Er is niets charmants aan een buikgriep. Misselijkheid en diarree maken van eten een avontuur dat je niet wil beleven. Toch heeft je lichaam voedsel nodig. Hoe pak je dat aan? En zijn de wijsheden van je moeder echt wijs, of denkt de wetenschap er anders over?

Om te beginnen: wat in de volksmond buikgriep heet, kan verschillende oorzaken hebben. Er kan inderdaad sprake zijn van een virale infectie, zoals het norovirus. Maar de klachten kunnen ook veroorzaakt worden door een bacterie, zoals salmonella of campylobacter, of doordat je via voeding een microbieel toxine binnenkrijgt, dat noemen we een voedselvergiftiging. Daarnaast kunnen chronische darmaandoeningen klachten veroorzaken die lijken op die van een buikgriep.

Verstoord Maagdarmstelsel

Wat al deze oorzaken met elkaar gemeen hebben, is dat ze de normale werking van het maagdarmstelsel verstoren. De darmen zijn heel erg gericht op het opnemen van water en allerlei andere belangrijke stoffen uit onze voeding. Als de darmen ziek zijn, worden dit soort mechanismes geblokkeerd.

Dat kan allerlei vervelende gevolgen hebben. Zoals een overgevoelige maag die zijn normale werk niet meer doet en alles eruit gooit wat je eet. Of een verstoring van de waterhuishouding in de darmen. Hierdoor kan bijvoorbeeld de vochtopname niet meer werken, of produceert de dunne darm juist meer vocht. Je raadt vast al waar dit toe leidt. Inderdaad, diarree.

Wat Moet je Eten bij Buikgriep?

Probleem: als je maag al samentrekt bij de geur van eten en je darmkanaal een glijbaan is, ben je snel uitgedroogd en leeg. Wat moet je eten? Daar hebben we allemaal wel ideeën over. De een zweert bij gemberthee, de ander zegt dat cola helpt, terwijl weer anderen er heilig van overtuigd zijn dat je vooral moet eten waar je trek in hebt. En hoe zit het met good old beschuit en bouillon, of heb je juist vezels nodig?

Het is allereerst belangrijk dat je voorzichtig begint. ‘Als je een maagdarminfectie hebt, ligt je hele spijsverteringsstelsel plat. Een half slokje water kan dan al te veel zijn voor je verzwakte maag. Begin daarom met iets dat zo min mogelijk belastend is en bouw het vanaf daar weer op.’

Stap 1: Vocht Vasthouden

Komt dat eerste slokje water inderdaad alweer naar boven? Geen probleem, probeer het een uur later gewoon opnieuw. Bij diarree wordt daarnaast geadviseerd om een isotone vloeistof te drinken, vervolgt de arts. Dit is een drankje met dezelfde verhoudingen van water, zout en suikers als het vocht in ons lichaam.

Als je maagdarmkanaal van streek is, heeft het met deze dranken nog de minste moeite. Een bekend voorbeeld is ORS, of oral rehydration solution. Voeg dit poeder toe aan de juiste hoeveelheid water, en je krijgt zo’n isotone drank. Maar ook een kopje bouillon van de juiste sterkte kan wonderen doen. Het zout in ORS of bouillon helpt de darmen om toch wat vocht op te nemen.

Stap 2: Neem een Hapje

Houd je een paar slokjes ORS binnen? Super, dan kun je langzaam proberen wat voeding toe te voegen. Maar ga niet meteen voor de biefstuk, waarschuwt Monkelbaan. ‘De enzymen die in onze maag en darmen verantwoordelijk zijn voor de vertering, zijn vaak ook ontregeld als je ziek bent. Begin dus niet met iets dat zwaar op de maag ligt, anders stel je je lichaam te veel op de proef.’

Wat werkt wel? Toch de lichtverteerbare hap, zoals een beschuitje, droog, een geroosterd broodje of wat witte rijst. ‘Als je een maaginfectie hebt is je maag niet goed in staat om voedsel te verwerken. Als je dan ook nog dingen met veel vezels en complexe eiwitten gaat eten, wordt dat nog meer vertraagd. Hierdoor krijg je een vol gevoel, wat er weer toe kan leiden dat je maag het eruit gooit.’

Stap 3: Volg je Lichaam

Ook hierbij geldt weer dat je het langzaam op moet bouwen. Lukt het je om een paar happen binnen te houden, dan kun je daarna misschien wat meer en wat zwaarder eten. Maar belast je lichaam niet te veel en luister bovendien ook naar je lichaam, zegt Monkelbaan. ‘Als je bijna niks tot je kunt nemen, kijk dan wat je wél kunt verdragen of waar je trek in hebt.’

Wat dat is, is vaak erg persoonlijk. De een drinkt graag gemberthee bij buikgriep, terwijl een ander liever op een biscuitje knabbelt. Of deze voedingsmiddelen actief bijdragen aan een sneller herstel, valt volgens Monkelbaan te betwijfelen, maar (bijna) alles wat je tijdens een maaginfectie binnen kunt houden, is mooi meegenomen.

Voedingsmiddelen om te Vermijden

Voedingsmiddelen waar tegenwoordig veel aandacht naar toe gaat, zijn de prebiotica (fruit, volkorenproducten) en probiotica (kombucha, kefir). Deze voedingsmiddelen zouden via het microbioom (de bacteriekolonie in je darmen) onze darmgezondheid kunnen bevorderen. Of ze ons ook van een infectie kunnen afhelpen, is lastig te zeggen, zegt Monkelbaan.

Heb je een flinke buikinfectie te pakken? Dan kun je alle zogenaamde superfoods juist beter even links laten liggen. Geef het even tijd en belast je maag en darmen niet te veel. Dan zit je zo weer aan een biefstuk, zwarte koffie of smoothie.

Praktische Tips voor Eten en Drinken bij Buikgriep

Wanneer je geveld bent door buikgriep, heb je vaak totaal geen zin in eten en drinken. Dat is niet altijd handig. Je lijf heeft namelijk juist behoefte aan vitaminen en vocht om te kunnen herstellen. Hier zijn enkele praktische tips:

  • Drink water, veel water: Bij buikgriep verlies je vocht, en om er voor te zorgen dat je niet uitdroogt moet je dat aanvullen. Gewoon water (dus zonder bubbels of smaakjes) is het beste tegen uitdroging. Drink het desnoods in kleine delen, meng er een half bouillonblokje door of maak er slappe thee van. Vooral als je ouder bent dan 70 jaar, is het belangrijk om extra op te letten dat je niet uitdroogt.
  • Ginger ale: Een goed drankje dat je beschermt tegen opkomende misselijkheid is ginger ale. Gember neutraliseert je maag over het algemeen en kan ook helpen als je al misselijk bent. Maak er thee van of snij een stukje verse gember af en kauw erop.
  • Witte rijst en wit brood: Bij buikkrampen en brandend maagzuur kun je het beste lichtverteerbare voedingsmiddelen eten. Witte rijst en wit brood hebben allebei een licht constiperend effect. Om je rijst wat op te fluffen kun je er gekookte groente in doen, of er wat appelmoes of wortelpurree doorheen mengen.
  • Soep: Met een soepje houd je je vochtbalans op peil én je krijgt de nodige vitamines binnen. Maak hem niet te dik of te kruidig, maar kies voor een heldere, lichte soep als je buikgriep hebt. Een lichte soep, desnoods alleen heet water met een bouillonblokje kan helpen.
  • Zoute crackers: Het zout zorgt ervoor dat al het sodium en chloride dat je verloren bent, door het overgeven en de diarree, weer aangevuld worden. Ook helpen ze tegen misselijkheid.
  • Koekjes en beschuit: Kies wel voor koekjes zonder al te veel poespas, zoals simpele biscuitjes. Dit voedsel zet je maag niet te veel onder druk. Wil je weer een beetje meer energie krijgen? Ga dan voor koekjes met honing.
  • Yoghurt: Dit melkproduct zorgt ervoor dat je darmflora herstelt en is licht voor de maag. Als je weer wat aangesterkt bent, kun je voorzichtig beginnen met yoghurt. Dat herstelt de darmflora.

Wat te Vermijden

  • Vezelrijke producten: Eet daarom even geen vezelrijke producten zoals bruin brood, volkorenrijst, fruit en bonen.
  • Vet eten: Ook vet eten is een slecht idee. Om je maag niet nog meer te prikkelen, kun je pittig en vet eten beter laten staan. Ga voor licht verteerbare voeding, en niet voor gefrituurd eten of pittige curries.
  • Zoete frisdranken: Drink geen frisdrank of energiedrankjes. Drankjes met grote hoeveelheden suiker worden (bij buikgriep) afgeraden.

Medicatie bij Buikgriep

Misschien slikt u medicijnen voor een andere ziekte, zoals diabetes, hartfalen of nierproblemen. Sommige medicijnen werken minder goed bij overgeven of diarree. Andere medicijnen kunnen gevaarlijke bijwerkingen geven als u last heeft van steeds overgeven of steeds diarree.

Soms is diarree heel onhandig. Bijvoorbeeld als u ergens echt moet zijn. Dan kunt u het middel loperamide slikken. Door dit middel bewegen de darmen minder. U moet minder vaak naar de wc. Ook medicijnen tegen bacteriën (antibiotica) zijn bijna nooit nodig. Meestal komt buikgriep door een virus.

Medicatie Lijst

  • Domperidon: stimuleert de bewegingen van de maag en het eerste deel van de darmen en versnelt de passage van voedsel van de maag naar de darmen. Artsen schrijven het voor bij misselijkheid en braken. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Loperamide: maakt diarree minder. Het wordt gebruikt bij acute diarree en bij chronische diarree. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Metoclopramide: werkt tegen misselijkheid en braken. Verder zorgt metoclopramide ervoor dat voedsel minder lang in uw maag blijft. Daardoor voelt u zich ook minder misselijk. Artsen schrijven het voor bij misselijkheid en braken en bij migraine. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Canagliflozine: is een verlager van het bloedsuiker. Het zorgt ervoor dat de nieren meer suiker uitplassen. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Citalopram: behoort tot de serotonineheropnameremmers ofwel SSRI's. Het regelt in de hersenen de hoeveelheid serotonine. Deze lichaamseigen stof speelt een rol bij emoties en stemmingen. SSRI's verbeteren de stemming en verminderen angsten. Artsen schrijven het voor bij depressie en bij angststoornissen, zoals een dwangstoornis, paniekstoornis, specifieke fobie (angst) en posttraumatische stressstoornis. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Dapagliflozine: is een verlager van het bloedsuiker. Het zorgt ervoor dat de nieren meer suiker uitplassen. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Diclofenac: is een ontstekingsremmende pijnstiller. Dit soort pijnstillers wordt ook wel NSAID's genoemd. Het werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend. Het is te gebruiken bij pijn waarbij ook sprake is van een ontsteking, zoals bij gewrichtspijn, reumatoïde artritis (ontsteking van de gewrichten), ziekte van Bechterew en jicht (ontsteking in uw gewricht). Bovendien bij koliekpijn, menstruatieklachten, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies, migraine en hoofdpijn. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Digoxine: behoort tot de groep geneesmiddelen die hartglycosiden worden genoemd. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Empagliflozine: is een verlager van de bloedsuiker. Het zorgt ervoor dat de nieren meer suiker uitplassen. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Fluoxetine: behoort tot de serotonineheropnameremmers, ofwel SSRI's. Het regelt in de hersenen de hoeveelheid serotonine. Deze lichaamseigen stof speelt een rol bij emoties en stemmingen. SSRI's verbeteren de stemming en verminderen angsten. Artsen schrijven het voor bij depressie en bij angststoornissen, zoals dwangstoornis (OCD), paniekstoornis, sociale fobie en posttraumatische stressstoornis. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Ibuprofen: is een ontstekingsremmende pijnstiller. Dit soort pijnstillers wordt ook wel NSAID genoemd. Het werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend. Het is te gebruiken bij pijn waarbij ook sprake is van een ontsteking, zoals bij gewrichtspijn, reumatoïde artritis, ziekte van Bechterew en jicht. Bovendien bij migraine, hoofdpijn en menstruatieklachten, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Lithium: vermindert hevige stemmingsschommelingen. Artsen schrijven het voor bij depressie. Ook wanneer u te veel energie heeft waardoor u bijvoorbeeld niet genoeg slaapt. Dit wordt een manie genoemd. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Metformine: is een verlager van de bloedsuiker. Het behoort tot de biguaniden. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Naproxen: is een ontstekingsremmende pijnstiller. Dit soort pijnstillers wordt ook wel NSAID genoemd. Het werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend. Het is te gebruiken bij pijn waarbij ook sprake is van een ontsteking, zoals bij gewrichtspijn. Ook bij ontstekingen van de gewrichten zoals reumatoïde artritis, ziekte van Bechterew en jicht. Bovendien bij koliekpijn, hoofdpijn, migraine en menstruatieklachten, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Paroxetine: behoort tot de serotonineheropnameremmers, ofwel SSRI's. Het regelt in de hersenen de hoeveelheid serotonine. Deze lichaamseigen stof speelt een rol bij emoties en stemmingen. SSRI's verbeteren de stemming en verminderen angsten. Artsen schrijven het voor bij depressie en bij angststoornissen, zoals een dwangstoornis, paniekstoornis, sociale angststoornis, specifieke fobie en posttraumatische stressstoornis. Het wordt ook gebruikt bij zenuwpijn, bij seksuele stoornissen (vroegtijdige zaadlozing), premenstrueel syndroom (PMS) en bij opvliegers tijdens de overgang. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.
  • Sertraline: hoort tot de serotonineheropnameremmers, ofwel SSRI's. Dit zijn medicijnen tegen depressie. Het regelt in de hersenen de hoeveelheid serotonine. Deze lichaamseigen stof speelt een rol bij emoties en stemmingen. Kijk voor meer informatie op Apotheek.nl.

Hygiëne Maatregelen

  • Was regelmatig uw handen met water en zeep.
  • Was en droog elke keer als u naar de wc bent geweest.
  • Droog na het wassen de handen goed af met een schone handdoek of papieren doekjes.
  • Leg uit aan de mensen om u heen dat ze dat ook moeten doen.
  • Maak de handen goed nat onder stromend water.
  • Neem wat vloeibaar zeep uit een pompje.
  • Wrijf de handen over elkaar.
  • Zorg dat er zeep op de binnenkant en buitenkant van de handen zit.
  • Wrijf goed alle vingertoppen in. Vergeet de duimen niet. Wrijf ook tussen de vingers.
  • Spoel de zeep goed af, onder stromend water.
  • Droog de handen goed af aan een schone handdoek of aan een papieren handdoek (keukenrol).
  • Laat iemand die ziek is een eigen toilet gebruiken. Kan dat niet? Maak dan het toilet direct schoon als de zieke naar het toilet is geweest.
  • Vervang dan ook iedere keer de handdoek. Verschoon elke dag de handdoek in het toilet of gebruik een keukenrol om de handen te drogen.
  • Spoel het toilet door met de deksel dicht.
  • Maak zeker 1 keer per dag het toilet schoon. Dit kan met een doekje en gewoon zeepsop, bijvoorbeeld met allesreiniger.
  • Let op de volgorde van schoonmaken: van schoon naar minder schoon. Begin met de deurklink, kraan, spoelknop. Doe daarna de toiletbril en de toiletpot. Gebruik het doekje daarna niet om iets anders schoon te maken. Het is nog beter om doekjes te gebruiken die je weg kunt gooien.
  • Houd de nagels kort.
  • Laat iemand die ziek is een eigen tandenborstel, washandje en handdoek gebruiken.
  • Maak geen eten klaar voor anderen als je diarree hebt.
  • Zorg dat de zieke genoeg drinkt en zout en suiker binnen krijgt. Zo voorkom je dat de zieke uitdroogt. Geef daarom thee, water, bouillon en suikeroplossing (ORS). ORS kun je kopen bij de drogist of apotheek.
  • Wasgoed waar diarree op zit, kan in de wasmachine. Doe de wasmachine niet te vol. Was op 40 graden of heter. Gebruik een gewoon programma voor het wassen. Droog dan de was het liefst in de droger of strijk het zo heet mogelijk.
  • Maak speelgoed dat kinderen in de mond nemen elke dag schoon. Dit kan met gewone schoonmaakmiddelen.
  • Heeft iemand gebraakt? Zet dan de deuren en ramen van de kamer waar gebraakt is 15 minuten open. Zorg dat er de hele dag verse lucht binnen komt.

labels:

Zie ook: