Vogels voeren in de winter is een soort nationale hobby die veel tuinvogels helpt de winter goed door te komen. De belangrijkste regel bij het vogels voeren in de winter is dat het voedsel vers moet zijn. Leg nooit beschimmeld voedsel neer en laat het ook niet te lang in je voedersilo’s zitten. Met een schone voederplek voorkom je bovendien de verspreiding van ziektes.

Geschikt Vogelvoer

Net zoals mensen, is gevarieerde voeding ook voor vogels belangrijk. Bovendien zorgt variatie voor meer verschillende soorten in de tuin. Wat je vogels het beste kunt voeren, verschilt per jaargetijde. Zo hebben vogels in het voorjaar en in de zomer vooral behoefte aan eiwitrijk voedsel, zoals insecten, meelwormen en rupsen. In het najaar en de winter hebben ze juist meer baat bij vitamines en vetrijk voedsel, zoals bessen, noten, pinda’s en vetbollen.

Hier zijn enkele voedingsmiddelen die geschikt zijn om aan vogels te geven:

  • Zonnebloempitten: Het beste vogelvoer wat betreft aantal calorieën. Wil je geen rommel, geef vogels dan de gepelde zonnebloemkernen. Dat scheelt weer veel velletjes op de grond - en het bespaart vogels de energie van het pellen.
  • Pinda’s: Bevatten veel eiwitten en vet, en dus leveren ze veel energie. Doe pinda’s altijd in een voedersilo, zodat vogels alleen kleine stukjes uit de pinda’s kunnen pikken en nooit hele pinda’s aan hun jongen kunnen voeren. De silo’s trekken mezen, spechten en boomklevers aan. Geef roodborstjes en winterkoninkjes verbrokkelde pinda’s op een voederplank. Voer nooit ‘mensenpinda’s’, maar kies pinda’s speciaal voor vogels.
  • Vogelpindakaas: Een traktatie die erg in trek is bij veel vogels. Dit is speciale ongezouten pindakaas voor vogels, met daaraan vaak nog lekkernijen zoals meelwormen, bessen en insecten toegevoegd.
  • Vetbollen: Met goede kwaliteit zaden en/of keukenrestjes zijn perfecte winterkost voor allerlei soorten mezen. Deze kleine acrobaatjes kunnen namelijk makkelijk op zo’n vetbol balanceren. Ook boomkruipers en boomklevers wagen zich wel aan de vetbol. Gebruik echter nooit vetbollen in netjes, want daarin kunnen vogels met hun pootjes blijven hangen.
  • Meelwormen: De smakelijke en eiwitrijke meelworm is onweerstaanbaar voor roodborstjes en pimpelmezen, maar ook huismussen en spreeuwen vinden ze lekker. Je kunt een zak levende of gedroogde meelwormen kopen. Als je gedroogde meelwormen eerst een uur weekt, krijgen vogels extra vocht binnen en zijn de wormen makkelijker te verteren voor jonge vogels.
  • Appels: Gehalveerde appels zijn een uitstekend wintermaaltje voor lijsters en merels (en ongebruikelijke wintergasten zoals pestvogels). Ook mezen nemen wel eens een hapje.
  • Bessenstruiken: De schoonste manier om vogels duurzaam te voeren, is door te zorgen voor (inheemse) bessenstruiken in je tuin. Die trekken ook nachtvlinders aan in de zomer, waarvan de rupsen ook weer verworden tot voer voor jonge vogeltjes. Grote lijster eet graag de bessen van hulst.

Rozijnen voor Vogels

Onder meer merels, spreeuwen en zanglijsters zijn verzot op rozijnen. Deze zoete lekkernij moet je wel eerst even wellen voor je het voor de vogels neerlegt op de voedertafel of op de grond. Succes verzekerd en het geeft geen rommel.

Wat je nog meer kunt geven

De volgende groente- en fruitsoorten kunnen aan vogels gegeven worden:

  • Appel (bij voorkeur zoete)
  • Peer
  • Druif
  • Banaan
  • Kiwi
  • Sinaasappel
  • Mandarijn
  • Dadel
  • Vijg
  • Rozijnen
  • Abrikozen (vers of gedroogd)
  • Wortel
  • Tomaat
  • Maïs (kolf)
  • Ananas
  • Gewelde krenten en rozijnen
  • Wortel
  • Selderij (kleine hoeveelheden)
  • Peterselie
  • Dadel
  • Papaya
  • Broccoli

De volgende bessen kunnen aan vogels gegeven worden:

  • Bessen van de vuurdoorn
  • Vlierbes
  • Braam
  • Berberisbessen
  • Rozenbottel
  • Bessen van de vuurdoorn
  • Bessen van de meidoorn

De volgende onkruiden zijn geschikt voor vogels:

  • Vogelmuur
  • Verse graszaden
  • Weegbree
  • Melkdistel
  • Teunisbloem
  • Tuinkers
  • Kruiskruid
  • Perzikkruid (zaden + bloemen)
  • Klein hoefblad
  • Herderstasje
  • Duizendblad
  • Paardebloem

Bedenk bij het verstrekken van bovenstaande voedingsmiddelen dat u er zeker van bent dat ze niet vervuild zijn door neerslag van zware industrieën, bestrijdingsmiddelen en uitlaatgassen van motorvoertuigen. Ten aanzien van groenvoer en fruit wil ik nog opmerken dat deze niet verlept, rot of beschimmeld moeten zijn.

Geef groenvoer ook altijd met mate d.w.z. zoveel als de vogel(s) op kunnen. Bewust heb ik sla niet bij de groente soorten genoemd omdat hier vaak veel teveel van gegeven wordt. Gevolg van een teveel aan sla is diarree bij de vogel(s). Een stukje sla ter grootte van een jampot deksel is bijvoorbeeld meer dan genoeg voor 2 vogels ter grootte van een kanarie. Voor fruit geldt dat deze zeer goed moeten worden gewassen en in kleine stukjes moet worden aangeboden. Ook voor fruit geldt, niet meer geven dan de vogels op kunnen. Met mate voeren van groenten en fruit voorkomt ook de opname van vervuilde groente en fruit door de vogels en daarmee de kans op ziekte.

Ongeschikt Vogelvoer

Veel mensen voeren brood aan vogels in de tuin of in het park, maar is dat eigenlijk wel goed voor ze? Brood is een veelgebruikt voer voor vogels, vooral in de winter, maar het heeft zowel voordelen als nadelen. Brood is niet direct giftig voor vogels, maar het biedt weinig voedingswaarde. Het vult hun maag zonder essentiële voedingsstoffen te leveren. Hierdoor kunnen vogels verzadigd raken zonder de energie en voedingsstoffen binnen te krijgen die ze nodig hebben.

In kleine hoeveelheden kan brood een tijdelijke voedselbron zijn, vooral in de winter wanneer ander voedsel schaars is. Het wordt afgeraden, omdat brood watervervuiling veroorzaakt en kan leiden tot “eendenbotulisme”. Jonge vogels mag je geen brood voeren. De jonge vogels hebben insectenrijk voedsel nodig om goed te groeien.

Geef nooit avocado aan vogels, deze vrucht is namelijk giftig voor vogels!

Giftige Stoffen in en Om het Huis

De aanschaf van nieuwe verpakkingen ratten- en muizengif is vanaf 1 januari 2023 voor particulieren gelukkig verboden, maar ook slakkengif is naast dat het niet zo fijn is voor de slak, erg giftig voor huisdieren (bijvoorbeeld voor honden en katten). En wat dacht je van onkruidverdelger? Het beste is deze artikelen helemaal niet te gebruiken, want het is ongelooflijk schadelijk voor dieren, planten en de natuur. Kies voor natuurlijke manieren om onkruid te verdelgen. Kokend water is een goede huisdiervriendelijke onkruidverdelger.

Huishoudmiddelen (zoals allesreiniger, zeep of wasverzachter) laten raden dat ze ongeschikt zijn om te consumeren voor zowel dieren als mensen en de meeste huisdieren zullen net als wij ook niet 1 2 3 de behoefte voelen om een vaatwastabletje op te peuzelen. Toch kun je hier nooit helemaal zeker van zijn, want wist je dat de geur van antivries (levensgevaarlijk!) door honden heerlijk zoet wordt gevonden? Antivries wordt gebruikt in snowglobes, zodat de sneeuwvlokjes mooier dwarrelen. Als zo'n snowglobe stuk valt, is het niet alleen zaak om uit te kijken voor de scherven, maar ook voor de vloeistof die vrijkomt.

Als je geen groene vingers hebt, weet je waarschijnlijk niet welke planten en bloemen er nu eigenlijk giftig zijn voor je huisdier. Het zijn er heel wat: maar gelukkig betekent dat niet dat Fikkie en Minoes zich ook meteen op de eerste de beste giftige plant zullen storten die ze tegenkomen. Toch is voorzichtigheid en enige kennis van wat er in je tuin, moestuin of in die mooie bloempot of vaas in de woonkamer staat wel geboden. En de konijnenren precies over die giftige bloemetjes zetten is misschien ook niet zo'n goed idee.

Ga je samen wandelen? Houd je viervoeter en wat hij allemaal in zijn mond stopt dan een beetje in de gaten. Enkele voorbeelden van veel voorkomende giftige planten voor huisdieren zijn: Buxus, Taxus (conifeer), Vingerhoedskruid, Rododendron, Lelies (zeer giftig voor katten!), Blauwe regen, Hyacint, Narcis, Krokus, Gatenplant, Monnikskap, Monstera en Berenklauw.

Vermoed je dat je huisdier giftige planten of bloemen heeft gegeten of betrap je hem/ haar op het eten daarvan? Raadpleeg voor de zekerheid een dierenarts.

Sommige voedingsmiddelen die wij mensen gewoon mogen nuttigen, zijn ronduit giftig voor onze huisdieren. Het is aan te raden om het dieet van je huisdier zoveel mogelijk tot zijn/haar eigen voer te beperken. Wees je ervan bewust dat voor menselijke consumptie bestemde producten (zélfs als ze niet per se giftig zijn) vaak meer suiker, zout, vet etc. bevatten dan gezond is voor je huisdier.

Dat het verstandig is om medicijnen op een veilige plaats te bewaren, weet je natuurlijk allang. Maar wist je ook dat een simpele pijnstiller zoals paracetamol voor honden en vooral katten óntzettend giftig is? Geef je kat daarom nooit paracetamol als pijnstiller, maar schakel een dierenarts in voor een veilig, voor katten geschikt medicijn. Paracetamol kan bij katten leiden tot ernstige bloedarmoede en acuut leverfalen.

Gourmetstellen en koekenpannen met een anti-aanbaklaag (teflon) zijn gevaarlijk voor vogels. De anti-aanbaklaag van deze apparaten bevat vaak PTFE (polytetrafluorethyleen) en dat is een stof die bij oververhitting, bij vogels ernstige acute benauwdheid kan veroorzaken. Je gevederde vriendje kan er zelfs direct aan overlijden. Gebruik deze apparaten daarom niet in het bijzijn van een vogel en zet de vogel in een andere ruimte als je gaat gourmetten. Als jouw vogel toch Teflondampen inademt en benauwd wordt, ga dan direct naar de dierenarts: de vogel moet zo snel mogelijk extra zuurstof toegediend krijgen.

Pas op met eikels en groen eikenblad bij schapen, geiten, runderen, paarden en honden. In met name onrijpe, groene eikels en groene eikenbladeren zit de giftige stof tannine. Dit veroorzaakt onder andere schade aan bloedvaten, darmen en nieren. Ook bruine eikels kunnen (wanneer er te veel van wordt geconsumeerd) giftig zijn. Schapen en geiten vinden eikels lekker en paarden kunnen per ongeluk een eikel binnenkrijgen tijdens het grazen, of wanneer er te weinig voedsel in de omgeving is. De gevolgen kunnen ernstig zijn, van suf- en loomheid bij vee, tot bloederige diarree en koliek bij paarden en ernstige maagklachten bij honden aan toe.

Kijk bij wandelingen in hoog gras ook uit voor eventuele adderbeten, zorg ervoor dat je hond geen pad likt of in zijn bek neemt en let op met paddenstoelen.

Hoe Herken Je Een Vergiftiging?

Vergiftiging herkennen kan lastig zijn omdat het afhankelijk is van het gif welke symptomen er optreden en hoe lang na blootstelling deze zich openbaren. Over het algemeen zijn schuimbekken, braken, koorts, zwakte, trillen, diarree, een afwijkende ademhaling en/of hartslag of een verminderd bewustzijnsniveau allemaal mogelijke tekenen van vergiftiging. Vermoed je dat je huisdier vergiftigd is? Schakel dan altijd de hulp in van een dierenarts.

Feestdagen en Huisdieren

December is echt een snoepmaand. Via kruidnoten, marsepein en chocoladeletters gaan we door naar de kerstkransjes (van koek, chocola of schuim) om het jaar te besluiten met oliebollen, hartige hapjes en champagne. En dan natuurlijk nog de sinterklaas-gourmet en het kerstdiner! Geen wonder dat onze huisdieren dit met grote, vaak verlangende ogen gadeslaan. Maar wat hooguit wat minder goed is voor mensen, kan ronduit gevaarlijk zijn voor dieren. En ook voedsel dat voor ons juist een gezondere keuze is, is voor dieren soms verboden! Let dus goed op, want een ziek dier is een flinke domper op de feestelijkheden.

Chocola is voor vrijwel alle dieren gevaarlijk. De theobromine en cafeïne daarin kan zelfs dodelijk zijn. Symptomen lopen uiteen van braken, diarree en onrust tot hartritmestoornissen en coma. Hoe puurder de chocolade, hoe gevaarlijker.

Wie zelf juist probeert meer suikervrij te eten, moet uitkijken dat huisdieren niet van producten met xylitol meesnoepen.

Druiven en rozijnen zijn voor honden gevaarlijk en ook voor katten en fretten waarschijnlijk niet goed. Bij honden tast het de nieren aan. De symptomen beginnen met braken en diarree, sloomheid en slecht eten.

Lekker kokkerellen aan tafel is populair met de feestdagen. Maar een teflon anti-aanbaklaag die oververhit wordt, veroorzaakt voor vogels dodelijke dampen. Zet om die reden de vogels in een andere ruimte wanneer je gaat gourmetten of tafelgrillen en ventileer daarna goed.

Een extraatje mag best, maar overgewicht is ongezond, ook voor dieren. Gewrichten worden meer belast, zich wassen wordt een probleem, rennen en spelen gaat moeilijker. Dus ook met etenswaar dat geschikt is voor dieren moet gelet worden op wat er naar binnen gaat, zeker als elk gezinslid het dier graag iets wil toestoppen. Het ’s ochtends afwegen van de dagportie en daarvan een deel als ‘snoeperij’ reserveren is daarom een goed advies.

Natuurlijk wil je je huisdier ook verwennen met iets lekkers tijdens de feestdagen. En dat kan gerust; er zijn genoeg verantwoorde en lekkere tussendoortjes verkrijgbaar bij de dierenspeciaalzaak. Denk aan lichte kauwstaafjes voor de hond en verse wilgentakken voor konijnen en kraagdieren. Ook leuk zijn voerspelletjes voor je huisdier: dé manier om dieren zowel lichamelijk als geestelijk in beweging te houden en te voorkomen dat extraatjes ‘blijven plakken’.

Tips voor het Voeren van Vogels

  • Met name strooivoer kan het beste gedoseerd gegeven worden. Als het te lang ligt, kan het namelijk bederven of ongedierte aantrekken.
  • Op die manier trek je zo veel mogelijk verschillende soorten aan. De verschillende soorten mezen eten bijvoorbeeld liever wat hoger, terwijl merels en vinken liever vanaf de grond eten. Strooi ook wat voedsel onder struiken, voor de wat schuwere soorten als de heggenmus.
  • Vogels hebben ook behoefte aan water. Niet alleen om te drinken, maar ook om in te badderen. Zet daarom een schaal met water neer en ververs dit dagelijks. Geef - met name in de winter - geen warm water.

labels:

Zie ook: