ongezond. In brood zitten namelijk geen voedingsstoffen voor vogels. Het is dus eigenlijk alleen maar opvulling van de maag. Wat echter nog erger is, is dat er veel zout in brood zit wat erg slecht kan zijn voor de dieren. Een overdaad aan zout is zeker ongezond voor vogels.

Als vogels te veel brood eten, laten ze hun natuurlijke voedsel, zoals gras, waterplanten en kleine waterdiertjes, liggen. Van nature eten eenden (water)planten, gras en zaden en zorgen ze uitstekend voor hun eigen maaltijd. Van al dat voeren krijgen eenden veel te eenzijdig voedsel binnen en ze krijgen stoffen binnen die helemaal niet zo goed zijn voor ze, zoals teveel zout.

Bovendien heeft dat overtollige brood nadelige effecten op de waterkwaliteit, waardoor vissen ‘het loodje’ leggen. Het trekt het ook dieren aan, die je liever niet ziet, zoals ratten. En beschimmeld brood is zelfs giftig voor ze.

Gevolgen voor de gezondheid van eenden

De vogels zullen niet direct het loodje leggen van de bammetjes, maar er kunnen wel vervelende vergroeiingen optreden. Wat we wel regelmatig zien, is dat dieren zogenaamde angel wings krijgen. Dat is een fenomeen waarbij het polsgewricht op de vleugels trager groeit, en de laatste slagpennen van de vleugels naar buiten gaan draaien. Door deze gewrichtsvervorming kunnen eenden of ganzen niet meer vliegen. Een vergroeiing die te danken is aan een dieet met te veel eiwitten, en dus ook het te veel eten van oud brood.

Milieu-impact van brood voeren

Brood dat in het water blijft liggen, trekt ratten en meeuwen aan en vervuilt het water. Ook groeien er bacteriën op het brood waardoor ziektekiemen worden verspreid. Veel brood wordt niet opgegeten en zorgt voor de verontreiniging van het water en is een bron van ziekteverwekkers. Bovendien vervuilt brood dat blijft liggen het water en is een voedingsbodem voor algen en ziekteverwekkers.

Er kunnen algen en blauwalg ontstaan, wat slecht is voor vissen en vogels. Resten brood lossen op in het water en hierdoor wordt het water voedselrijker met blauwalg, kroos en vissterfte als gevolg. Bovendien kan zoveel brood zorgen voor een explosieve algengroei in vijvers. Dat kan leiden tot een zuurstoftekort in de vijver, waardoor vissen massaal kunnen sterven.”

Ook de extra hoeveelheid eendenpoep draagt daar natuurlijk aan bij, want waar veel eenden samenkomen om te eten, wordt er ook veel gepoept. De Dierenbescherming werkt samen met gemeenten om het voeren van eenden te ontmoedigen.

Alternatieven voor brood

Gelukkig zijn er veel gezonde alternatieven die veilig en voedzaam zijn voor eenden. Kies in plaats van brood liever voor doperwten, mais, graan (zoals kippenvoer) of speciaal eendenvoer.

Om eenden wél een plezier te doen, kun je ze een van deze gezonde snacks geven:

  • Doperwten
  • Maïs
  • Graan
  • Kippenvoer
  • Eendenvoer
  • Haver
  • Gedroogde insecten

Hier wat tips - van goed naar slecht:

  • Zaden en noten: Vogelzaad is een van de beste opties omdat het rijk is aan vet, maar door de hoge concentratie essentiële vetzuren is het verstandig om niet te veel te geven.
  • Groenten en fruit: Mais, sla, erwtjes, appel, banaan en andere groenten en fruit zijn goede opties omdat ze voorzien in vezels, water, en essentiële vitaminen. Het nadeel van vooral fruit maar ook groenten die rijk zijn aan koolhydraten, zoals wortels, is dat ze maag-darmklachten kunnen veroorzaken bij vogels. Probeer kleine hoeveelheden groenten en fruit daarom te combineren met zaden en noten.
  • Rijst: In kleine hoeveelheden zijn zowel gekookte als ongekookte rijst prima opties omdat ze een goede bron van energie zijn maar een vrij lage voedingswaarde hebben. Heel belangrijk: voer eenden nooit gekruide of gebakken rijst zoals nasi, maar alleen naturel rijst zonder kruiden.

Verantwoord voeren

Jawel, verantwoord voeren kan nog steeds. Eenden voeren mag! Geen zorgen, ondanks alle tegenargumenten mag je gewoon met de (klein)kinderen eendjes voeren. Voor kinderen blijft het een leuke manier om dieren te ontdekken. Voer zo min mogelijk brood. Heb je toch wat brood over dat je graag wilt voeren? Doe dit dan met mate, voer het in kleine stukken en zorg ervoor dat het helemaal op wordt gegeten waar je bij staat.

Voer met mate én kies gezond voedsel. Voer vogels ook niet te veel. Alles moet direct opgegeten worden. Eenden, zwanen, ganzen en andere vogels kunnen prima zelf hun eten vinden.

Daarnaast is de educatieve waarde van eendjesvoeren groot. Ouders kunnen hun kinderen op de verschillen wijzen tussen mannetjes en vrouwtjes, want in de nazomer lijken die plotseling best veel op elkaar. Het is ook leuk om naar de meerkoeten en waterhoentjes kijken, de zwanen en de ganzen en de meeuwen die van het brood mee-eten. Soms zwemmen er ook andere eendensoorten - de krakeend is bijvoorbeeld op komst als wilde stadseend. En een half uurtje zelf kijken langs de oever van een singel of plas, daar kan geen natuurfilm tegen op.

Eenden voeren blijft een leuke activiteit voor jong en oud, maar het is belangrijk om dit op een verantwoorde manier te doen. Want, al die nadelen kun je teniet doen door verantwoord te voeren. Laat brood achterwege en kies voor gezonde alternatieven. Zo help je de eenden én draag je bij aan een schonere leefomgeving.

labels: #Brood

Zie ook: