Spot je een egel in de tuin? Waarschijnlijk wil je hem dan helpen. Er zijn zelfs mensen die egels naar hun tuin willen lokken. Maar wat moet je doen als je een egel in de tuin hebt en wat juist niet?

Egels zijn geliefde tuinbezoekers. Toch wordt het de egel steeds lastiger gemaakt: de strak ommuurde en goed bijgehouden tuinen zijn niet de ideale plek voor de egel. Maar gelukkig zijn er ook dingen die je kunt doen om de egel te helpen, zoals ervoor zorgen dat er voldoende voedsel beschikbaar is voor egels!

Waarom een egel in de tuin?

Een voordeel van een egel in de tuin, is dat ze insecten, kevers en slakken eten. Op deze manier zorgen ze voor een natuurlijke balans. Doordat de egel bepaald ongedierte eet, zijn het graag geziene gasten in de tuin. Bovendien is de egel een beschermde diersoort.

Een egelvriendelijke omgeving helpt egels letterlijk de winter (en zomer) door. Zorg voor beschutte plekjes.

Wat eten egels in het wild?

Egels zijn omnivoren. Dat betekent echter niet dat ze letterlijk alles eten. Egels zijn carnivoren en hun belangrijkste voedselbron zijn insecten en wormen. Vooral na regenachtige nachten zijn egels vaak te vinden op zoek naar regenwormen en andere insecten. In de herfst is hun voedselvoorraad schaarser en kunnen ze ook kevers, spinnen en slakken eten. Een belangrijke voorwaarde voor deze insecten is dat er groen aanwezig is in je tuin. Daarbij kun je denken aan grasvelden, maar ook simpelweg aan struiken of bloemen.

Een gevarieerd dieet is essentieel voor hun gezondheid. Egels eten graag het volgende:

  • Insecten en larven: Regenwormen, kevers, slakken, rupsen en andere insecten vormen een belangrijk onderdeel van hun dieet.
  • Kleine dieren: Af en toe eten egels ook kleine muizen, jonge vogeltjes of kadavers.
  • Plantaardig voedsel: Fruit, bessen en zachte zaden worden ook graag gegeten door egels, vooral als ander voedsel minder beschikbaar is.

Wat kun je bijvoeren?

Omdat er tegenwoordig in de meeste tuinen (en op straat) veel tegels worden gebruikt, kan voedsel vinden een uitdaging zijn. Vooral tussen maart en december is extra voer welkom. Egels zijn dol op rauw vlees en kattenvoer. Heb je een egel in de tuin en heb je een kat? Dan kun je ook kattenvoer (droog of nat) neerzetten. Katten zijn overigens niet echt een bedreiging voor egels. Geen kat in huis? Egels eten ook eieren, appels, bessen en andere vruchten. Ook schillen van vruchten kun je aan egels voeren.

Een ander voedsel dat egels vaak eten zijn kattenbrokken. Dit kan als een verrassing komen, maar egels zijn dol op kattenbrokken, vooral de droge variant. Het is belangrijk om te weten dat kattenbrokken echter niet het beste voedsel zijn voor egels, omdat ze niet de voedingsstoffen bevatten die egels nodig hebben.

Soms eten egels ook kleine hoeveelheden vlees. Dit kan bijvoorbeeld zijn als ze een muis of een vogeltje vangen. Egels eten ook graag fruit, vooral bessen. Dit is een goede aanvulling op hun dieet, omdat fruit belangrijke voedingsstoffen bevat die ze nodig hebben. Ook zachte zaden doen het vaak goed.

Om egels effectief te voeren, is het belangrijk om enkele eenvoudige richtlijnen te volgen. Kies een beschutte plek voor het voer, zodat andere dieren zoals katten er niet bij kunnen. Aangezien egels nachtdieren zijn, is het ‘s avonds aanbieden van voedsel het meest effectief. Houd de voederplek hygiënisch door deze regelmatig schoon te maken, wat helpt bij het voorkomen van ziektes. Vergeet niet om altijd een ondiepe schaal met vers water aan te bieden, wat vooral tijdens droge periodes van levensbelang is voor egels. Door deze tips op te volgen, zorgt u ervoor dat de egels in uw tuin gezond en wel gevoed blijven.

Waarom egels bijvoeren?

Vooral in de lente, net na de winterslaap, en in de herfst, om een vetreserve op te bouwen voor de winterslaap, kunnen egels wel wat extra hulp gebruiken en is het goed om de egels wat bij te voeren. Maar wat eten egels het liefst als bijvoer? Ook jonge egeltjes die hun eigen weg zoeken, hebben vaak moeite om voldoende voedsel te vinden. Door egels bij te voeren, helpt u de kwetsbare egelpopulatie in stand te houden.

Wanneer egels voeren in de tuin?

Egels in de tuin in de zomer kunnen vaak zelf op zoek naar voedsel, maar extra hulp is soms nodig. Het bijvoeren van egels is vooral nuttig en welkom in bepaalde periodes van het jaar:

  • Vroege lente (maart/april): Wanneer egels ontwaken uit hun winterslaap zijn ze vaak hongerig en hebben ze extra energie nodig om aan te sterken. Ze zijn ongeveer een derde van hun lichaamsgewicht kwijtgeraakt tijdens hun winterslaap.
  • Late lente (mei/juni): In deze periode kunnen egels nog steeds een tekort aan natuurlijk voedsel hebben. Bovendien is dit het seizoen waarin egels jongen kunnen krijgen, waardoor extra voedsel welkom is voor zowel de moeder als de jonge egeltjes.
  • Zomer (juli/augustus): Hoewel egels in de zomer vaak zelf voldoende voedsel vinden, kunt u bijvoeren als u merkt dat er weinig natuurlijk voedsel beschikbaar is.
  • Herfst (september/oktober): Egels beginnen zich voor te bereiden op hun winterslaap en moeten voldoende vetreserves opbouwen. Bijvoeren in deze periode helpt hen om de winter goed door te komen.

Wij adviseren om egels het hele jaar door bij te voeren met kattenbrokjes en vers water. Het is belangrijk om het bijvoeren geleidelijk te verminderen in de late herfst (november/december), wanneer de temperatuur daalt en de egels in winterslaap gaan. Stop helemaal met bijvoeren als de egels zich terugtrekken in hun nesten.

Wat kun je egels voeren - en wat drinken egels eigenlijk?

(Let op: Niet alles is geschikt!) Het is belangrijk om te weten wat egels wel en niet mogen eten. Hier zijn enkele tips:

  • Speciaal egelvoer: Dit voer is afgestemd op de voedingsbehoeften van egels en bevat alle belangrijke voedingsstoffen.
  • Kattenbrokken (droog of nat): Geef dit alleen als aanvulling, niet als hoofdvoedsel. De Egelbescherming raadt kattenbrokjes aan, omdat de fysiologie van de egel sterk lijkt op die van een kat.
  • Gekookt ei: Zonder zout of kruiden.
  • Water: Wat drinken egels? Vers, schoon water is essentieel - bied dit altijd aan in een ondiep schaaltje.

Veel mensen zetten een schaaltje melk voor egels klaar. Toch is dit niet de bedoeling. Hoe goed bedoeld ook, melk kan voor onze ‘prikkelbare’ vrienden funeste gevolgen hebben. Omdat ze lactose niet kunnen verteren, kunnen ze last krijgen van diarree, uitdrogen en zelfs overlijden.

Wat egels niet mogen eten?

  • Gedroogde meelwormen, zonnenpitten en brood zijn geen goede keuze
  • Gedroogde meelwormen: Hoewel egels gedroogde meelwormen eten, bevatten ze veel fosfor, wat kan leiden tot een verstoorde calcium-fosforbalans en gezondheidsproblemen zoals Metabolic Bone Disease (MBD) Het is beter om ze niet te voeren of slechts in zeer kleine hoeveelheden als incidentele traktatie aan te bieden
  • Zonnebloempitten (zonnepitten): Eten egels zonnepitten? Hoewel het aantrekkelijk lijkt, zijn zonnebloempitten niet geschikt voor egels vanwege het hoge fosforgehalte.
  • Melk: Egels zijn lactose-intolerant en kunnen hier erg ziek van worden.
  • Brood: Eten egels brood? Het antwoord is nee. Brood heeft geen voedingswaarde voor egels en kan hun spijsvertering verstoren. hetzelfde geldt voor brood.
  • Gekruid of zout voedsel: Dit is schadelijk voor egels.

Hoe maak je de tuin egelvriendelijk?

Als je een egeltje in de tuin ziet, zijn er een aantal dingen die je kunt doen om het beestje te helpen. Ook kun je wat kleinigheidjes aanpassen in je tuin, zodat de egel zich thuis voelt.

Als je bomen hebt die blad verliezen, kun je hiervan een hoopje maken in een hoekje van je tuin. Er zijn ook speciale egelhuisjes te koop. Als je een egelhuisje plaatst, is het verstandig om honden en kinderen op afstand te houden. Egels zoeken graag een beschutte plek. Egelhuisjes helpen daarbij. Volgens de Egelopvang is iedere tuin geschikt voor de egel, op voorwaarde dat-ie in en uit kan lopen.

Heb jij een tuin en valt het blad van de bomen? Haal niet alles weg, maar verzamel een hoopje in een hoek van je tuin. Kleine takjes, stukjes mos en andere natuurlijke ‘prullaria’ zijn allemaal handig voor egeltjes. Ook kun je een takkenril maken van snoeiafval, dit is een goede schuilplaats voor een egel (en andere tuingasten).

Koop een egelhuisje en plaats dat in een rustig hoekje uit de wind en zorg dat er geen water naar binnen kan lopen.

Laat geen blikjes, bekertjes en ander zwerfaval slingeren. We komen regelmatig egels tegen die daarin vast komen te zitten.

Bevestig netten in de tuin (bijvoorbeeld ter bescherming van fruit en gewassen) zo strak mogelijk. Dit voorkomt dat de egels erin verward raken. Nog beter is het om de netten een stukje van de grond omhoog te halen (30cm).

Maak de voerbakjes/voerstations regelmatig goed schoon, bij voorkeur iedere dag. Als er meerdere egels in de tuin komen dan kunnen ze ziektes onder elkaar verspreiden.

Voer de egels niet teveel, ook egels kunnen obesitas krijgen. Het is beter als ze zoveel mogelijk hun natuurlijke dieet kunnen eten, een natuurvriendelijke tuin zorgt voor voldoende insecten en meer.

Egels kunnen redelijk goed zwemmen, maar kunnen niet goed uit het water klimmen als de kanten te stijl zijn. Ondiepe poeltjes of wadi's zijn beter, en als dit niet mogelijk is zorg dan voor trappetjes zodat de egels eruit kunnen klimmen.

Naast het voeren kun je nog meer doen om egels te helpen. Een egelvriendelijke tuin begint bij het laten liggen van bladeren, waar egels insecten kunnen vinden en een schuilplek hebben. Bied ook een veilige schuilplaats aan, zoals een egelhuis, dat bescherming biedt tegen weersinvloeden en roofdieren. Zorg ervoor dat egels je tuin gemakkelijk kunnen bereiken door een opening in de schutting te maken.

Wees altijd voorzichtig met tuingereedschap, vooral bij het gebruik van rieken en grasmaaiers onder bosjes en dichte beplanting. Vermijd het gebruik van gif, zoals slakkenkorrels en rattengif, want deze zijn levensgevaarlijk voor egels. Door deze maatregelen te nemen, creëert u een veilige en aantrekkelijke omgeving voor deze stekelige tuinbewoners.

Wat te doen als een egel hulp nodig heeft?

Als je overdag een egel in je tuin tegenkomt of als een egel weinig beweegt, kan het zijn dat deze hulp nodig heeft.

Pak niet zomaar een egel op, ook niet als de egel overdag actief is. In de maanden dat de vrouwtjes hun jongen krijgen lopen deze ook soms overdag rond.

Denk je dat de egel hulp nodig heeft? Wees voorzichtig met maaien onder bosjes of beplanting en hanteer ook de riek behoedzaam.

Helaas zien we steeds meer slachtoffers van robotmaaiers, kantenstrimmers en meer.

Heb je een egel gevonden die ziek of gewond is? Er zijn verschillende egelopvangen in Nederland die egeltjes opvangen en verzorgen. Ze hebben ervaring met zieke en gewonde egels en kunnen deze diertjes de beste zorg bieden.

Wat je verder kunt doen

Slakkenkorrels en insectenverdelgers zijn dodelijk voor egels. Kleine hoeveelheden van het gif zijn al funest voor egels, omdat ze iedere nacht insecten en slakken eten.

Pas ook op met zwerfafval, zoals bekertjes of blik. Ook hier kunnen de diertjes verstrikt in raken.

Heb je een vijver met steile oevers? Egels kunnen redelijk goed zwemmen, maar kunnen niet goed uit het water klimmen als de kanten te stijl zijn.

Maak de tuin toegankelijk voor egels door doorgangen in de schutting te maken. Een opening van 15 bij 15 cm is voldoende. Nog beter is het om een heg te plaatsen in plaats van een schutting.

Ruim bladeren in de tuin niet allemaal op. Hiermee kunnen egels een nest of schuilplaats maken. Ook een composthoop kan dienst doen als slaapplaats.

Zorg voor voldoende drinkmogelijkheden. Egels drinken graag uit een lage drinkschaal of vijver.

Plaats op een droge, beschutte plek een egelhuisje in de tuin. Zorg ervoor dat de ingang uit de wind staat. Doe hier geen nestmateriaal in zoals hooi en stro, dit gaat tussen de stekels van de egels zitten. Het beste kun je er wat droog blad inleggen.

Het is heel verleidelijk, maar laat het egelhuisje zoveel mogelijk met rust. Je kunt ze beter niet storen tijdens de winterslaap of het voortplantingsseizoen.

Egels lopen graag beschut. Zorg daarom voor begroeiing in de tuin met bloemen en planten. Ook bodembedekkers vinden ze prettig.

Pas op met netten over bijvoorbeeld bessenstruiken. Hier kunnen egels in verstrikt raken. Hang ze daarom altijd minimaal 30 cm boven de grond. Ook ander afval zoals lege potten kunnen gevaarlijk zijn voor egels. Ze zijn erg nieuwsgierig en steken overal hun snuit in.

Samenvattend

Met een paar simpele aanpassingen kunt je de tuin omtoveren tot een paradijs voor egels. Door ze bij te voeren op de juiste momenten en een veilige leefomgeving te bieden, help je deze nuttige dieren te overleven. Wees echter voorzichtig met wat je voert: hoewel sommige voedingsmiddelen aantrekkelijk lijken, kunnen ze schadelijk zijn voor de gezondheid van egels. Kies voor speciaal egelvoer of kattenbrokjes en vermijd meelwormen en zonnebloempitten in grote hoeveelheden.

labels:

Zie ook: