De warme wintermaanden zijn begonnen en dat betekent automatisch veel feestjes, borrels en gezellige diners. Een goed moment om de tafeletiquette weer even op een rijtje te zetten. Want hoe hoort het eigenlijk ook alweer?

Het servet: meer dan alleen een doekje

Waar dient het servet ook alweer voor en wat mag je er wel en niet mee? Het servet mag op meerdere plaatsen liggen: links van het bord, onder de vorken, of op het onderbord. Zodra je aan tafel gaat leg je het stoffen servet - niet helemaal uitgevouwen - op schoot. Belangrijk om te weten is dat het servet niet gebruikt dient te worden als slab of zakdoek. Je mond deppen is wel toegestaan.

Bestekgebruik: van buiten naar binnen

Voor elke gang ligt er apart bestek op tafel, want na een voorgerecht even je mes en vork aflikken en gebruiken voor de volgende gang is niet zoals het hoort. Gebruik het bestek vervolgens van buiten naar binnen. Je werkt als het ware naar je bord toe. Dus als er tijdens de eerste gang soep wordt geserveerd, dan ligt de soeplepel aan de buitenkant. De vorken liggen links van het bord en de messen rechts. De lepels liggen rechts van het mes. Houd je vork altijd in je linker- en het mes in je rechterhand. Dessertbestek ligt altijd boven het bord. Zodra het dessert wordt geserveerd mag je het betreffende bestek verplaatsen. Tot slot: Een botermesje is alleen bedoeld om de boter naar je eigen bord te brengen.

Hoe leg je je bestek neer?

Ben je uitgegeten? Dan leg je je bestek schuin neer op je bord, met de punten van het bestek naar linksboven gericht. Ligt één van de gasten zijn of haar bestek in een punt (als een omgekeerde V) op het bord, met het mes in de vork gehaakt? Dan betekent dat dat diegene het eten niet lekker vond, het geen leuke avond vond… of dat diegene niet op de hoogte is van de juiste tafeletiquette.

Algemene tafelmanieren: wat wel en niet mag

Dat smakken, slurpen en met volle mond praten uit den boze is, is voor iedereen wel bekend. Maar er zijn meer tafelmanieren. Zo is het bijvoorbeeld niet heel netjes om te warm eten ‘koud’ te blazen. Wacht gewoon rustig tot het eten iets is afgekoeld. Je ellebogen raken de tafel niet aan en wees vooral niet te hebberig en schep je bord dus niet te vol…Een tweede keer opscheppen mag gewoon. Hang ook nooit over tafel om iets te pakken. Vraag gewoon even aan een andere tafelgenoot om het aan te geven. Mocht er iets doorgegeven worden, dan doe je dit altijd naar rechts. Verder is prakken 'not done' en vlees snij je hapje voor hapje. En misschien overbodig, maar je snuit je neus héél zachtjes - en alleen als het echt nodig is. Tot slot: Breng het bestek altijd naar je mond.

Speciale regels voor drinken

Je zult het misschien niet geloven, maar zelfs voor het drinken van water of wijn gelden speciale regels: zo houd je het wijnglas bijvoorbeeld aan de steel vast, zo wordt de wijn niet door je hand verwarmd. Bij het tafeldekken zet je de wijnglazen rechtsboven: aan de binnenkant van het wijnglas het waterglas, precies boven de messen. Als er meerdere gangen geserveerd worden, is het dichtstbijzijnde glas bedoeld bij de eerste gang, etc.

Dessert en koffie: de finishing touch

Een diner wordt meestal afgesloten met een lekker dessert en vaak wordt er ook nog koffie en thee geschonken na de maaltijd, met eventueel een digestief. Goed om te weten is dat glazen voor dessertwijn vaak pas op tafel worden gezet als het toetje geserveerd wordt en digestiefglazen komen ook pas na afloop van de maaltijd op tafel. Hetzelfde geldt voor koffie- en theeservies. En last but not least: Schuif je servies nooit van je af als je klaar bent met eten.

Specifieke gerechten en hun etiquette

Hieronder een overzicht van hoe je specifieke gerechten volgens de etiquette dient te eten:

  • Artisjokken: Trek de bladeren er een voor een af, doop het zachte uiteinde in de saus en zuig het zachte deel eraf. De kern kan met mes en vork worden gegeten.
  • Aardbeien: Eet met vork en lepel of alleen met de vork.
  • Appels en peren: Snijd in vier partjes, schil elk partje met een fruitvorkje.
  • Bananen: Pel de schil in reepjes af met een fruitmesje.
  • Sinaasappelen: Schil af en breek in partjes, snijd elk partje in tweeën met mes en vork.
  • Broodjes: Breek met de vingers, beboter met een mes.
  • Doperwten: Prik aan de vork (grote, melige erwten) of lepel met de vork (kleine erwten).
  • Kievitseieren: Pel met de vingers, druk plat op de handpalm, snijd het puntje af, doop in zout en eet in hapjes.
  • Kreeft: Eet met visvork en mes. Gebruik een kreeftenvorkje om het vlees uit de scharen te halen.
  • Olijven: Prik aan een scherp puntig houtje en eet ervan af.
  • Salade: Snijd niet fijn op het bord, eenmaal doorsnijden is voldoende.
  • Spaghetti: Draai om de vork met de linkerhand, druk aan met het mes en breng snel naar de mond.

Mag alles met mes en vork?

De gerechten die u noemt, pizza, patat en burgers en ander informeel eten, zoals kippenvleugels, kroketten of broodjes, kunnen inderdaad prima met de hand worden gegeten. Thuis of in restaurants maakt niet uit. Maar mes en vork of alleen een vork gebruiken mág natuurlijk wel. Sommige mensen hebben zo’n hekel aan vieze, kleverige vingers dat ze onder alle omstandigheden liever met mes en vork eten, zelfs de gerechten die zich er eigenlijk niet voor lenen. Als dat zo ligt, moeten ze dat vooral doen, want mes en vorkgebruik is nooit verboden.

Of het nu gaat om gezellig koken voor vrienden, familie, een verjaardag of een alledaagse dag: het eten aan een elegant gedekte tafel smaakt dubbel zo goed. Het bestek en de tafelaccessoires zorgen voor pure levensvreugde en maken de maaltijd tot een moment van puur genot.

labels:

Zie ook: