In Nederland komen veel slakken voor, zowel met een huisje als zonder, de zogenaamde naaktslakken. Je hebt ze ongetwijfeld wel eens gezien, in je tuin, op het balkon of op het fietspad... Slakken. De ene persoon vindt ze fascinerend terwijl de ander het maar vieze beestjes vindt. De grote vraag is: zijn slakken gevaarlijk voor honden en katten? Wat is de reden waarom ze gevaarlijk kunnen zijn? En wat kunnen voor maatregelen kunnen we nemen?

Zijn slakken gevaarlijk voor honden en katten?

Alle slakken kunnen gevaarlijk zijn voor hond en kat. Het grootste gevaar van slakken is dat ze nare parasieten zoals wormen bij zich kunnen hebben. Deze wormen kunnen honden en katten erg ziek maken. Met name honden lopen grote kans op besmetting door slakken. Dit omdat katten niet snel een slak zullen opeten. Katten zijn van nature nieuwsgierig aangelegd en hier vormt het slijm van de slak een gevaar, omdat zij zo wormen kunnen oplopen.

Slakken en naaktslakken komen alom voor in Nederland. Wist u dat in een gemiddelde Nederlandse tuin bijna 20.000 slakken voorkomen, al dan niet besmet met de longwormen? Niet alle slakken hebben wormen en het is bekend dat in bepaalde gebieden slakken meer wormen bij zich dragen dan in andere gebieden in Nederland (Flevopolder, Den Haag, Veluwe).

Welke wormen zijn gevaarlijk?

Er komen 2 gevaarlijke wormsoorten voor in het slijm van de slak. Dat is de longworm en de Franse hartworm (eigenlijk ook een longworm), ofwel de Angiostrongylus vasorum. In tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden komt de Franse Hartworm ook in Nederland voor. De Franse hartworm is -hoewel de naam anders doet vermoeden- een longworm die sinds enkele jaren ook in Nederland voorkomt. Het vormt een potentieel gevaar voor de gezondheid van honden die in de Flevopolder uitgelaten worden. In de omgeving Dronten, Biddinghuizen krijgen we steeds vaker te maken met honden die erg ziek zijn door een besmetting met de Franse hartworm. Onderzoekers van de HAS Den Bosch concludeerden eind 2012 al dat behalve in het noorden van de Veluwe en de regio de Haag, ook honden in de Oostvaardersplassen gevaar lopen.

Hoe raken honden besmet?

Honden lopen het grootste risico om besmet te raken, omdat zij erg nieuwsgierig zijn. Sommige honden vinden slakken interessant en zullen het dier onderzoeken en opeten. Of de slak wordt per ongeluk ingeslikt tijdens het kauwen op een speeltje of een tak waar een slak of slakkenslijm opzit. Ook kunnen er soms slakken in buitenwater zitten, die worden ingeslikt als de hond ervan drinkt. Hiernaast willen nieuwsgierige honden weleens aan een slakkenspoor gaan likken.

Honden die slakken oppakken en -eten, honden die op takjes kauwen en honden die veel van de grond oppakken en zelfs eten hebben een grotere kans om larves binnen te krijgen. Ook het eten van andere dieren die zich voeden met slakken, zoals kikkers, padden, vogels en muizen kunnen leiden tot een besmetting.

De worm komt voor in het slijm van de slak, maar ook in dieren die slakken eten, zoals knaagdieren, vogels en kikkers. Als een hond of een kat een slak opeet of in aanraking komt met het slijm van de slak, kan die besmet worden met deze levensgevaarlijke parasiet.

Levenscyclus van wormen

Wanneer de hond of kat in aanraking is geweest met een besmette slak, dan kruipt na opname de larve van de worm vanuit de darm via de bloedvaten naar de longen. Na opname kruipt de larve van de Franse hartworm en ook die van de longworm vanuit de darm via de bloedvaten naar de longen. In het hart en de longslagader ontwikkelen ze zich tot een volwassen worm. Wanneer de wormen zich in de longslagader bevinden dan kan je huisdier hier ernstig ziek van worden. De eitjes die deze wormen produceren komen uiteindelijk in de kleine bloedvaatjes van de longen. De larven die uit deze eitjes komen, worden opgehoest en meestal weer doorgeslikt. Zo komen de larven in de ontlasting terecht.

Symptomen van een besmetting

Indien je huisdier besmet is met de Franse hartworm of vossenlongworm kunnen de onderstaande symptomen ontstaan. Als je huisdier één of meerdere van deze symptomen heeft, neem dan gelijk contact op met de dierenarts!

  • Ademhalingsproblemen met name hoesten
  • Hoesten (eventueel met bloed)
  • Benauwdheid, hijgen of een versnelde ademhaling
  • Verminderd uithoudingsvermogen
  • Bloedneuzen

Uiteindelijk kan een hond of kat instorten na een lichte inspanning. De parasiet maakt enorme schade in en om het hart en de longen. Dat kan leiden tot onder andere longaandoeningen, hartfalen en zelfs tot het het overlijden van de hond !

Wat te doen bij een vermoeden van besmetting?

Het is dan raadzaam contact op te nemen met uw dierenarts wanneer uw hond een slak heeft opgegeten. Heb je gezien dat je huisdier een slak heeft opgegeten? Raadpleeg dan de dierenarts. De kans op ernstige ziekte is het kleinst als je er zo snel mogelijk bij bent.

Bij vermoedens van een besmetting met de Franse hartworm, dan is een mestonderzoek de eerste stap. Mest/ontlasting van tenminste drie verschillende dagen moet worden onderzocht. Het is namelijk mogelijk dat er in één dag geen enkele larf in de onlasting terecht is gekomen, waardoor het onderzoek onbetrouwbaar is. De diagnose is eenvoudig te stellen met behulp van ontlastingsonderzoek (Baermann techniek).

Bij vroegtijdige behandeling worden veruit de meeste honden weer helemaal beter. Als de worm tijdig wordt behandeld is de prognose goed en zal de hond meestal zonder blijvende schade genezen.

Preventie en bescherming

Het is belangrijk om te voorkomen dat je huisdier een worminfectie oploopt.

  • Voorkom dat jouw hond of kat met slakken speelt, ze opeet, of het slijm oplikt.
  • Houd je hond of kat goed in de gaten en zorg ervoor dat hij geen slakken, slakkenetende dieren of uitwerpselen opeet.
  • Let ook op met drinkbakken en emmers die buiten staan.
  • Tevens is het belangrijk om erop te letten dat er geen slijm wordt opgelikt en dat er geen slakken in het water of op de speeltjes zitten.
  • Haal ook in de avond de waterbak en het speelgoed naar binnen, zodat ze niet verontreinigd kunnen worden met slakkenslijm.
  • Ruim verder altijd de uitwerpselen van je eigen huisdier op, zodat andere dieren niet besmet kunnen raken door jouw hond of kat.
  • Indien jouw hond of kat tussengastheren eet, lopen ze extra risico. Alle gebieden waar vossen en slakken leven vormen een verhoogd risico.

Daarnaast wordt het aangeraden om preventief een ontwormingsmiddel toe te dienen aan je huisdier. Een behandeling met Milbemax zal veelal worden ingezet. Kies voor een wormenmiddel dat zowel de larven als de volwassen vorm van longwormen doodt. Je dierenarts kan je een wormmiddel adviseren. Soms is het nodig om het wormmiddel te herhalen. Iedere maand een behandeling zoals met de smakelijke tablet Simparica Trio voorkomt nieuwe problemen.

Slakkengif is gevaarlijk!

Een manier om slakken effectief te bestrijden is natuurlijk slakkengif. Gebruik dit nooit op plekken waar huisdieren voorkomen., beter nog gebruik het nooit. Slakkengif is dodelijk voor hond en kat en er bestaat geen tegengif voor. Elk jaar zijn er honden en katten die van slakkengif hebben gegeten. Het verraderlijke aan slakkengif is, dat er meestal geen tegengif voor bestaat. Alleen door snel ingrijpen kan een hond of kat dit overleven.

Slakken in de tuin bestrijden

Echt voorkomen dat slakken je tuin inkomen is niet eenvoudig, en buiten eigen (huis en) tuin is bestrijden nog moeilijker. Wil je preventief aan de slag, begin dan al in maart als je de tuin opruimt. Het zijn vooral afvalbulten waar slakken op hun gemak zijn, hoekjes met veel afgevallen, vochtig blad. Haal dat weg. Je kunt de grond een beetje omschoffelen, zodat die wat droger wordt. Dan verplaatsen slakken zich minder goed.

Volgens een andere slakkenkenner Klaas van Rozen is er geen slakvriendelijke methode om ze uit je tuin te houden. "Wat je wel kan doen is bijvoorbeeld een simpele boterham in je tuin leggen in de ochtend. Met één boterham kun je zo 30, 40 slakken vangen en zelf verplaatsen."

Slakken hebben een hekel aan scherpe, droge materialen zoals zand, grind, en gebroken eierschalen. Deze kunnen rondom planten en in de tuin worden geplaatst om slakken op afstand te houden. Dennennaalden naast een moestuin. Daar gaan ze niet overheen want dat vinden ze geen fijne ondergrond, net zo als houtsnippers of koffiedrab. Of cacao- en schelpendoppen.

labels:

Zie ook: