Wanneer geldgebrek het onmogelijk maakt om eten te kopen, ontstaat een zeer vervelende situatie. In sommige gevallen kan dit leiden tot ongezonde of zelfs gevaarlijke situaties. Niemand hoeft zonder eten te zitten, ook jij niet.

Mensen die in armoede leven, vinden dat er vooral óver en niet mét hen wordt gepraat, als het gaat om oplossingen zoeken voor hun problemen. Daarom is het belangrijk te kijken naar concrete maatregelen en beschikbare hulp.

Oorzaken en Duur van het Probleem

Voordat je verder gaat met de opties, is het als eerst belangrijk om vast te stellen wat de oorzaak van het probleem is. Heb je inzichtelijk waarom je dit probleem nu hebt? Zijn er onvoorziene kosten geweest, heb je boetes gekregen, moest je geld terugbetalen aan de belasting, of ben je gekort op je pensioen?

De oorzaak van het probleem vertelt vervolgens ook iets over de duur van het probleem. Afhankelijk van het antwoord op die vraag, zijn er namelijk andere stappen die je kunt ondernemen. Zit je één maand krap bij kas, maar red je het de volgende maand weer? Dan kun je best een keertje aankloppen bij familie of vrienden.

Houd dus vooral de oorzaak en de duur van het probleem in je achterhoofd bij het lezen van de volgende opties.

Korte Termijn Oplossingen (Enkele Dagen tot Weken)

Hieronder zie je welke oplossingen je hebt wanneer het probleem zich voor enkele dagen tot enkele weken voordoet. Op deze manier kun je vandaag nog zorgen dat je eten hebt voor een paar dagen. Deze oplossingen zijn wel echt alleen geschikt wanneer je binnen een maand weer uitzicht hebt op betere omstandigheden. Verderop in het artikel praten we ook over de lange termijn oplossingen. Heb je een hele maand geen geld voor eten, dan kan je beter kiezen voor die oplossingen.

  1. Vrijwel iedereen heeft iemand in zijn omgeving die een paar euro kan lenen voor een brood en een pot pindakaas.
  2. Wanneer een automatisch incasso net is afgeschreven, dan kun je hem laten storneren.
  3. Loop even langs bij je buren, leg de situatie uit waarom je even zonder geld zit en vraag vervolgens om wat ingeblikte bonen en een brood.
  4. De markt is een geweldige plek om gratis eten te halen. Ga vooral aan het einde van de dag als er niemand meer is en de marktkooplui nog snel van hun waren af willen.
  5. Vraag aan de bediende of er in de keuken misschien wat restjes zijn die jij mag opeten, omdat je geen geld hebt in een restaurant, ruim buiten de drukste tijden.
  6. Heb je het bonnetje nog? Die kun je dan mooi terugbrengen naar de winkel.
  7. Wellicht kun je in ruil voor een onderpand - bijvoorbeeld je horloge of rijbewijs - een paar bakken eten meenemen bij een snackbar of afhaalchinees waar je regelmatig komt.
  8. Er zijn veel mensen die geen eten weg willen gooien en dat vervolgens gratis aanbieden op diverse groepen.
  9. Vaak dezelfde dag bieden mensen op het product. Komen ze het bij je ophalen, dan betalen ze je direct contant geld.
  10. Lokale supermarkten - dus niet van grote winkelketens - worden vaak gerund door vriendelijke mensen.
  11. Iedere avond worden de producten van een supermarkt die over datum zijn, weggegooid in de prullenbak. Vaak komen die prullenbakken buiten te staan. Dat voedsel is vaak nog helemaal prima. Daarom doen steeds meer mensen aan Dumpster Diving.
  12. Bestel fruitrepen op Bol.com en betaal achteraf of per acceptgiro.

Lange Termijn Oplossingen (Weken tot Maanden)

Houdt de situatie zich langer aan dan een paar weken, dan moet je echt op zoek gaan naar een betere oplossing dan hierboven. Je moet dan een lange termijn oplossing zien te vinden voor je probleem.

  1. Foodsharing.nl is een initiatief van mensen die voedselverspilling willen tegengaan.
  2. De meest logische keuze is de voedselbank. Steeds meer mensen maken gebruik van de voedselbank. Het is handig en je haalt er in één keer een hele hoop eten mee in huis. Het aanvraagproces kan wel even duren. Soms is er ook geen plek voor nieuwe aanvragen. Het is aan te raden om het gehele aanvraagproces samen met de hulpteams van de gemeente door te lopen.
  3. Heb je werk in loondienst, of ben je ondernemer? Dan kun je wellicht vragen om een voorschot op je salaris of factuur.
  4. Heb je een te laag inkomen om eten te kopen? In dat geval kom je misschien in aanmerking voor een aanvulling vanuit de overheid of gemeente. Zo zijn er bijvoorbeeld een WW-uitkering, of een Bijstandsuitkering. Beide uitkeringen helpen je in geval van nood. Ook arbeidsongeschiktheidsuitkeringen toeslagen kunnen bijdragen aan meer inkomsten.
  5. Uitzendbureau’s staan erom bekend dat ze snel uitbetalen. Alle uren die je tussen maandag en zondag werkt, worden soms al op woensdag uitbetaald.
  6. Bij SchuldHulpMaatje geven professionele vrijwilligers advies aan mensen met schulden of andere geldproblemen. Heb jij geen geld omdat je schulden hebt, of ziet de toekomst er niet zo rooskleurig uit? Bij SchuldHulpMaatje kun je terecht voor gratis advies.

Voedselbanken Nederland

Alle aangesloten voedselbanken werken vanuit dezelfde waarden. Dat betekent dat de werkwijze in grote lijnen hetzelfde is door het hele land. Een van de gedeelde waarden is dat de menselijke maat de boventoon voert. Soms betekent dat dat er uitzonderingen worden gemaakt, omdat iedere situatie anders is.

Met eventuele spaargelden en financiële buffers wordt geen rekening gehouden als de gezamenlijke waarde minder is dan € 5.220 (in geval van een alleenstaande), € 6.850 (bij een stel) of € 7.550 (gezin met 2 kinderen).

  • In principe duurt onze hulp 3 jaar. Maar we laten je niet van de ene op de andere dag in steek. Wij hanteren de vastgestelde normbedragen bij de aanmelding of bij de herintake.
  • Per 1 januari 2024 hanteren we voor alle huishoudens een uitlooptraject van max.
  • Als bij de intake of herintake blijkt dat het huishouden een hoger besteedbaar inkomen overhoudt dan het normbedrag kan er een uitlooptraject starten, waarbij de voedselondersteuning (al dan niet aangepast in frequentie of hoeveelheid) nog maximaal 6 maanden wordt verstrekt.

Kinderen en Voedselbanken

40% van de mensen die we helpen zijn kinderen. Voedselbanken vinden het onacceptabel dat er in Nederland kinderen zijn die met een lege maag naar school gaan. Het komt overal in Nederland voor: op dorpsscholen, in normale en achterstandswijken, in de grote steden en op het platteland.

Kinderen die opgroeien in armoede lopen een verhoogd risico om later zelf in een situatie van armoede terecht te komen. Het Centraal Planbureau (CPB) verwacht dat 9,5 procent van de kinderen in Nederland in 2023 in armoede leeft.

Overheids- en Gemeentelijke Steun

Als je een laag inkomen hebt, kun je recht hebben op toeslagen. Denk hierbij aan tegemoetkomingen in de kosten voor zorg, een huurwoning, kinderen en kinderopvang. Misschien heb je ook recht op individuele inkomenstoeslag.

  • Gemeenten bieden hulp bij het voorkomen en het oplossen van schulden.
  • Stap naar de gemeente en kijk welke voorzieningen er zijn.
  • Kun je geen boodschappen voor je gezin betalen? Dan kun je terecht bij de lokale voedselbank. Daarvoor moet je wel aan de maximale inkomenseis van de gemeente voldoen.

Verder zijn er in Nederland ook kleding- en speelgoedbanken. Voor je kinderen kun je bij het digitale loket Samen voor alle Kinderen geld aanvragen voor een schoolreisje, zwemles, een andere sport, muziek-, theater- of dansles en een uitje of een verjaardagsbox. Ook leerkrachten, huisartsen en wijkteams kunnen dat voor kinderen aanvragen.

Daarnaast hebben veel gemeenten voor mensen met een laag inkomen een stadspas. Daarmee krijg je korting op sport en cultuur. Stichting Weekje Weg organiseert vakanties voor (eenouder)gezinnen die daar geen geld voor hebben.

Tips om te Besparen op Eten

Wij denken graag met je mee hoe je kan besparen op eten. Het kan helpen om goedkope recepten te kiezen, zuinig en op maat te koken en je boodschappen op de juiste manier te bewaren. Op die manier verspil je ook minder eten. Wie minder voedsel verspilt, kan tot wel € 138,- besparen per persoon per jaar.

  1. Op onze receptensite vind je meer dan 240 recepten onder de € 2,50 en 15 recepten onder de € 1,50. Kies daarom vaker voor vegetarische recepten met gezonde vleesvervangers zoals ei of peulvruchten.
  2. Zelf je maaltijd bereiden is vaak goedkoper dan een kant-en-klare maaltijd, een kant-en-klare salade of een maaltijdpakket. Ook met kruiden kun je goedkoper uit zijn: je kunt zelf kruidenmixen maken van gedroogde kruiden en eigen kruiden kweken in plaats van verse kruiden in de winkel kopen.
  3. Om de juiste porties af te meten, kun je een maatbeker, keukenweegschaal of spaghettimaatje gebruiken.
  4. Als je het vuur niet te hoog zet, het deksel op de pan doet en weinig water gebruikt, dan kan dat op jaarbasis schelen op je (energie)rekening.
  5. Met restjes groente, vis, rijst, pasta of aardappel maak je bijvoorbeeld makkelijk een heerlijke soep, omelet, roerbakgerecht of salade.
  6. Bewaar eten op de juiste plek, dan blijft het langer goed. Natuurlijk is het ook slim om de houdbaarheidsdatum in de gaten te houden.

De Voedselkloof en Gezondheid

Ongezond eten is geen eigen keuze. Mensen met weinig inkomen willen wel gezond eten, maar dat is onbetaalbaar geworden. Deze voedselkloof leidt tot een gezondheidskloof met veelvoorkomende ziekten zoals diabetes type 2.

De groep mensen die minder geld te besteden heeft, neemt nog meer toe met de stijgende inflatie en energieprijzen. Recent onderzoek toont bijvoorbeeld aan dat gezond eten gemiddeld 25% meer kost dan ongezond eten.

Oorzaken van de Voedselkloof

Er zijn meerdere oorzaken waarom mensen niet gezond kunnen eten en drinken. Niet alleen armoede, maar ook stress, de wijk waarin je opgroeit en de ongezonde voedselomgeving spelen een grote rol.

In heel Nederland moet de voedselomgeving gezonder worden en de gezonde voedselkeuze, de makkelijke zijn. In onze huidige maatschappij worden we continu en overal verleid tot ongezond eten en drinken en met name kinderen zijn daar extra gevoelig voor.

Mogelijke Oplossingen

De voedselkloof vraagt om een aanpak die inspeelt op alle problemen, omdat de voedselkoof meerdere oorzaken heeft. Een andere conclusie is dat mensen waar het om gaat meer betrokken moeten worden bij het beleid. Zo kunnen toekomstige maatregelen nog beter worden afgestemd op bepaalde groepen.

Concreet: gezond eten goedkoper maken en een gezondere voedselomgeving creëren.

Hulp van het Rode Kruis

Harm Goossens is directeur van het Rode Kruis en ziet dat de armoede zich in Nederland lijkt te verdiepen: “De voortdurende inflatiestijging treft vooral mensen met lagere inkomens hard, samen met de stijgende vaste lasten, zoals energiekosten.”

Het Rode Kruis ziet tegelijkertijd dat mensen zich niet aanmelden voor toeslagen of hulp van de gemeente, omdat zij dit ervaren als ontoegankelijk, ingewikkeld of omdat zij de overheid wantrouwen.

Jaarlijks deelt het Rode Kruis, samen met lokale partners als wijkcentra, meer dan 211.000 boodschappenkaarten uit. Op deze kaarten staat een waarde van 21,50 euro per week. Op dit moment zijn er meer dan 1 miljoen boodschappenkaarten uitgedeeld.

Daarnaast ontvangen zeker 30.000 ouders via scholen om de week een kaart voor hun kind, waarmee ze een lunch of extra maaltijd kunnen kopen.

Mensen in voedselnood kunnen niet wachten op structurele oplossingen vanuit de politiek, zij hebben nu hulp nodig. Het Rode Kruis biedt daarom de mogelijkheid om mensen in voedselnood te steunen door boodschappenmaatje te worden.

labels:

Zie ook: